T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/ Esas - 2026/
T.C.
SAKARYA
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024/
KARAR NO : 2026/
HAKİM :
KATİP :
DAVACI :
VEKİLİ : Av.
DAVALI : 1-
VEKİLİ : Av.
DAVALI : 2-
VEKİLLERİ : Av.
Av.
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 11/06/2024
KARAR TARİHİ : 12/05/2026
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :11/06/2026
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
ASIL DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 05.11.2023 tarihinde davacı çalışanı ....sevk ve idaresinde bulunan 07 .... plakalı çekici ve buna bağlı 07 ....plakalı yarı römorkuyla D6500-02 karayolununda Sakarya ili istikametinden Bilecik ili istikametinde seyir halinde iken aynı istikamette ters yönde sol şeritten gelen sürücü ....sevk ve idaresindeki 34 G.... plakalı araç çarpışmak suretiyle trafik kazası meydana geldiğini, Mezkur kazanın 34 G....plakalı araç sürücüsünün 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun ilgili maddelerine aykırı hareket etmesi ve gerekli dikkat ve özeni göstermemesi sebebiyle kaza da kusurlu taraf olduğunu, tramer kayıtlarında da 34 G....plakalı araç sürücüsünün kazanın oluşmasında ve davacının aracında oluşan hasarda 26100 oranında kusurlu olduğu tespit edildiği, Davacının aracının 2022 model Renault Trucks T Hıgh TAX2 13 L E6- A.Y.A. 19T/AYKA 44 T olup sınıfının en full paketi olduğunu, Kaza tarihinde 37.012 kilometrede olduğunu, tüm parçaları orijinal olan aracın tamir masrafları 699.303,69 TL tuttuğunu, davacıya ait O7.... plakalı ticari araç kaza nedeniyle serviste onarım, parça değişimi vb. İşlemlerden ötürü 05.11.2023 kaza tarihinden 26.12.2023 fatura tarihine kadar yetkili serviste kalmış olup, kaza tarihinden servisten çıkana dek mezkur araç ticari bir faaliyet gösteremediğini, davacının munzam, menfi, müspet birçok zarara uğradığını, davacının uğramış olduğu ticari kazanç kaybının tespiti yapılarak tarafımıza ödenmesini talep ettiğini, Davacının aracının günlük ikame araç bedelinin tespit edilerek onarım süresince ne kadarlık zararın oluştuğu uzman bilirkişice hesaplanmasını talep ettiğini, belirterek Ticari Kazanç Kaybı alacağının kazı tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı .....Limited Şirketinden tahsiline, Yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline, karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; “davacının iddiasının; davalıya ait 34 g.... plakalı aracın; 05/11/2023 tarihinde gerçekleşen kaza neticesinde 96100 kusurlu şekilde davacıya ait 07 .... plakalı çekici ve buna bağlı 07 ....plakalı yarı römorku araca çarptığını, araçta maddi hasar oluştuğu,hasarın sigortadan giderildiği ancak 05/11/2023 kaza tarihinden 26/12/2023 fatura tarihine kadar aracın serviste kalması ve bu sürede ticari faaliyet gösterilememesi nedeniyle kazanç kaybına uğradığı yönünde olup şimdilik 100, 00-tl ticari kazanç kaybının kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tazmini talep ettiğini belirttiğini, kaza sonrası trafik ekiplerince davalının yokluğunda düzenlenen kaza tespit tutanağını ve yapılan aleyhe kusur dağılımını kabul etmediklerini, tmk'nın 6 maddesi ve hmk 'nın 190.maddesi uyarınca ispat yükü davacı yanda olduğunu, davacı ticari faaliyette kullandığı aracını 05/11/2023 kaza tarihinden 26/12/2023 fatura tarihine kadar çalıştıramadığını ve kazanç kaybına uğradığını ileri sürdüğünü, bu kapsamda aracın günlük ikame bedelinin belirlenerek toplam kazanç kaybının tahsilini talep ettiğini, davacının bağlı bulunduğu Gazipaşa mal müdürlüğü tarafından verilen 27/06/2024 tarihli cevapta davacının gerçek kişi tacir olduğu ve bilanço esasına göre defier tuttuğu bildirildiğini, davacıya ait aracın onarım süresince çalıştırılamaması nedeniyle mahrum kalınan karın tahsili talep edildiğini,davacının 05/11/2023 kaza tarihinden 26/12/2023 fatura tarihine kazanç kaybı zararının hesaplanması gerektiğine ilişkin talebini kabul etmediklerini, zira burada esas alınacak süre fiili onarım süresi değil aracın yalnızca mevcut kaza ile ilgili makul onarım süresi olduğunu, davacının hizmet aldığı servisin onarıma geç başlaması veya geç bitirmesi davalının sorumluluğunu artıramayacağını, makul onarım süresi tespit edildikten sonra ; tacir olan davacının onarım süresinde gerçekten kar kaybına uğrayıp uğramadığının tespiti için ticari defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmasi gerektiğini belirterek davacının ispatlanamayan davasının reddine, davacı talepleri zaman aşımına uğramış olmakla reddine, yargılama gideri ve ücreti vekâletin davacıya yüklenilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
BİRLEŞEN MAHKEMEMİZİN 2025/... ESAS SAYILI DAVA YÖNÜNDEN;
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 05/11/2023 Tarihinde pazar günü saat 03.40 saatlerinde davacının çalışanı olan ...'in sevk ve idaresinde bulunan 07 .... Plakalı çekici ve buna bağlı 07 ... Plakalı yarı römorkuyla D6500-02 karayolunu takiben Sakarya İli istikametinden Bilecik İli istikametinde seyir halinde iken ayrı istikamette ters yönde sol şeritten gelen sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki 34 G....Plakalı araçla çarpışması neticesinde trafik kazasının meydana geldiğini, mezkur kazada 34 G...Plakalı araç sürücüsünün 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun ilgili maddelerine aykırı hareket etmesi ve gerekli dikkat ve özeni göstermemesi sebebiyle kaza da kusurlu taraf olduğunu, incelenen tramer kayıtlarında da 34 G....Plakalı araç sürücüsünün kazanın oluşmasında ve dolayısıyla müvekkilinin aracında oluşan hasarda %100 oranında kusurlu olduğunun tespit edildiğini, kaza tespit tutanağından da açıkça görüleceği üzere kazanın meydana gelmesinde 07 ... Plakalı araç sürücüsünün hiçbir kusurunun olmayıp 34 G...Plakaları araç sürücüsünün %100 Kusurlu olduğunu belirterek; fazlaya ilişkin dava, talep ve ileride müddeabihi arttırma hakları saklı kalmak kaydıyla öncelikle davanın kabulünü, (belirsiz alacak davası) 100,00-TL değer kaybı alacağının kaza tarihinden gününden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsilini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ....Limited Şirketi vekili Av. ...06/08/2024 Tarihli cevap dilekçesinde özetle; "Davacının davası haksız ve mesnetsiz olup kabul etmediklerini, Davayı ve davacının iddialarını kabul etmediklerini, kaza sonrası trafik ekiplerince müvekkilinin yokluğunda düzenlenen kaza tespit tutanağını ve yapılan aleyhe kusur dağılımını kabul etmediklerini, TMK'nın 6 .maddesi ve HMK 'nın 190.maddesi uyarınca ispat yükünün davacı yanda olduğunu, davacının aracında değer kaybı meydana geldiği iddiasını kabul etmemekle birlikte öncelikle davacı aracının tramer ve geçmiş hasar kayıtlarının SBM'den celbini, işbu kayıtların celp edildikten sonra ise, yargıtay içtihatlarına uygun olarak geçmiş hasar kayıtları dikkate alınarak ve aynı bölgeden ikinci kez değer kaybı oluşmayacağı kriteri uyarınca yalnızca mevcut kaza sonrasında yapılan onarım işlemleri nedeniyle; değer kaybı meydana gelip gelmediğinin sigorta eksperi bilirkişi marifeti ile belirlenmesini ve kusur tenzili yapıldıktan sonra davacının talep edebileceği bakiye değer kaybı bulunup bulunmadığının tespitini, davacı iddialarını kabul anlamına gelmemek kaydıyla uyuşmazlık konusu trafik kazasının haksız fiili olmakla uygulanacak faiz oranı yasal faiz haddi olması gerektiğini, davacının avans faizi talebinin de reddinin gerektiğini, davacının tüm iddialarının soyut ve gerçek dışı olması sebebiyle; davacının ispatlanamayan haksız ve mesnetsiz davasının reddini, davacı taleplerinin zaman aşımına uğramış olduğu anlaşılmakla reddini, davacı yanın, aynı kaza nedeniyle yine müvekkil şirkete karşı ikame ettiği Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2024/... E. Sayılı davasında, kaza nedeniyle araçta meydana gelen kazanç kaybının tahsilini talep ettiğini, her iki davanın sebebinin ve taraflarının aynı olup bağlantılı olduğunun açık olduğunu, bu nedenle usul ekonomisi ilkesi de gözetilerek huzurdaki davanın daha önce açılan Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2024/.... Esas Sayılı davası ile birleştirilmesini, yargılama gideri ve ücreti vekâletin davacıya yüklenilmesine karar verilmesini vekâleten arz ve talep ederim.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;
Asıl dava, trafik kazasından kaynaklanan kazanç kaybı taleplidir.
Birleşen Mahkememizin 2025/.... Esas sayılı dosyasında dava, trafik kazasından kaynaklı değer kaybı bedeli taleplidir.
Asıl ve Birleşen davada taraflar arasındaki anlaşmazlık: 05.11.2023 tarihinde meydana gelen kazada kazaya karışan araçların kusur oranlarının ne olduğu, kazada başkaca kusurlu kimse olup olmadığı, 07 ....plakalı çekici ve buna bağlı 07 ...plakalı dorseli araçta değer kaybının olup olmadığı, kazanç kaybının olup olmadığı, var ise değer kaybı bedeli ile kazanç kaybı miktarının davalılardan talep edilip edilemeyeceği hususundadır.
Davaya konu kaza; 05.11.2023 tarihinde ....ili, ...ilçesi, Devlet D-6... karayolunda maliki davacı ve sürücüsü dava dışı ....olan 07 ....plakalı çekici ve buna bağlı 07 ....plakalı yarı römorkun Sakarya ili istikametinden Bilecik ili istikametinde seyir halinde iken aynı istikamette ters yönde sol şeritten gelen maliki davalı ....Limited Şirketi ve sürücüsü ....olan 34 G....plakalı aracın çarpışması şeklinde gerçekleştiği tespit edilmiştir.
Sigorta Gözetim Merkezine, sahibinden.com adresine, ....'a, dava dışı ....Şirketine, tacir araştırması için ilgili yerlere yazılan yazılara cevap olunduğu eksper raporu, poliçenin sunulduğu görüldü.
6098 sayılı TBK'nın 49/1. maddesinde, kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlü olduğu belirtilmiştir. Yine aynı Yasanın 50/1. Maddesinde Zarar gören zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altında olduğu düzenlenmiştir.
2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununun 85. maddesinde araç işletenin sorumluluğu, 90 ve devamı maddelerde ise zorunlu trafik sigortacısının sorumluluğu düzenlenmiştir. Buna göre bir motorlu taşıtın işletilmesinden dolayı ortaya çıkacak zararlardan dolayı işleten aynı zamanda sürücü değil ise sürücü ile birlikte müteselsil sorumlulukları bulunmaktadır. Sigorta şirketinin sorumluluğu ise kazadan dolayı poliçe ve teminat miktarı bakımından muteberdir.
Anayasa Mahkemesi'nin 17.07.2020 Tarih, Esas 2019/40, Karar 2020/40 Sayılı Kararı ile; a) Karayolları Trafik Kanun’un 90. Maddesinin Birinci Cümlesinin “...bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir.” Bölümünde Yer Alan “...ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” İbaresi ile İkinci Cümlesinde Yer Alan “...ve genel şartlarda...” İbaresinin Anayasaya aykırı olduğundan oy çokluğu ile iptallerine karar vermiştir. Anayasa Mahkemesi'nin bu maddelerdeki “Genel Şartlar” ibarelerini iptal etmesi sonucu değer kaybı tazminatı öncelikle Karayolları Trafik Kanununun hükümlerinin, bu kanunda düzenlenmeyen hususlarda ise Türk Borçlar Kanununun haksız fiile ilişkin hükümlerinin usul ve esasları çerçevesinde belirlenecektir. Bu kanunlarda açıkça düzenlenmiş hususlarda genel şartlar ile kanunun kapsamını daraltan yada genişleten hükümleri uygulanmayacaktır. Genel Şartlar TTK’nın 1425 ve Sigortacılık Kanunu 11 ve KTK’nın 95. maddelerinin verdiği yetkiye dayanılarak idarece çıkarıldığı için, KTK ve TBK’nın haksız fiile ilişkin hükümlerinde genel olarak temel unsurları belirlenmiş hususlarda bu temel unsurlara aykırı olmamak şartı ile genel şartların hükümleri uygulanacaktır. Anayasa mahkemesinin iptal kararı derdest olan eldeki davada da uygulanması gerekmektedir. Bu durumda; değer kaybının ZMMS Genel Şartlarına göre hesaplanmasının yasal dayanağı kalmamış olup, gerçek zarar ilkesi gereğince değer kaybının, kaza tarihindeki serbest piyasa koşullarına göre, aracın kazadan önceki değeri ile onarım sonrası değeri arasındaki farka göre belirlenmesi gerekir. (Sakarya BAM 3. HD 2021/1231 esas- 2022/757 karar,benzer yönde Yargıtay 17. HD'nin 2016/16876 E - 2017/12161 K sayılı, 27/12/2017 tarihli ve 2015/5301 E - 2017/11098 K sayılı, 28/11/2017 tarihli, YARGITAY 17. Hukuk Dairesi 2016/17525 esas- 2017/9448 kararları). Haksız fiil sorumluluğu içerisinde yer alan değer kaybı zararları tarafların kusur oranlarına göre belirlenecek olup makine mühendisi bilirkişi tarafından kusur oranının ve zarar miktarının doğru bir şekilde tespiti gerekir.
Asıl davada kazanç kaybı talebinin olması, davacının tacir olması nedenleriyle kazanç kaybına esas ücretin belirlenmesi için dosya muhasebeci bilirkişiye tevdi edilmiştir. Bilirkişi Hasan Güneş, 17.02.2025 tarihli bilirkişi raporunda davacının günlük kazanç miktarının 140,21 TL olduğunu belirtmiştir.
Asıl ve birleşen davada ileri sürülen taleplerin teknik değerlendirilmesinin yapılması için dosya makine alanında uzman bilirkişiye ve sigorta alanında bir bilirkişiden oluşacak heyete tevdi edilmiştir. 26.07.2025 tarihli bilirkişi raporundaki hesaplamaların Anayasa Mahkemesinin iptal kararına ve yargıtay uygulamalarına uygun olmadığından heyetten ek rapor alınmıştır. 12.11.2025 tarihli ek raporda, meydana gelen kazada 34 G.....plakalı araç sürücüsünün %100 oranında kusurlu oluğu, diğer araç sürücüsünün kusurunun olmadığı, araç değer kaybı bedelinin 462.000,00 TL olduğu, kazanç kaybı değerinin 3.785,67 TL olduğu, davalının ZMM sigortacısı olarak teminat limitini ödediği belirtilmiştir.
Bilirkişi raporları taraflara tebliğ edilmiş ve rapora karşı taraf vekillerinin beyan ve itirazda bulunduğu anlaşılmıştır.
Davacı vekilinin bedel artırım dilekçesi sunduğu, bu hususta gerekli harçları yatırdığı, sunulan dilekçenin davalıya tebliğ edildiği anlaşıldı.
Tarafların iddia ve savunmaları ile temin edilen deliller kapsamında yürütülen yargılama neticesinde; 05.11.2023 tarihinde 34 G....plakalı araç sürücüsünün seyir haline göre ters yöne girerek kazaya meydana gelmesine neden olduğu, KTK'nın 46/h ve 84 maddesinde yazılı kuralları ihlal ettiği tespit edilmekle %100 oranında kusurlu olduğu, 07 UR 015 plakalı çekici ve buna bağlı 07 UY 201 plakalı yarı römork sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde kusurunun bulunmadığı, kazanın etkisiyle davacının aracında ortaya çıkan zarardan dolayı KTK'nın 85 ve 90. maddelerine göre aracın maliki davalı ....Limited Şirketi ve davalı İMM Sigorta şirketinin sorumlu bulunduğu anlaşılmıştır. 12.11.2025 tarihli bilirkişi raporlarındaki kusur oranlarına yönelik değerlendirmenin mahkememizce uygun olduğu sonucuna varılmıştır.
Asıl davada ileri sürülen kazanç kaybı talebi incelenmiştir. Davaya konu aracın hasarlı bölgeleri için yapılacak onarım ve boya işleri için 27 iş gününün geçeceği, günlük kazanç kaybına göre yapılacak hesaplama ile davacının talep edebileceği araçtan mahrum kalma bedelinin 3.785,67 TL olduğu sonucuna varılmıştır. 12.11.2025 tarihli bilirkişi raporundaki tespitlere ve hesaplamalara itibar edilmiştir.
Birleşen davada ileri sürülen değer kaybı talebi incelenmiştir. Kaza nedeniyle 07 ....plakalı çekicinin ön taraflarında hasar meydana geldiği, aracın kaza öncesi piyasa rayiç değerinin 4.062.000,00 TL olduğu, onarılmış rayiç değerinin 3.600.000,00 TL olduğu, 462.000,00 TL değer kaybının oluştuğu, davalılarca değer kaybı ödemesinin yapıldığının ispatlanmadığı anlaşılmakla davacının değer kaybı talebinin kabulüne karar vermek gerekmiştir. Anayasa Mahkemesi'nin 17.07.2020 Tarih, Esas 2019/40, Karar 2020/40 Sayılı Kararı ile uyumlu bir şekilde hesaplama yapıldığından 12.11.2025 tarihli ek bilirkişi raporundaki değer kaybına ilişkin değerlendirmelere itibar edilmiş, aksi yönde yapılan itirazlar yerinde görülmemiştir.
Sonuç olarak, davacının asıl davada kazanç kaybı ve birleşen davada değer kaybı taleplerinin kabulüne karar verilmiştir.
Kara Araçları Kasko Sigortası Genel Şartları 3.3.4. maddesine göre tazminat ödeme borcu her halde hasarın ihbarından itibaren 45 gün sonra muaccel olur. Birleşen dava davalı sigorta şirketine başvuru tarihi olan 18.03.2024 (kasko poliçesi kapsamında mail üzerinden yapılan başvuru) tarihinden itibaren 45 gün sonrası olan 02.05.2024 tarihi temerrüt tarihidir.
Tarafların tacir olduğu gözetilerek hükmedilen tazminat kalemlerine avans faizi işletilmesine karar verilmiştir.
Yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
ASIL DAVA BAKIMINDAN
1-Açılan davanın KABULÜ ile,
-3.785,67 TL kazanç kaybı bedelinin kaza tarihi olan 05.11.2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
2-Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 732,00-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 427,60-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 304,40-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (Madde-13) göre hesaplanan 3.785,67-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan; 427,60-TL Başvuru Harcı, 427,60-TL Peşin/nisbi Harcı, olmak üzere toplam 855,20TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
BİRLEŞEN MAHKEMEMİZİN 2024/.... ESAS SAYILI DAVA BAKIMINDAN
1-Açılan davanın KABULÜ ile,
-462.000,00 TL değer kaybı bedelinin davalı ..... Ltd. Şti. yönünden kaza tarihi olan 05.11.2023 tarihiden itibaren, davalı Zurich Sigorta A.Ş. yönünden temerrüt tarihi olan 02/05/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faiz ile birlikte ve davalı Zurich Sigorta A.Ş.'nin poliçede yazılı limitle sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
2-Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 31.559,22-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 8.382,60-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 23.176,62-TL harcın davalılardan müştereken müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 Üçüncü Kısım) göre hesaplanan 73.920,00-TL nisbi vekalet ücretinin davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan; 427,60-TL Başvuru Harcı, 427,60-TL Peşin/nisbi Harcı, 7.955,00-TL Islah Harcı, olmak üzere toplam 8.810,20TL'nin davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
Ortak Masraflar :
a-Davacı tarafından yapılan; Bilirkişi ücreti 16.000,00 TL, 3.655,5 -TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 19.655,5TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, ,
b-Ara buluculuk nedeniyle hazine tarafından karşılanan 3.800,00-TL arabuluculuk ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına,
c-Artan gider avansının kararın kesinleşmesi ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin (e-duruşma vasıtasıyla) ve davalı ....vekilinin (e-duruşma vasıtasıyla) yüzünde, davalı Zurıch Sigorta vekilinin yokluğunda verilen kararın, taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçe ile Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 12/05/2026
Katip
¸E-İmzalıdır
Hakim
¸E-İmzalıdır
Full & Egal Universal Law Academy