T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/576 Esas - 2025/162
T.C.
SAKARYA
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2024/576 Esas
KARAR NO : 2025/162
HAKİM : ...
KATİP : ...
DAVACI : ...
VEKİLİ : Av. ...
DAVALI : (-HASIMSIZ)
DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ : 11/09/2024
KARAR TARİHİ : 13/03/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 22/03/2025
Mahkememizde görülmekte bulunan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili Av. ... tarafından UYAP üzerinden mahkememize ibraz edilen 11/09/2024 tarihli dava dilekçesi ile özetle; Dava konusu edilen" ....Şubesi'ne ait, ... Çek Seri Numaralı, 11/12/2024 Keşide Tarihli, ...olan, 350.000,00-TL Bedelli çekin" rızası hilafına elden çıktığını, çekin çalınmış veya kaybolmuş olup müvekkilin çeki tüm aramalarına rağmen bulamadığını, 6102 sayılı kanun gereğince iradesi dışında poliçe elinden çıkan kişinin, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemeden men edilmesini isteyebileceğini belirterek; müvekkilinin, Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin yargı çevresinde ikamet etmekte olup Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin yetkili olduğunu, müvekkiline ait yukarıda bilgileri verilen çekin kötü niyetli üçüncü kişilerin eline geçerek tahsil edilmesinin önlenmesi bakımından öncelikle talep konusu çek için ihtiyati tedbir kararı verilerek ödeme yasağı konulmasını, yapılacak yargılama ile belirtilen çekip iptaline karar verilmesi amacıyla iş bu davayı açma zorunluluğunun hasıl olduğunu, Tüm bu nedenlerle; TTK madde 757/1 uyarınca davaya konu çekin 3. kişilere ödenmesini engeller mahiyette tedbiren ödeme yasağı kararı verilmesini, ödeme yasağı kararının öncelikle teminatsız, mahkeme aksi kanaatte ise uygun görülecek teminat mukabilinde verilmesini ve ... 'ne ödeme yasağı müzekkeresinin yazılmasını, kayıp çek ile ilgili Ticaret Sicil Gazetesinde ilan yapılmasını ve yargılamaya konu çekin yapılacak yargılama neticesinde zayi nedeniyle iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Mahkememizin 17/09/2024 Tarihli Tensip Zaptı (4) Nolu ara kararı uyarınca; "4-Davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin dava değerinin %15 (52.500,00-TL)'i oranında teminat karşılığı kabulü ile teminat yatırılması halinde ilgili bankaya müzekkere yazılarak çeklere ödeme yasağı konulmasına," şeklinde karar verilmiş olup; davacı tarafından %15 teminat bedeli (52.500,00-TL) mahkememize depo edildiğinden, bahse konu çeke ödeme yasağı konulması için ...'ne müzekkere yazılmış ve dava konusu edilen "...'ne ait, ... Çek Seri Numaralı, ... Keşide Tarihli, ... olan, ... Bedelli çek" üzerine ödeme yasağı konulmuştur.
Dava konusu ... Şubesi'ne ait, ... Çek Seri Numaralı, ... Keşide Tarihli, ...Şirketi olan, ...TL Bedelli çek için gerekli yasal ilanların yapıldığı, İlk ilan tarihinin ... olduğu, ikinci ilan tarihinin 14/10/2024 olduğu, üçüncü ilan tarihinin ise 25/10/2024 Tarihi olduğu, ilk ilan tarihi olan 01/10/2024 Tarihinden itibaren 3 aylık yasal ilan süresinin ve keşide tarihinden itibaren 3 Aylık yasal sürenin dolduğu anlaşılmıştır.
DELİLLER VE GEREKÇE;
Dava; TTK'nın 818/ 1 - s maddesi yollamasıyla çeklerde de uygulanması gereken TTK'nın 757 ve devamı maddelerine göre hasımsız olarak açılmış zayi nedeniyle çek iptali davasıdır.
Halk Bankası A. Ş.'ye müzekkere yazılarak dava konusu çek hakkındaki bilgiler celp edilmiştir.
Davacı dava dilekçesinde ayrıntılı olarak belirttiği çekle ile ilgili olarak, TTK'nın 762. madde hükmü gereğince, ilk ilan tarihinden itibaren 3 aylık süre içinde mahkemeye ibraz etmeleri veya bir bildirimde bulunmaları, aksi takdirde çekin iptaline karar verileceği konusunda Ticaret Sicil Gazetesi'nde birer hafta ara ile üç kez ilan yapıldığı anlaşılmıştır.
TTK.nun 762. maddesi gereğince Türkiye Ticaret Sicil Gazetesinde 3 defa yasal ilan yapılmış olup, ilk ilan tarihi olan 01/10/2024 tarihinden itibaren yasal 3 aylık sürede mahkememize başvuru olmadığı anlaşılmıştır.
Toplanan deliller ve tüm dosya mevcudu incelendiğinde;
İptali istenen çeke ilişkin Ticaret Sicil Gazetesinde ilanların yaptırıldığı, gönderilen ilana ilişkin gazete nüshalarının dosyamız arasına alındığı, yasada belirtilen ilk ilan tarihinden itibaren 3 aylık bekleme süresi içinde mahkememize herhangi bir başvuru olmadığı ve davaya konu çekin de ortaya çıkmadığı anlaşılmıştır.
Dava tarihi itibariyle mahkememizin davaya bakmaya görevli ve yetkili olduğu, yukarıda açıklanan nedenlerle kıymetli evrakın zayi nedeniyle iptal koşullarının gerçekleştiği göz önüne alındığında dava konusu çekin zayi nedeniyle iptaline karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
Hüküm: Gerekçesi Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ ile; Türkiye ...'ne ait, ... Çek Seri Numaralı, ... Keşide Tarihli, ... olan, 350.000,00-TL Bedelli çekin ZAYİ NEDENİYLE İPTALİNE,
2-Harçlar kanunu gereğince kabul edilen değer üzerinden alınması gereken toplam 615,40-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 427,60-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 187,80-TL harcın davacıdan alınarak Hazineye İrad Kaydına,
3-Davanın mahiyeti gereği yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı tarafından yatırılan gider avansının karar tebliğ giderleri karşılandıktan sonra karar kesinleştiğinde, davacıya iadesine,
5-Teminatın HMK 392/2 maddesi gereği dosya kesinleştikten bir ay sonra talep halinde iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzünde, verilen kararın, taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçe ile Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 13/03/2025
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı