T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2025/283 Esas - 2025/247
T.C.
SAKARYA
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2025/283 Esas
KARAR NO: 2025/247
HAKİM: ...
KATİP: ...
DAVACI : ...
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 21/04/2025
KARAR TARİHİ: 25/04/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 25/04/2025
Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesi yukarıda belirtilen sırasına kaydı yapıldı. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ve Bölge Adliye ve Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdarî ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmelik' in 200. maddesi gereğince dava dilekçesi ve ekleri üzerinden yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı dava dilekçesinde özetle; Şirketin müdürü ... 'ın 18/04/2025 tarihinde Şirket işyerinin tadilatı sırasında şirkete ait karar defterinin de içinde bulunduğu çantayı tüm dikkatine rağmen kaybettiğini, aramalara rağmen bulunamadığını, şirkete ait karar defterinin zayi olduğunu, Türk Ticaret Kanunun 82/7 maddesi “Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyar öğrendiği tarihten itibaren on beş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir hükmü uyarınca dava konusu zayi olan şirket karar defterinin tespiti ve zayi belgesinin verilmesini talep talep ve dava etmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;
Dava, TTK'nın 82/7. Maddesi gereğince açılmış, saklanması zorunlu olan belgeler hakkında açılan zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.
6102 sayılı TTK'nun 82/7 maddesinde "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir. " hükmü yer almaktadır.
Tacirin, anılan yasa maddesinden yararlanabilmesi için bir taraftan ticari defterlerin ve belgelerin korunması amacıyla gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunması, diğer taraftan da ziyaa uğramanın onun iradesi dışında, elinde olmayan bir nedenle meydana gelmiş olması zorunludur. Mücbir nedenlerin ispatı, bunu iddia eden tacire aittir.
İleri sürülen mücbir nedenin dayandığı olayların defter ve belgelerin yok olması veya elden çıkması sonucunu doğuracak nitelik ve yoğunlukta olup olmadığı araştırılmalı ve irade dışında defter ve vesikaların tamamen veya kısmen kaybı yahut yok olması sonucu oluştuğunda mücbir neden kabul edilmelidir.
Dosya kapsamına göre; davacı kaybolduğunu öne sürdüğü karar defterinin, şirkete ait iş yerinin tadilatı sırada çantasında bulunduğunu belirtmiş ise de, tadilat esnasında ticari defterlerin çantada olması yerine daha korunaklı bir yerde tutması gerekmemektedir. Şirket temsilcisinin iş yerindeki tadilat sırasında, tadilatın yapıldığı adreste çanta içerisinde ticari defter saklaması özenli bir davranış olmadığı gibi, ağır kusur oluşturur. Kayıt ve belgelerin tadilat yapılan iş yeri adresinde bulunmasını gerektiren makul bir gerekçe gösterilmemiştir. (Benzer şekilde Van Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesinin 2020/1 Esas, 2020/18 Karar, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesinin 2018/707 Esas, 2019/495 Karar Sayılı ilamları) Talep eden şirketin zayi olduğunu iddia ettiği karar defterini saklamakta basiretli bir tacir gibi davranmadığı, özenle korumadığı anlaşılmakla sübut bulmayan davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Açılan davanın REDDİNE,
2-Yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, karar tebliğ giderleri karşılandıktan sonra artan gider avansının yatıran davacıya iadesine,
3-Harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,
4-Kararın HMK 321/2 maddesi gereğice davacı tarafa tebliğine,
Dair, HMK nun 320 maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize verilecek bir dilekçe ile veya başka bir yer ticaret mahkemesi aracılığı ile mahkememize gönderilecek dilekçe ile Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere tensiben karar verildi. 25/04/2025
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza