T.C. SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2025/354 Esas - 2025/348
T.C.
SAKARYA
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2025/354 Esas
KARAR NO: 2025/348
HAKİM: ...
KATİP: ...
DAVACI : ...
VEKİLLERİ: Av. ...
Av. ...
DAVALI : ...
VEKİLLERİ: Av. ...
Av. ...
DAVA: Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)
DAVA TARİHİ: 23/11/2018
KARAR TARİHİ: 22/05/2025
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 23/05/2025
Akyazı 1.Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 11.03.2025 tarih 2025/162 Esas, 2025/213 Karar sayılı kararı ile mahkememize merci tayini işlemleri yapılmak üzere gönderilen dava dosyası incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, 20/06/2014 tarihinde müvekkiline ait ... plaka sayılı araç ile ...'nün sevk ve idaresindeki ...plakalı aracın çarpıştığını, bu çarpışma neticesinde Akyazı Asliye Ceza Mahkemesi 2016/261 E. 2018/842 K. Sayılı dosyasında yapılan yargılama neticesinde ...plakalı araç sürücüsü ...'nün asli kusurlu, müvekkiline ait ...plakalı aracın sürücüsü olan ...'in tali kusurlu bulunduğu anlaşıldığını, kaza anında müvekkiline ait ... plakalı aracın içinde bulunan ... basit tıbbi müdahele ile giderilemeyecek şekilde yaralandığını ve %15 oranında kalıcı maluliyetinin meydana geldiğini, ...'ın kaza sonucunda ... plaka sayılı aracın trafik sigortası şirketine başvurduğunu ve kendisine 36.277,00-TL tazminat ödemesinin yapıldığını, ... plaka sayılı aracın trafik sigortası şirketinin ...'ın maluliyet gereği 2015 T 78/1 hasar dosyası kapsamında yapılan ödemelerin müvekkiline ait ... plakalı aracın kusuru oranında iadesine dair İstanbul 29. İcra Müdürlüğü'nün 2018/19489 E sayılı takip dosyası kapsamında müvekkili ile birlikte müvekkiline ait ... plakalı aracın trafik sigortası olan davalı şirkete ve kaza anında ... plakalı aracı kullanan ...'e karşı icra takibinin başlatıldığını, yapılan icra takibi gereği müvekkiline ait ... plaka sayılı aracın trafik sigortası olan davalı şirket tarafından hiç bir ödemenin yapılmadığını, takip konusu borç olan ...-TL 'nin davacı müvekkili tarafından ödenmediğini, müvekkil ile davalı tarafın anılan meblağın kendilerine ödenmesi yönünde talepte bulunduklarını ve görüşme sağlamaya çalıştıklarını fakat davalı tarafın dava konusu bedeli müvekkil şirkete bugüne kadar ödemediğini, tüm bu sebeplerle davanın kabulü ile İstanbul 29. İcra Müdürlüğü'nün 2018/19489 Esas sayılı takip dosyasına müvekkil şirket tarafından ödenen ... TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan rücuen tazmin ve tahsiline, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı cevap dilekçesi sunmamıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
İncelenen tüm dosya kapsamına göre dava, Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasıdır.
Akyazı Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/743 Esas-2021/801 Karar sayılı dosyasında 14/09/2021 tarihinde;
''1-Hakimler ve Savcılar Kurulu Birinci Dairesi'nin 08/07/2021 tarihli ve 568 sayılı müstemir yetkilerin belirlenmesine ilişkin kararına istinaden, 01/09/2021 tarihi itibariyle Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi faaliyete geçmiş olduğundan, DOSYANIN GÖREVLİ VE YETKİLİ SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NE DEVRİNE VE GÖNDERİLMESİNE,
2-Yargılama giderlerinin yetkili ve görevli mahkemece değerlendirilmesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı diğer tarafların yokluğunda, kararın devir kararı olması nedeniyle, gönderilen mahkeme tarafından verilecek esas hükümle birlikte istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi.'' şeklinde karar verildiği ve dosyanın Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesine gönderildiği, .
Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/576 Esas-2022/417 karar sayılı ilamı ile 28/02/2022 tarihinde; yargılamada mahkememizin görevli olduğundan bahisle karşı görevsizlik kararı verilmiş, bu karar istinaf edilmeksizin kesinleşmiş ve dosya merci tayini yolunu gidilmeksizin doğrudan mahkememize gönderilmiş ve yargılamaya Akyazı Asliye Hukuk Mahkemesinin 2022/329 Esas sayılı dosyası üzerinden devam edildiği,
Akyazı Asliye Hukuk Mahkemesinin 2022/329 Esas sayılı dosyasında yapılan yargılamada neticeden;
''1-Davanın REDDİNE,
2-Davacıdan peşin alınan 741,85-TL harçtan alınması gereken 80,70-TL'nin mahsubu ile fazla alınan 661,15-TL harcın talep halinde davacı tarafa iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden 2022 yılı AAÜT göre hesaplanan 9.200,00.TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Kararın kesinleşmesini müteakip yatırılan gider avansının bakiye kalan kısmının talep halinde ilgilisine iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı diğer tarafların yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen bildirildi.'' şeklinde karar verilmiştir.
Akyazı Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen karar Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi'nin 2023/2123 Esas- 2025/565 karar sayılı ilamı ile;
''Davanın görüldüğü Akyazı Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 05/10/2021 tarih, 2018/743 E., 2021/801 K. sayılı kararı ile dosyanın faaliyete geçen görevli Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verildiği, Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 28/01/2022 tarih, 2021/576 E. - 2022/417 K. sayılı kararı ile davanın görev dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verildiği ve bu kararın kesinleşmesi üzerine dosyanın Akyazı Asliye Hukuk Mahkemesi'ne gönderildiği, Akyazı Asliye Hukuk Mahkemesince 28/03/2022 tarih, 2022/329 Esas sayılı tensip kararı ile usul ekonomisi gereğince dosyanın merci tayinine gönderilmeksizin yargılamaya geçilmesine karar verildiği ve yargılama sonunda istinafa konu kararın verildiği anlaşılmıştır.
Yargıtay 6 HD. 09.02.2023 tarih, 2023/124 Esas - 2023/490 Karar sayılı içtihadında da "2. Sakarya 5.Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından 10.09.2021 tarihinde dava dosyasının görevli Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiş, Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi ise 24.03.2022 tarihinde görevsizlik nedeniyle davanın usulden reddi ile dosyanın Sakarya 5.Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar vermiştir. Sakarya 5.Asliye Hukuk Mahkemesi dosyayı esastan görerek konkordatonun tasdikine karar vermiştir.
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) 21 inci madde gereğince iki mahkeme de görevsizlik kararı verir ve bu kararlar kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleşirse davaya bakacak mahkemenin tayini için yargı yeri belirlenmesi yoluna başvurulur. Aynı Kanunun 22 nci maddesinin 2 inci fıkrası gereğince görevli mahkeme ilgisine göre bölge adliye mahkemesince veya Yargıtayca belirlenir. Anılan hükümler gereğince yargı yeri belirlenmesi kararı verilmeden ilk görevsizlik kararını veren mahkemenin ikinci görevsizlik kararını kendiliğinden benimseyerek kendisini görevli sayıp davaya bakması ve uyuşmazlığı çözerek bir karar vermesi mümkün değildir. Öncelikle yargı yeri belirlenmesine ilişkin işlemlerin yerine getirilmesi ve belirlenecek görevli mahkemece uyuşmazlığın çözümlenmesi gerektiği gözetilmeksizin işin esası incelenerek karar verilmesi doğru görülmemiş hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir." şeklindeki gerekçe ile Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesinin faaliyete geçmesi ile Sakarya Asliye Hukuk Mahkemeleri arasındaki görev uyuşmazlıklarında merci tayini yoluna gidilmesi gerektiğine karar vermiştir.
Eldeki davada, Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesince yargı yeri belirlenmesi için dosyanın ilgili BAM dairesine gönderilmesi gerekirken dosya Akyazı Asliye Hukuk Mahkemesi'ne gönderilmiş ve esastan karar verilmiş ise de bu kararın anılan içtihatlar, 6100 sayılı HMK'nın 21. maddesi dikkate alınarak kaldırılması gerektiği ve ilk derece mahkemesince 6100 sayılı HMK'nın 21. maddesi uyarınca merci tayini işlemlerinin yapılması gerektiği kanaatine ulaşılmıştır.
Mahkemece, gerekçeli karar başlığında; davalının ve taraf vekillerinin adreslerinin yazılmamış olması, 6100 sayılı HMK'nın 297/1-b maddesine aykırı olmakla birlikte sonuca etkili olmadığından, kaldırma nedeni yapılmamış ve bu hususa eleştiri getirilmekle yetinilmiştir.
Açıklanan nedenlerle; davacının istinaf başvurusunun bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, ilk derece mahkemesinin kararının HMK'nın 353/1-a.4 maddesince kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine '' gerekçesiyle kaldırılmış, vaki dosya Akyazı 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2025/307 esas sıra numarasına kaydedilmiştir.
Akyazı Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/743 Esas-2021/801 Karar sayılı ilamı ile vaki dosyada Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin yetkili olduğundan bahisle gönderme kararı verildiği, bu kararın istinaf edilmeksizin dosyanın görevli olduğu bildirilen mahkemesine gönderildiği, gönderme kararı üzerine Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin de 2021/576 Esas-2022/417 karar sayılı ilamı ile mahkememize karşı görevsizlik kararı verdiği, her ne kadar görevsizlik kararı veren Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesince dosya doğrudan talep üzerine mahkememize gönderilmiş ve yargılamaya devam edilmiş ise de; Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi'nin 2023/2123 Esas- 2025/565 karar sayılı ilamında da belirtildiği gibi karşı görevsizlik kararı veren mahkemece dosyanın merci tayini için ilgili Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi'ne gönderilmesi gerektiği anlaşılmakla; mahkememiz dosyasının yargı yerinin belirlenmesi için müteakip işlemler yapılmak üzere Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine karar verildiği anlaşılmıştır.
Bu aşamalardan geçen dosya nihayetinde mahkememizin 2025/354 esas sırasına kaydedilmiş ve incelenmiştir.
Mahkememizin kurulması sonrasında yargı çevremizdeki asliye hukuk mahkemeleri ile mahkememiz arasında çıkan görev uyuşmazlıklarına ilişkin olarak Yargıtay 5. Hukuk Dairelerine gönderilmiş dosyalarda verilmiş emsal kararlar bulunmaktadır.
Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 10.10.2022 tarih, 2022/9392 esas 2022/13597 karar sayılı ilamında,
Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 14.11.2022 tarihli 2022/13720 esas 2022/15927 karar sayılı ilamında,
Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 12.09.2022 tarihli 2022/7747 esas 2022/11671 karar sayılı ilamında,
Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 12.09.2022 tarihli 2022/7743 esas 2022/11670 karar sayılı ilamında,
(Asliye Hukuk Mahkemesi kararlarının devir ve gönderme şeklinde olmamasına ve açıkça görevsizlik kararı olarak verilmesine rağmen)
"Somut olayda, iki mahkeme arasında gerçek anlamda karşılıklı olarak verilmiş bir görevsizlik veya yetkisizlik kararı bulunmamakta olup, Akyazı Asliye Hukuk Mahkemesince (Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) verilen kararın devir karar niteliğinde olduğu anlaşıldığından yargı yeri belirlenme koşulları bulunmayan dosyanın mahalline iadesine karar vermek gerekmiştir." denilmek suretiyle Asliye Hukuk Mahkemesinin görevsizlik şeklinde verdiği karar dahi devir kararı olarak kabul edilmiş ve görev uyuşmazlığının doğmadığı ifade edilmiştir.
Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 07.11.2022 tarihli 2022/13108 esas 2022/15376 karar sayılı ilamında da Çerkezköy Asliye Hukuk Mahkemesinin verdiği "devir" şeklindeki kararı üzerine Tekirdağ Ticaret Mahkemesince verilen görevsizlik kararı üzerine yaptığı incelemede aynı gerekçe ile yargı yeri belirlenme koşulları bulunmayan dosyanın mahalline iadesine karar vermiştir.
Görüldüğü üzere Yargıtay 5. Hukuk Dairesinin güncel kararlarına göre; Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi kurulduğundan bahisle Asliye Hukuk Mahkemesince verilmiş olan devir/gönderme ve hatta görevsizlik kararı üzerine mahkememizce verilen görevsizlik kararları ile iki mahkeme arasında görev uyuşmazlığı doğmuş olmamaktadır.
Benzer bir dosyada Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesinin 04/01/2023 tarihli 2022/4070 Esas 2023/6 Karar sayılı kararında da "Buna göre eldeki dava dosyasında iki mahkeme arasında gerçek anlamda karşılıklı olarak verilmiş bir görevsizlik veya yetkisizlik kararı bulunmamakta olup, Sakarya 5. Asliye Hukuk Mahkemesince (Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla) verilen kararın devir kararı niteliğinde olduğu ve yargı yeri belirlenme koşullarının bulunmadığı, kaldı ki gönderme kararının görevsizlik kararı niteliğinde olmayan bir devir kararı olduğu yerleşik Yargıtay kararlarıyla sabit olduğu gözetilerek Sakarya 5. Asliye Hukuk Mahkemesince karşı görevsizlik verilmeyerek davanın esasına dair karar verildiği, buna rağmen Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesinin 2022/2188 E - 2022/939 K sayılı ilamında da merci tayini koşullarının oluştuğuna vurgu yapılarak bu yönüyle değerlendirme yapılmak üzere dosyanın ilk derece mahkemesine gönderildiği, gelişen bu sürecin dava tarihi 26.09.2018 olan dosyada işin görülmesini sürüncemede bıraktığı (Emsal; Yargıtay 17. Hukuk Dairesi Başkanlığı'nın 2014/25083 E - 2015/133 K. sayılı ilamı, 2014/24005 E - 2014/19895 K sayılı ilamı, 2014/22509 E - 2014/19872 K sayılı ilamı, 2014/24249 E - 2014/19619 K sayılı ilamı) anlaşılmakla yargı yeri belirleme koşulları oluşmadığından mahalline iadesi gerektiği halde uyuşmazlığın, 6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri gereğince davanın ilk açıldığı Sakarya 5. Asliye Hukuk Mahkemesince (Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) görülüp sonuçlandırılması gerektiği" şeklinde karar verilmiştir.
Akyazı 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin gönderme kararı üzerine mahkememizin görevsizlik kararının kesinleşmesi sonrası HMK nun 21 maddesinde düzenlenen olumsuz görev uyuşmazlığının doğmadığı kanaatiyle o aşamada merci tayini yoluna gidilmemiş ise de Sakarya BAM 7.Hukuk Dairesi'nin 27/03/2025 Tarih, 2023/2123 Esas ve 2025/565 Karar sayılı kararı ile Akyazı 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin son kararı karşısında dosyanın merci tayini için Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesine gönderilmesi gerekmiş, daha önce mahkememizce 28/02/2021 tarihinde görevsizlik kararı verildiğinden ve bu karar halen geçerli olduğundan bu yönde ayrıca yeni bir karar verilmemiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Mahkememizce 28.02.2022 Tarihli ve 2021/576 Esas 2022/417 Karar sayılı kararı ile görevsizlik kararı verildiğinden yeniden aynı hususta KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA, esasın bu şekilde kapatılmasına,
2-Çıktığı belirtilen görev uyuşmazlığının çözümlenmesi için dosyanın Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesine gönderilmesine,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda tensiben karar verildi. 22/05/2025
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza