(6331 S. K. m. 10) (5271 S. K. m. 280, 289)
Yerel Mahkemece verilen hükme karşı istinaf yoluna başvurulmakla, başvurunun ve kararın niteliği ile suç tarihine ve istinaf başvurusunda bulunan katılan vekilinin istinaf dilekçesi içeriğine göre dosya görüşüldü:
İstinaf başvurusunun reddi nedenleri bulunmadığından işin esasına geçildi.
Vicdani kanının oluştuğu duruşma sürecini yansıtan tutanaklar belgeler ve gerekçe içeriğine göre sanıklar Yasin Uça ve İlhan Yıldız hakkında yerel mahkemece verilen beraat kararına yönelik istinaf başvurusu üzerine yapılan sınırlı incelemede;
6331 sayılı kanunun 3.maddesinde iş güvenliği uzmanı ; "Usul ve esasları yönetmelikte belirlenen iş sağlığı ve güvenliği alanında görev yapmak üzere Bakanlıkça yetkilendirilmiş, İş güvenliği uzmanlığı belgesine sahip, bakanlık ve ilgili kuruluşların da çalışma hayatını denetleyen müfettişler ile mühendislik veya mimarlık eğitimi veren fakültelerin mezunları ile teknik elemanı" olarak tanımlandığı, 6331 sayılı Kanunun 8.maddesinde İş güvenliği uzmanları ile ilgili düzenlemelere yer verilmiş olup maddede "... (2) (Değişik: 4/4/2015-6645/1 md.) İşverene iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili konularda rehberlik ve danışmanlık yapmak üzere görevlendirilen işyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanı, görev aldığı işyerinde göreviyle ilgili mevzuat ve teknik gelişmeleri göz önünde bulundurarak iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili eksiklik ve aksaklıkları, tedbir ve tavsiyeleri belirler ve işverene yazılı olarak bildirir. Eksiklik ve aksaklıkların düzeltilmesinden, tedbir ve tavsiyelerin yerine getirilmesinden işveren sorumludur.
Bildirilen eksiklik ve aksaklıkların acil durdurmayı gerektirmesi veya yangın, patlama, göçme, kimyasal sızıntı ve benzeri acil ve hayati tehlike arz etmesi, meslek hastalığına sebep olabilecek ortamların bulunmasına rağmen işveren tarafından gerekli tedbirlerin alınmaması hâlinde, bu durum işyeri hekimi veya iş güvenliği uzmanınca, Bakanlığın yetkili birimine, varsa yetkili sendika temsilcisine, yoksa çalışan temsilcisine bildirilir. Bildirim yapmadığı tespit edilen işyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanının belgesi üç ay, tekrarında ise altı ay süreyle askıya alınır. Bu bildirimden dolayı işvereni tarafından işyeri hekimi veya iş güvenliği uzmanının iş sözleşmesine son verilemez ve bu kişiler hiçbir şekilde hak kaybına uğratılamaz. Aksi takdirde işveren hakkında bir yıllık sözleşme ücreti tutarından az olmamak üzere tazminata hükmedilir. İşyeri hekimi veya iş güvenliği uzmanının iş kanunları ve diğer kanunlara göre sahip olduğu hakları saklıdır. Açılan davada, kötü niyetle gerçek dışı bildirimde bulunduğu mahkeme kararıyla tespit edilen kişinin belgesi altı ay süreyle askıya alınır.
(3) Hizmet sunan kuruluşlar ile işyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanları, iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinin yürütülmesindeki ihmallerinden dolayı, hizmet sundukları işverene karşı sorumludur.
(4) Çalışanın ölümü veya maluliyetiyle sonuçlanacak şekilde vücut bütünlüğünün bozulmasına neden olan iş kazası veya meslek hastalığının meydana gelmesinde ihmali tespit edilen işyeri hekimi veya iş güvenliği uzmanının yetki belgesi askıya alınır.
(5) İş güvenliği uzmanlarının görev alabilmeleri için; çok tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde (A) sınıfı, tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde en az (B) sınıfı, az tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde ise en az (C) sınıfı iş güvenliği uzmanlığı belgesine sahip olmaları şartı aranır.
Bakanlık, iş güvenliği uzmanlarının ve işyeri hekimlerinin görevlendirilmesi konusunda sektörel alanda özel düzenleme yapabilir. (Ek cümle: 4/4/2015-6645/1 md.) Sektörel düzenleme çerçevesinde maden ve yapı ile diğer sektörlerde öncelikli olarak hangi meslekî unvana sahip iş güvenliği uzmanlarının görev yapacağının ve bunların yanında görev yapacak diğer mesleklere sahip iş güvenliği uzmanlarının belirlenmesine dair usul ve esaslar, Bakanlıkça belirlenir.
(6) Belirlenen çalışma süresi nedeniyle işyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanının tam süreli görevlendirilmesi gereken durumlarda; işveren, işyeri sağlık ve güvenlik birimi kurar...." şeklindeki hükümler ile iş güvenliği uzmanlarının görev ve sorumluluklarının kapsamı, işverene karşı yükümlülükleri ve bildirim yükümlülüğünün kapsamı belirlendiği, iş güvenliği uzmanının görev aldığı işyerinde görev ile ilgili mevzuat ve teknik gelişmeleri göz önünde bulundurarak iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili eksiklik ve aksaklıkları, tedbir ve tavsiyeleri belirleyip işverene yazılı olarak bildirmekle yükümlü olduğu, bu doğrultuda somut olayda suç tarihi itibariyle sanık Yasin Uçan'ın söz konusu işyerinde iş güvenliği uzmanı olarak çalıştığına ilişkin sözleşme örneğinin getirtilip, dosya içerisine konularak, 6331 sayılı Kanunun 8.maddesinde tehlike sınıfına göre iş güvenliği uzmanlarının sahip olması gereken uzmanlık belgesi türlerine göre, iş kolunun tehlike sınıfının ne olduğu tespit edilerek ona göre görevlendirilmesi gereken iş güvenliği uzmanının sahip olması gereken belgenin sınıfı belirlenerek söz konusu işyerinde bu belgeye sahip iş güvenliği uzmanının görevlendirilip görevlendirilmediğinin tespit edilmesi, iş güvenliği uzmanının 6331 sayılı Kanun kapsamında yapması gereken iş güvenliği hizmeti, sorumluluğu ve yetkisi kapsamının Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı yada ilgili birimden sorulması, sanığın yeniden dinlenerek 6331 sayılı Kanunun 10.maddesi uyarınca risk değerlendirmesi yapıp yapmadığı, yapmamış ise bunun sebebi, işçi sağlığı ve iş güvenliği konusunda risk oluşturan mutad çalışma yöntemini bilip bilmediği hususlarında ifadesinin alınması, ilgili şirketten suç tarihi öncesinde var ise risk değerlendirme analiz raporunun temin edilmesi,
Meydana gelen iş kazasının Bölge Çalışma Müdürlüğüne ihbar edilip edilmediğinin ve idarece olayın iş sağlığı ve iş güvenliği müfettişlerine tahkik ettirilip ettirilmediğinin, konuyla ilgili müfettiş raporu düzenlettirilip düzenlettirilmediği araştırılarak bu hususta bir rapor düzenlenmiş ise ilgili raporun dosya içeriğine dahil edilip tüm kalıplar çerçevesinde sanığın hukuksal durumunun tartışılması gerektiği,
Sanık İlhan Yıldız'ın yargılama sırasında alınan savunmasında olay tarihinde yan taraftaki pres makinesinde problem olduğu, çalışanın vardiye amirini çağırdığı halde katılanın kendi görevi ve yetkisi olmadığı halde gidip pres makinesi ile ilgilendiği, olaya dahil olduğu, sonrasında kazanın meydana geldiğini beyan etmesi, tanık Uğur Öztürk'ün talimat yolu ile alınan beyanında olay tarihinde yanında bulunan 2 numaralı makinenin kalıbında sorun olduğunun, ürünlerde çizik oluştuğunun, yanındaki kişinin kontrol eder misin dediğinde katılanın bakmak istediğini, 2 numaralı presin başına oturduğunu beyan etmesi karşısında 2 numaralı makinanın varsa arıza veya tamirata ilişkin kayıtlarının getirtilmesi,
Onat Aliminyum Sanayi Ticaret AŞ'nin 17/10/2017 tarihi ve öncesi dönemde şirkette herhangi bir işveren vekili olup olmadığının, işveren vekili var ise bu kişinin açık kimlik ve adres bilgilerinin tespit edilmesi, buna dair resmi kayıtların getirtilmesi,
Suç tarihi itibariyle şirketi temsile yetkili olan kişiler tarafından, işe başlarken, kazadan önce şef veya sorumlu birisini atayıp atamadıkları, atamış iseler, SGK'ya şef ve sorumlu atandığını bildirip bildirmediklerinin SGK'dan sorulup atama yapılmışsa şef ile şirket arasında yapılması gereken şefliğe ilişkin sözleşme örneği getirtildikten sonra sorumluların kuşkuya yer vermeyecek şekilde tespit edilmesi için önceki raporlar da incelenecek şekilde kusur durumu ve sorumlu görevlilerin tespitine esas olmak üzere İstanbul Teknik Üniversitesi Makine Mühendisliği öğretim üyelerinden kurulu 3 kişilik bilirkişi heyetinden rapor alınarak, alınacak raporda sanıklardan başka görevlilere kusur atfedilmesi halinde haklarında suç duyurusunda bulunulması, iddianame tanzim edilmesi halinde dosyaların birleştirilerek yargılamaya devam edilmesi, haklarında kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmesi halinde soruşturma evrakının denetime olanak verecek şekilde dosya arasına alınarak neticesine göre sanıkların hukuki durumunun takdir ve tayini gerekirken eksik inceleme ve hatalı değerlendirme sonucu yazılı şekilde hüküm tesisi kanuna aykırı olup katılan vekilinin istinaf nedenleri bu nedenle yerinde görüldüğünden CMK'nın 289 ve 280/1-d maddeleri uyarınca HÜKMÜN BOZULMASINA, dosyanın yeniden incelenmek ve hükmolunmak üzere hükmü bozulan ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
Kesin olmak üzere 03/02/2020 tarihinde oybirliği ile karar verildi.(¤¤)