T.C. SAKARYA BAM 3. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2021/178 - 2021/862
T.C.
SAKARYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2021/178
KARAR NO: 2021/862
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN: ...
ÜYE: ...
ÜYE: ....
KATİP: ...
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: KOCAELİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 27.10.2020
NUMARASI: 2019/450 Esas - 2020/435 Karar
İSTİNAF YOLUNA BAŞVURAN
DAHİLİ DAVALI: QUİCK SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ
VEKİLİ: Av. ...
DAVALI: 1 -ALLİANZ SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ
VEKİLİ: Av....
DAVALI: 2 -DERTAŞ TAŞIMACILIK LİMAN HİZMETLERİ TURİZM TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ
DAVACI: ...
VEKİLLERİ: Av. ... - Av. ....
DAVANIN KONUSU: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
BAŞVURU TARİHİ: 20.12.2020
İSTİNAFA GELİŞ TARİHİ: 15.02.2021
KARAR TARİHİ: 29.09.2021
YAZIM TARİHİ: 29.09.2021
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyadaki tüm belgeler ve dairemiz üyesi tarafından hazırlanan raporlar incelendi. Davanın dairemizin görev alanına girdiği, ilk derece mahkemesi kararının kesin olmadığı, istinaf başvurusunun süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirildiği, dosyada eksiklik bulunmadığı anlaşılmakla;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde; 10.10.2018 tarihinde saat 21.30 sularında Kocaeli İl Emniyet Müdürlüğü karşısındaki yolda sürücü ....yönetiminde seyir halinde iken plakası daha sonra tespit edilen ... plakalı aracın arkadan çarpması suretiyle meydana gelen trafik kazasında müvekkilinin maliki bulunduğu ... plakalı 2013 model Fiat Linea marka 199 B10005160093 motor numaralı, NM43200006610213 şase no.lu aracın zarar gördüğünü, kazaya neden olan aracın kaza mahallinden kaçtığını, kaza yerine gelen trafik ekibinin kaza ve olay yerini inceleyip sürücü ...’un alkol testi 0 promil olduğunu belirleyip kaza tespit tutanağı düzenlediğini, trafik kazasına neden olan ... plakalı aracın davalı Dertaş Taşımacılık Liman Hiz. Turz. Tic. Ltd. Şti. adına kayıtlı olduğunu, söz konusu aracın kaza tarihinde Quick Sigorta A.Ş. tarafından ZMMS Poliçesi sigortalı olduğunu, fazlaya ilişkin talep hakkı saklı kalmak kaydı ile ... plakalı araçta meydana gelen 11.000 TL hasar gideri, 1.000 TL değer kaybı, 5.000 TL ikame araç bedeli, 100 TL çekici masrafı olmak üzere toplam 12.600 TL maddi zararın sigorta şirketi poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydı ile davalılardan ortaklaşa ve dayanışmalı olarak tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekilinin 23.09.2020 tarihli dilekçesi ile davasını hasar bedeli tazminatı 19.125,10 TL, değer kaybı tazminatı 1.700,00 TL, ikame araç bedeli 1.200,00 TL, hasarlı aracın çekilme bedeli 250,00 TL olacak şekilde ıslah ettiği anlaşılmıştır.
Davalı Allianz Sigorta şirketi vekili cevap dilekçesinde; dava konusu kazaya karışan aracın poliçe başlangıç tarihinin 20.10.2018 tarihi olduğunu, aracın hasar tarihinin 10.10.2017 tarihi olduğunu, görüleceği üzere dava konusu kazanın poliçe düzenlenme tarihinden 10 gün önce meydana geldiğini, bu nedenle hasar poliçe vadelerine girmediğinden herhangi bir hasar tazminatının ödenmediğini, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla ödeme yapılmamasının ve davanın açılmasının sorumlusunun müvekkili şirket olmadığını belirterek, davanın reddini istemiştir.
Davalı Quick Sigorta şirketi vekili cevap dilekçesinde; TTK’nın 1483/1. Maddesinde sigortacıların diğer kanunlardaki hükümler saklı kalmak üzere faaliyet gösterdikleri dalların kapsamında bulunan sigortaları yapmaktan kaçınamayacakları belirtildiğini, aynı kanunu 4/1-a maddesinde tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın TTK’da öngörülen konulardan doğan hukuk davalarını ticari dava sayılacağını düzenlediğini, müvekkili şirketin trafik kaza tarihi itibariyle ... plakalı aracı ZMMS poliçesi ile sigortaladığını, bu yüzden uyuşmazlığın çözümünde Asliye Ticaret Mahkemesi görevli olduğundan görevsizlik kararı verilmesi gerektiğini, müvekkili şirketin KDV’dan sorumlu tutulamayacağını, değer kaybı hesaplamaları trafik sigortası genel şartları ekinde yer alan kriterlere göre yapılması gerektiğini, belirterek davanın reddini istemiştir.
Davalı Dertaş Taşımacılık Liman Hizmetleri Turizm Tic. Ltd.Şti. vekili cevap dilekçesinde; dava açılmasına neden olan trafik kazası ile müvekkili şirketin bir ilgisi bulunmadığını, kazanın oluş şeklinin bilinmemesi nedeniyle davacı tarafça ileri sürülen kusur oranlarını kabul etmediklerini, talep edilen hasar ve değer kaybı bedellerini fahiş olduğunu, ayrıca ikame araç bedeli talebinin haksız olduğunu tek taraflı yapılan 2018/86 D.İş dosyasındaki tespitleri kabul etmediklerini belirterek davanın reddini istemiştir.
İlk derece mahkemesi tarafından davanın kabulü ile; 19.125,00 TL hasar bedeli, 1.700,00 TL değer kaybı ve 250,00 TL çekici bedeli olmak üzere toplam 21.075,00 TL'nin davalı Dertaş Taşımacılık Liman Hizmetleri Turizm Tic. Ltd.Şti. yönünden 10.10.2018 tarihinden itibaren, davalı Quick Sigorta A.Ş. yönünden 28.01.2019 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalılardan (sigorta şirketinin sorumluluğu poliçe teminat limitiyle sınırlı olmak üzere) müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 1.200,00 TL araç yokluk bedelinin 10.10.2018 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalı Dertaş Taşımacılık Liman Hizmetleri Turizm Tic. Ltd.Şti'nden alınarak davacıya verilmesine, Allianz Sigorta A.Ş.'ye karşı açılan davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.
Yerel mahkemenin bu kararına karşı davalılardan Quick Sigorta A.Ş vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.
Davalı Quick Sigorta A.Ş vekili istinaf dilekçesinde; dava şartı olan dava açılmadan önce müvekkil şirkete başvuru şartının yerine getirilmediğini, davacı tarafından dava açılmadan önce müvekkil şirkete yapılmış yazılı başvurusunun bulunmadığını, müvekkil şirkete yapılmış bir yazılı başvurulu olmadığından müvekkil şirketin temerrüde düşmediğini, bu nedenle işin esasa girilmeden usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, davacı tarafın davayı kısmi dava olarak açmakta hukuksal yararı olmadığından HMK'nın 114/h maddesi uyarınca davanın hukuksal yarar yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini, mahkeme tarafından alınan raporda, davacıya ait aracın kaza öncesi 2. El piyasa rayiç değeri 44.000,00 TL olduğu, aracın onarımının ise 19.125,10 TL olduğu tespit edilmiştir. Fakat, davacı tarafa ait aracın hasarlı hali ile ne kadara satılacağı ve pert total işlemi uygulanmasının yada onarımının ekonomik olup olmayacağı hususunda inceleme yapılmadığını, mahkemece alınan raporun eksik olduğunu, müvekkil şirkete ihbar edilmeden aracın onarımı başvuran tarafın seçmiş olduğu serviste kendisini talepleri doğrultusunda tedarikler yapılarak onarımının tamamlanmasından sonra kazanın müvekkile ihbar edildiğini, davacının aracının kendisinin yaptırmaya direterek zararın artmasına kendisinin neden olduğunu, zarar gören araçta meydana gelen "değer kaybı"nın belirlenebilmesi için 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartları uyarınca hesaplama yapılması gerektiğini, dosyadaki bilirkişi raporunun hatalı olduğunu ve rayiç bedelin olması gerekenden yüksek belirlendiğini belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat (hasar ile araçta oluşan değer kaybı ve çekici masrafı) istemine ilişkindir.
Davalı sigorta şirketi her ne kadar 2918 sayılı KTK'nın 97. maddesine göre dava açılmadan önce ilgili sigorta şirketine yazılı başvuruda bulunması gerektiği, davacı tarafın herhangi bir başvuruda bulunmadığı, dolayısıyla dava şartının yerine getirilmediği ileri sürülmüş ise de ilk derece mahkemesince yapılan yargılama esnasında ön inceleme duruşmasında bu konuda davacı vekiline kesin olmayan süre verildiği ve verilen süre içerisinde davacı tarafça davalı sigorta şirketine yazılı müracatta bulunulduğu anlaşılmakla davalı tarafın bu konudaki istinaf talebi dairemizce yerinde görülmemiştir
Ancak mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda değer kaybı hesaplaması 01.06.2015 tarihinde yürülüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları gereğince yapılmıştır. Anayasa Mahkemesi'nin 17.07.2020 Tarih, Esas 2019/40, Karar 2020/40 Sayılı Kararı ile; a) Karayolları Trafik Kanun’un 90. Maddesinin Birinci Cümlesinin “...bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir.” Bölümünde Yer Alan “...ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” İbaresi ile İkinci Cümlesinde Yer Alan “...ve genel şartlarda...” İbaresinin Anayasaya aykırı olduğundan oy çokluğu ile iptallerine karar vermiştir. Anayasa Mahkemesi'nin bu maddelerdeki “Genel Şartlar” ibarelerini iptal etmesi sonucu değer kaybı tazminatı öncelikle Karayolları Trafik Kanununun hükümlerinin, bu kanunda düzenlenmeyen hususlarda ise Türk Borçlar Kanununun haksız fiile ilişkin hükümlerinin usul ve esasları çerçevesinde belirlenecektir. Bu kanunlarda açıkça düzenlenmiş hususlarda genel şartlar ile kanunun kapsamını daraltan yada genişleten hükümleri uygulanmayacaktır. Genel şartlar TTK’nın 1425 ve Sigortacılık Kanunu 11 ve KTK’nın 95. Maddelerinin verdiği yetkiye dayanılarak idarece çıkarıldığı için, KTK ve TBK’nın haksız fiile ilişkin hükümlerinde genel olarak temel unsurları belirlenmiş hususlarda bu temel unsurlara aykırı olmamak şartı ile genel şartların hükümleri uygulanacaktır. Anayasa mahkemesinin iptal kararı derdest olan eldeki davada da uygulanması gerekmektedir. Bu durumda; değer kaybının ZMMS Genel Şartlarına göre hesaplanmasının yasal dayanağı kalmamış olup, gerçek zarar ilkesi gereğince değer kaybının, kaza tarihindeki serbest piyasa koşullarına göre, aracın kazadan önceki değeri ile onarım sonrası değeri arasındaki farka göre belirlenmesi gerekir.
Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, usuli işlemlerin kanuna uygun şekilde yapılarak, aşamalarda ileri sürülen iddia ve cevapların denetimi sağlayacak biçimde eksiksiz sergilenip, hükme esas alınan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı, Genel şartlara göre hesaplanan rapora göre 1.700 TL değer kaybı tazminatı üzerinden hüküm kurulmuş ise de davalı istinafa geldiğinden bilirkişi raporunda değer kaybının, kaza tarihindeki serbest piyasa koşullarına göre, aracın kazadan önceki değeri ile onarım sonrası değeri arasındaki farka göre yapılan hesaplama sonucu bulunan rakamın 2.000 TL olduğu, bu hesaplama yönteminin davalı aleyhine olduğu, davalı sigorta şirketinin bir kısım istinaf itirazlarının ek raporda karşılanmış olduğu, bilirkişi raporunun denetime açık ve hüküm kurmaya yeterli olduğu anlaşılmakla ve bu rapora dayanarak oluşturulan hükmün usul ve yasaya uygun olduğu görülmekle dairemizce istinaf kanun yoluna başvuran davalı vekili tarafından ileri sürülen istinaf sebepleri yerinde görülmeyerek 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince başvurunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Kocaeli 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 27.10.2020 tarihli, 2019/450 Esas, 2020/435 Karar sayılı kararı usul ve yasaya uygun bulunduğundan, HMK'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince davalı Quick Sigorta A.Ş vekilinin istinaf başvurusunun ESASTAN REDDİNE,
2-Yürürlükteki Yargı Harçları Tarifesi gereğince alınması gereken 1.439,63 TL nispi istinaf karar harcından peşin olarak alınan 54,40+ 326,00 TL'nin mahsubu ile bakiye 1.059,23 TL harcın davalı Quick Sigorta A.Ş.'den tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davalının istinaf başvurusu için yaptığı giderlerin üzerinde bırakılmasına, harcanmayan istinaf gider avansının yatırana iadesine,
4-Karar tebliği, harç takibi ve avans iadesi işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK.362/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 29.09.2021
...
Başkan ...
e-imzalıdır
....
Üye ...
e-imzalıdır
...
*Üye ...
e-imzalıdır
....
Katip .....
e-imzalıdır
*İşbu evrak 5070 sayılı Kanunun 5. Maddesi gereğince Güvenli Elektronik İmza ile imzalanmıştır*