T.C.
SAKARYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2022/1938
KARAR NO: 2024/181
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN: ... (...)
ÜYE: ... (...)
ÜYE: ... (...)
KATİP: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: KOCAELİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 15/02/2022
NUMARASI: 2014/235 Esas - 2022/103 Karar
İSTİNAF YOLUNA
BAŞVURAN DAVALILAR: 1-... - ...
2-... - ...
VEKİLİ: Av. ... -...
İSTİNAF YOLUNA
BAŞVURAN DAVALI: AKAR NAKLİYAT DEMİR ÇELİK GIDA ULUSLARARASI TAŞIMACILIK SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ.
VEKİLİ: Av. ...-...
İSTİNAF YOLUNA
BAŞVURAN DAVALI: ALLİANZ SİGORTA A.Ş.
VEKİLİ: Av. ... -...
İSTİNAF YOLUNA
BAŞVURAN DAVALI: HDI SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ
VEKİLİ: Av. ... -...
İSTİNAF YOLUNA
BAŞVURAN DAVALI: MAPFRE SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ
VEKİLLERİ: Av. ... -...
Av. ... -...
İSTİNAF YOLUNA
BAŞVURAN DAVALI: METRO TURİZM SEYAHAT ORGANİZASYON VE TİC. A.Ş.
VEKİLLERİ: Av. ... -...
Av. ...-...
İSTİNAF YOLUNA BAŞVURAN
İHBAR OLUNAN:CORPUS SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ
VEKİLİ: Av. ...-...
DAVACI: 1-... - ...
VEKİLİ: Av. ... -...
DAVACILAR: 2 -... - ...; ...
: 3 -... - ...; ...
: 4-... - ...
VASİ: ... - ...; ...
DAVALI: ... - ...; ...
VASİSİ: ... - ...; ...
DAVALI: GÜNEŞ SİGORTA A.Ş.
VEKİLLERİ: Av. ... -...
Av. ... -...
İHBAR OLUNAN: YAPI VE KREDİ BANKASI AŞ ...-...
DAVANIN KONUSU: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazm.)
BAŞVURU TARİHİ: 06.04.2022, 12.04.2022, 13.04.2022, 14.04.2022, 18.04.2022,
18.05.2022, 01.06.2022
İSTİNAFA GELİŞ TARİHİ : 08.11.2022
KARAR TARİHİ: 24.01.2023
YAZIM TARİHİ: 24.01.2023
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyadaki tüm belgeler ve dairemiz üyesi tarafından hazırlanan raporlar incelendi. Davanın dairemizin görev alanına girdiği, ilk derece mahkemesi kararının kesin olmadığı, istinaf başvurusunun süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirildiği anlaşılmakla;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacılar vekili dava dilekçesinde, 19.06.2012 günü davacıların da içinde bulunduğu Metro Turizm'e ait ... plaka sayılı otobüsün arıza nedeniyle durakladığı sırada davalı Akar Nakliyat adına kayıtlı ... plaka sayılı çekici ve ... plaka sayılı aracın çarpması sonucu otobüsün önünde park halinde bulunan ... adına kayıtlı ... plaka sayılı araca çarparak güney şeritte bulunan bariyerleri geçip aşağı sahil yan yola düştüğünü, soruşturma dosyasındaki 01.07.2012 tarihli bilirkişi raporunda otobüsün debriyaj ünitesine ait hava devresindeki arıza sebebi ile duraklamasına gerek olmadığının, mevcut vitesle trafikte yol alıp servis almaya uygun bir yere veya yol cebine kadar gidebilecek durumda olduğunun bildirildiğini, davacı ...'ın kaza mahallinde ağır yaralandığını, davalı şoförlerin tamamen kusurlu olduklarını belirterek fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla olay tarihinden itibaren işleyecek faiziyle birlikte ve davalı sigorta şirketinin poliçe limiti ve maddi tazminat ile sorumlu olmak kaydı ile davacı ... için 20.000,00-TL maddi, 80.000,00TL manevi, davacı ... için 500,00TL maddi, 10.000,00-TL manevi tazminatının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı Akar Nakliyat Demir Çelik Gıda Ulus. Taş. San. Ve Tic. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde; Davaya konu trafik kazasının meydana gelmesinde davalı müvekkili şirketin ve sürücüsünün herhangi bir kusurunun bulunmadığını, meydana gelen olayda, arıza yapmış olmasına rağmen herhangi bir güvenlik önlemi almayan ve müvekkilin aracının seyir halinde olduğunu ve çok yaklaştığını görmesine rağmen tedbirsiz ve dikkatsiz ve ani bir şekilde yolun soluna doğru harekete geçen Metro Turizm araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde tam kusurlu olduğunu, davacılar tarafından talep edilen maddi ve manevi tazminat miktarlarının fahiş olduğunu, davacı ...'ın çalışan biri olmayıp fiili olarak çalıştığı düşünülmeyen kimsenin geliri bulunmadığını, diğer davacı ... bakımından dosyada hiç bir gerekçe bulunmadığından davacı İsa bakımınından taleplerin de reddine karar verilmesi talep etmiştir.
Davalı HDI Sigorta A.Ş. Vekili cevap dilekçesinde; davalı sigorta şirketinin dava konusu kaza dolayısıyla sorumluluğu bulunmadığını, ... plakalı aracın ZMM Sigortacısı olduğunu, dava konusu kazaya maruz kalan aracın Mapfre Sigorta A.Ş. Tarafından Karayolları Yolcu Taşımacılığı Mali Sorumluluk sigortası ile sigortalandığını, davacının tazminat taleplerinin öncelik sırasına göre Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk sigorta poliçesi kapsamında karşılanması gerektiğini, davalı şirketin bir sorumluluğunun olmadığını, tramer kaydından dava konusu kaza dolayısıyla Groupama sigorta A.Ş. Nezdinde hasar dosyası açıldığını, davacı talepleri yönünden ancak zorunlu taşımacılık sigortası limitlerini aşan zarardan sorumlu olduğunu, davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun sigortalı araç sürücüsünün kusur ve poliçe limitleri ile sınırlı olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalılar ... ve ... vekili cevap dilekçesinde; Öncelikle yetki itirazında bulunduklarını, davacı tarafından talep edilen maddi ve manevi tazminatlarının çok yüksek olduğunu, maddi tazminat koşullarınında oluşmadığını, davalıların davaya konu trafik kazasının meydana gelmesinde herhangi bir kusurlarının olmadığını, davalıya ait araç debriyajdaki havanın bitmesi nedeniyle tekerlekleri kilitleyen ve aracın yürümesini engelleyen ''imdatlar'' nedeniyle kaza mahallinde kaldığını ve aracın arızasının 2 saatlik sürede tamir edildiğini, ceza davasının halen derdest olduğunu, ceza dosyasının bekletici mesele yapılmasını talep ettiklerini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı Metro Turizm Seyahat Org. Tic. A.Ş. cevap dilekçesinde; kazanın meydana gelmesi ile davanın açılması arasında yaklaşık 2 yıl gibi bir sürenin geçtiğini, bu nedenle davanın zaman aşımı yönünden reddini, davacının maddi yönden zarara uğradığını, zararın derecesini ve iş gücü kaybına uğradığını ispat etmesi gerektiğini, ayrıca kusur incelemesi yapılması gerektiğini, manevi tazminat taleplerinin fahiş olduğunu, davacının ödeme alıp almadığı hususunun ilgili yerlerden sorulması gerektiğini, ceza davasının halen devam ettiğini, ceza dosyasının sonucunun beklenmesi gerektiğini, kazaya karışan ... plaka sayılı aracın Demir Sigorta A.Ş. Tarafından 21/01/2012 - 21/01/2013 tarihleri arasında Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigorta Poliçesi ile sigortalandığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı Güneş Sigorta A.Ş. Vekili cevap dilekçesinde; kaza tarihi itibariyle iki yıllık zamanaşımı süresinin dolduğunu, davalı şirketin sorumluluğunun sigortalısının kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, kazaya karışan ... plaka sayılı çekicinin, davalı şirket nezdinde 24.02.2012- 24.02.2013 başlangıç ve bitiş tarihli 200496515 no.lu ZMM (trafik) sigorta poliçesi ile sigortalı olduğunu, poliçedeki kişi başı sakatlık ve ölüm teminatları ise kaza tarihi itibariyle kişi başına 225.000,00 TL olduğunu, manevi tazminat talepleri ve 6111 sayılı yasa gereği tedavi taleplerinin teminat dahilinde olmadığını, davalı şirket sigortalısının kazanın meydana gelmesinde herhangi bir kusuru bulunmadığını, davacıların talepleri arasında bakıcı gideri, ulaşım gideri, konaklama, yemek vesair masraflar gibi dolaylı zararlara ilişkin taleplerin bulunduğunu, bu taleplerin trafik sigortası poliçesi teminatı dışında kaldığını, davayı kabul anlamına gelmemek üzere, davalı şirketin yalnızca dava tarihinden itibaren faizden sorumlu olabileceğini ve uygulanması gereken faizin yasal faiz olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı Allianz Sigorta A.Ş. Vekili cevap dilekçesinde; Davacıların tazminat taleplerinin zamanaşımına uğradığını, kazanın oluşumu itibariyle davacıların otobüs yolcusu olduğunun anlaşıldığını, tazminat taleplerinin trafik sigortasından değil öncelikle zarara neden olan araçların Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortasından karşılanması gerektiğini, teminatların üzerinde bir zararın olması halinde ise trafik sigortası ve varsa ihtiyari mali sorumluluk sigortasından karşılanması gerektiğini, teminatı aşan bir zararın bulunmaması halinde davanın reddi gerektiğini, ... plakalı aracın davalı şirket nezdinde ... numaralı Trafik Poliçesi ile 24/05/2012/2013 tarihleri arasında sigortalı olduğunu, poliçeden dolayı sakatlanma halinde kişi başına azami sorumluluk limitinin 225.000,00-TL olduğunu, maddi Hasarlar için ise 22.500,00-TL olduğunu, sigortalı araç sürücüsünün kusur oranında ve zararı nispetinde olduğunu, Davacı ... açısından geçici iş görmezlik, tedavi giderleri, otel, yol, yemek giderleri talebine ilişkin 25.02.2011 tarihli ‘6111 sayılı’ yasa gereğince müvekkili şirkete yönelik talebin karşılanmasının mümkün olmadığını, davacıların davadan önce davalı şirkete başvurusunun bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı Mapfre Genel Sigorta A.Ş. Vekili cevap dilekçesinde; davacı vekilinin dava dilekçesinde 19/06/2012 tarihinde vefat ve maluliyetle sonuçlanan yaralamalı trafik kazasına karıştığını belirttiği ... plakalı aracın 21/01/2012 - 21/01/2013 tarihleri arasında Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile (sigortalı ... olacak şekilde)Metro Turizm Seyahat Organizasyon ve Ticaret A.Ş.adına kaza sonucu sürekli sakatlık ve tedavi halinde şahıs başına 225.000,00'er TL sine kadar azami sorumluluk halleri ile davalı şirkete sigorta ettirildiğini, davaya konu poliçe kapsamında manevi tazminat teminatı bulunmadığını iş bu poliçe kapsamında müvekkili sigorta şirketinin herhangi bir manevi tazminat yükümlülüğü bulunmadığını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla davalı davalı sigorta şirketini sorumluluğunun kusur oranında ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu belirterek davanın davalı sigorta şirketi yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İlk derece mahkemesi tarafından maddi tazminat yönünden; davanın kısmen kabulü ile 48.290,22-TL maddi tazminatın sigorta şirketleri açısından dava tarihinden, diğer davalılar açısından kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı sigorta şirketlerinin sorumluluğu poliçe teminat limiti ile sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'a ödenmesine, Davalılar Mapfre sigorta ve Metro Turizm şirketleri açısından açılan maddi tazminat davasının feragat nedeniyle reddine, manevi tazminat yönünden ; Davanın kısmen kabulü ile; 20.000-TL manevi tazminatın davalılar Akar Nakliyat Demir Çelik Gıda Ulus. Taş. San. Ve Tic. Ltd. Şti., ..., ..., ... ve Metro Turizm Seyahat Org. Tic. A.Ş'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'a ödenmesine, davalı ...yönünden davanın açılmamış sayılmasına, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.
Yerel mahkemenin bu kararına karşı taraf vekilleri tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.
Davalı HDI sigorta vekili istinaf dilekçesinde; müvekkili sigorta şirketinin kaza dolayısıyla sorumluluğunun bulunmadığını, dava konusu olayın (taşıma) KTK kapsamında olduğundan dava konusu taleplerden ... plakalı aracın zorunlu karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigortacısı Mapfre Sigorta A.Ş'nin sorumlu olduğunu, tazminat ödemesinde sıralılık esasına göre tanzim edilen sigorta poliçeleri olduğunu, bu duruma göre sigorta primleri belirlendiğini ve bu risk durumuna göre ihdas edildiğini, öncelikli sorumluluk taşımacılık sigortası olduğundan ve yerel mahkeme tarafından hükmedilen 48.290,22 TL tazminat tutarı, sigortalısının kusuru oranında ve kazanın meydana geldiği tarih itibariyle taşımacılık poliçesinin teminat limiti olan 225.000,00 TL'nin altında olduğundan, hesaplanan tazminat tutarının tamamından ... plakalı aracın ZMS sigortacısı Mapfre Sigorta A.Ş.'nin sorumlu olduğunu, kabul anlamına gelmemek kaydıyla birlikte, davalı şirket aleyhine hükmedilen tazminat tutarının, davalı şirketin sigortalısının kusur oranına tekabül etmediğini, sigortalısı olmayan ve karşı araç sürücüsünün kusuruna denk gelen tazminat tutarı olduğunu, bu kapsamda, yalnızca sigortalısının kusur oranı ve poliçe limiti ile sorumlu olan davalı şirket aleyhine hüküm kurulamayacağını, hükme esas alınan bilirkişi raporunda, tazminat tutarı davacının bedensel zararı için 51.706,44-tl olarak, bakıcı gideri zararı için 8.656,34-tl olmak üzere toplam 60.362,78-tl olarak belirlenmiş olup işbu tutardan, davalı şirketin sigortalısı olmayan karşı araç sürücüsü ...'nın %80 kusuru oranında hesaplanan 48.290,23-tl üzerinden hüküm kurulduğunu, zms sigortacısı olan davalı şirketin sigortalısı %20 kusurlu olmasına ve öncelikli olarak taşımacılık sigortacısı olan Mapfre Sigorta A.Ş sorumlu olmasına rağmen, kazada %80 kusurlu olan ve davalı şirketin sigortalısı olmayan ...'nın sorumluluğunda olan tazminat tutarı için davalı şirket aleyhine de hukuka aykırı olarak hüküm kurulduğunu, davalı şirkete zmm sigortası ile sigortalı araç sürücüsü dava konusu kazada %20 sorumlu olup, işbu %20 sorumluluktan da öncelikli olarak zorunlu karayolu taşımacılık sigortası olan Mapfre Sigorta A.Ş'nin sorumlu olduğunu, davalı şirkete sigortalı olan ... plakalı ve metro turizme ait otobüse ilişkin metro turizm şirketleri açısından davanın reddine karar verilirken, ZMM Sigortacısı olan davalı şirket yönünden hüküm kurulmasının mümkün olmadığını, hiçbir kabul anlamına gelmemek kaydıyla birlikte, taşımacılık sigortası olan Mapfre Sigorta A.Ş tarafından yapılan ödemelerin tazminat hesaplamasından mahsup edilmediğini, her halükarda tanzim edilen hüküm davacı tarafın sebepsiz zenginleşmesine neden olduğunu, Mapfre Sigorta A.Ş tarafından 12.03.2021 tarihinde 10.000,00 TL anapara ve 5.900,00 TL faiz ile birlikte 3.388,47 TL vekalet ücreti ödemesi yapıldığı beyan edildiğini, davalı şirket yönünden ıslah tarihi itibari ile zamanaşımı süresi dolduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı Akar Nakliyat Demir Çelik Gıda Ulus. Taş. San. Ve Tic. Ltd. Şti. Vekili istinaf dilekçesinde; davacının talep etmiş olduğu maddi tazminat talebinin tamamının zamanaşımına uğradığını, dosya arasında bulunan kusur raporları arasındaki çelişkinin giderilmesi gerektiğini, davaya konu trafik kazasının meydana gelmesinde davalı şirket ve sürücüsünün herhangi bir kusuru bulunmadığını, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla bilirkişi ek raporunda hesaplanan bedensel zarar ve bakıcı giderinin fahiş olarak hesaplandığını, hükme esas alınan bilirkişi kurulunun davacıların tazminatlarından davalı şirketin de sorumlu olduğuna dair tespitlerinin yerine olmadığını, Zira dava konusu trafik kazasına karışan ... plakalı araç Yapı Kredi Sigorta AŞ. Tarafından 28.02.2012-28.02.2013 tarihlerini kapsayacak şekilde ... poliçe numarası ile kasko sigorta poliçesi ile sigortası yapıldığını, bu kasko poliçesi hem maddi hem de manevi tazminatları güvence altına aldığını, Bu nedenle davacıların maddi ve manevi tazminat istemleri bakımında davanın daha öncesinden ihbar edilen Yapı Kredi Sigorta AŞ''nin bu maddi ve manevi tazminattan sorumluluğu olduğu yönünde tespit yapılması ve bu sigorta şirketi yönünden de hüküm kurulması gerekirken bu yönde bir hüküm kurulmamasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, hükmedilen manevi tazminat miktarının fahiş olduğunu belirterek kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı Allianz Sigorta A.Ş vekili istinaf dilekçesinde; ... plakalı kazaya karışan aracın Karayolu ZMM Poliçesi ile sigortalısı olduğunu, sigortalısının kusuru oranında ve müşterek müteselsil sorumluluklarının poliçe limitiyle sınırlı olduğunu, masraf ve vekâlet ücreti sorumluluklarının da bu miktara isabet eden oranlarda olacağını, poliçe limitinin maktuen ödenecek rakam olmadığını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla; zorunlu trafik sigortası sorumluluk sigortası olup, bu nedenle bu sigorta ile sigorta ettiren kişinin işleteni olduğu motorlu araçların üçüncü kişilere verdikleri zararların karşılanması amaçladığını, 27.09.2017 tarihli yargılama esnasında alınan kusur bilirkişi heyet raporunda, sigortalı araç sürücüsünün kusursuz olduğunun açıkça belirtildiğini, sigortalı araç sürücüsünün, kazanın meydana gelmesinde kusursuz bulunduğu için davalı şirketin de başkaca herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, bu sebeple haksız davanın reddi gerektiğini, davalı Allianz Sigorta A.Ş. bakımından sigortalı araç sürücüsünün kusursuz olması nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerekirken gerekçeli kararda davalılar bakımından müşterek müteselsilen hüküm kurulması ve hangi davalıdan olduğu belirsiz bir şekilde ''davalıdan'' ifadesinin kullanılmasının hatalı olduğunu belirterek yerel mahkeme kararın bozularak davalı sigorta şirketi aleyhine ikame edilen davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalılar ... ve ... vekili istinaf dilekçesinde; yerel mahkemece delillerinin toplanmadan, davalıların savunma hakları kısıtlanarak sonuca gidildiğini, yerel mahkemece kusur konusunda eksik değerlendirme ile sonuca gidilmesinin hatalı olduğunu, yerel mahkemece itirazları konusunda hiçbir değerlendirme yapılmadığını, delilleri toplanmada eksik dosya kapsamıyla kusur raporu aldırıldığını, hükme esas alınan aktüerya raporlarının çelişkilerle dolu olduğunu, yasal mevzuata aykırı olarak düzenlenen raporların hükme esas alınmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, raporlarda kusur oranlarının, hesaplamaların, kazançların ve sonuç olarak tüm hesaplamaların hatalı olduğunu, yerel mahkemece SGK'dan davacılara ödeme yapılıp yapılmadığı araştırılmadığını, mahkemece hükmedilen maddi ve manevi tazminatların çok yüksek olduğunu, mahkemece reddedilen maddi ve manevi tazminatlar bakımından her bir davalı lehine ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken maktu vekalet ücretinin davacılardan tahsiline karar verilmesinin hatalı olduğunu, bakıcı gideri hesaplamasında esas sürenin çok uzun olduğu gibi, hesaplamada net asgari ücret yerine brüt asgari ücretin esas alınmasının açıkça usul ve yasaya aykırı olduğunu, davacı vekilinin dava dilekçesinde 2 aylık bir süreden bahsettiği halde 9 ay için hesaplama yapılmasının taleple bağlılık ilkesine açıkça aykırı olduğunu, yerel mahkemece 19.10.2021 tarihinde davacı vekiline ıslah dilekçesini sunması için süre verilmesine rağmen, kanundan kaynaklanan kesin sürede yapılmayan ıslaha değer verilemeyeceğini, davacı vekilinin süresinden sonra verdiği ıslah dilekçesinde davalılardan Marpre Sigorta A.Ş ile sulh olduğunu, kendilerine %20 oranında ödeme yapıldığını beyan etmesine rağmen mahkemece bu hususta hiçbir değerlendirme yapılmaksızın davanın kabulüne karar verildiğini belirterek istinaf istemlerinin kabulü ile yerel mahkeme kararının ortadan kaldırılmasına ve davanın reddine, her bir davalı lehine davacılardan ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı Metro Turizm Seyahat Organizasyon ve Ticaret A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde; kazaya karışan otobüs şoförünün üzerine düşen tüm önlem ve tedbirleri aldığını, buna rağmen kendisine kusur atfı yapılmış olmasının hatalı olduğunu, kazada davalı şirketin herhangi bir kusurunun bulunmadığını, zira otobüsün duraklama yapmasının sebebinin otobüste meydana gelen arıza olduğunu ve otobüs sürücüsü ...'in otobüste bulunan yolcuların zarar görmesi ihtimalini önlemek amacıyla durakladığını, kaza tespit tutanakları ve dosyada tüm mevcut belgelerden de görüldüğü üzere kazanın meydana gelmesine sebep olanın diğer davalı Akar Nakliyet olduğunu, otobüs şoförü ...'in aracın arızalanması sonucunda aracı yol kenarına emniyetli bir şekilde çektiğini, aracın dörtlülerinin yaktığını ve 30 metre kadar geriye reflektör yerleştirdiğini, alması gereken tüm önlemleri aldığını başkaca alabileceği bir önlem bulunmamasına rağmen kendisine kusur atfedilmesinin hatalı olduğunu, dosya kapsamında yer alan birden fazla kusur raporu bulunduğunu, hükme esas alınacak oranların farklı raporlarda farklı oranlar esas alınarak hesaplanmasının raporlar arasındaki çelişkiyi ortaya koyduğunu, çelişkili raporlara dayalı olarak hüküm verilemeyeceğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte, manevi tazminata hükmedilirken otobüs sürücüsünün kusur oranı göz önünde bulundurularak kusur oranı ile hakkaniyetli bir karara varılması gerekirken mahkemece hükmedilen rakamın son derece fahiş olduğunu, zarar hesabının ancak Başbakanlık Hazine Müsteşarlığı tarafından tutulan Aktüerler siciline kayıtlı, aktüer sıfatına sahip bilirkişilerden yapılması gerekirken söz konusu raporu hazırlayan bilirkişinin aktüer sıfatına sahip olmadığını, yerel mahkemece hükmedilmiş manevi tazminat miktarlarının fahiş olduğunu, aynı kazaya ilişkin İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2014/1964 esas sayılı dosyası ile yapılan yargılama sonucunda davanın davalı Metro Turizm ... Yönünden reddedildiğini, belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı Mapfre Sigorta A.Ş. Vekili istinaf dilekçesinde; gerekçeli kararda davalı şirket bakımından maddi tazminat davasının feragat nedeniyle reddine karar verildiğini, ancak hükmün devamında davalılar bakımından müştereken ve müteselsilen hüküm kurulması ve davalı hariç tutulmadan "davalıdan" ifadesinin kullanılmasının hükmün icrasında ve açıklığında tereddüt yarattığını, tavzih talep ettiklerini ancak herhangi bir gerekçe belirtmeksizin reddolunduğunu, gerekçeli karardaki muğlak ifadelerin hükmün icrasında karışıklık yaratabilecek nitelikte olduğunu, açık olmadığını, bu nedenle haksız bir şekilde reddolunan tavzih taleplerinin kabul edilmesi gerektiğini belirterek yerel mahkemenin 15.02.2022 tarihli kararına ilişkin tavzih dilekçelerinin kabulü ile tavzih taleplerinin reddine ilişkin 12.02.2022 tarihli tavzih kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İhbar olunanCorpus Sigorta A.Ş vekili istinaf dilekçesinde; yerel mahkeme kararında her ne kadar müvekkili Sigorta Şirketi yönünden bir karar oluşturulmamış ve diğer davalılar yönünden karar verilmiş olsa da hüküm kısmındaki A-1, A-3, A-6 maddelerinde tüm davalılar bakımından müşterek müteselsilen hüküm kurulduğunu, davalılar ve ihbar olunanlar arasında müteselsil borçluluk ilişkisi olmaması sebebiyle davalı şirkete herhangi bir sorumluluk yüklenemeyeceğinden ihbar olunan davalı şirket yönünden davanın reddi gerektiğini, kararda muğlak ifadeler bulunduğunu, açık olmadığını, HMK 305 maddesi uyarınca hükümdeki tereddütün veya aykırılığın giderilmesini taleplerinin mahkemece reddedildiğini, haksız bir şekilde reddedilen tavzih taleplerinin kabul edilmesi gerektiğini, tazminattan öncelikli davaya konu aracın zorunlu taşımacılık sigortacısı olan Mapfre Sigorta A.Ş'nin sorumlu olduğunu, limitlerinin yetmemesi halinde ise, sonraki sorumluluğun Zorunlu Mali Mesuliyet Trafik Sigortası olan HDI Sigorta A.Ş olduğunu, tedavi giderleri bakımından da müvekkil şirketin bir sorumluluğunun bulunmadığını, davalının kazanç ve işgücü kaybı açısından davalı şirketin Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu koltuk ferdi kaza sigorta sigorta teminatının dışında kaldığını, manevi tazminat talebinin davalı şirketin Karayolu Yolcu Taşımacalığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigorta Teminatının dışında kaldığını, davalılar ve ihbar olunanlar arasında müteselsil bir borçluluk ilişkisinin olmayacağını, ne 12.10.2016 tarihli bilirkişi raporunda ne de 27.07.2020 tarihli bilirkişi raporlarında davalı şirketin herhangi bir sorumluluktan bahsedilmediğini, yerel mahkeme kararına ilişkin tavzih taleplerinin reddine ilişkin 12.05.2022 tarihli kararın kaldırılmasına, yeniden yargılama yapılarak tavzih taleplerinin kabulüne, hükümde yer alan maddi hataların düzeltilmesine, hükmün icrasında tereddüt yaratan hususların açıklanmasına ve ihbar olunan müvekkil şirkete herhangi bir sorumluluk yükletilemeyeceğinden davanın davalı şirket yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, trafik kazasından kaynaklı cismani zarar nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkindir.
Somut olayda, 19.06.2012 tarihinde, davacıların yolcu olarak bulunduğu davalı Metro Turizm Seyahat A.Ş.'nin işleteni, davalılar ... ve ...'ın maliki,davalı HDI Sigorta A.Ş nezdinde ZMMSS poliçesi ile, davalı Mapfre Sigorta A.Ş nezdinde zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk poliçesi ile sigortalı olduğu, davalı sürücü ...'in sevk ve idaresindeki otobüsün arıza nedeniyle yolun sağında park halinde olduğu ve arızanın giderilmesine sonrası hareket ettirilmek üzere iken davalı Akar Nakliyat ...A.Ş'in maliki ,davalı Güneş Sigorta A.Ş'nın ZMMSS poliçesi ile sigortalı, davalı ...'nın sevk ve idaresindeki çekici ve dorsenin kendi aracının sağ kesimi ile otobüsün sol arka kısmına çarpması sonucu ,savrulan otobüsün önünde park halinde bulunan davalı Allianz Sigorta A.Ş nezdinde ZMMSS poliçesi ile sigortalı araca çarpması ve bariyerleri aşarak devrilmesi sonucu davacı yaralanmıştır.
Kaza sonrası düzenlenen kaza tespit tutanağında davacının içerisinde bulunduğu ... plakalı otobüs sürücüsünün asli kusurlu, ... plakalı araç sürücüsünün ise tali kusurlu olduğu belirlenmiştir
Mahkemece kusur, sigortacı ve hesap bilirkişisinden alınan 12.10.2016 tarihli raporda davalı sürücü ...'nın %70 oranında, davalı sürücü ...'in ise %30 oranında kusurlu olduğu belirtilmiştir.
İtiraz üzerine İTÜ'de görevli üç kişilik bilirkişi heyetinden rapor alınmış 27.09.2018 tarihli raporda kazanın oluşumunda davalı sürücü ...'nın % 80 oranında, davalı sürücü ...'in ise %20 oranında kusurlu olduğu belirtilmiştir.
İki kusur raporunun çelişmesi nedeniyle ATK trafik ihtisas Dairesinden kusur raporu alınmış 19.02.2019 tarihli raporlarda da davalı sürücü ...'nın % 80 oranında, davalı sürücü ...'in ise %20 oranında kusurlu olduğu belirtilmiştir.
Yine hükme esas alınan Adli Tıp Kurumu'nun maluliyet raporuna göre trafik kazası ile yaralanma arasında illiyet bağı bulunduğu, davacının dava konusu yaralanma nedeniyle tüm vücut fonksiyon kaybı oranının %10.2, gecici iş göremezlik süresinin 9 ay olduğu tespit edilmiştir.
Olaya ilişkin görülen ve uyap sisteminden dairemizce inceleme yapılan Kocaeli 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2017/ 594 E. 2019/154 K. dosyasında ATK’dan alınan raporda meydana gelen kazada dava dışı sürücü ...'in kusursuz, davalı sürücü ...'nın asli,davalı sürücü ...'in ise hareket kabiliyetini sonlandıracak düzeyde olmayan arızası nedeniyle durmaya uygun olmayan yerde durduğundan tali kusurlu bulunduğu, yapılan ceza yargılaması sonunda davalı sürücülerin taksirle yaralama suçu sabit bulunarak cezalandırılmasına verildiği ve kararın Yargıtay denetiminden geçerek kesinleştiği anlaşılmıştır.
Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı,olay tarihi ve oluş şekli, kusur durumu, davacının yaralanmasının niteliği ve manevi tazminata ilişkin ilkeler gözetildiğinde, davacı yararına hükmedilen manevi tazminatın fazla olmadığı, Karayolları Trafik Kanunu'nun 109. Maddesi ve TBK 72. Maddesi gereğince uzamış ceza zamanaşımı süresinin uygulanacağı,uzamış ceza zamanaşımı süreleri dolmadan eldeki davanın açıldığı, zamanaşımı oluşmadığı, mahkemece alınan maluliyet raporunun kaza tarihi itibariyle yürürlükte olan yönetmeliğe göre düzenlendiği,dosya kapsamına uygun olarak düzenlenen uzman bilirkişi raporundaki kusur oranının karara esas alınmasının yerinde görüldüğü. kaldı ki davacının yolcu konumunda olduğu, trafik kuralı ve yasağı ihlal edecek davranışta bulunmadığı, davacı için sonuca etkili olmadığından kusur durumunun müteselsilen sorumlu olanlar arasındaki iç ilişkide değerlendirilmesi gerektiği,mahkemece hükme esas alınan aktüer kök ve ek rapor PMF1931 yaşam tablosu ve progresif rant yöntemine göre düzenlendiği, güncel Yargıtay içtihatlarına göre raporun TRH 2010 yaşam tablosuna göre düzenlenmesi gerekmekte ise de, bu tabloda yaşam süreleri PMF 1931 tablosuna göre daha uzun belirlendiğinden istinaf edenin konumuna göre aleyhe kaldırma yapılmayacağı dikkate alınarak aktüer bilirkişi raporundaki değerlendirilmeler dairemizce doğru bulunmuş,yine ceza dosyasında kabul edilen ve olayın oluş şekli ve kesinleşen maddi olguya göre otobüs sürücüsünün uygun olmayan yerde durması nedeniyle tali kusurlu bulunduğu,kesinleşen maddi olguya göre otobüsün arızasının kazanın oluşuna bir etkisi (illiyet bağı) olmadığı anlaşıldığından kazaya karışan aracın otobüsün arızasıyla ilgili delillerin toplanmamasının dairemizce eksiklik olarak görülmemiş, davalı vekillerinin bu hususlara ilişkin istinaf istemi yerinde görülmemiştir.
Ancak kabule göre davacı vekili 15.03.2021 tarihli dilekçesi ile kazaya karışan otobüsün zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk sigortacısı olan davalı Mapfre Sigorta A.Ş ve sigortalıları yönünden davadan feragat ettiği, aracın malikinin davalılar ... ve ... olmasına rağmen sadece Metro Turizim A.Ş ve Mapfre Sigorta şirketi bakımından davanın feragat nedeniyle reddine karar verilmesi, yine feragata rağmen hüküm altına alınan tazminattan tüm davalıların müştereken ve müteselsilen sorumluluğuna karar verilmesi, dava dışı ... plakalı araç sürücüsünün olayda kusurunun olmamasına rağmen aracın ZMSS sigortacısı olan davalı Allianz Sigorta bakımından davanın reddine karar verilmemesi hatalıdır.
Yine Zorunlu Karayolu Taşımacılığı Mali Sorumluluk Sigortası ile sigortacı, poliçede belirtilen motorlu taşıtta seyahat eden yolcuların, duraklamalar da dahil olmak üzere, kalkış noktasından varış noktasına kadar geçecek süre içinde meydana gelebilecek bir kaza sonucu bedeni zarara uğraması halinde, sigortalının 10.07.2003 tarih ve 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu'ndan doğan sorumluluğunu poliçede yazılı limitlere kadar sigorta örtüsüne almaktadır. Aynı Kanun'un 18. maddesi uyarınca taşımacılar, yolcuya gelebilecek bedeni zararlar için bu Kanun'un 17. maddesinde düzenlenen sorumluluklarını sigorta ettirmek zorundadırlar. Aynı Kanun'un 19/son ve Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.8. maddeleri hükümlerine göre meydana gelen zarar öncelikle taşımacının sorumluluk sigortasından karşılanır. Ancak, bu sigortanın hiç yapılmamış olması, yapılmış fakat geçersiz hale gelmiş olması, süresinin bitmiş olması veya meydana gelen zararın bu sigorta teminatlarının üzerinde bulunması halinde teminatların üzerinde kalan kısım için; sırasıyla zorunlu mali sorumluluk sigortasına ve varsa ihtiyari mali sorumluluk sigortasına başvurulur.
Bahse konu düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere, yasa koyucu, yolcuların uğradığı zararlar bakımından taşımayı yapan aracın zorunlu karayolu taşımacılık sigortacısı, trafik sigortacısı ve varsa ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı bakımından müştereken ve müteselsilen bir sorumluluk öngörmemiş, sıralı bir sorumluluk düzenlemiştir. Başka bir anlatımla, yolcunun uğradığı bedeni zararlar, taşımayı yapan aracın zorunlu karayolu taşımacılık sigortası kapsamında ise, bu aracın trafik veya ihtiyari mali mesuliyet sigortacısının sorumluluğu doğmayacaktır. Ancak, bu sigortanın yapılmamış olması, kaza tarihinde süresinin dolması ya da sigorta yapılmış ancak limitin aşılmış olması durumunda ise sırasıyla zorunlu ve ihtiyari mali mesuliyet sigortacılarının sorumluluğu söz konusu olacaktır.
Kazaya karışan ... plaka sayılı otobüsün Karayolları Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortacısı olan Mapfre A.Ş öncelikle zarardan sorumlu olması ve poliçe limiti dikkate alındığında limitin tüketilmemiş olmasına göre otobüsün zorunlu trafik sigortacısı olan davalı HDI Sigorta A.Ş 'nin tazminattan sorumlu tutulmuş olmasıda hatalıdır.
Açıklanan nedenlerle davalı Allianz A.Ş ile davalı HDI vekili, Mapfre vekilinin, davalı ... ve ... vekilinin istinaf taleplerinin kabulü ile diğerlerinin istinaflarının reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde yeniden hüküm kurulması gerekmiştir.
H Ü K Ü M: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Taraf vekillerinin istinaf başvurusunun KABULÜ İLE, Kocaeli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 15.02.2022 tarihli, 2014/235 esas ve 2022/103 karar sayılı kararının HMK'nun 353/1-b-2 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,
2-HMK'nun 353/1-b-2 maddesi gereğince yeniden hüküm kurulması gerektiğinden,
Maddi tazminat davasının kısmen kabulü ile,
A) Davalılar Mapfere Sigorta A.Ş, Metro Turizm Seyahat Organizasyon ve Tic. A.Ş, ... ve ... açısından açılan maddi tazminat davasının FERAGAT NEDENİYLE REDDİNE,
B) Davalı HDI sigorta ile davalı Allianz Sigorta A.Ş açısından açılan maddi tazminat davasının ESASTAN REDDİNE,
C) 48.290,22 TL maddi tazminatın Güneş Sigorta A.Ş yönünden dava tarihinden, diğer davalılar yönünden kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinin sorumluluğu poliçe teminat limiti ile sınırlı olmak üzere davalılar Akar Nakliyat Demir Çelik Gıda Uluslararası Taşımacılık San. Ve Tic. Ltd. Şti., Güneş Sigorta A.Ş ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'a verilmesine,
Ç)Yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 3.298,70 TL harcın davacıdan peşin ve tamamlama harcı olarak alınan 862,45 TL'den mahsubu ile 2.436,25 TL harcın davalılar Akar Nakliyat Demir Çelik Gıda Uluslararası Taşımacılık San. Ve Tic. Ltd. Şti., Güneş Sigorta A.Ş ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye irad kaydına,
D)Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 7.077,73 TL vekalet ücretinin davalılar Akar Nakliyat Demir Çelik Gıda Uluslararası Taşımacılık San. Ve Tic. Ltd. Şti., Güneş Sigorta A.Ş ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...
'a ödenmesine,
E)Davalılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T uyarınca hesaplanan 500,00 TL vekalet ücretinin davacı İsa ...'dan alınarak davalılara ödenmesine,
F)Davacı tarafından yapılan toplam 3.462,20 TL yargılama giderinin peşin ve tamamlama harcı olarak alınan toplam 862,45 TL ile birlikte davalılar Akar Nakliyat Demir Çelik Gıda Uluslararası Taşımacılık San. Ve Tic. Ltd. Şti., Güneş Sigorta A.Ş ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
G)Kullanılmayan gider avansının yatırana iadesine,
Manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile;
A) 20.000,00 TL manevi tazminatın davalılar Akar Nakliyat Demir Çelik Gıda Ulus. Taş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.,..., ..., ... ve Metro Turizm Seyahat Org. Tic. A.Ş'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'a ödenmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
B) Davacı ... yönünden davanın AÇILMAMIŞ SAYILMASINA,
C)Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T uyarınca hesaplanan 5.100,00-TL vekalet ücretinin davalılar Akar Nakliyat Demir Çelik Gıda Ulus. Taş. San. Ve Tic. Ltd. Şti., ..., ..., ... ve Metro Turizm Seyahat Org. Tic. A.Ş'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'a ödenmesine,
D)Davalılar Akar Nakliyat Demir Çelik Gıda Ulus. Taş. San. Ve Tic. Ltd. Şti., ..., ... ve Metro Turizm Seyahat Org. Tic. A.Ş kendilerini vekil ile temsil ettirdiklerinden A.A.Ü.T uyarınca hesaplanan 5.100,00 TL vekalet ücretinin davacı ...'dan alınarak adı geçen davalılara müştereken ve müteselsilen ödenmesine,
E)Davalılar Akar Nakliyat Demir Çelik Gıda Ulus. Taş. San. Ve Tic. Ltd. Şti., ..., ... ve Metro Turizm Seyahat Org. Tic. A.Ş kendilerini vekil ile temsil ettirdiklerinden A.A.Ü.T uyarınca hesaplanan 5.100,00 TL vekalet ücretinin davacı ...'dan alınarak adı geçen davalılara müştereken ve müteselsilen ödenmesine,
F)Yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 1.366,20-TL harcın davalılar Akar Nakliyat Demir Çelik Gıda Ulus. Taş. San. Ve Tic. Ltd. Şti., ..., ..., ... ve Metro Turizm Seyahat Org. Tic. A.Ş'den müştereken ve müteselsilen alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
G)Kullanılmayan gider avansının yatırana iadesine,
3-Tarafların yatırmış olduğu istinaf karar harcının talebi halinde iadesine,
4- Davalılar ... ve ... tarafından yapılan 117,10 TL, davalı HDI Sigorta A.Ş tarafından yapılan 200,00 TL, davalı Metro Turizm .... Ltd. Şti tarafından yapılan 138,00 TL ve Allianz Sigorta A.Ş tarafından yapılan 250 TL istinaf giderinin davacı ...'dan tahsili ile yatıran davalılara verilmesine,
5-Harcanmayan istinaf gider avansının yatırana iadesine,
6-Karar tebliği, harç takibi ve avans iade işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK.362/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 24.01.2024
Başkan ...
e-imzalıdır
*Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır
*İşbu evrak 5070 sayılı Kanunun 5. Maddesi gereğince Güvenli Elektronik İmza ile imzalanmıştır*