T.C. SAKARYA BAM 3. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2024/391 - 2025/305
T.C.
SAKARYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO : 2024/391
KARAR NO : 2025/305
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN : ...(...)
ÜYE : ...(...)
ÜYE : ...(...)
KATİP : ...(...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : KOCAELİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 07/11/2023
NUMARASI : 2021/465 Esas - 2023/578 Karar
İSTİNAF YOLUNA
BAŞVURAN DAVALILAR : 1-...
2-...
VEKİLİ : Av. ...
DAVALI : ETHİCA SİGORTA A.Ş.
VEKİLİ : Av. ...
DAVACILAR : 1-...
2-...
VEKİLİ : Av. ...
DAVANIN KONUSU : Trafik Kazasında Ölüm Sebebiyle Tazminat
BAŞVURU TARİHİ : 23.01.2024
İSTİNAFA GELİŞ TARİHİ: 01.03.2024
KARAR TARİHİ : 13.02.2025
YAZIM TARİHİ : 14.02.2025
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyadaki tüm belgeler ve dairemiz üyesi tarafından hazırlanan raporlar incelendi. Davanın dairemizin görev alanına girdiği, ilk derece mahkemesi kararının kesin olmadığı, istinaf başvurusunun süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirildiği anlaşılmakla;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ :
Davacı vekili dava dilekçesinde, 08.11.2020 tarihinde meydana gelen trafik kazasında davalı sürücünün tamamen kusurlu bir şekilde davacıların murisi ...'na çarpması sonucu vefat ettiğini, davalının aracının Ethica Sigorta tarafından sigortalandığını, davalıların kusurunun %100 olduğunu, İzmir 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 2021/182 Esas sayılı dosyası ile açılan ceza davasının halen devam ettiğini, sigorta şirketine tazminatın ödenmesi için başvuru yapıldığını, halen sonuç alınamadığını beyan ederek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik ... için 200.000,00 TL, ... için 30.000,00 TL olmak üzere toplam 230.000,00 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiş, yargılama sırasında taleplerini ... için 415.038,54 TL'ye, ... için 46.837,69 TL'ye yükseltmiştir.
Davalı Ethica Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde, öncelikle yetki itirazları bulunduğunu, destekten yoksun kalma tazminatına ilişkin tazminat hesabının Zmms Sigortası Genel Şartları A.5/C maddesi ve ekinde yer alan esaslara göre yapılması gerektiğini, tazminat tutarının TRH-2010 tablosu ve %1,8 Teknik faiz esas alınarak hesaplanması gerektiğini, sigorta şirketinin sorumluluğunun sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında olması gerektiğini beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.
Davalılar ... ve ...’ye ihtarlı dava dilekçesi ve tensip zaptının 13.10.2021 tarihinde tebliğ edildiği davalılar vekilinin cevap süresi geçtikten sonra 10.11.2021 tarihinde cevap dilekçesi sunmuş olduğu görülmüştür.
Davalı ... ve ... vekili cevap dilekçesinde, öncelikle yetki itirazları bulunduğunu, müteveffanın gecenin karanlığında çok koyu elbiselerle reflektörü olmayan bir bisiklet ile aydınlatmanın yetersiz olduğu bir yolda seyir halinde bulunduğunu, ayrıca yolun üst tarafında çok geniş bir kaldırım olmasına rağmen yolun ortasından gittiğinin, bu nedenle davalı sürücünün tam kusurlu olmadığını, diğer davalı ... açısından kaza yapan aracın sahibi olması dışında doğrudan bir müdahalesi olmadığını beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.
İlk derece mahkemesince, davanın kabulü ile davacı ... için 415.038,54 TL ve davacı ... için 46.837,69 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalılar ... ve ... için kaza tarihi olan 08.11.2020 tarihinden işleyecek faizi ile birlikte tahsiline, davacıların davalı sigorta şirketine açmış oldukları davanın feragat nedeniyle reddine, karar verilmiştir.
İlk derece mahkemesi kararına karşı davalılar ... ve ... vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.
Davalılar ... ve ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde, dosyaya ibraz edilen sulh protokolüne göre dosya borcunun ödendiğini ve borcun söndüğünü, bilirkişinin yaptığı işin sadece hesaba ilişkin olduğunu, davacıların kalan bölümlerden de feragat etmiş durumda olduklarını, buna rağmen davaya devam edilmesinin doğru olmadığını, davacıların ıslahla da genişletilmiş olan toplam dava talep miktarı üzerinden (toplam harca esas değer miktarı üzerinden) hesaplanacak ve davacılara yükletilecek avukatlık ücreti ve diğer tüm yargılama giderlerine karar verilmesi talepleri bulunduğunu, bilirkişi raporunda da öncelikle tespit edilen miktarların gerçekten fahiş olduğunu, müteveffanın tüm gelirinin tamamının gerçekte yaşasaydı sağ eşi ve çocuğuna harcayacağı varsayımının doğru olmadığını, bu nedenle mütevaffanın kazanmaması ihtimali bulunan miktarların bile tamamının tazminat kapsamına alınmasının hukuka aykırı olduğunu, ayrıca sigorta şirketinin ödemesinin düşülmesi ile yetinilmiş olmasının doğru olmadığını, sigorta şirketlerinin teminat limitleri kadar tazminattan sorumlu olduklarını, sigorta şirketinin limitlerini gösteren belgeler ile birlikte sigortanın da sorumlu olduğu limit içinde kalan miktarların tespitinin zorunlu olduğunu beyan ederek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
Dava, trafik kazasında ölüm nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.
Somut olayda, 08.11.2020 tarihinde, davacıların eş/babası bisikletli ..., davalıların sürücüsü, işleteni ve zorunlu mali mesuliyet sigortacısı oldukları aracın çarpması sonucu vefat etmiştir.
Davacı taraf tam teselsülde olduğu gibi, zararının tümünün tazminini müteselsil borçluların hepsinden isteyebileceği gibi, birisinden de isteyebilir. 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 145. maddesi (T.B.K. 166. md.) hükmüne göre, sorumlulardan birinin zararı ödemesi halinde, diğerleri bu oranda borçtan kurtulurlar. Ancak müteselsil borçluların borçtan tamamen veya kısmen kurtulabilmeleri, alacaklının bilfiil tatmin edilmiş olması halinde söz konusudur. Bunun aksinin kabul edilebilmesi için ya alacaklının teselsülden açıkça feragat etmiş olması yahut da böyle bir feragatin durumdan kesin olarak anlaşılması lazımdır. Yine, Türk Borçlar Kanunu'nun 166. maddesinde, rücu hakkından yararlanan müteselsil borçlulardan her birinin ödediği miktar oranında alacaklının haklarına halef olacağı ve alacaklının diğerleri zararına, müteselsil borçlulardan birinin durumunu iyileştirdiği takdirde bu fiilin neticelerini şahsen tahammül edeceği düzenlenmiştir.
Zarar gören üçüncü kişilere karşı işletene düşen hukuki sorumluluğu belirlenen teminat limitleri dahilinde üstlenen zorunlu mali mesuliyet sigorta şirketi ile zarar görenler arasında sulh sözleşmesi/ibraname bulunması halinde, bu husus araç işletenine de teminat limitleri dahilinde sirayet edecektir. Diğer bir ifadeyle; tespit edilen zararın teminat limitleri dahilinde kalması halinde işletenin de hukuki sorumluluğuna gidilemeyecek, bu limitleri aşan bir zararın tespiti halinde ise, limitin üzerinde kalan kısım yönünden işletenin sorumluluğundan bahsedilebilecektir.
Eldeki dava devam ederken davacılar vekili ile davalı sigorta şirketi arasında "Sulh Protokolü ve İbraname" başlıklı sözleşme imzalanmış, davacılar vekili davalı sigorta şirketi yönünden davadan feragat etmiş, alınan ödemenin davacıların zararını karşılamadığı belirtmiştir. Yukarıdaki açıklamalara göre, davacıların davalı sigorta şirketi dışındaki davalılardan bakiye destek tazminatlarını talep hakları mevcut olduğundan davalılar vekilinin borcun tamamen söndüğüne dair istinaf isteminin reddi gerekmiştir.
Bununla birlikte mahkemece; yukarıda açıklanan yasal düzenlemeler, yapılan ödeme ve sulh sözleşmesi de dikkate alınmak suretiyle, davacılar tarafından verilen 22.03.2022 tarihli ibranamenin diğer davalılara poliçe limiti olan 390.000,00 TL olarak sirayet edeceğinin kabul edilmesi ve davacıların belirlenen destek tazminatlarından poliçe limiti kadar düşülerek davacıların zararına hükmedilmesi gerekirken, aktüer raporda yalnızca davalı sigorta şirketince ödenen miktarın düşülerek davanın ıslah gibi kabulüne karar verilmesi hatalı olmuştur.
İlk derece mahkemesinin kararında tespit edilen anılan yanılgının giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, HMK'nın 353/1.b.2 maddesi gereğince dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, davalılar vekilinin istinaf isteminin kısmen kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmiş, davalı sigorta şirketinin 390.000,00 TL olan ve diğer davalılara sirayet eden miktar davacılar arasında oranlanarak belirlenen tazminatlardan ayrı ayrı düşülmüş, ıslah dilekçesinde miktarlar dikkate alınarak sonuçta davacı ...'nun davasının kısmen kabulü ile 410.292,39 TL destek tazminatının davalılardan tahsiline ve davacı
...'nın davasının önceki karar gibi kabulüne karar verilmesi suretiyle yeniden esas hakkında hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1- Davalılar ... ve ... vekilinin istinaf başvurusunun KISMEN KABULÜ İLE, Kocaeli 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 07.11.2023 tarih ve 2021/465 esas, 2023/578 Karar sayılı kararının HMK'nın 353/1-b-2 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,
2-HMK'nun 353/1-b-2 maddesi gereğince yeniden hüküm kurulması gerektiğinden,
A) Davacı ...'nun davasının KISMEN KABULÜ İLE, 410.292,39 TL destekten yoksun kalma tazminatının kaza tarihi olan 08.11.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile anılan davacıya verilmesine, fazlaya dair istemin reddine,
B) Davacı ...'nun davasının KABULÜ İLE 46.837,69 TL destekten yoksun kalma tazminatının kaza tarihi olan 08.11.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile anılan davacıya verilmesine,
C) Davacıların davalı sigorta şirketine açmış oldukları davanın feragat nedeniyle REDDİNE,
D) Yürürlükteki yargı harçları tarifesi uyarınca alınması gereken 31.226,55 TL ilam ve karar harcından peşin alınan 785,57 TL ile ıslah harcı 791,97 TL'nin mahsubu ile bakiye 29.649,01 TL harcın davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazine'ye gelir kaydına,
E) Davacı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 63.440,93 TL nispi vekalet ücretinin davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile anılan davacıya verilmesine,
F) Davacı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile anılan davacıya verilmesine,
G) Davalılar ... ve ... kendilerini vekil ile temsil ettirdiklerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 4.746,15 TL maktu vekalet ücretinin davacı ...'ndan tahsili ile anılan davalılara verilmesine,
H) Davacılar tarafından yapılan 4.118,20 TL yargılama giderinden kabul ve red oranları dikkate alınarak 4.075,41 TL'si ile başvurma harcı 59,30 TL, peşin harç 785,57 TL, ıslah harcı 791,97 TL olmak üzere toplam 5.712,25 TL yargılama giderinin davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine,
İ) Davalı sigorta şirketinin vekalet ücreti talebi olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
J) 6325 sayılı HUAK 18/A-13,14. maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden Kocaeli Arabuluculuk Bürosu 2021/4118 numaralı dosyasında ödenen 1.360,00 TL arabuluculuk ücreti, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamaması halinde haksız çıkacak taraftan tahsil olunacağı düzenlendiğinden 14,12 TL'sinin davacılardan, 1.345,88 TL'sinin davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazine'ye gelir kaydına,
K) Kullanılmayan gider avanslarının yatıranlara iadesine,
L) İlk derece mahkemesince düzenlenen 21.02.2024 tarih ve 2024/111 nolu harç tahsil müzekkeresinin işlemsiz iadesinin istenilmesine,
3-İstinaf eden davalılar tarafından yatırılan istinaf karar harcının talep halinde iadesine,
4-İstinaf eden davalılar tarafından yapılan 240,00 TL istinaf yargılama giderinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
5-Kullanılmayan istinaf gider avanslarının hesaplanarak yatıranlara iadesine,
6-Karar tebliği, harç takibi ve avans iade işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK.362/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 13.02.2025
Başkan ...
e-imzalıdır
*Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır
*İşbu evrak 5070 sayılı Kanunun 5. maddesi gereğince Güvenli Elektronik İmza ile imzalanmıştır*