T.C. SAKARYA BAM 5. HUKUK DAİRESİ
T.C.
SAKARYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
5. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2022/466
KARAR NO: 2022/493
KARAR TARİHİ: 30/03/2022
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN: ... (...)
ÜYE: ... (...)
ÜYE: ... (...)
KATİP: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: GEBZE ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
DAVA TARİHİ : 16/10/2020
KARAR TARİHİ : 10/11/2021
NUMARASI : 2021/455 Esas - 2021/902 Karar
DAVACI : ... - ... ...
VEKİLİ: Av. ... -
DAVALI : ... - ...
VEKİLLERİ: Av. ...
Av. ... -
Av. ... -
DAVA: Menfi Tespit (Elektrik Aboneliğinden Kaynaklanan)
KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 30/03/2022
Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/455 E - 2021/902 K sayılı dosyasından verilen 10/11/2021 tarihli karara karşı davacı tarafça istinaf talebinde bulunulması üzerine dosyanın Dairemize gönderildiği anlaşılmakla, dosya incelendi,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin.... adresinde bakkal olarak iş yeri sahibi olduğunu, davalı kurumun müvekkiline gönderdiği 04/09/2020 tarihli borç bildirim yazısında müvekkiline ait iş yerine ilişkin 67.418,00-TL güncel fatura borcunun bulunduğunun bildirildiğini, faturalar arasında endeks hatasının yapıldığı, müvekkilinin 52.700,00-TL tutarlı faturaya itiraz ettiğini, elektrik sayacının 3 kez davalı tarafından değiştirildiğini, faturalara ilişkin dökümlerde hesap hatalarının yapıldığının görüldüğünü belirterek 04/09/2019 tarihi itibariyle bildirilen 67.418,00-TL ile 14/10/2020 tarihinde bildirilen 16.725,00-TL borçlar yönünden davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, davacı ... ile müvekkili şirket arasında akdedilmiş olan ve davacının imzasını taşıyan abonelik sözleşmesinin 23. Maddesinde “Sözleşme kapsamında Kocaeli mahkemeleri ve icra daireleri yetkilidir.” ibaresine yer verildiğini, sözleşmeye istinaden davanın Kocaeli Mahkemelerinde açılması gerektiğini, davanın görevsiz mahkemede açıldığını, müvekkili şirket ile davacı arasındaki elektrik hizmetine dayanan ilişkinin her iki tarafında ticari işletmesini ilgilendirdiğini, ticari iş olduğunu, davanın Asliye Hukuk Mahkemelerinde değil Asliye Ticaret Mahkemelerinde açılması gerektiğini, davacının işletmesinin 120 metrekarelik bir bakkal olduğunu beyan ettiğini ancak günümüzde bu büyüklükte bir bakkal müessesesi kalmadığını, bundan dolayı ilgili ticarethane bakkal niteliğine haiz olmadığını, tüketim bedeli içerisinde bulunan ve tüm gün boyunca elektrik tüketen buzdolapları, havalandırmalar, elektronik cihazlar, aydınlatmalar vs. düşünüldüğü vakit davacıya gönderilen faturalarda belirtilen enerji tüketim miktarlarının normal olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Taraflara usulüne uygun olarak tebligat yapıldığı ve taraf teşkilinin sağlandığı, delillerin dosya arasına alındığı görülmüştür.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; ...davalı tarafın cevap süresi içerisinde yetki itirazında bulunması, dosya içeriğinden de yetkili mahkemenin Kocaeli Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunun anlaşılması nedeniyle yetkisizlik karar verilmiştir.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; sözleşmeyle yetkili kılınan mahkemenin yanında kanunen yetkili genel ve özel diğer mahkemelerin yetkisinin de devam edeceğini, özel yetkinin, genel yetkiyi ortadan kaldırmayacağını, onun yanında varlığını sürdüreceğini, dolayısıyla davanın hem genel, hem de özel yetkili mahkemelerde açılabileceğini, HMK'nın 10. maddesinde' sözleşmeden doğan davaların sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde açılabileceğini hüküm altına aldığını, müvekkilinin Gebze'deki adresinde iş yeri sahibi olup, bu iş yeri için elektrik abonelik sözleşmesi yaptığını, hizmetin ifa edildiği yerin Gebze adresi olduğunu, bu nedenle davanın Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi'nde açıldığını, genel işlem şartı kapsamında müvekkilinin hizmet aldığı yer mahkemesinde dava açma hakkının ortadan kaldırılmasının mümkün olmayacağını, tüm bu sebeplerle yetkisizlik kararına karşı istinaf başvurularının kabulü ile yetkisizlik kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR:
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, yerel mahkeme kararında usul ve yasaya aykırılık bulunup bulunmadığı, kararın eksik incelemeye ve/veya yanılgılı değerlendirmeye dayalı olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.
DELİLLER :
Tüm dosya kapsamı
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, elektrik aboneliğine dayalı menfi tespit talebine ilişkindir.
İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek duruşmasız olarak yapılmıştır.
Davacı; elektrik abonesi olarak davalı şirketten elektrik hizmeti aldığını, davalı şirketin gönderdiği 04/09/2020 tarihli borç bildirim yazısında borcun kaynağı olan faturada endeks hatasının bulunduğunu ileri sürerek 04/09/2019 ve 14/10/2020 tarihleri itibariyle bildirilen borçlar yönünden davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı süresinde sunduğu cevap dilekçesi ile; taraflar arasındaki abonelik sözleşmesinin 23. maddesine göre davada, Kocaeli Mahkemelerinin yetkili olduğunu, esas yönünden ise haksız ve hukuka aykırı davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
İlk Derece Mahkemesince; Mahkemenin yetkisizliğine karar verilmiş, hükme karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.
Görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup, taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilir. Taraflar da yargılama bitinceye kadar görev itirazında bulunabilirler. Görev itirazı yapılmamış olsa bile re'sen mahkeme, ilk önce görevli olup olmadığını inceleyip karara bağlamalıdır.
01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı HMK’nın “yetki sözleşmesi” başlıklı 17. maddesi; "Tacirler veya kamu tüzel kişileri, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler. Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça dava sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemelerde açılır.” hükmünü içermektedir.
Açıklanan bu madde hükmüne göre; taraflarca aksi kararlaştırılmamışsa, dava, yalnızca yetki sözleşmesi ile belirlenen (yetkili) mahkemede açılır. Bu durumda, yetki sözleşmesi, kanunen yetkili kılınan genel veya özel mahkemelerin yetkisini ortadan kaldırmaktadır.
Somut uyuşmazlıkta, davalı cevap dilekçesinde görev ve yetki itirazında bulunmuştur. Taraflar arasında düzenlenen 25/06/2018 tarihli Elektrik Enerjisi Satış Sözleşmesinin incelenmesinden de anlaşılacağı üzere, davacının "SERBEST TÜKETİCİ" olarak sözleşmeyi imzaladığı, sözleşmenin 23. maddesinde "Bu sözleşmeden doğabilecek uyuşmazlıkların çözümünde Kocaeli Mahkemeleri ve İcra Dairelerinin" yetkili kılındığı anlaşılmaktadır. Tacir olan taraflar arasında yapılan sözleşmedeki bu düzenleme dikkate alındığında, davacı ile arasında sözleşme bulunan davalı Sakarya Elektrik Perakende Satış Aş. yönünden Kocaeli Mahkemelerinin yetkisi münhasır yetki olup, bu nedenle iş bu davalı açısından davanın Kocaeli Mahkemelerinde görülmesi gerekiği açıktır. Bu durumda; dava konusu uyuşmazlığı çözümü konusunda yetkili yer mahkemesinin Kocaeli Mahkemeleri olduğundan bahisle yetkisizlik kararı verilmiş olması usul ve yasaya uygundur.
Açıklanan nedenlerle; ilk derece mahkemesi dosyasında davanın esasıyla ilgili hükme etki edecek tüm delillerin toplandığı, kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru olarak tanımlandığı, bu nedenle inceleme konusu kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından, davacı vekilinin yerinde bulunmayan istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-GEBZE ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin 10/11/2021 tarih, 2021/445 E - 2021/902 K sayılı kararı usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğundan davacının istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,
2-Peşin yatırılan istinaf karar harcı yeterli olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Duruşma açılmadığından vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,
5-İstinaf kararının İlk Derece Mahkemesince taraflara tebliğine,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda oybirliği ile HMK.362/1-a maddesi uyarınca 30/03/2022 tarihinde oybirliği ile KESİN olarak karar verildi.
*
...
Başkan
...
¸e-imzalı
...
Üye
...
¸e-imzalı
...
Üye
...
¸e-imzalı
...
Katip
...
¸e-imzalı