T.C.
SAKARYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
5. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2023/718
KARAR NO: 2023/1387
KARAR TARİHİ: 02/11/2023
KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 02/11/2023
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN: ... (...)
ÜYE: ... (...)
ÜYE: ... (...)
KATİP: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: GEBZE ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
DAVA TARİHİ : 07/03/2018
KARAR TARİHİ: 27/09/2022
NUMARASI: 2018/148 Esas - 2022/690 Karar
DAVACI : ARTEK DİZAYN SIHHİ TESİSAT GIDA VE NAK. SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ. -... - ...
VEKİLİ: Av. ... - ...
Av. ... - ...
DAVALI : ... - ... - ...
VEKİLİ: Av. ... - ...
DAVA: Eser sözleşmesinden kaynaklı itirazın iptali
HÜKÜM: Kararın kaldırılması-Yeniden hüküm kurulması
İSTİNAF EDEN: Davalı vekili
Taraflar arasındaki icra takibine yapılan, itirazın iptali davası nedeniyle yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
İlk derece mahkemesinin kararı davalı vekili tarafından istinaf edilmekle; kesinlik, süre, istinaf şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, istinaf dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Üye Hakim tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının mahkemeye sunmuş olduğu 07.03.2018 tarihli dilekçesinde,şirket ile davalı arasında 15.07.2015 tarihinde Eser sözleşmesinin tanzim edildiğini; iş bu sözleşmeye göre ... İli, ... İlçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parselde bulunan ... ... ve hissedarları adına kayıtlı arsa nitelikli taşınmaz üzerinde davalıya ait binanın, mantolama, dekoratif sıva, şap atımı, fayans yapımı, alçı sıva ve kaba sıva yapım işlerinin davacı şirket tarafından yapılacağı, bu işlerin karşılığı olarak 275.000,00 TL bedelli iki adet taşınmazı müvekkil şirket adına tescil ettireceğini, yapılan işin bu bedeli aşması durumunda ise bakiyenin müvekkil şirkete nakden ödeneceğini, müvekkili şirket tarafından yapılan iş bedelinin 275.000,00 TL'yi geçmesine rağmen bu durumun karşı tarafça kabul edilmediğini, ayrıca, müvekkili şirketin ilgili sözleşmeden kaynaklanan 175.000,00 TL bakiye alacağı olduğunu, bu nedenlerle itirazın iptali ile takibin devamına ve %20 den az olmamak üzere İcra İnkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa bırakılmasına,karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına göre; " ....davalının yapım işine ilişkin borcunu ödemediği, davacı tarafından usulünce doğru hesaplama yapılarak icra takibi yapıldığı sabit bulunmuş davacının davasının kabulüne, dava konusu alacağın likit alacaklardan olmaması (eser yapım sözleşmesi (istısna akdi) ile miktarı kesin olarak belirlenmiş alacaklardan olmaması, Yargıtay 15. HD 10.2.1995, 3428 E. 673 K., Yargıtay 6. HD 21.09.2021, 2021/205 E. 2021/232 K., Yargıtay 15. HD 28.06.2021, 2020/2436 E. 2021/3009 K., Yargıtay 15. HD 02.06.2021, 2020/2481 E., 2021/2425 K., örnek kararları) nedeni ile davacının icra inkar tazminatı talebinin ise reddine" karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf isteminde bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; bilirkişi raporları hüküm kurmaya elverişli değildir.mahkeme eksik inceleme ile büyük bir hata yapmış, davacı yana tapu karşılığı verilen 275.000 TL borçtan düşülmemiştir - dosya kapsamında alınan bilirkişi raporlarında müvekkilin, icra takibine girişilen tutarda borcu olmadığı ortada iken itirazın iptaline karar verilmesi hatalı olduğunu, son alınan bilirkişi raporu ile önceki raporlar arasında ciddi metraj farklılığı bulunduğunu, taraflar arasında düzenlenen sözleşme yanlış uygulandığını, dış cephe mantolama hesabı içinde kaba sıva hesabı da bulunduğunu, taraflar arasında düzenlenen sözleşme yanlış uygulandığını, sözleşme uyarınca iç cephe kaba sıva ve alçı sıva ve boya işlemi tek kalem olarak hesaplanması gerektiğini, davacı tarafın fatura düzenlememesi nedeniyle KDV'siz hesaplama yapılması gerektiğini, müvekkilce yaptırılan hatalı işlerin yeniden yapım bedeli olan 47.630 TL'nın davacı hakedişinden indirilmesi gerektiğini, işin geç teslimi nedeniyle %3 cezai şart alacaklarının bulunduğunu, 23 numaralı daire mal sahibinin talebi ile kaba inşaat olarak teslim edildiğini, dubleks dairelerin tavan kısımları tarafımızca lambri yapıldığını, yapının kompozit kaplanan kısımlarının davacı yan ile ilgisi yoktur, bu kısımlar için mantolama, boya vs hesap edilemeyeceğini, gerekçeli kararda neden itirazın iptaline karar verildiğine ilişkin açıklama dahi yapılmadığını, açıklanan ve resen dikkate alınacak nedenlerle ;
Gebze Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/148 E. 2022/690 K. sayılı kararına karşı istinaf kanun yoluna başvurduğumuzu bildirir; mahkemenizce verilecek hükmün kesinleşmesine kadar icranın geri bırakılabilmesi için tehiri icra kararı verilmesine, istinaf incelemesinin duruşmalı olarak yapılmasına, yerel mahkemece delillerimiz dikkate alınmadan hatalı gerekçe ile verilen Gebze Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/148 E. 2022/690 K. sayılı ilamının kaldırılmasına, davanın reddine, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, eser sözleşmesinden kaynaklı itirazın iptali istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 HMK, 6098 Sayılı TBK
3. Değerlendirme
Dava; Eser sözleşmesinden kaynaklı itirazın iptali talebine ilişkindir.
İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek duruşmasız olarak yapılmıştır.
Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hükme karşı davalı vekilince istinaf yoluna başvurulmuştur.
Davacı yüklenici, davalı iş sahibidir.
Taraflar arasında imzalanan 15.7.2015 tarihli sözleşme ile davacı yüklenici tarafından sözleşme konusu binanın dış ve iç cephe ıslak zeminler kara sıvası, dış cephe mantolama, balkonların dekoratif sıvası, alıcı sıva, fayans ve şap atımı işlerinin işlerinin yapımını üstlenilmiştir. Sözleşmede bedel birim fiyat+KDV olarak kararlaştırılmış, işin süresi 120 gün olarak belirlenmiş, ödeme olarak davalının toplamda 275.000 TL ye denk 2 adet ofis tescilini yapacağı, bedelin 275.000 TL yi geçmesi durumunda aradaki farkın davalı tarafından ödeneceği kararlaştırılmıştır. Sözleşmenin 6. Maddesinde işin süresinde bitirilmemesi halinde sözleşme bedelinin %3 oranında ceza ödeneceği kararlaştırılmıştır.
Davacı; sözleşme kapsamındaki tüm edimlerini yerine getirdiğini, yaptığı işlerin tespiti için Gebze 2.Sulh Hukuk Mahkemesinin 2017/23 D.iş dosyası ile delil tespiti yaptırıldığını beyanla bakiye 175.000,00 TL iş bedelinin tahsilini talep ve dava etmiş,
Davalı; davacının sözleşmeden doğan yükümlülüklerini gereği gibi yerine getirmediğini, sözleşme gereği müvekkilin 275.000 TL ye denk gelen 2 adet ofisi davacıya devrettiğini, ayrıca elden 5.000 TL nakit ödemede bulunduğunu, daavcı tarafça fatura kesilmediği için KDV talep edilemeyeceğini, işin süresinde teslim edilmemesi nedeniyle davacının sözleşme bedelinin %3 ü oranında ceza ödemesi gerekeceğini beyanla davanın reddini savunmuştur.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık 6098 sayılı TBK'nın 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Eser sözleşmeleri, yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi, iş sahibinin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği sözleşmelerdir. Eser sözleşmesinden kaynaklanan uyuşmazlıklarda işin yapılıp teslim edildiğini ve bedele hak kazanıldığını ispat yükleniciye, bedelin ödediğini kanıtlama yükü iş sahibine aittir. Öte yandan, sözleşmenin fesh edilmemiş olması ve hukuken ayakta bulunması halinde kural, gerçekleştirilen imalâtı yüklenicinin yapmış olmasıdır. Bunun aksini süren iş sahibi, yüklenicinin işi eksik bıraktığı ve eksikliği kendisinin giderdiğini yasal delillerle kanıtlamak zorundadır.
Dosya kapsamı incelendiğinde; davacı tarafça delil tespiti yaptırılmış, mahkemece dava konusu yerde 4 ayrı keşif yapılarak 4 ayrı bilirkişi heyetinden rapor ve itirazlar neticesinde ek raporlar alınmış, taraf delillerinin toplandığı anlaşılmıştır. Dosyadaki mevcut raporlardaki hesaplamalarda sözleşme birim fiyatları esas alınmış olmakla birlikte metrajlar yönünden bilirkişi raporları arasında farklılıklar bulunmaktadır. Hal böyle olmakla birlikte mahkemece yapılan 4. Keşif sonrası düzenlenen en son rapor olan bilirkişiler ... ve arkadaşları tarafından düzenlenen rapordaki veriler taraf itirazlarını ve diğer raporları da gözeterek düzenlendiğinden hüküm kurmaya elverişli görülmüş, bu rapor dairemizce aynen benimsenmiştir. Buna karşılık, davacı davasında delil tespitindeki metrajlara dayandığından tespit raporu ile dairemizce benimsenen rapor arasında davalı aleyhine olan metrajlar gözetilerek davalı lehine olan metrajlar esas alınmıştır. Öte yandan, sözleşmenin fesh edilmemiş olması ve hukuken ayakta bulunması halinde kural, gerçekleştirilen imalâtı yüklenicinin yapmış olması karinesi karşısında bunun aksini süren davalı iş sahibi, yüklenicinin işi eksik bıraktığı ve eksikliği kendisinin giderdiğini yasal delillerle kanıtlayamadığından davalının bu yöndeki savunması yerinde görülmemiştir.
Buna göre davacının hakediş hesabında;
İMALAT CİNSİ Miktarı Birim Fiyat Tutarı TL
Mantolama 1.049,20 36.00 37.767,60
Dış cephe kaba sıva 1.372,52 12.00 16.470,24
Dış cephe dekoratif sıva 445,00 15.00 6.675,00
İç cephe kaba sıva 6.251,85 10.00 62.518,50
Şap yapılması 2.203,10 15.50 34.148,05
Kaba+ince alçı sıva, boya 8.454,32 20.00 169.086,40
Seramik yapılması 1.126,50 13,50 15.207,75
TOPLAM 341.873,04
Öte yandan, en son rapor olan bilirkişiler ... ve arkadaşları tarafından düzenlenen raporda Söve, Strafor ve Tavanlara Göbek yapılması imalatları tespiti bulunmadığından bu rapordan önceki rapor uyarınca davalı iddiasına göre yapılan hesaplama uygun görülmüş, buna göre söve için 456 m-tül 5 tl karşılığı 2.280 TL, strafor için 2.139 m2 6,5 tl karşılığı 13.903,50 TL, tavan göbekleri için 115 m2 10 tl karşılığı 1.150 TL hakediş hesabı kabul görmüş, neticeten davacının sözleşme birim fiyatlarıyla toplamda KDV hariç 359.206,54 TL hakkedişi bulunduğu, bu miktara sözleşmede ayrıca KDV ödeneceği yazılı olduğundan KDV nin de eklenmesi gerekeceği, davacının fatura kesmemesinin KDV alacağını ortadan kaldırmayıp bu durumun vergisel yükümlülükle ilgili olduğu, bu nedenle davacının KDV dahil hakedişinin (359.206,54x118/100=) 423.864 TL olduğunun kabulü gerekmiştir. Bu miktardan tarafların kabulünde olan davacıya devri yapılan 2 adet ofis bedeli 275.000 TL düşüldüğünde davacının bakiye 148.864 TL bakiye hakkedişi tespit edilmiş, davalı tarafça başkaca ödeme yaptığı yazılı delille ispatlanamadığından davanın 148.864 TL yönünden kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Öte yandan, davalı tarafça cezai şart alacağı yönünde mahsup savunmasında bulunulmuşsa da, kararlaştırılan sözleşmenin 6. Maddesinde işin süresinde teslim edilmemesi halinde ceza koşulu ifaya ekli cezai şart niteliğinde olup dava konusu eser teslim edilmiş olup davalı tarafça teslimden önce ihtirazi kayıt ileri sürüldüğü kanıtlanamadığı gibi davalının bakiye borcunun ödememesi nedeniyle akdin ifasında kendisinin de kusurlu olduğundan bu maddeye dayalı ceza istenemeyecektir. Bu nedenle ceza istemi yerinde değildir.
VI. KARAR
Açıklanan nedenlerle; davalı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile HMK 353/1-b-2 maddesi gereğince İlk Derece Mahkemesinin istinafa konu kararının kaldırılması ile yeniden hüküm kurulmasına dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;
Davalı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile, Gebze Asliye Ticaret Mahkemesinin 27/09/2022 tarih 2018/148 E 2022/690 K. sayılı kararının HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereği KALDIRILMASINA,
Davanın KISMEN KABULÜNE, Davalı borçlunun Gebze 4. İcra Müdürlüğü'nün 2017/35973 Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın 148.864 TL asıl alacak yönünden iptaline ve takibin bu kısım yönünden devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine,
Davacının icra inkar tazminat talebinin ve davalının kötüniyet talebinin reddine,
Alınması gerekli 10.168,90 TL harçtan peşin alınan 2.113,57 TL harcın mahsubu ile bakiye 8.055,33 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, (harç tahsil müzekkeresinin temyize tabi dosyalarda Dairemizce, temyize tabi olmayan (kesin karar) dosyalarda ilk derece mahkemesince ilgili vergi dairesine yazı yazılmak sureti ile yerine getirilmesine,)
İlk Derece Mahkemesince hesaplanan harç miktarı ile Dairemizce hesaplanan harç miktarının farklı olduğu, bu nedenle İlk Derece Mahkemesince düzenlenen 02/05/2023 tarih, 2023/249 nolu harç tahsil müzekkeresinin işlemsiz iadesinin istenmesine,
Davacı tarafından peşin yatırılan toplam 2.149,47 TL harcın davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
Davacı tarafından tebligat, posta, müzekkere gideri ve bilirkişi ücreti olarak sarf edilen 6.909,98 TL yargılama giderinin kabul red oranına göre (0,85) 5.873,48 TL sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davalı tarafça yapılan 350 TL yargılama giderinin kabul red oranına göre 52,50 TL sinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT uyarınca 23.818 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
Davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT uyarınca 17.900 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı tarafa verilmesine,
Karar kesinleştiğinde arta kalan gider avansının yatıran tarafa iadesine,
İstinaf incelemesi bakımından;
Davalının başvurusu kısmen kabul edildiğinden yatırılan istinaf karar harcının talep halinde kendilerine iadesine,
Davalı tarafça istinaf aşamasında yapılan 492 TL başvuru harcı ve 234,40 TL posta gideri olmak üzere toplam 726,40 TL istinaf giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Duruşma açılmadığından vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,
İstinaf kararının yerel mahkemesince taraflara tebliğine,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda oybirliği ile HMK.362/1-a maddesi uyarınca 02/11/2023 tarihinde KESİN olarak karar verildi.
*
...
Başkan ...
¸e-imzalı
...
Üye ...
¸e-imzalı
...
Üye ...
¸e-imzalı
...
Katip ...
¸e-imzalı
¸Bu evrak 5070 Sayılı Kanun hükümleri uyarınca E-İMZA ile imzalanmıştır.¸