T.C.
SAKARYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
5. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2023/1388
KARAR NO: 2024/105
KARAR TARİHİ: 18/01/2024
KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 18/01/2024
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN: ... (...)
ÜYE: ... (...)
ÜYE: ... (...)
KATİP: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: KOCAELİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
DAVA TARİHİ: 23/05/2022
KARAR TARİHİ: 30/05/2023
NUMARASI : 2022/278 Esas - 2023/311 Karar
DAVACI:İZAYDAŞ İZMİT ATIK VE ARTIKLARI ARITMA YAKMA VE DEĞERLENDİRME A.Ş ... ...
VEKİLİ: Av. ... - ...
DAVALI :MENGERLER TİCARET TÜRK A.Ş ... ...
VEKİLLERİ: Av. ... - ...
Av. ... - ...
Av. ... - ...
Av. ... - ...
DAVA İHBAR OLUNAN: 1- MERCEDES-BENZ TÜRK A.Ş
VEKİLİ: Av. ... - ...
DAVA İHBAR OLUNAN:2- KARYER TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ -...
VEKİLLERİ: Av. ... - ...
Av. ... - ...
Av. ... - ...
Av. ...-...
Av. ... - ...
DAVA: İtirazın İptali (Eser sözleşmesi niteliğindeki araç tamirinden kaynaklanan)
HÜKÜM: Kararın kaldırılması-Yeniden hüküm kurulması
İSTİNAF EDEN: Davalı vekili
Taraflar arasındaki " İtirazın İptali (Eser sözleşmesi niteliğindeki araç tamirinden kaynaklanan)" davası nedeniyle yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.
İlk derece mahkemesinin kararı davalı tarafından istinaf edilmekle; kesinlik, süre, istinaf şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, istinaf dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Üye Hakim tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirket adına kayıtlı olan Bomag 672RB3 İş Makinesi çöp Kompaktörü motor revizyon işlemleri taraflar arasında imzalanın 10/02/2021 tarihli sözleşme kapsamında davalı tarafından yapıldığını, söz konusu motorun revizyon işleminden sonra depolama alanında, iş makinesinin motorunun krank miline bağlı bulunan volant sabitleme cıvatalarının orta kısmından kesmesi sonucu volant orta kısmında kırılma, krank mili cıvata bağlantı kısımlarında çatlak ve aşınma motor arka mahfazasında çatlama olduğu, kırılan parçalarda oluşan çapağın yağ karterine düşmesi nedeniyle, yağ pompası çapakları motor çıkmış olduğu yağ kütüğü ve yağ soğutucusunda çapaklanmaların meydana geldiğini, şirketin teknik ekibi tarafından tespit edildiğini, durumun davalıya bildirildiğini, motor revizyonu teknik şartnamesinin 8.Mad. garanti süresinin 1 yıl olduğunun hüküm altına alındığını, Kocaeli 1.Sulh Hukuk Mahkemesinin 2021/23 D.İş Dosyası ile delil tespitinde bulunulduğunu bilirkişi tarafından tanzim edilen 09/08/2021 tarihli bilirkişi raporunda davalı şirketin %100 kusurlu olduğunun belirtildiğini, söz konusu arıza müvekkili tarafından Koluman Motorlu Araçlar Tic.Ve San. AŞ.de 124.955,00 TL. ödemeyle yaptırıldığını beyan ederek; borçlunun Kocaeli İcra Dairesinin 2022/24520 E.Sayılı icra dosyasına yaptığı haksız itirazın iptaline, takibin devamına, alacağın en az %20 si oranında icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkili tarafından yapılan onarım işlemlerinin eksiksiz ve özenle yerine getirildiğini, makinada oluşan arızanın sebebinin, dayanamayacağı bir kuvvete maruz kalması olduğunu, bu hususun kopan civatalardan anlaşıldığını, müvekkilinin kusursuz olduğunu beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına göre;...davalının 6098 sayılı yasanın 470 ve 475 maddesi uyarınca özen borcuna aykırı hareket ettiği ve edimini/araç tadilini ayıplı olarak ifa ettiği bu ayıp neden ile davacının 124.542,00 TL zarara uğradığı ve bu zarardan davalının 475/2. Maddesi uyarınca sorumlu olduğu, davacının uğramış olduğu zararın faturaya dayandırılmış olması ve likit olması gözetildiğinde davalıdan icra inkar tazminatı talep edebileceği ve başlattığı icar takibinin haklı olduğu kabul edilmiş ve davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve davalı vekili istinaf isteminde bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davalı vekili istinaf dilekçesinde; yerel mahkeme kararının gerek yasal düzenlemelere gerekse dosya muhteviyatında yerini almış olan delillere aykırı olarak ve dosya muhteviyatında yerini almış olan delillerin taktirinde hataya düşülerek eksik inceleme sonucu tesis edildiği kanaatini taşıdıklarını, bu nedenle hükmün kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep ettiklerini, yerel mahkeme tarafından hükme dayanak alınan bilirkişi raporu bilimsel dayanak ve gerekçelere yer verilmeden tanzim edilmiş olup; bilirkişi raporuna yönelik itirazlarının gerekçesiz olarak reddedildiğini, yerel mahkemenin davanın kabulü ile itirazın iptaline ve müvekkili aleyhine icra inkar tazminatına hükmettiğini, Kocaeli İcra Müdürlüğünün 2022/2450 esas sayılı takip dosyasında takip miktarının 124,955,00 TL olduğunu, mahkemece tespit edilen zarar miktarının takip çıkış miktarından daha az olduğunun ve bu nedenle huzurdaki davanın kabulüne yönelik tesis edilen kararın usul ve esas yasalarımıza aykırılık teşkil ettiği hususunun tespit edilebileceğine olan inançlarının tam olduğunu, kabul anlamına gelmemek kaydı ile hüküm mahkemesince tespit edilen zarar miktarından daha fazla olacak şekilde başlatılan icra takibinin tümüyle devamına yönelik karar tesis edilmesi davacı şirketin sebepsiz zenginleşmesine sebebiyet verecek olup bu yönü ile de kararın kaldırılmasını talep etmelerinin kaçınılmaz olduğunu, izah ettikleri hususlar doğrultusunda dosya kapsamında mevcut bilirkişi raporlarının birbiri ile çelişkili olmasına rağmen işbu çelişkiler giderilmeksizin, ilgili raporlara ilişkin itirazları değerlendirilmeksizin kabul anlamına gelmemek kaydı ile hüküm mahkemesince tespit edilen zarar miktarı ile müvekkili şirket aleyhine başlatılan icra takibindeki alacak miktarlarının da birbiri ile örtüşmediği hususu gözetildiğinde hüküm mahkemesince müvekkil şirketin asıl alacağın 20'si oranında tazminat ödemeye mahkum edilmiş olması hususunun da kabulünün mümkün olmadığını beyanla; yerel mahkeme kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı vekili cevap dilekçesinde; davalı yanın haksız ve mesnetsiz istinaf talebinin reddi ile usul ve yasaya uygun Kocaeli 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/278 Esas 2023/311 Karar sayılı kararının onanmasına karar verilmesini talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, İtirazın İptali istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 Sayılı HMK, 6098 Sayılı TBK,
3. Değerlendirme
Dava, eser sözleşmesi niteliğinde araç tamirinden kaynaklanan ayıplı ifa sebebiyle başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek duruşmasız olarak yapılmıştır.
Davacı; 10/02/2021 tarihli 150.474,48 TL tutarlı sözleşme ve ekli teknik şartname kapsamında yapılan, davacı adına kayıtlı Bomag marka, 672 RB3 çöp kompaktörü tipi, 2012 model iş makinesi motorunun 10/03/2021 tarihli fatura kapsamında 1 yıllık garanti ile revizyon gördükten sonra 28/06/2021 tarihinde, çalışma saatinde 10 adet M16 volan civataları kesilerek ve göbeği kırılarak krank mili uç kısmında ve muhafazada çatlak oluşturarak arızalandığı, yapılan tespit ile tamirde davalının kusuru tespit edilmesi üzerine onarım bedelinin tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı, davacı ile imzalanan sözleşme kapsamında onarımın ayıpsız bir şekilde ifa edildiği, arızanın davacının iş makinesine kapasitesinin üstü kuvvet uygulamasından kaynaklanması sebebiyle davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hükme karşı davalı vekilince istinaf yoluna başvurulmuştur.
Davacı iş sahibi, davalı yüklenicidir.
Davacı ile davalı arasında davacıya ait iş makinesinin tamirini konu alan sözleşme nedeniyle uyuşmazlık 6098 sayılı TBK'nın 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Eser sözleşmeleri, yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi, iş sahibinin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği sözleşmelerdir. Eser sözleşmesinden kaynaklanan uyuşmazlıklarda işin yapılıp teslim edildiğini ve bedele hak kazanıldığını ispat yükleniciye, bedelin ödediğini kanıtlama yükü iş sahibine aittir. Öte yandan, sözleşmenin fesh edilmemiş olması ve hukuken ayakta bulunması halinde kural, gerçekleştirilen imalâtı yüklenicinin yapmış olmasıdır. Bunun aksini süren iş sahibi, yüklenicinin işi eksik bıraktığı ve eksikliği kendisinin giderdiğini yasal delillerle kanıtlamak zorundadır. Yapılan imalatların sözleşme kapsamı dışında ve birim fiyat tariflerindeki fiyatlara dahil olmamaları halinde ise bu imalâtlar halen davalı tarafından kullanılmakta olduğu dikkate alındığında davalı iş sahibinin yararına olduğunun kabulü ile sözleşme tarihinde yürürlükte bulunan 6098 sayılı TBK'nın 526 ve devamı maddeleri uyarınca yapıldığı tarihteki piyasa fiyatlarıyla hesaplattırılarak yüklenici alacağına dahil edilmesi gerekmektedir. Öte yandan, fatura düzenlenmesi vergi hukukunun ilgilendiren bir husus olup fatura düzenlenmemesi alacağın istenmesine engel değildir. Çünkü iş bedelinin talep edilebilmesi için fatura düzenlenmiş olma zorunluluğu yoktur.
Somut olayda, mahkemece hükme dayanak yapılan 15/03/2023 tarihli, 3'lü bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen denetlemeye elverişli ve gerekçeli rapora göre davacı aracının onarımını yapan davalı firma tarafından yapılan tamir işinin ayıplı olduğu, yapılan değişik iş dosyası üzerine açılan takip ile ayıp ihbarının makul sürede davalıya yapılmış olduğu, davalının ayıplı tamir hizmeti nedeniyle 124.955,00 TL tamir masrafı olarak maddi zararın bulunduğu anlaşılmakla mahkemece bu miktarlar yönünden davanın kabulüne karar verilmesi yerindedir.
Bununla birlikte, İİK'nın 67/II. maddesi uyarınca takibe itiraz eden borçlunun icra inkâr tazminatına mahkum edilebilmesi için itirazında tamamen haksız olması gerekir. Alacak likid değilse, varlığı ve miktarı yargılama yapılmasını ve bilirkişiden rapor alınmasını gerektiriyor ise borçlunun itirazında haksızlığından söz edilemez. Düzenlenen iş bedeli faturalarından dolayı davacı yüklenicinin ne miktar alacaklı olduğu ve varsa ödeme kayıtları bilirkişi incelemesini gerektirdiğinden ve bilirkişi raporu ile sonuca ulaşıldığından alacağın likid olduğu ve borçlunun takibe itirazında haksız bulunduğu kabul edilemez. Bu nedenle, mahkemece icra inkar tazminatının reddi gerekirken kabulü kararı yerinde olmamıştır.
V.KARAR
Açıklanan nedenlerle; davalı tarafın istinaf talebinin kısmen kabulüne karar verilerek ilk derece mahkemesi kararının HMK'nın 353/1-b.2 maddesi gereğince kaldırılmasına ve aşağıdaki şekilde yeniden hüküm kurulmasına karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davalı vekilinin istinaf talebinin KISMEN KABULÜ ile; KOCAELİ 1.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin 30/05/2023, 2022/278 E - 2023/311 K sayılı kararının HMK'nın 353/1-b.2 maddesi gereğince KALDIRILMASINA, yeniden hüküm kurulmasına,
2-Davanın KABULÜ ile;
-Kocaeli İcra Müdürlüğünün 2022/24520 esas sayılı dosyasına borçlunun yapmış olduğu itirazın iptaline, takibin kaldığı yerden devamına,
-İcra inkar tazminatı talebinin REDDİNE,
3-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gerekli 8.535,67 TL harçtan, peşin alınan 1.509,14 TL harcın mahsubu ile bakiye 7.026,53 TL harcın davalıdan alınmasına, (ilk derece mahkemesince harç tahsil müzekkeresi yazıldığından yeniden yazılmasına yer olmadığına)
4-Davacı tarafından yapılan 1.589,84 TL harç, 2.955,50 TL bilirkişi ücreti ve posta gideri olmak üzere toplam 4.545,34 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafından yapılan masrafların kendi üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı kendini vekil ile temsil ettirdiğinden 19.743,25 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Hazine tarafından karşılanan 1.560,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
8-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
İstinaf incelemesi yönünden;
1-Davalının istinaf talebi kısmen de olsa kabul edildiğinden yatırmış olduğu istinaf nispi karar harcının ve istinaf maktu karar harcının talebi halinde iadesine,
2-Davalının yapmış olduğu 179,00 TL istinaf yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
4-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda oybirliği ile HMK.362/1-a maddesi uyarınca 19/01/2024 tarihinde oybirliği ile KESİN olarak karar verildi.
*
...
Başkan
...
¸e-imzalı
...
Üye
...
¸e-imzalı
...
Üye
...
¸e-imzalı
...
Katip
...
¸e-imzalı