T.C. SAKARYA BAM 5. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2025/1055 - 2025/1202
T.C.
SAKARYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
5. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2025/1055
KARAR NO: 2025/1202
KARAR TARİHİ: 10/09/2025
KARARIN YAZILDIĞI TARİH :11/09/2025
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN:...(...)
ÜYE:...(...)
ÜYE:...(...)
KATİP:...(...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: KOCAELİ 1.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
DAVA TARİHİ: 02/03/2015
KARAR TARİHİ: 15/01/2025
NUMARASI : 2023/569 Esas - 2025/29 Karar
DAVACI VE
TEMLİK VEREN: GÜNEY ATMACA PETROL ANONİM ŞİRKETİ - 0435030335700001 - Atatürk Mahallesi Onur Cad. No: 19/6 Sincan/ANKARA
DAVACI VE
TEMLİK ALAN: KADOOĞLU PETROLCÜLÜK TAŞIMACILIK TİCARET SANAYİ İTHALAT VE İHRACAT ANONİM ŞİRKETİ - 0486015939500011 [25989-31540-60451] UETS - Dünya Ticaret Merkezi A.ş. A1 Blok Kat.10 Bakırköy/İSTANBUL
VEKİLLERİ: Av...
Av...
DAVALI : KOCAELİ SU VE KANALİZASYON İDARESİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ - 0484002159100001 [35621-91264-27879] UETS - Serdar Mah. İstanbul Karayolu Cad. İsu Genel Müdürlüğü Sitesi İdari Bina (B Blok) No: 59 İzmit / KOCAELİ
VEKİLİ: Av...
FERİ MÜDAHİL: (İFLAS NEDENİYLE) TASFİYE HALİNDE HİTİT SANAYİ İNŞAAT VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ
Ceyhun Atuf Kansu Caddesi Oğuzlar Mahallesi 1377. Sokak Can İş Merkezi No:5/4 Balgat Çankaya/ANKARA
DAVA: Alacak ( Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
HÜKÜM: İstinaf talebinin esastan reddi
İSTİNAF EDEN: Davacı vekili - Davalı vekili (Katılma Yoluya)
Taraflar arasındaki Alacak ( Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
davası nedeniyle yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.
İlk derece mahkemesinin kararı davacı vekili ve davalı vekili( katılma yoluyla) tarafından istinaf edilmekle; kesinlik, süre, istinaf şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, istinaf dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Üye Hakim tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; Hitit Ltd. Şti.'nin taahhüdü altında yapılan, İzmit Kandıra Namazgah Barajı İkmal İnşaatı işine ait alacağ, ilgili firmanın 05/11/2013 tarihli yazı ile müvekkiline temlik edilmesi için davalı belediyeden izin talep edildiğini, temlikname ile 6.800.000,00-TL tutarındaki alacak müvekkiline devredildiğini, belirtilen temlikname ve davalı kurumca verilen izin gereğince bugüne kadar alacağın temlikine konu olan tutar için davalı kurumca müvekkili şirkete yapılan toplam tutarın 4.861.941,68-TL olduğunu, kesinti yapılmak suretiyle kesilen tutarların, müvekkili şirketin yasal yükümlülüğü olmadığını beyan ederek müvekkilinin alınan temlikname gereğince davalıdan fazlaya ilişkin hakları kalmak kaydıyla şimdilik kalan bakiye 500.000,00-TL alacaklı olduğunun tespiti ile alacağın dava tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davaya konu alacağın bir temlik değil, temlik vaadi olduğunu, temlik işlemi yapıldığı tarihte temlik işlemi doğmadığını, doğacak hak edişler temlik edildiğini, doğan hak edişlerin temlik alacaklısına ödendiğini, müvekkilinin temlik edene hangi defileri ileri sürüyorsa temlik alana da aynı defileri ileri sürebileceğini, doğacak hak ediş olursa hak edişler temlik edene yasal kesintileri ile yapılacağı gibi temlik alana da yasal kesintileri ile ödeneceğini, temlik alana önceki ödemelerin yasal kesintileri ile yapıldığını, itiraz edilmediğini hatta buna ilişkin muvafakatname de verildiğini, temlik alacağı temlik alan şahıs tarafından başka bir firmaya temlik edildiğini, ancak davaya konu ana sözleşmede temlik yasağının bulunduğunu beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Müdahale talep eden Hitit Sanayi İnş. Ve Tic. Ltd. Şti. vekili müdahale ve tedbire itiraz dilekçesinde; öncelikle müdahale taleplerinin kabulü ile, müvekkili şirketin iflas erteleme sürecinde olduğu dikkate alınarak, teminatsız olarak verilen ihtiyati tedbirin ivedilikle kaldırılmasına, usüle ilişkin itirazlarının kabulü ile davanın usulden reddine, aksi kanaatte olunması halinde esastan reddine karar verilmesini talep etmişmişti.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına göre;... davacıların, davalının bakiye alacağını teminat mektubundan tahsil edip sözleşmeden kaynaklanan bakiye alacağın kendilerine verilmesi talepleri yerinde görülmeyerek davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve katılma yoluyla davalı vekili istinaf isteminde bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili istinaf dilekçesinde; tüm dosya kapsamındaki bilirkişi kök ve ek raporlarına karşı usulüne uygun ve süresinde yapmış oldukları itirazlar nazara alınmayarak söz konusu raporların hükme esas ve dayanak teşkil edememesi ve denetime açık olmamasına karşın, mahkemece söz konusu hükme esas ve dayanak alınan rapora dayalı olarak davanın reddine karar verilmiş olması, söz konusu karar yargılama aşamasında yapmış oldukları savunmalar, sunmuş oldukları deliller, bilirkişi raporları ve bilirkişi raporlarına karşı itiraz ve beyanlarını içeren savunmaları, duruşmada sözlü olarak yapılan savunmalar, davalı idarenin gerçekleştirmiş olduğu hukuka aykırı işlem ve eylemlere yönelik tespit ve değerlendirmelerini içeren açıklamaları, davalı idare tarafından iade edilen ve sözleşme kapsamında parası ödenen ve daha sonra tekrar alınan mütemmim cüz niteliğinde olan jeneratör ve pompalarla ilgili olarak söz konusu taşınmazların mütemmim cüz olduğuna yönelik yazılı ve duruşmadaki sözlü beyanları, aynı yönde bilirkişi raporlarındaki tespitler, bozma öncesi istinaf dilekçeleri ve diğer dosya kapsamındaki tüm bilgi ve belgeler nazara alınmaksızın eksik inceleme, araştırma, tespit ve değerlendirme ve hesaplamalar ile yetersiz gerekçeler içermekte olup, bu yönlerden söz konusu karar usulden ve esastan gerçeklere ve hukuka aykırı olup, kabul etmediklerini ve itiraz ettiklerini beyanla; istinaf başvurularının kabulü ile hatalı tespit ve değerlendirmeler, yetersiz gerekçeler ile davanın reddine dair verilen kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili istinafa cevap ve katılma yoluyla istinaf dilekçesinde; yerel mahkeme kararının lehe olan kısımlarına katıldıklarını, katılma yoluyla istinaf sebeplerinin ise; dosyada "İSU'nun temlikten haberdar olduğu ve bu nedenle de dava dışı şirketin temlikine zımnen muvafakat edildiği" gerekçesine katılmadıklarını, öncelikle temlikin yazılı izne bağlı olduğunun sözleşmelerde belirtildiğini, dava sırasında üçüncü şirkete (Kadıoğlu) temlik yapılmış ve yazılı izin olmadığını, ayrıca idarelerinin yetkili makamının temlikten bilgi sahibi olduğunun dosyada belirsiz olduğunu, ayrıca temlikin temlikinin sözleşme hükümlerine göre yapılamayacağını, davanın bu yönüyle de reddi gerektiğini, ayrıca 17/11/2021 tarihli duruşma zaptı incelendiğinde, açıkça Kadıoğlu A.Ş” nin davada davacı sıfatı olmasından vazgeçtiklerini beyan ettiklerini, davaya kendilerinin devam cttiğini beyan ettiklerini, iki firmanın vekilinin aynı fakat şirketlerin ayrı tüzel kişiliğe sahip olduğunu, taraf sıfatının dosyada sıkıntılı olduğunu ve iki ayrı vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiği kanaatinde olduklarını beyanla; istinafa cevap dilekçelerinin ve istinaf taleplerinin kabulü ile hükmün lehlerine olan kısmının onanmasına, karşı tarafın istinaf taleplerinin reddine karar verilmesini, istinaf ettikleri kısım yönünden bükmün düzeltilerek onanmasını yada bu yönden kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık,Alacak ( Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
6100 Sayılı HMK, 6102 sayılı TTK, 6098 sayılı TBK,
3. Değerlendirme
Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan bakiye alacağın tahsili istemine ilişkindir.
İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Davacı vekili, temlik eden, Hitit Ltd. Şti.'ne verdiği akaryakıt karşılığında, feri müdahil şirkete yüklenici sıfatıyla davalı idareden olan hakedişlerinin 6.800.000,00 TL'lik kısmını davacıya temlik ettiği, davacının temlik edilen alacağını davalı idareye verdiği dilekçelerle SGK, vergi borcu ve işçi alacakları düşüldükten sonra kalan kısmın ödenmesini talep ettiği, 4.861.941,68 TL ödeme yapıldığını, bakiye alacağı olan 1.938.059,00 TL'nin ödenmediği gerekçesiyle bakiye alacağın, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 500.000,00 TL'sinin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini taleple dava etmiştir.
Davalı, alacağın temlik değil, temlik vaadine konu edildiği, temlik işlemi sırasında temlik bedelinin henüz doğmadığı, ayrıca temlik işleminin muvazaalı olup olmadığının değerlendirilmesi gerektiği, yasal kesintiler yapılarak ve Hitit Firmasının iş kapsamında baraja taktığı ve hakedişini aldığı malların Ziraat Finansal Kiralama tarafından mülkiyet iddiasına dayalı tedbir kararı sonrası malların geri alınması nedeniyle oluşn zarar, yapılan ödeme nedeniyle davacıya herhangi bir borç kalmadığından davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, davanın reddine dair verilen kararın davacılar vekilince istinafı üzerine Dairemizin 2023/705-1442 Esas-karar sayılı ilamı ile eksik inceleme nedeniyle kaldırılarak yeniden yargılama için Mahkemesine iadesine karar verildiği, Mahkemece dosyaya kazandırılan belge ve rapor doğrultusunda davanın reddine karar verildiği, kararın davacılar vekilince doğrudan, davalı vekilince vekalet ücreti ve gerekçe yönünden katılma yoluyla istinaf edilmiştir. edilmiştir.
Temlik alan davacı yüklenici, davalı iş sahibidir.
Temlik eden/feri müdahil Hitit Ltd. Şti. ile davalı idare arasında Kandıra Namazgah Barajı İkmal inşaatı (her cins zeminde her türlü kazı, her türlü geçirimsiz dolgu malzemesi ile baraj dolgusu, her türlü filtre ve granülometrik kum çakıl malzeme ile baraj dolgusu, her türlü kaya ve taş malzeme ile baraj dolgusu yapılması) işinin üstlenildiği 2013/25208 ihale kayıt numaralı sözleşmenin yapıldığı uyuşmazlık konusu olmayıp, taraflar (temlik eden ile davalı) arasındaki bu sözleşmenin 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesi niteliğinde olduğu, uyuşmazlığın bu hükümlere göre çözümlenmesi gerektiği açıktır.
Eser sözleşmesi, karşılıklı edimleri içeren bir iş görme akdîdir. Yüklenicinin edimi, eseri meydana getirmek ve iş sahibine teslim etmek, iş sahibinin karşı edimi ise teslim edilen eserin bedelini ödemektir.
Ankara 47. Noterliğinin 07/11/2013 tarih ve 37495 sayılı temliknamesi ile Hitit Ltd.Şti'nin sözleşmeden doğan 6.800.000,00 TL hakediş alacağını Güney Atmaca A.Ş'ye devrettiği, yüklenici ile idare arasındaki eser sözleşmesi uyarınca alacağın temlikinin İdarenin iznine bağlanmış olması nedeniyle, yüklenicinin talep yazısı uyarınca ve davalı idarenin 11/112013 tarihli cevabi yazısıyla muvafakat verildiğinin ve temlik sözleşmesinin ilgili kurumlara ihbar edildiğinin, Ankara 47. Noterliğinin 16/07/2014 tarih, 24009 sayılı temliknamesi ile diğer davacı Kadooğlu A.Ş'ye devredildiği tespit olunmuştur.
Mahkemece hükme esas alınan, bilirkişi kök ve ek raporları ile; davacının, davalı İSU ile Hitit San. İnş. ve Tic. Ltd. Şti. arasında imzalanan İzmit Kandıra Namazgah barajı ikmal işine ilişkin eser sözleşmesi kapsamında Hitit San. İnş. Ve Tic. Ltd. Şti'nin akaryakıt tedarikini sağladığı, Hitit İnşaat şirketi tarafından ödeme yerine geçmek üzere İSU'dan olan alacaklarından, Ankara 47. Noterliğinin 07/11/2013 tarih 37495 yevmiye numaralı temliknamesi ile 6.800.000,00 TL alacağın davacı Güney Atmaca Petrol A.Ş 'ye temlik edildiği, davacının temlik edilen alacağını hakediş bedellerinden tahsili sırasında davalı İSU'ya dilekçe verip SGK, vergi ve işçi alacakları düşüldükten sonra kalan meblağın ödenmesini talep ettiği, davalının hakkedişten bahse konu kesintileri (SGK, vergi ve işçi alacağı) tenzil ederek kalan hakediş bedellerini davacıya ödediği, davacıya yapılan ödemenin toplam 4.861.941,68 TL olduğu tarafların kabulündedir.
Temlik edilen alacak eser sözleşmesinden kaynaklanan yüklenici Hitit İnşaat şirketinin alacağı olup, işin kesin kabulü 26-27 Mayıs 2016 tarihinde yapılarak 10/05/2016 tarihinde onaylanmıştır. 10. hakedişten yapılan kesintiler nedeniyle ortaya çıkan 1.292.471,60 TL davalı İSU'nun alacağının yüklenici Hitit firmasının vermiş olduğu toplam 4 adet teminat mektubu nakde çevrilerek tahsil edildiği, 9. hak edişe kadar olan süreçte, ilk 6 adet hakediş tutarının yüklenici Hitit firmasına ödendiği, 7,8 ve 9. hakediş tutarından doğan alacak tutarının temlik alan davacıya ödendiği, 10. hak ediş tutarında kesintilerden dolayı davalı İsu'nun alacaklı konuma düştüğü, davalının söz konusu bu alacak tutarını yüklenici Hitit firmasının vermiş olduğu teminat mektuplarından tahsil ettiği, yüklenici Hitit firmasının davalı İsu'dan sözleşme kapsamında bir alacağının kalmadığı dosya kapsamı ile tespit olunmuştur. Davalı İSU'nun temlik eden yüklenicinin vergi borcu için 299.540,78 TL, SGK prim borcu için 471.601,77 TL ve işçi alacakları için 822.351,96 TL olmak üzere toplam 1.593.494,51 TL kesinti yaptığı, sözleşmeden doğan sorumluluk kapsamında, jenaratör ve pompa olarak tespit edilen ve Hitit İnşaat firması tarafından sağlanan malzemelerin finansal kiralama sözleşmesi ile tedarik edildiği, Ziraat Finansal Kiralama AŞ tarafından Beyoğlu 40. Noterliğinin 30/12/2013 tarih ve 31461 yevmiye nolu ihtarnamesi ile sözleşmenin feshedildiği ve İstanbul 24. ATM'nin 2014/162 Esas sayılı davasında kiralamaya konu jeneratör ve pompanın kiralayana iadesine karar verildiği, bunun üzerine 22/03/2016 tarihli mal teslim tutanağı ile İSU tarafından Ziraat Finansal Kiralama A.Ş'ye kiralık makinelerin teslim edildiği, teslim edilen makinelerin yerine davalı İsu'nun yeni makineler aldığı ve faturalara göre toplam 2.031.943,18TL harcama yaptığı anlaşılmıştır. Temlikname, eser sözleşmesi ve faturalara göre Hitit İnşaat firmasının davalıdan olan hakediş alacağının KDV dahil toplam sözleşme bedelinin 25.990.170,85 TL olduğu, KDV tevkifatı sonrası ödenecek tutarın 25.251.773,36 TL olduğu, bu tutardan kesintiler toplamı 5.958.131,48 TL düşündükten sonra, kalan tutarın 15.725.596,75 TL'lik kısmının yüklenici Hitit firmasına ödendiği, 4.860.516,73 TL kısmının davacı temlik alana ödendiği belirlenmiştir. Davacı temlik alan ise 4.861.941,68TL'nin ödendiğini kabul ettiğinden temliknameye göre talep edilen bakiye alacak 1.938.059,00 TL olup, 1.593.494,51 TL kesinti (SGK, Vergi vs) ve 2.031.943,18TL harcama (sözleşmeye konu pompa ve jeneratörün kiralayana teslimi nedeniyle sonradan yapılan harcama) gözetildiğinde yükleniciye yapılacak başkaca bir ödeme kalmadığı, yüklenici Hitit firmasından alınan 4 adet teminat mektuplarının T. Finams Katılım, Yapı Kredi Bankası, Ziraat Bankası ve Yapıkredi Bankasından alındığı, teminat mektubu bedelleri toplamının 2.600.000,00 TL olduğu, teminat mektuplarından nakde çevrilen tutarın 1.292.471,60 TL olduğu, yapılan hakediş kesintileri ile nakde çevrilen tutar kapsamında eser sözleşmesinin tasfiyesinin tamamlandığı anlaşılmakla sözleşmeden kaynaklanan bakiye alacağı bulunmadığından davanın reddine dair verilen kararda bir isabetsizlik bulunmamıştır.
V. KARAR
Açıklanan sebeplerle; ilk derece mahkemesi dosyasında davanın esasıyla ilgili hükme etki edecek tüm delillerin toplandığı, kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru olarak tanımlandığı, bu nedenle inceleme konusu kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından, davacı vekilinin ve katılma yoluyla davalı vekilinin yerinde bulunmayan istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ayrı ayrı esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-KOCAELİ 1.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin 15/01/2025 tarih, 2023/569 E - 2025/29 K sayılı kararı usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğundan davacı vekilinin ve katılma yoluyla davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince ayrı ayrı ESASTAN REDDİNE,
2-Peşin yatırılan istinaf karar harçları yeterli olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Duruşma açılmadığından vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,
5-Kararın Dairemizce taraflara tebliğine,
Dair; dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 353/1.b.1 ve 361/1 maddeleri gereğince, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde Yargıtay ilgili Hukuk Dairesine TEMYİZ yolu açık olmak üzere 10/09/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
...
Başkan ...
¸e-imzalıdır
...
Üye ...
¸e-imzalıdır
...
Üye ...
¸e-imzalıdır
...
Katip ...
¸e-imzalıdır