T.C.
SAKARYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
7. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2021/2025
KARAR NO: 2022/1894
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN: ...
ÜYE: ...
ÜYE: ...
KATİP: ...
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: KOCAELİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 11/11/2020
NUMARASI: 2018/671 Esas - 2020/477 Karar
DAVACI: ...
VEKİLİ: ...
DAVALILAR: 1- ...
2- ...
3- ...
4-...
5- ...
6- ...
7- S.S. ESKİ EŞME YENİ EŞME TARIMSAL KALKINMA KOOPERATİFİ -...
DAVALI/
MÜTEVEFFA: 8-...
MİRASÇILARI: 1- ...
2- ...
3- ...
4- ...
DAVA TÜRÜ: Kooperatifin Dağılması İstemli
DAVA TARİHİ : 18/12/2018
KARAR TARİHİ: 27/10/2022
KR. YAZIM TARİHİ: 25/11/2022
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; Kocaeli İli Kartepe İlçesinde faaliyet gösteren S.S Eksi Eşme Yeni Eşme Tarımsal Kalkınma Kooperatifi'nin 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu kapsamında 24/12/2010 tarih ve bakanlığın 37778 sayılı oluru ile kurulduğunu, yapılan inceleme sonucunda kooperatifin genel kurul toplantılarındı 20/07/2015 yılından bu yana yapmadığından kanuni organlarını teşekkül ettiremediğini, kooperatifin kapatılmasını talep eden dilekçenin kooperatif yönetim kurulu üyeleri tarafından Kocaeli İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü'ne sunulduğunu, kooperatifin artık amacına ulaşma imkanının bulunmadığının tespit edildiğini, kooperatif mal varlığının paraya çevrilmesi, alacaklarının tahsil edilip borçların ödenmesi, geriye bir miktar artarsa bu miktarın tasfiye bakiyesi dağıtımı hükümlerince dağıtılması, ortaklık kaydının sicilden terkin ettirilmesi için gereken işlemlerin yapılması, kooperatifin tüzel kişiliğinin sona erdirilebilmesi adına yapılması gerekli işlemler için tasfiye heyeti atanmasını talep etmeleri zaruretinin hasıl olduğunu, mahkeme tarafından yönetim kurulu üyelerinden tasfiye memuru atanmasını, atanamaması durumunda mahkemece resen tasfiye memuru atanmasını belirterek mahkeme tarafından yönetim kurulu üyesi ...'ün adresinin tespit edilmesi için Nüfus Müdürlüğü'ne müzekkere yazılmasını, S.S Eksi Eşme Yeni Eşme Tarımsal Kalkınma Kooperatifi'nin fesih ve tasfiyesine karar verilmesini, tasfiye işlemleri için öncelikle yönetim kurulu üyelerinden kooperatife tasfiye heyeti atanmasına, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; Kooperatifin o dönem meclis üyesi olan ...'ün ricası üzerine Eşme'ye tarımsal konularda daha iyi hizmet getirebilmesi, çiftçilerin toplu hareket etmesi amacıyla bu kooperatifin kurulacağını söylemesi üzerine üye olduğunu, herhangi bir şekilde yönetim kuruluna girmediğini, kooperatifte imza yetkisinin bulunmadığını, sadece üyelik işlemleri gerçekleştirdiğini belirterek davanın kendisi yönünden husumet yönünden reddine, karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; Kooperatife arkadaşı olan ...'ün ricası üzerine üye olduğunu, kooperatifin içeriğini bilmediğini, herhangi bir yönetim kurulunda görev almadığını, üyelik haricinde hiçbir yere imza dahi atmadığını, akıbetini tensip tutanağı gelene kadar bilmediğini, kooperatifin kapatılması için dilekçe verildiğini duyduğunu, bu konu ile ilgili hiçbir mesuliyet kabul etmediğini, davanın reddine, karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ:
İlk derece mahkemesince yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; " ... Davanın KISMEN KABULÜ ile
Davalı S.S Eski Eşme Yeni Eşme Tarımsal Kalkınma Kooperatifi'nin fesih ve tasfiyesine,
Tasfiye işlemlerini gerçekleştirmek üzere tasfiye memuru olarak davalı ...'nın atanmasına,
Karar kesinleştiğinde bir örneğinin Kocaeli Ticaret Sicil Müdürlüğüne terkin işlemleri için gönderilmesine,
Diğer davalılar yönünden reddine ... " karar verilmiştir.
Bu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; kooperatif yönetim kurulu üyeleri ile diğer üyelerin bu talebi ve 1136 sayılı Kooperatifler Kanununun Madde 62 ve devamında düzenlenen Yönetim Kurulunun Sorumlulukları nazara alındığında yerel mahkemenin vermiş olduğu kısmen red kararının kaldırılması gerektiğini beyan ile; yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, karar verilmesini talep ederek, istinaf başvurusunda bulunmuştur.
DELİLLER: Kocaeli 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 11/11/2020 Tarih - 2018/671 Esas - 2020/477 Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
DAVA; kooperatifin dağıldığının tespiti ve tasfiyesi istemine ilişkindir.
İstinaf incelemesi HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.
Dosyanın incelemesinde; 24/12/2020 tarih, 37778 sayılı izni ile kurulan davalı kooperatif yönetim kurulunun davacıya verdiği 08/06/2018 tarihli dilekçe ile kooperatif genel kurulunun 20/07/2015 tarihinden itibaren toplanamadığını belirterek kooperatifin feshini talep ettikleri, davacının eldeki dava ile kooperatifin fesih ve tasfiyesini talep ettiği, ticari sicil kayıtlarına göre kooperatife ilişkin son Ticaret Sicili kaydının 25/03/2011 tarihine olduğu, 24/06/2016 tarihli bilirkişi raporunda, kooperatifin amacını gerçekleştiremeyeceğinin belirtildiği, ilk derece mahkemesince kooperatifin (3) yıl üst üstte genel kurulunu yapmamış olması nedeniyle davanın kooperatif yönünden kabulüne, kooperatifin fesih ve tasfiyesine, kooperatif genel kurul üyeleri olan diğer davalılar yönünden davanın reddine karar verildiği, karara karşı davacı vekilinin istinaf kanun yoluna başvurduğu anlaşılmıştır.
1-Davacının istinaf isteminin incelenmesinde;
Davacı, kooperatif tüzel kişiliği dışındaki davacılar yönünden davanın husumet yokluğu nedeni ile reddine karar verilmesinin doğru olmadığını ileri sürmektedir.
Kooperatifin fesih ve tasfiyesi yahut dağıldığının tespiti davalarında husumet kooperatife yöneltilmelidir. Kooperatif ortakları yahut yönetim kurulu üyelerinin bu tür davalarda husumeti bulunmamaktadır. Yargıtay 23. HD.'nin 04/02/2015 tarih, 2014/8530 E., 2015/574 K. Sayılı ilamında; "Kooperatifin feshi davalarında husumet, feshi istenen kooperatife yöneltilmelidir. Davacı, dava dilekçesinde doğru olarak husumeti kooperatife yönelttiği halde mahkemece kooperatife dava dilekçesi tebliğ edilmemesi, kendilerine husumet düşmeyen yönetim kurulu üyelerinin davaya dahil edilmesi ve karar başlığında davalı olarak gösterilmesi doğru olmamıştır" şeklindeki kararı ile Kooperatifin feshi davalarında husumetin, feshi istenen kooperatife yöneltilmesi gerektiğine karar vermiştir. Bu nedenle davacı vekilinin bu konuya ilişkin istinaf istemenin reddi gerekmiştir.
2-Kamu düzeni yönünden yapılan istinaf incelemesinde;
1163 sayılı KK.'nın 81/1. maddesinde dağılma sebepleri "Kooperatif:
1. Anasözleşme gereğince,
2. Genel Kurul kararı ile,
3. İflasın açılmasıyla,
4. Kanunlarda öngörülen diğer hallerde, ilgili bakanlığın mahkemeden alacağı karar üzerine,
5. Diğer bir kooperatifle birleşmesi veya devralınması suretiyle,
6. Üç yıl olağan genel kurulunu yapmaması halinde,
7. Amacına ulaşma imkanının bulunmadığının ilgili Bakanlıkça tespiti halinde mahkemeden alacağı kararla,
Dağılır." şeklinde hüküm altına alınmıştır.
Kooperatifin (3) yıl üst üstte genel kurul toplantısını yapmadığı durumlarda anılan hüküm gereğince dağılacağından, mahkemece verilecek karar fesih kararı olmayıp "kooperatifin dağılmış sayıldığının tespiti" şeklinde tespit kararı olmalıdır. Bu nedenle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davalı kooperatifin Kooperatifler Kanunu'nun 81-(6) maddesi uyarınca, dağılmış sayıldığının tespitine ve tasfiyesine, diğer davalılar yönünden davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi gerekmiştir.
Gerekçeli karar başlığında; davalı ...'ın T.C. Kimlik numarasının yazılmaması 6100 sayılı HMK'nın 297. maddesine aykırı ise de, bu eksiklik mahallinde her zaman düzeltilebileceğinden eleştirilmekle yetinilmiştir.
Bu nedenlerle; davacı vekilinin istinaf başvurusunun açıklanan nedenlerle esastan reddine, yerel mahkemenin kararının HMK'nın 355. maddesi uyarınca kamu düzeni gereğince kaldırılmasına, dosyada toplanacak başkaca delil bulunmadığı anlaşıldığından ve yeniden yargılama yapılmasını gerektirir bir husus da bulunmadığından; dairemizce davanın esası hakkında HMK'nın 353-(1)-b)-2) madde gereğince hüküm kurulmasına karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davacının İSTİNAF BAŞVURUSUNUN ESASTAN REDDİNE;
1-)Kocaeli 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 11/11/2020 Tarih - 2018/671 Esas - 2020/477 Karar sayılı kararının HMK'nın 353-(1)-b)-2) maddesi gereğince kamu düzeni gereğince KALDIRILMASINA,
YENİDEN YARGILAMA YAPILMASI GEREKMEDİĞİNDEN AŞAĞIDAKİ ŞEKİLDE HÜKÜM KURULMASINA,
a-Davanın KISMEN KABULÜ ile; Davalı S.S Eski Eşme Yeni Eşme Tarımsal Kalkınma Kooperatifi'nin, Kooperatifler Kanunu'nun 81-(6) maddesi uyarınca, dağılmış sayıldığının tespitine ve tasfiyesine,
-Tasfiye işlemlerini gerçekleştirmek üzere tasfiye memuru olarak davalı ...'nın atanmasına,
-Karar kesinleştiğinde bir örneğinin Kocaeli Ticaret Sicil Müdürlüğüne terkin işlemleri için gönderilmesine,
b-Diğer davalılar yönünden davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle REDDİNE,
c-Alınması gerekli 54,40 TL karar ve ilam harcının davalı Kooperatif'ten alınarak hazineye irat kaydına,
ç-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hesaplanan 3.400,00 TL maktu vekalet ücretinin davalı Kooperatif'ten alınarak davacıya verilmesine,
d-Davacı tarafından yapılan 762,80 TL müzekkere ve tebligat giderleri ile 400,00 TL bilirkişi ücreti ki toplamı 1.162,80 TL yargılama giderinin davalı Kooperatif'ten alınarak davacıya verilmesine,
e-HMK'nın 120. maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan gider avansından karar kesinleşene kadar yapılacak masraflar mahsup edilerek arta kalan miktar olduğu taktirde karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
2-)İstinaf incelemesi yönünden harç ve yargılama masrafları;
a-Davacı kurum harçtan muaf olduğundan, harç alınmasına yer olmadığına,
b-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
c-İstinaf incelemesi için gerekli istinaf kanun yolu masrafının davalı ...'ün gider avansından karşılandığı anlaşıldığından bu kapsamda yapılan 209,60 TL istinaf kanun yolu masrafının davacıdan alınarak davalı ...'e verilmesine,
ç-Gerekçeli kararın tebliği işlemlerinin kararın temyize tabi bulunması nedeniyle Dairemiz tarafından yerine getirilmesine,
İlişkin; Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 361. maddesi gereğince kararın tebliğinden itibaren (2) hafta içerisinde Yargıtay İlgili Hukuk Dairesi'ne TEMYİZ yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.
27/10/2022
Başkan ...
e-imzalıdır.
Üye ...
e-imzalıdır.
Üye ...
e-imzalıdır.
Katip ...
e-imzalıdır.
* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*