T.C.
SAKARYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
7. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2022/2579
KARAR NO: 2024/252
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN: ... (...)
ÜYE: ... (...)
ÜYE: ... (...)
KATİP: ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: GEBZE ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 20/01/2022
NUMARASI: 2020/746 Esas - 2022/58 Karar
DAVACI: T.C. ZİRAAT BANKASI A.Ş. - ...
VEKİLİ: Av. ... - ...
DAVALILAR: 1-AYHANLAR YOL ASFALTLAMA SANAYİ VE TİCARET A.Ş. ...
2-AYPET AYHANLAR PETROL ÜRÜNLERİ MADENCİLİK SANAYİ VE TİCARET A.Ş. - ...
3-AYHANLAR HAZIR BETON İNŞAAT PREFABRİK YAPI ELEMANLARI SANAYİ VE TİCARET A.Ş. - ...
VEKİLİ: Av. ... - ...
DAVANIN KONUSU: Çekişmeli Alacak (İİK 308/b)
DAVA TARİHİ: 18/11/2020
KARAR TARİHİ: 15/02/2024
KR. YAZIM TARİHİ: 26/02/2024
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; davalılar tarafından Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2018/954 Esasına kayden konkordato istemi ile açılan davanın 17.09.2020 tarih ve 2020/431 Karar sayılı ilamı ile kabulüne karar verildiğini, konkordato istemli davada İcra ve İflas Kanunu’nun 299 maddesi uyarınca alacakların kaydedilmesine ilişkin süre geçirildiğini ve müvekkili bankanın alacağının bir kısmının kabul edilmeyerek çekişmeli alacak olmasına sebep olunduğunu, konkordatonun tasdikine ilişkin kararın 02.10.2020 tarihinde ilan edildiğini, çekişmeli kabul edilen alacaklarının kaydedilmesi amacıyla mezkûr davanın ikamesi gerektiğini, Aypet Ayhanlar Petrol Ürn. Maden. San. Tic. A.Ş. tarafından finansal kiralama sözleşmesi imzalanmış olup, bahse konu sözleşmenin diğer davalılar Ayhanlar Yol Asfaltlama San. ve Tic A.Ş. ve Ayhanlar Hazır Beton İnş. Pref. Yapı Elm. San. ve Tic. A.Ş. tarafından müteselsil kefil sıfatıyla imzalandığını, Ziraat Finansal Kiralama A.Ş.'nin, 01.03.2019 tarihinde Ziraat Katılım Bankası A.Ş.'ye devrolunduğunu, Ziraat Katılım Bankası A.Ş. tarafından bir kısım alacakların davacı bankaya Beyoğlu 48. Noterliği'nin 25.03.2019 tarih ve ... yevmiye sayılı alacak temlik sözleşmesi ile temlik edildiğini, borçlu firma tarafından yükümlülüklerin yerine getirilmemesi üzerine Kartal 21. Noterliği’nin 21.11.2018 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile finansal kiralama sözleşmesinin feshedildiğini, fesih ihbarına / mucceliyet ihtarına rağmen davalılar tarafından borcun ifasının yerine getirilmediğini, konkordato istemli davada verilen geçici/kesin mühlet kararı uyarınca takip işlemlerine başlanılamadığını, alacak kaydına ilişkin tespitlerin çelişik ifadeler içermekte olup, çekişmeli alacak için dava açılma sebebi olduğunu, kesin mühlet süresi içinde komiser heyetince İcra ve İflas Kanunu’nun 299 maddesi uyarınca alacaklıların davet edilmesi üzerine 06.11.2019 tarihi itibariyle müvekkili banka alacağının 6.312.669,-USD ve 13.278,00.-TL olarak kaydedilmesi talebinde bulunulduğunu, alacaklılar toplantısında bahse konu alacağın nazara alınmadığını ve kabul veya reddedildiğine ilişkin herhangi bir tebligatın da davacı bankaya yapılmadığını, davaya konu alacağının menkul/gayrimenkul rehni ile teminatlandırılmış herhangi bir teminatı bulunmadığını, dava dilekçesinde ikrar edilen alacağın komiser heyetince kabul edilmediğini beyanla; İcra ve İflas Kanunu’nun 308/b maddesi uyarınca geçici mühlet tarihi olan 21.11.2018 tarihi itibariyle müvekkili banka alacağının 6.144.325,22-USD olarak kaydedilmesine, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılar vekilinin sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davalı şirketlerin davacıya borcuna istinaden; Gebze Kömürcüler Organize Sanayi Bölgesi’nde bulunan ... ili, ... İlçesi, ... köyü, ... pafta, ... ada, .. parselde bulunan müvekkili şirkete ait 30 dönümlük taşınmazın Ziraat Katılım Bankası A.Ş.’ye sat geri kirala usulü ile leasing satışı yapıldığını, taraflar arasında mevcut sözleşmeye göre davacı bankanın söz konusu taşınmazı üçüncü kişilere satma veya devretme yetkisi bulunmadığını, bu taşınmazın yalnız davalının davacıya borçlarına istinaden teminat amacıyla verildiğini, davalının leasing sözleşmesi konusu taşınmazın sözleşme gereği ödemesi gereken kira bedellerini konkordato ilan etmiş olması sebebiyle ödeyememesine müteakip davacı tarafından Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi 2019/513 Esas sayılı dosyasıyla taşınmazdaki finansal kiralama şerhinin terkinini talep ettiğini, işbu dava devam ederken banka ile yapılan sözleşme neticesinde finansal kiralama şerhinin terkin edildiğini; bankanın kötüniyetli olarak taşınmazı gerçek değerinin çok altında bir değere sattığını, leasing sözleşmesine konu taşınmazın yaklaşık 30 dönüm olup devir tarihinde asgari 60.000.000,00.-TL değerinde olduğunu, işbu taşınmazın 24.780.000,00.-TL'ye satıldığını, söz konusu taşınmazın satışının usulsüz olduğunu, taşınmazın satılırken davalının çıkarlarının davacı banka tarafından gözetilmediğini beyanla; açılan davanın reddine, karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ:
İlk derece mahkemesince yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; " ... 1-Davanın KISMEN KABULÜNE, KISMEN REDDİNE, 4.374.911,94.-USD asıl alacak ve 130.391,82.-USD işlemiş temerrüt faizi olmak üzere toplam 4.505.303,76.-USD alacağın, ödeme günündeki T.C. Merkez Bankasının USD cinsi döviz için belirlediği efektif satış kuru karşılığı Türk Lirası üzerinden davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, hüküm altına alınan 4.374.911,94.-USD asıl alacağa dava tarihi olan 18/11/2020 tarihinden itibaren yıllık %19,16 oranında temerrüt faizi işletilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine ... " karar verilmiştir.
Bu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; alacak miktarının eksik hesaplandığını; alacak kaydına ilişkin tespitler çelişik ifadeler içermekte olup, çekişmeli alacak için dava açılma sebebi olduğunu; dava dilekçesinde ikrar edilen alacak komiser heyetince kabul edilmediğini; fesih ihbarnamesine rağmen alacağın tamamiyle tahsil ve tasfiyesi sağlanamadığını; tespit edilen alacağın hangi hususa ilişkin olduğu tespit edilemediğini; son ödeme (23.09.2020) ve dava tarihi (18.11.2020) arası oluşan masraflar eklenmeden hesaplama yapıldığını; güncel alacağın tespiti hususunda da dava tarihi (18.11.2020) sonrası oluşan masraflar eklenmeden hesaplama yapıldığını; yapılan hesaplamalara KDV kalemi eklenmeden hesaplama yapılmış olup alacak miktarı eksik hesapladığını; karşı yan lehine hükmedilen vekalet ücret alacağının tespitinde yanlışlık bulunduğunu beyan ile; yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, karar verilmesini talep ederek, istinaf başvurusunda bulunmuştur.
Davalı tarafça, istinaf dilekçesine karşı cevap dilekçesi verilmemiştir.
DELİLLER: Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 20/01/2022 Tarih - 2020/746 Esas - 2022/58 Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
DAVA; çekişmeli alacak davasıdır.
İstinaf incelemesi HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.
Dosyanın incelemesinde; davacının, davalıların konkordato talebinin Gebze ATM'nin 17/09/2020 tarih 2018/954 esas 2020/931 karar sayılı ilamı ile kabulüne karar verilmesi üzerine konkordato sürecinde çekişmeli hale gelen alacağının projeye eklenmesi için eldeki davayı açtığı, davalıların davanın reddini istediği, yargılama devam ederken davacının konkordato talebinin reddine karar verildiği ve kararın kesinleştiği, ilk derece mahkemesince davaya alacak davası olarak devam edildiği ve davanın kısmen kabulüne karar verildiği, karara karşı davacı vekilinin istinaf kanun yoluna başvurduğu anlaşılmıştır.
İİK'nın 308/B maddesi; "(EKLENMİŞ MADDE RGT: 15.03.2018 RG NO: 30361 KANUN NO: 7101/37)
Alacakları itiraza uğramış olan alacaklılar, tasdik kararının ilânı tarihinden itibaren bir ay içinde dava açabilirler.
Tasdik kararını veren mahkeme, konkordato projesi uyarınca çekişmeli alacaklara isabet eden payın, kararın kesinleşmesine kadar borçlu tarafından, mahkemece belirlenen bir bankaya yatırılmasına karar verebilir. Süresi içinde dava açmamış olan alacaklılar, bu paydan ödeme yapılmasını talep edemezler; bu durumda yatırılan pay borçluya iade edilir." şeklindedir.
Bu hüküm uyarınca açılan dava, niteliği itibariyle konkordato projesinin tasdiki kararı ile sıkı bağlantı içerisindedir. Çünkü, çekişmeli alacak davasında davanın kabulü yahut kısmen kabulü halinde verilecek karar eda hükmü içermeyip alacağın projeye eklenmesi şeklinde olacaktır. Bu nedenle İİK'nın 308/b maddesi uyarınca uyuşmazlığın karara bağlanabilmesi için mahkeme tarafından tasdik edilmiş bir konkordato projesi bulunması gerekir.
İİK'nın 308-(b) maddesinde düzenlenen çekişmeli alacak davası açıklanan niteliği gereği konkordato tasdik kararı kaldırıldığında konusuz kalacaktır ve davanın kendiliğinden alacak davasına dönüşmeyecektir. Bu nedenle, konkordatonun tasdik kararı kaldırıldığında çekişmeli alacak davası konusuz kalacağından çekişmeli alacak davasında esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekecektir.
Eldeki davada, davalı şirketler hakkında verilen konkordatonun tasdik kararı Dairemizin 17/09/2020 tarih, 2018/954 E., 2020/431 K. Sayılı kararı ile kaldırılmış, kaldırma sonrası yapılan yargılamada Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 27/05/2021 tarih, 2021/296 E., 2021/422 K. Sayılı kararı ile konkordato talebinin reddine karar verilmiş ve bu karar kesinleşmiştir. Bu nedenle eldeki dava konusuz kalmıştır.
Diğer yandan davalılar vekili 03/08/2023 tarihli dilekçe ile davayı kabul ettiklerini bildirmiş ise de, davanın konusuz kalması ve çekişmeli alacak davasının kendiliğinden alacak davasına dönüşmeyecek olması nedeni ile kabul beyanı da esasa etkili olmayacaktır.
Açıklanan nedenlerle, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava konusuz kaldığından esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına, davanın açılmasına davalılar neden olduğundan yargılama giderleri ile maktu vekalet ücretinin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine karar vermek gerekmiştir.
Diğer yandan, dava açılmadan önce arabuluculuğa başvurulmuş ise de İİK'nın 308/b maddesi uyarınca açılan davalar zorunlu arabuluculuğu tabi olmadığından(Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin 08.03.2022 Tarih ve 2021/2976 E. - 2022/1249 K.) davacının ihtiyarı ile yapılan arabuluculuk masrafı davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına karar vermek gerekmiştir.
Bu nedenlerle; davacının vekilinin istinaf başvurusunun açıklanan nedenlerle esastan reddine, yerel mahkemenin kararının HMK'nın 355. Maddesi uyarınca kamu düzeni gereğince kaldırılmasına, dosyada toplanacak başkaca delil bulunmadığı anlaşıldığından ve yeniden yargılama yapılmasını gerektirir bir husus da bulunmadığından; dairemizce davanın esası hakkında HMK'nın 353-(1)-b)-2) madde gereğince hüküm kurulmasına karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davacının İSTİNAF BAŞVURUSUNUN ESASTAN REDDİNE;
1-)Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 20/01/2022 Tarih - 2020/746 Esas - 2022/58 Karar sayılı kararının HMK'nın 353-(1)-b)-2) maddesi gereğince kamu düzeni gereğince KALDIRILMASINA,
YENİDEN YARGILAMA YAPILMASI GEREKMEDİĞİNDEN AŞAĞIDAKİ ŞEKİLDE HÜKÜM KURULMASINA,
a-Konusuz kalan davanın esası hakkında karar verilmesine YER OLMADIĞINA,
b-Alınması gerekli 427,60-TL karar ve ilam harcının, peşin yatırılan 54,40-TL harçtan mahsubu ile bakiye 373,20-TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
c-Davacı tarafça yapılan 54,40 TL harç gideri, 765,00 TL tebligat ve posta gideri olmak üzere toplam 819,40 TL yargılama giderinin (davalıların davanın açılmasına sebebiyet vermesi nedeniyle) davalılardan alınarak, davacıya verilmesine,
ç-Davacı kendini vekilli temsil ettirdiğinden (davalının davanın açılmasına sebebiyet vermesi nedeniyle) AAÜT.'nin 6. maddesi uyarınca hesap edilen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak, davacıya verilmesine,
d-Davalılar ile yapılan arabuluculuk sürecine ilişkin hazine tarafından karşılanan ayrı ayrı 1.320,00 TL (toplam 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin 6183 sayılı Kanun gereğince; davacıdan tahsili için Hazineye müzekkere yazılmasına,
e-Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
2-)İstinaf incelemesi yönünden harç ve yargılama masrafları;
a-Bakiye 346,90 TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, harç tahsili ve harç tahsil müzekkeresi yazılması işlemlerinin HMK'nın 302-(5) maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,
b-İstinaf Kanun Yoluna Başvurma Harcının hazineye gelir kaydına,
c-İstinaf kanun yoluna başvuru için yaptığı masrafların, istinaf eden davacı taraf üzerinde bırakılmasına,
ç-İstinaf eden davacı tarafından yatırılan, istinaf avansından kullanılmayan kısmın HMK'nın 333. maddesi uyarınca; ilk derece mahkemesince istinaf eden davacıya iadesine,
d-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
e-Gerekçeli kararın tebliği işlemlerinin kararın temyize tabi bulunması nedeniyle Dairemiz tarafından yerine getirilmesine,
İlişkin; Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 361. maddesi gereğince kararın tebliğinden itibaren (2) hafta içerisinde Yargıtay İlgili Hukuk Dairesi'ne TEMYİZ yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.15/02/2024
...
Başkan ...
¸e-imzalıdır.
...
Üye ...
¸e-imzalıdır.
...
Üye ...
¸e-imzalıdır.
...
Katip ...
¸e-imzalıdır.
* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*