T.C. SAKARYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 7. HUKUK DAİRESİ
T.C.
SAKARYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
7. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : 2024/468
KARAR NO : 2025/1487
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN : ... (...)
ÜYE : ... (...)
ÜYE : ... (...)
KATİP : ... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 01/11/2023
NUMARASI : 2022/891 Esas - 2023/594 Karar
DAVACI : AYGAZ A.Ş. - .... Zincirlikuyu/İSTANBUL
VEKİLİ : Av. ... - Av. ... - ..... Zincirlikuyu/İSTANBUL
DAVALI : ... - .... Karasu/SAKARYA
VEKİLİ : Av. ... - ....
DAVANIN KONUSU : Tazminat (Haksız Rekabetten Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 02/10/2021
KARAR TARİHİ : 24/09/2025
KR. YAZIM TARİHİ : 01/10/2025
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Karasu 1. Asliye Hukuk Mahkemesine sunduğu 02/10/2021 tarihli dava dilekçesi ile müvekkili ile herhangi bir ticari ilişkisi bulunmayan davalının .... Mah. .... ... ... Cad. No:2 Karasu/Sakarya adresindeki işyerinde; müvekkiline ait Aygaz ve Mogaz markalı 19 adet boş tüp tespit edildiğini, Davalının mülkiyeti müvekkili şirkete ait boş LPG tüplerini piyasadan toplatarak bu tüplerin kullanımını engellediğini, Davacı şirkete ait tescilli ve koruma altına alınmış markalı tüpleri, kendi yedinde bulunduran davalının bu tüplerin piyasada dolaşımını önlemek sureti ile haksız rekabet fiilini işlediğini, davacının sermaye ve abone ve kar kaybı oluştuğunu ayrıca ticari itibar kaybına uğradığının ve marka imajının zedelendiğini belirterek; Davalı işyerinde tespit edilen dava konusu 19 tüp üzerine teminatsız ihtiyati tedbir konulmasına, Davalının eylemlerinin, Markaya Tecavüz ve Haksız Rekabet doğurduğunun tespitine, devam ve tekrarın önlenmesi suretiyle haksız rekabetin ve tecavüzün meni’ine, davalı uhdesinde tespit edilmiş olan tüplerin imhasına ile kâr yoksunluğu ve tüplerin maddi değeri sebebiyle maddi tazminat, Aygaz markası için 5.000,00 TL, Mogaz markası için 5.000,00 TL olmak üzere toplam 10.000,00 manevi tazminat ödenmesine, hüküm özetinin Türkiye sathında yayınlanan yüksek tirajlı üç adet (günlük) gazetede ilanına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı taraf; dava dilekçesinin tebliğine rağmen cevap vermemiş, vakıaları inkar etmiş sayılmıştır.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ :
İlk derece mahkemesince yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;
"... Davacının haksız rekabetin tespiti ve önlenmesi talebinin KABÜLÜNE, Davalının davacıya ait Aygaz ve Mogaz markalı tüpleri işyerinde bulundurarak gerçekleştirdiği haksız rekabetin tespitine, Davalının bu haksız rekabetin önlenmesine ve men'ine,
-Davacının maddi tazminat talebinin kabulü ile (2.096,15 TL tüplerin değeri ile 3.448,76 TL kar kaybı olmak üzere) toplam 5.544,91 TL maddi tazminatın 02/10/2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
-Davacının manevi tazminat talebinin kabulü ile taktir olunan toplam 10.000,00 TL manevi tazminatın 02/10/2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
-Karasu Sulh Hukuk Mahkemesinin 2021/18 değişik iş sayılı dosyası kapsamında yapılan tespit işleminde davalının işyerinde olduğu tespit edilen Aygaz ve Mogaz markalı 19 adet tüpün imhasına,
-TTK madde 59 uyarınca hükmün kesinleşmesinden sonra hüküm fıkrasının tirajı en yüksek ilk üç gazeteden birinde tüm Türkiyede bir defa yayınlanmasına, masrafın davalıdan alınmasına ... " karar verilmiştir.
Bu karara karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkili davalının hastahane kayıtlarıyla ispatlanmış olan hafıza kaybı yaşadığı gerçeği göz ardı edilerek tebligatların eline ulaşması nedeniyle karşı tarafın iddialarına karşı beyan dilekçesi sunma taleplerinin reddedilmesi hukuka ve adil yargılanma ilkesi gereği Anayasaya aykırılık ihtiva ettiğini, karşı tarafın iddialarına karşı itirazları ve bu itirazların mahkemece değerlendirilmeye alınması gerektiğini, davalının, davacı firmanın unvanını ve tüplerini kullanarak satış yaptığı iddiası gerçeği yansıtmamakta, kaldı ki bu fark tarafların tabelalarına bakıldığında da gayet açık bir şekilde görülmekte olduğunu, karşı tarafın kötü niyetinin dikkate alınması taleplerini, davalının mevcut kanuna ve hükümlere aykırı davranmadığı, davacı tarafın ısrarla davalı yana haksız fiil isnat etmek amacıyla dava açtığı göz önüne alınmasını, ayrıca, Karasu Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından 2021/3711 soruşturma ve 2022/452 karar no'lu "Başkasına ait marka hakkına iktibas ve iltibas suretiyle tecavüz ederek mal üretmek ve hizmete sunmak" suçu adı altında yapılan soruşturmasında müvekkili adına "kovuşturmaya yer olmadığına dair" karar verilerek müvekkilin itirazında haklı olduğu ve karşı tarafın iddia ettiği haksız fiillerin gerçekleştirmediği kamu nezdinde de ispatlandığını, haksız ve hukuka aykırı olarak müvekkilini mağdur eden davacı firmanın taleplerinin kabulü mümkün bulunmadığını beyan ederek, yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep ederek, istinaf başvurusunda bulunmuştur.
DELİLLER: Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi 01/11/2023 Tarih - 2022/891 Esas - 2023/594 Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; tazminat istemine ilişkindir.
İlk derece mahkemesince; "...Davacının haksız rekabetin tespiti ve önlenmesi talebinin KABÜLÜNE, Davalının davacıya ait Aygaz ve Mogaz markalı tüpleri işyerinde bulundurarak gerçekleştirdiği haksız rekabetin tespitine, Davalının bu haksız rekabetin önlenmesine ve men'ine,..." karar verilmiş karara karşı davalı tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.
İstinaf incelemesi 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.
Eldeki uyuşmazlıkta; davacı, adına tescil edilmiş Aygaz, Mogaz markaları ile sıvılaştırılmış petrol gazı dağıtım ve tevzi işi ile iştigal ettiğini, şirket ile herhangi bir ticari ilişkisi bulunmayan davalının iş yerinde; Karasu Sulh Hukuk Mahkemesi 2021/18 Değişik İş sayılı dosyası ile şirkete ait çeşitli özelliklerde tüp tespit edildiğini, tüplerin boş halinin piyasadan toplanarak satışa sunulduğunu belirterek, söz konusu eylemlerin haksız rekabet niteliğinde olduğunun tespiti, önlenmesi, maddi ve manevi tazminata hükmedilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili tarafından müvekkilinin geçici olarak hafıza kaybı yaşaması nedeniyle cevap dilekçesi sunamadığı iddia edilmiş, İlk Derece Mahkemesi tarafından talebi değerlendirilmemekle birlikte, davalı vekili tarafından İlk Derece Mahkemesi tarafından bu iddialarının tebligatın bizzat davalıya yapılması nedeniyle dinlenmediği iddia ve istinaf edilmiştir. Bu husus ön sorun olarak incelendiğinde; davalının İlk Derece Mahkemesinde bir eski hale iade talebinde bulunmadığı görülmektedir. HMK.m.95'e göre Elde olmayan sebeplerle, kanunda belirtilen veya hâkimin kesin olarak belirlediği süre içinde bir işlemi yapamayan kimse, eski hâle getirme talebinde bulunabilir. HMK.m.96'ya göre, Eski hâle getirme, işlemin süresinde yapılamamasına sebep olan engelin ortadan kalkmasından itibaren iki hafta içinde talep edilmelidir. HMK.m.97'ye göre Eski hâle getirme, dilekçeyle talep edilir. Dilekçede, talebin dayandığı sebepler ile bunların delil veya emareleri gösterilir. Süresinde yapılamayan işlemin de eski hâle getirme talebinde bulunmak için öngörülen süre içinde yapılması zorunludur. Buna göre davalı vekilinin dosyaya vekaletnamesini 21.11.2022 tarihinde ibraz ettiği ve dosyadan haberdar olduğu, 30/11/2022 tarihinde ön inceleme dosyasında müvekkilinin rahatsızlığının bulunması nedeniyle davaya cevap veremediğine ilişkin beyanda bulunduğu, davalıya bunun öncesinde birçok kez uyuşmazlık ile ilgili tebligatlar yapıldığı, davalının ve davalı vekilinin usulüne uygun ve süresinde eski hale getirme talebinde bulunmadığı, davalı vekilinin beyan dilekçesini 03.04.2023 tarihinde sunduğu, bu dilekçenin eski hale getirme talebi olarak kabulü düşünülse dahi, talebin süresinde yapılmadığı değerlendirilerek, davalı vekilinin adil yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin istinaf sebebi yerinde görülmemiştir.
Davalının diğer istinaf sebepleri değerlendirildiğinde;
Konuya ilişkin TTK.nın ilgili maddeleri şu şekildedir:
Madde 54 "(1) Haksız rekabete ilişkin bu Kısım hükümlerinin amacı, bütün katılanların menfaatine, dürüst ve bozulmamış rekabetin sağlanmasıdır.
(2) Rakipler arasında veya tedarik edenlerle müşteriler arasındaki ilişkileri etkileyen aldatıcı veya dürüstlük kuralına diğer şekillerdeki aykırı davranışlar ile ticari uygulamalar haksız ve hukuka aykırıdır."
Madde 55 "(1) Aşağıda sayılan hâller haksız rekabet hâllerinin başlıcalarıdır:
a) Dürüstlük kuralına aykırı reklamlar ve satış yöntemleri ile diğer hukuka aykırı davranışlar
b) Sözleşmeyi ihlale veya sona erdirmeye yöneltmek;
c) Başkalarının iş ürünlerinden yetkisiz yararlanmak;
d) Üretim ve iş sırlarını hukuka aykırı olarak ifşa etmek;
e) İş şartlarına uymamak;
f) Dürüstlük kuralına aykırı işlem şartları kullanmak."
Madde 56 "Haksız rekabet sebebiyle müşterileri, kredisi, meslekî itibarı, ticari faaliyetleri veya diğer ekonomik menfaatleri zarar gören veya böyle bir tehlikeyle karşılaşabilecek olan kimse;
a) Fiilin haksız olup olmadığının tespitini,
b) Haksız rekabetin men’ini,
c) Haksız rekabetin sonucu olan maddi durumun ortadan kaldırılmasını, haksız rekabet yanlış veya yanıltıcı beyanlarla yapılmışsa bu beyanların düzeltilm esini ve tecavüzün önlenmesi için kaçınılmaz ise, haksız rekabetin işlenmesinde etkili olan araçların ve malların imhasını,
d) Kusur varsa zarar ve zıyanın tazminini,
e) Türk Borçlar Kanununun 58 inci maddesinde öngörülen şartların varlığında manevi tazminat verilmesini, isteyebilir. "hükümleri yer almaktadır.
Haksız rekabet hükümlerinin amacı yasada "bütün katılanların menfaatine, dürüst ve bozulmamış rekabetin sağlanması" şeklinde tanımlanmıştır. Türk Ticaret Kanunu’nun haksız rekabete ilişkin hükümlerinin uygulanması açısından varlığı gereken iyi niyet kurallarına aykırılık kriteri kaynağını Türk Medenî Kanunu’nun 2. maddesinde düzenlenmiş olan dürüstlük kuralından almaktadır. Bu iyiniyet kuralına aykırı hareketler iktisadi rekabetin kötüye kullanımıdır. Davalının, davacının piyasadaki boş tüplerini toplayarak sirkülasyonuna engel olmak suretiyle ticaretine zarar vermesi ve tüplerin bayilik ağı dışına çıkarılması TTK'nın 56. maddesi anlamında haksız rekabet oluşturduğu, bu gerekçeyle haksız rekabetin tespiti ile önlenmesine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmıştır. (Benzer yönde Yargıtay 11.HD. 21.05.2024 T., 2024/5245 E., 2025/3538 K.) Bilirkişilerin tazminat tutarını belirlerken hangi tarihleri esas aldığının belirli olması, somut olay itibariyle tazminatın tespit tarihi ile dava tarihi arasındaki dönem için, ayrıca bu süre zarfında tüplerin kaç defa dolaşım yapacakları da dikkate alınarak belirlenmesi nedeniyle bilirkişi raporu hükme esas alınarak maddi tazminat talebinin kabulünde bir isabetsizlik görülmemiştir. TTK'nun 58.maddesi uyarınca haksız rekabet yüzünden müşterileri, kredisi, mesleki itibarı, ticari işletmesi veya diğer iktisadi menfaatleri bakımından zarar gören veya böyle bir tehlikeye maruz bulunan kimse açtığı davada aynı maddenin (d) bendi uyarınca kusur varsa zarar ve ziyanın tazminini (e) bendi uyarınca da Borçlar Kanunun 49.maddesinde gösterilen şartlar mevcutsa manevi tazminat isteyebileceği, anılan yasa hükmünün yollamasıyla Borçlar Kanunun 49.maddesinde açıklanan şartların varlığı halinde manevi tazminata hükmedileceği, 3444 sayılı Yasa ile değişik TBK'nun 49.maddesi uyarınca manevi tazminat için hukuka aykırılığın varlığı yeterli olup ayrıca kusurun özel bir kasta veya ağırlığa bağlı olmasının şart olmadığı bilinmekle, davalının eyleminin hukuka aykırılığı tespit edildiğinden manevi tazminata hükmedilmesinde de bir isabetsizlik görülmemiştir.
Tüm bu açıklamalara, dosya kapsamına, kararın dayandığı delillerle, yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında; mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmamasına, HMK'nın 355. maddesi uyarınca; kamu düzenine ilişkin konularda da kararın esasına etkili bir aykırılık bulunmaması nazara alınarak, davalının istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-HMK'nın 353-(1)-b)-1) maddesi uyarınca; Davalının İSTİNAF BAŞVURUSUNUN ESASTAN REDDİNE,
2-Maddi Tazminat Talebi Yönünden; Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gereken 1.061,87 TL İstinaf Karar Harcından, istinafa gelirken peşin alınan 269,85 TL'nin mahsubu ile bakiye 791,99 TL istinaf karar harcının davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, harç tahsili ve harç tahsil müzekkeresi yazılması işlemlerinin HMK'nın 302-(5) maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,
3-Manevi Tazminat Talebi Yönünden; Bakiye 187,80 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, harç tahsili ve harç tahsil müzekkeresi yazılması işlemlerinin HMK'nın 302-(5) maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,
4-İstinaf Kanun Yoluna Başvurma Harçlarının hazineye gelir kaydına,
5-İstinaf kanun yoluna başvuru için yaptığı masrafların, istinaf eden davalı taraf üzerinde bırakılmasına,
6-İstinaf eden davalı tarafından yatırılan, istinaf avansından kullanılmayan kısmın HMK'nın 333. maddesi uyarınca; ilk derece mahkemesince istinaf eden davalıya iadesine,
7-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
8-Gerekçeli kararın tebliği işlemlerinin kararın temyize tabi bulunması nedeniyle Dairemiz tarafından yerine getirilmesine,
İlişkin; Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 361. maddesi gereğince kararın tebliğinden itibaren (2) hafta içerisinde Yargıtay İlgili Hukuk Dairesi'ne TEMYİZ yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 24/09/2025
Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır
* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*