T.C. SAKARYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 7. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2024/414 - 2025/1319
T.C.
SAKARYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
7. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : 2024/414
KARAR NO : 2025/1319
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN : ...(...)
ÜYE : ...(...)
ÜYE : ...(...)
KATİP : ...(...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ :SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ :20/09/2023
NUMARASI :2022/1074 Esas - 2023/510 Karar
ASIL DAVA
DAVACILAR :1-...
:2-...
VEKİLİ :Av...
DAVALI :GÜNEŞ YAMANLAR TİCARET VE GIDA SANAYİ ANONİM ŞİRKETİ - Kozluk Mah. Kozluk Cad. No:42 Erenler/SAKARYA
VEKİLİ :Av...
DAVA :Genel Kurul Kararının İptali
DAVA TARİHİ :28/12/2022
BİRLEŞEN DAVA :SAKARYA TİCARET MAHKEMESİNİN 2023/106 Esas sayılı dosyası
DAVACI :...
VEKİLİ :Av...
DAVALI :GÜNEŞ YAMANLAR TİCARET VE GIDA SANAYİ ANONİM ŞİRKETİ - Kozluk Mah. Kozluk Cad. No:42 Erenler/SAKARYA
VEKİLİ :Av..
DAVA :Genel Kurul Kararının İptali
DAVA TARİHİ :23/02/2023
KARAR TARİHİ :09/07/2025
KR. YAZIM TARİHİ :09/07/2025
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Asıl ve birleşen dosyada davacılar vekili dava dilekçelerinde özetle; davalı şirketin 19.12.2022 tarihli genel kurulunda onaylanan gelir gider tablosu ile faaliyet raporunun hatalı ve çelişkili olduğunu, yönetim kurulunun iki kişiden oluşmasına ve iki kişi tarafından müşterek imza ile karar alınabilmesine rağmen faaliyet raporunun ve gelir gider tablosunun yönetim kurulu başkanı ... tarafından tek başına imzalanarak genel kurula sunulduğunu, yönetim kurulu üyesi ...'ın yönetim kurulundaki inceleme isteğinin yönetim kurulu başkanı ... tarafından engellendiğini, genel kurulun süresinde yapılmadığı gibi faaliyet raporunun ve gelir gider tablolarının genel kurula usulüne uygun sunulmadığını ve tüm yönetim kurulu tarafından hazırlanmadığını, gelir tablosu ile yıllık faaliyet raporunda belirtilen mali verilerin de gerçeği yansıtmadığını, genel kurul toplantısında bu hususta itirazda bulunularak tutanağa muhalefet şerhinin yazıldığını, genel kurul toplantısı sırasında yönetim kurulu başkanı ...'ın babası ... vekili vasıtasıyla TTK 364. maddesine göre yönetim kurulu üyesi ...'ın görevden alınmasının gündeme eklenerek pay çokluğu ile davacının yönetim kurulu üyeliğinden azledildiğini belirterek genel kurul toplantısında alınan kararların iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçelerinde özetle; ...'ın yönetim kurulu toplantısında usule aykırı şekilde şirket dışı kişilerle birlikte kayıtları inceleme isteğinin kabul edilmemesi üzerine yönetim kurulunu terk ettiğini, davacı ...'un kötüniyetle hareket ettiğini, yönetim kurulu üyesi ...'un imzadan kaçınması sebebiyle genel kurula sunulan faaliyet raporlarında ve gelir gider tablosunda imzasının bulunmadığını, genel kurulda şirket muhasebecisi tarafından istenen açıklamaların da yapıldığını, davacı ...'un TTK'nın 364 maddesi kapsamında oylama ile yönetim kurulu üyeliğinden azlinin yasaya uygun olduğunu belirterek asıl ve birleşen davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ:
İlk derece mahkemesince; "... 1-Asıl dosya ve birleşen dosya davacılarının davalarının kısmen kabulüne,
a) Davalı şirketin 19/12/2022 tarihinde yaptığı genel kurul toplantısında alınan 2 nolu (faaliyet raporunun okunması ve onaylanması) ve 3 nolu (bilanço gelir gider tablosunun okunması ve onaylanması) kararları ile aynı toplantıda 4 nolu madde içinde belirtilen yönetim kurulu üyelerinin ibra edilmesi ve edilmemesi yönündeki kararlarının iptaline,
b) Davalı şirketin 19/12/2022 tarihinde yaptığı genel kurul toplantısında alınan ve 4 nolu madde içinde belirtilen yönetim kurulu üyesi ...'ın yönetim kurulu üyeliğinden alınması azledilmesi yönündeki karara ve diğer kararlara karşı açılmış olan davaların ise reddine, ..." şeklinde hüküm kurulmuştur.
İlk derece mahkemesince verilen karara karşı davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.
İlk derece mahkemesince 09/01/2024 tarihli ek karar ile; "... Davacılar vekili Av....'nın HMK'nın 344. Maddesi uyarınca İSTİNAF İSTEMİNDEN VAZGEÇMİŞ SAYILMASINA..." şeklinde hüküm kurulmuştur.
İlk derece mahkemesince verilen karara karşı da davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ...’ın kendi kusurlu eylemine dayanarak huzurdaki davaların açılmasının açıkça MK'nın 2. maddesine aykırı olduğunu ve kötü niyetli olduğunu, dayanaksız ve hukuksuz talebin reddi gerektiğini belirterek; istinaf taleplerinin kabulüne, yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesi talebiyle istinaf yoluna başvurmuştur.
Davacılar vekili cevap dilekçesinde özetle; pay çokluğunu elinde bulunduran ve baba-oğul ilişkisi içerisinde bulunan kimi ortakların TTK ve TCK'da düzenlenmiş olan şirketin açık ve şeffaf bir şekilde yönetilmesi, mali ve finansal tabloların ticari gerçeklerle uyumlu olması gerekliliği gibi uygulanması yasa emriyle zorunluluk olan bütün kaideleri ihlal ettiklerini, bu hususun açık bir şekilde iptali talep edilen genel kurulun da yok hükmünde olduğunu, olayların oluş sırası ve netice olarak ortaya koyduğunu belirterek; haksız istinaf başvurusunun reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER: Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 20/09/2023 tarih, 2022/1074 Esas - 2023/510 Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Asıl ve birleşen dava; genel kurul kararının iptali istemine ilişkindir.
İlk derece mahkemesince asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne karar verilmiş karara karşı davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.
İnceleme; 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Dosyanın incelenmesinde; asıl ve birleşen dosyada davacı taraf; davalı şirketin 19.12.2022 tarihli genel kurulunda onaylanan gelir gider tablosu ile faaliyet raporunun hatalı ve çelişkili olduğunu, yönetim kurulunun iki kişiden oluşmasına ve iki kişi tarafından müşterek imza ile karar alınabilmesine rağmen faaliyet raporunun ve gelir gider tablosunun yönetim kurulu başkanı ... tarafından tek başına imzalanarak genel kurula sunulduğunu, yönetim kurulu üyesi ...'ın yönetim kurulundaki inceleme isteğinin yönetim kurulu başkanı ... tarafından engellendiğini, genel kurulun süresinde yapılmadığı gibi faaliyet raporunun ve gelir gider tablolarının genel kurula usulüne uygun sunulmadığını ve tüm yönetim kurulu tarafından hazırlanmadığını, gelir tablosu ile yıllık faaliyet raporunda belirtilen mali verilerin de gerçeği yansıtmadığını, genel kurul toplantısında bu hususta itirazda bulunularak tutanağa muhalefet şerhinin yazıldığını, genel kurul toplantısı sırasında yönetim kurulu başkanı ...'ın babası ... vekili vasıtasıyla TTK 364. maddesine göre yönetim kurulu üyesi ...'ın görevden alınmasının gündeme eklenerek pay çokluğu ile davacının yönetim kurulu üyeliğinden azledildiğini belirterek genel kurul toplantısında alınan kararların iptalini talep ettiği, davalı taraf; ...'ın yönetim kurulu toplantısında usule aykırı şekilde şirket dışı kişilerle birlikte kayıtları inceleme isteğinin kabul edilmemesi üzerine yönetim kurulunu terk ettiğini, davacı ...'un kötüniyetle hareket ettiğini, yönetim kurulu üyesi ...'un imzadan kaçınması sebebiyle genel kurula sunulan faaliyet raporlarında ve gelir gider tablosunda imzasının bulunmadığını, genel kurulda şirket muhasebecisi tarafından istenen açıklamaların da yapıldığını, davacı ...'un TTK 364 maddesi kapsamında oylama ile yönetim kurulu üyeliğinden azlinin yasaya uygun olduğunu belirterek asıl ve birleşen davanın reddini talep ettiği, Mahkemece; davanın kısmen kabulü ile;...genel kurul toplantısında alınan 2 nolu (faaliyet raporunun okunması ve onaylanması) ve 3 nolu (bilanço gelir gider tablosunun okunması ve onaylanması) kararlarının ve bu kararlar ile dorudan bağlantılı olan 4 nolu madde içinde belirtilen yönetim kurulu üyelerinin ibra edilmesi ve edilmemesi yönündeki kararlarının iptaline, ...'ın yönetim kurulu üyeliğinden alınması azledilmesi yönündeki karara ve diğer kararlara karşı açılmış olan davaların ise reddine karar verilmiş, işbu karara karşı davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.
Uyuşmazlık; davalı şirketin 19/12/2022 tarihli Genel Kurulunda alınan kararların iptali şartlarının oluşup oluşmadığı, Genel Kurula sunulan gelir gider tablosu ile faaliyet raporlarının yönetim kurulu başkanı tarafından tek başına sunulmuş olmasının usul ve yasaya aykırı olup olmadığı, yönetim kurulu üyesi davacı ...'ın yönetim kurulu üyeliğinden TTK 364. Maddesi uyarınca azlinin usul ve yasaya uygun olup olmadığı hususlarındadır.
Anılan genel kurulun 1 numaralı kararının toplantı başkanlığının belirlenmesi 2 nolu kararının 2021 yılı faaliyet raporunun müzakeresi olduğu, 3 nolu karar kapsamında 2021 yılı bilanço ve kar zarar hesaplarının onaylanmasına karar verildiği, 4 nolu kararda ise yönetim kurulu üyelerinin ibrasının görüşüldüğü ve yönetim kurulu başkanı ...'ın ibrasına yönetim kurulu üyesi ...'ın ise ibra edilmemesine karar verildiği, yine bu 4 nolu karar kapsamında ...'ın yönetim kurulu üyeliğinden azlinin gündeme getirilerek yapılan oylama ile ...'ın yönetim kurulu üyeliğinden azledildiği, tüm bu kararların oy çokluğu ile alındığı, davacıların red oyu verdiği ve davacıların muhalefet şerhlerinin bulunduğu görülmüştür.
Mahkemece alınan Bilirkişi raporunda özetle;
Davalı şirketin 2021 yılına ait yasal defterlerinin mevzuata uygun olarak düzenlendiğini, 2021 yılına ait finansal tabloların şirket kayıtlarıyla uyumlu olduğunu,
Dava konusu genel kurulda oylanan faaliyet raporunda yer alan 2021 yılı ticari kâr/zarar tutarı ile net kâr/zarar tutarının yanlış olduğu, raporda dönemin gerçek faaliyet sonucu olan 1.513.245,78
TL ticari zarar yerine mali kâra (201.200,47 TL) yer verildiği, kurumlar vergisi karşılığının doğru hesaplandığı ancak ticari zarar yerine mali kâr dikkate alındığından gerçekte -1.540.065,27 TL net zarar olmasına rağmen 150.900,35 TL kâr raporlandığı,
2021 yılı faaliyet raporunun şirket yönetim kurulu başkanı ... tarafından imzalanmış olduğu, yönetim kurulu başkanı ...'ın raporda imzasının bulunmadığı,
120 Alıcılar hesabının düzeltilmesi için hesaptan yapılan 1.625.700,00 TL tutarındaki çıkışın önceki tarihlerde müşterilerden elden yapılan ancak şirket kasasına yansıtılmayan tahsilatların kasaya kaydi olarak girişinin yapıldığı, sonrasında 7326 sayılı Kanun kapsamında söz konusu tutarın kasadan çıkışının yapıldığı, bu kayıtlardan hareketle 1.625.700,00 TL'nin müşterilerden alacak hesaplarından çıkışına ilişkin kaydın fiktif olduğu, belirtilmiştir.
Dava, anonim şirket genel kurul kararlarının iptali istemine ilişkindir. Anonim şirket genel kurul kararının iptali, 6102 sayılı TTK.'nun 445 vd. maddelerinde düzenlenmiştir. Kanun veya esas sözleşme hükümlerine ve özellikle dürüstlük kuralına aykırılık halleri iptal sebebi (m. 445), pay sahibinin, genel kurula katılma, asgari oy, dava ve kanundan kaynaklanan vazgeçilemez nitelikteki haklarını sınırlandıran veya ortadan kaldıran, pay sahibinin bilgi alma, inceleme ve denetleme haklarını, kanunen izin verilen ölçü dışında sınırlandıran ve anonim şirketin temel yapısını bozan veya sermayenin korunması hükümlerine aykırı olan kararların da batıl olduğu (m. 447) hüküm altına alınmıştır.
İptal davası açısından anonim ortaklıkta kararların alınmasında kural olarak çoğunluk ilkesi geçerlidir. Bu kararlar toplantıya katılmayanlar ile katılıp muhalif kalanlar açısından dahi geçerlidir. Bu bakımdan iptal davası önem taşır. İptal davasını açabilecek olanlar, pay sahipleri, organ olarak yönetim kurulu üyeleri ve yönetim kurulu üyelerinden her birisidir (TTK. 446).
6102 sayılı TTK.'nun 446-(1)-a) maddesine göre, anonim şirketlerde genel kurul kararlarının iptalini isteyebilecek kişilerin, toplantıda hazır bulunup, karara olumsuz oy veren ve muhalefeti tutanağa geçirten kişiler olarak belirlendiği; aynı maddenin, diğer bentlerinde, dava açabilecek diğer kişilerin sayıldığı anlaşılmıştır. Toplantıya katılıp alınan karara olumsuz oy vermek ve buna ilişkin muhalefeti toplantı tutanağına yazdırmak, iptali davasının açılması için dava şartıdır (HGK'nın 20.09.1985 tarih ve 11-59/725 sayılı kararı; "...TTK'nın 381. maddesi gereğince genel kurul kararının iptali için alınan kararda muhalif kalınması, toplantı tutanağına muhalif kalındığının yazdırılması ve altının imzalanması gerekir. Bu husus dava şartıdır. Davacının gündemde seçim maddesi olmadığı şeklindeki beyanı anılan maddede gösterilen şartları kapsamamaktadır..." (İKİD 1987, S. 313, s. 4655-4656), Prof. Dr. ..., Prof. Dr. ..., İçtihatlı-Notlu Türk Ticaret Kanunu ve İlgili Mevzuat, Oniki Levha Yayınları, Güncelleştirilmiş 10. Bası, İstanbul, 2014, s:341).
Somut olayda; sadece 3 nolu genel kurul kararında davacılar ... ve ...'ın muhalefet şerhi bulunup, diğerlerinde bulunmamaktadır. ... ise yönetim kurulu üyesi olduğundan TTK 446 maddesi gereğince her halukarda iptal davası açabilir. Bu nedenle davacılar ... ve ... açısından genel kurulun 1-4-5 nolu gündem maddeleri açısından davanın özel dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddi gerekir.
Bilirkişi raporu ile tespit edildiği üzere faaliyet raporu ve gelir gider tablosu gerçeğe aykırı, yanıltıcı, fiktif değerler içermektedir.
Bu şekilde hazırlanan ve geçersiz kabul edilen faaliyet raporuna ve bilanço ile gelir gider tablosuna dayanan ibra etme ve etmeme kararları da dayanaksız kalmaktadır. Mahkemece gerekçesinde ayrıntılı belirttiği üzere, davacılar ... ve ... açısından genel kurulun 3 nolu gündem maddesinin iptal kararı ile davacı ... açısından genel kurulun 3 ve 4 nolu gündem maddesinin iptal kararları isabetlidir.
Bir diğer husus da iptali istenen kararlar ayrı ayrı incelendiğinde; iptaline karar verilen genel kurulun 2 nolu gündem maddesinin görüşüldüğü ancak bu madde ile ilgili herhangi bir karar alınmadığı anlaşılmakla, davacıların bu maddeye karşı iptal davası açmakta hukuki yararı olmadığından, bu madde yönünden davanın hukuki yarar dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmesi gerekir iken kabulüne karar verilmesi yerinde olmamıştır.
İlk derece mahkemesi kararındaki anılan yanılgıların giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden HMK'nın 353/1-b-2 maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, davalı vekilinin istinaf istemlerinin kısmen kabul edilerek ilk derece mahkemesi kararı kaldırılmış, genel kurulun 2 nolu gündem maddesi yönünden davanın hukuki yarar dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine, davacılar ... ve ... genel kurulun 1, 4 ve 5 nolu gündem maddeleri açısından davanın özel dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmesi suretiyle yeniden esas hakkında hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-)Davalının İSTİNAF BAŞVURUSUNUN KISMEN KABULÜNE; Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 20/09/2023 tarih, 2022/1074 Esas - 2023/510 Karar Sayılı kararının KALDIRILMASINA, 6100 sayılı HMK'nın 353-(1)-b)-2) maddesi gereğince YENİDEN HÜKÜM KURULMASINA,
A-)Asıl dosya ve birleşen dosya davacılarının, davalarının KISMEN KABULÜNE;
1-Davacı ...'ın davalı şirketin 19/12/2022 tarihinde yaptığı genel kurul toplantısında alınan 3 nolu (bilanço gelir gider tablosunun okunması ve onaylanması) kararı ile 4 nolu madde içinde belirtilen yönetim kurulu üyelerinin ibra edilmesi ve edilmemesi yönündeki kararlarının iptaline ilişkin davasının kabulü ile; 19/12/2022 tarihli genel kurulda alınan 3 nolu (bilanço gelir gider tablosunun okunması ve onaylanması) kararı ile 4 nolu madde içinde belirtilen yönetim kurulu üyelerinin ibra edilmesi ve edilmemesi yönündeki kararlarının iptaline,
-Davacı ... ve ...'ın; 19/12/2022 tarihli genel kurul toplantısında alınan 3 nolu (bilanço gelir gider tablosunun okunması ve onaylanması) kararının iptaline ilişkin davasının kabulü ile 19/12/2022 tarihli genel kurulun 3 nolu (bilanço gelir gider tablosunun okunması ve onaylanması) kararının iptaline,
2-Davacılar ... ve ... açısından genel kurulun 1, 4 ve 5 nolu gündem maddelerinin iptali davasının özel dava şartı yokluğu nedeniyle USULDEN REDDİNE,
3-Davalı şirketin 19/12/2022 tarihinde yaptığı genel kurul toplantısında alınan 2 nolu (faaliyet raporunun okunması ve onaylanması) gündem maddesi yönünden asıl ve birleşen davaların hukuki yarar dava şartı yokluğu nedeniyle USULDEN REDDİNE,
4-Asıl dava yönünden alınması gerekli 615,40-TL karar ve ilam harcının, peşin yatırılan 80,70-TL harçtan mahsubu ile bakiye 534,70-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
5-Birleşen dava yönünden alınması gerekli 615,40-TL karar ve ilam harcının, peşin yatırılan 179,90-TL harçtan mahsubu ile bakiye 435,50-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
6-Davacılar tarafından yapılan asıl davada 80,70 TL Başvurma harcı, 80,70 TL peşin harç, ile birleşen dosyada 179,90 TL başvurma harcı ile 179,90 TL peşin harç ile 10.334 TL (tebligat, posta, bilirkişi ücreti) yargılama giderlerinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine,
7-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan A.A.Ü.T ne göre 30.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
8-Davacılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan A.A.Ü.T ne göre 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine,
9-Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
2-)İstinaf incelemesi yönünden harç ve yargılama masrafları;
a-İstinaf Kanun Yoluna Başvuru harcının hazineye irad kaydına,
b-İstinaf Karar Harcının talep halinde ilk derece mahkemesince davalıya iadesine,
c-Davalı tarafından yapılan 1.476,00-TL İstinaf Kanun yolu masrafı ile 317,00 TL posta masrafı olmak üzere toplam 1.793,00 TL'nin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
ç-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
d-Davalının yatırdığı istinaf gider avansından kullanılmayan kısmının 6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesince davalıya iadesine,
e-Kararın 6100 sayılı HMK'nın 359-(4) maddesi uyarınca temyizi kabil kararın Dairemizce taraflara tebliğine,
İlişkin; Dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, 6100 sayılı HMK'nın 361. maddesi gereğince kararın tebliğinden itibaren (2) hafta içerisinde Yargıtay İlgili Hukuk Dairesi'ne TEMYİZ yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.09/07/2025
Başkan ...
e imzalıdır
Üye ...
e imzalıdır
*Üye ...
e imzalıdır
Katip ...
e imzalıdır
* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*