T.C. SAKARYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 7. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2023/1843 - 2025/326
T.C.
SAKARYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
7. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : 2023/1843
KARAR NO : 2025/326
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN :... (...)
ÜYE :... (...)
ÜYE :... (...)
KATİP :... (...)
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ :GEBZE ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ :05/05/2023
NUMARASI :2021/481 Esas - 2023/425 Karar
DAVACI :...
VEKİLİ :Av..
DAVALI :ÖZLER KABLO İÇ VE DIŞ TİCARET SANAYİ ANONİM ŞİRKETİ - 0702039609300010 - Pelitli Köyü Mezarlık Yolu N:46 Gebze/KOCAELİ
VEKİLLERİ :Av...
DAVA :İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ :29/06/2021
KARAR TARİHİ :17/02/2025
KR. YAZIM TARİHİ :19/02/2025
İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı Özler Kablo İç ve Dış Tic. A.Ş.'nin, bakır ve alüminyum iletkenli alçak gerilim enerji kablosu ürettiğini, davacı ... (EFS Nakliyat-EFS Makara) ile borçlu/davalı arasında ticari ilişki olduğunu, davacının, davalı şirkete alçak gerilim enerji kablolarının sarıldığı (2. El) tahta makara sattığını, davalı şirket tarafından verilen sipariş üzerine, davacı ...'ın, farklı ebatlarda toplamda 186 adet tahta makarayı davalıya teslim ettiğini, buna ilişkin 19.10.2020 tarihli, ... Sıra Nolu imzalı Sipariş fişinin ekte sunulduğunu, ürünlerin davalı şirket çalışanı "..." e imzası karşılığı teslim edildiğini, 186 adet tahta makaranın bedeli olan 56.902,00 TL.- karşılığının davacıya ödenmediğini, bu nedenle davalı şirket hakkında Gebze İcra Dairesinin 2020/36330 Esas numaralı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığını, icra takibine ve borca 24.11.2020 tarihinde itiraz edildiğini, takibin durdurulduğunu, yukarıda arz ve izah edilen nedenlerle ve resen dikkate alınacak nedenlerle ve fazlaya dair talep ve dava hakkımız saklı kalmak üzere; İhtiyati Tedbir/İhtiyati Haciz kararı verilmesini, itirazın iptali ile takibin devamına, davalı/borçlu şirketin icra inkâr tazminatına mahküm edilmesine, yargılama giderleri ve ücreti vekâletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafla, davalı şirketin ticari bir ilişkisi olmadığını, EFS Nakliyatın, davalı şirketin nakliye işlerini yaptığını, bu nedenle davanın sıfat yokluğundan reddini talep ettiklerini, bunun öncesinde ise davalı şirketin nakliye işlerini, 2016 yılına kadar EFS nakliye Şirketinin yaptığını, bu şirketlerin sahibinin, davacı ... olmadığını, EFS nakliyatın, davalı şirketin fabrikasının bulunduğu alanın bir kısmını kullandığını, EFS Nakliyatın Sahibi ...'in aynı zamanda davalı şirketin Genel Müdürü olarak görev yaptığını, davacı ...'ın, EFS Nakliyat Şirketinin çalışanı olduğunu, Genel Müdür ... ile davalı arasındaki iş ilişkisinin sona ermesi neticesinde EFS Nakliyat ile de ticari ilişkisinin sona erdiğini, EFS Nakliyat'ın, malzemelerini toplayarak fabrika binasında kullandıkları alanı boşaltarak gittiğini, davalı Şirkette, şirkete ait olan ve müşterilerden iade gelen makaralar olduğundan, davacının teslim ettiğini beyan ettiği makaraların, davalı şirketin kendi malı da olabileceğini, yine; davacının zaman zaman EFS Nakliyat Şirketine de makara teslim ettiğini, bu makaralar da EFS Nakliyat şirketinin, fabrikaya ait alanı kullanması nedeniyle, yetkileri olmasa da, zaman zaman davalı şirket çalışanlarının bazı evraklara imza attıklarını , davacı alacaklı ve davalı şirketin usulüne uygun ticari defter kayıtları incelendiğinde, böyle bir alacağın olmadığını, davacı tarafın, davalı şirkete böyle bir satışı geçekleştirmesinin mümkün olmadığını, sözleşme, fatura ve sevk irsaliyesi vs.gibi usulüne uygun evrakları da dosyaya ibraz etmesi gerektiğinin, ticari ilişki ve para ının ispatının ancak yazılı belgelerle mümkün olduğu, tanık dinletme talebini de kabul etmediklerini, açıklanan nedenlerle kötü niyet tazminatına, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ:
İlk derece mahkemesince; "... Davanın KABULÜNE, Davalı borçlunun Gebze İcra Müdürlüğü'nün 2020/36330 Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptaline ve takibin devamına, Davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine ..." şeklinde hüküm kurulmuştur.
İlk derece mahkemesince verilen karara karşı davacı ve davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; takip konusu alacağın likit olmadığından bahisle icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmesi hatalı olup takip konusu alacak likid olduğunu beyan ederek, yerel mahkeme kararının talep doğrultusunda kaldırılmasına, itirazın iptali ile takibin devamına ve davalı borçlunun %20'den aşağı olamamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesi talebiyle istinaf yoluna başvurmuştur.
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; usul bakımından, dosyada mübrez birbiriyle çelişen 2 bilirkişi raporu arasındaki çelişki giderilmeksizin, eksik inceleme ile usul ve yasaya aykırı karar verildiğini, ... taraf sıfatına haiz olmadığından pasif husumet yokluğundan davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, esasa ilişkin olarak; müvekkil şirketin herhangi bir borcu olmadığını, kaldı ki, Bilirkişilerce de tespit edildiği üzere ... salt EFS Nakliyat ve sonrasında EFE Nakliyat nezdinde çalışan bir işçi konumunda olup, tacir değil, bu kapsamda söz konusu talepleri yöneltme ehliyeti bulunmamakta, şayet davacı tarafından aksi iddia ediliyorsa bu durumda kendisinin söz konusu 2. el makara ticareti yaptığını gösterir kesin delil niteliğinde resmi belgelerin dosyaya ibrazı gerektiği, davacı tarafından dosyaya sunulan adi senet niteliğindeki belgelerin üzerinden de unvan kısmında davacının adı yer almamakta, öncelikle taraf sıfatı yokluğundan davanın usulden reddine, bizzat davacı tarafından dayanılan belgeler ile dahi huzurdaki davanın reddi gerektiğini beyan ederek, yerel mahkeme kararının kaldırılması, davanın reddine karar verilmesi talebiyle istinaf yoluna başvurmuştur.
Davacı vekili cevap dilekçesinde özetle; hükme esas 14.04.2023 tarihli bilirkişi raporu dosya kapsamına uygun olup denetime elverişlidir, davalı/borçlu şirket ticari defterlerini usule uygun şekilde tutmamış, usule uygun tutulmayan defterler delil olarak kullanılamayacağı, yasal sorumluluğunu yerine getirmemiş olan davalı/borçlu lehine yorumlanamayacağını, taraflar arasındaki hukuki ilişki alım satım kaynaklı olup nakliyata dair olmayıp Efe Nakliyat/Efs Nakliyat işbu davanın tarafı olmadığını ayrıca alacak konusu malın teslim edildiği hususu her türlü delille ispatlanabilecekken davalının müvekkil ...'dan işbu davaya konu makaraları satın almadığını iddia etmesi abesle iştigal bulunduğunu beyan ederek, davalının istinaf taleplerinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi 05/05/2023 tarih, 2021/481 Esas - 2023/425 Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; itirazın iptali istemine ilişkindir.
İlk derece mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiş karara karşı davacı ve davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.
İnceleme; 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Görevle ilgili düzenlemeler; kamu düzenine ilişkin olup, taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında resen gözetilir. Taraflar da, yargılama bitinceye kadar görev itirazında bulunabilirler. Görev itirazı yapılmamış olsa bile resen mahkeme, ilk önce görevli olup olmadığını inceleyip karara bağlamalıdır.
Dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesinde, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın, bu kanunda öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılacağı açıkça düzenlenmiştir. TTK'nın 5. maddesinde; “aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir” hükmü yer almaktadır. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5-(3) maddesine göre de; Asliye Ticaret Mahkemesi ile Asliye Hukuk Mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır.
İlk derece mahkemesince, davacının tacir sıfatına haiz olup olmadığı değerlendirilmeden davanın esası hakkında karar verilmiş ise de, tacir araştırması yapılmadan dosya üzerinden eksik incelemeye dayalı olarak yazılı olduğu şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir. 14.04.2023 tarihli bilirkişi raporunda bu husus, davalı ticaret erbabı ya da tacir değildir. Kağıt toplayıcıları gibi ikinci el bakır vs. Kabloların sarıldığı büyük makaraları alıp, satan kişi olduğu iddia edilmiştir diyerek, davacının dava dışı EFS Nakliyat ve Efe Nakliyet isimli firmalarda SGK çalışan kaydı olduğu da tespit edilmiştir.
Bu durumda Mahkemece yapılması gereken iş; davacı hakkında tacir araştırması yapılmalı, Esnaf ve Sanatkarlar Odasından, Ticaret Odasından ve Vergi dairesinden davacının kayıtları getirtilmeli, gerçek kişi tacir kaydı olup olmadığı belirlenmeli, gerçek kişi tacir kaydı yoksa vergi dairesine bildirilen yıllık gelirinin esnaf sınırını aşıp aşmadığı belirlenmeli, bu aşamadan sonra ve oluşacak duruma göre davanın ticari bir dava olup olmadığı belirlenmeli ve sonucuna göre işlem yapılmalıdır.
Kabule göre de, mahkemece davanın kabulüne karar verilirken dava konusu malların davacı tarafından, davalının çalışanı olduğu iddia edilen ...'e teslim edildiği hususuna dayanıldığından, dava dışı ...'in davalının çalışanı olup olmadığının, gerektiği takdirde SGK kayıtları temin edilerek tespitinin sağlanması gerektiği değerlendirilmiştir.
Gerekçeli karar başlığında; davalı kurum ile davacı vekilinin adresinin yazılmaması 6100 sayılı HMK'nın 297. maddesine aykırı ise de, bu eksiklik mahallinde her zaman düzeltilebileceğinden eleştirilmekle yetinilmiştir.
Açıklanan tüm bu gerekçelerle; taraf vekillerinin istinaf başvurusunun yukarıda açıklanan nedenlerle kabulüne, diğer istinaf nedenlerinin bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, kararın açıklanan gerekçeler doğrultusunda kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a.3 ve 6 maddesi gereğince; dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Tarafların ilk derece mahkemesinin kararına ilişkin istinaf başvurularının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a.3 ve 6 maddesi gereğince; yukarıda açılanan hususlara ilişkin olmak üzere ESASTAN KABULÜNE,
2-Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi 05/05/2023 tarih, 2021/481 Esas - 2023/425 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,
3-Dosyanın açıklanan eksikliklerin giderilmesi için mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
4-İstinaf edenler tarafından yatırılan istinaf karar harcının talebi halinde ve ilk derece mahkemesi tarafından istinaf edene iadesine,
5-İstinaf edenler tarafından istinaf başvurusu için yapılan giderlerin, esas hükümle birlikte ilk derece mahkemesi tarafından yargılama giderleri içinde değerlendirilmesine,
6-Kararın 6100 sayılı HMK'nın 359/4 maddesi uyarınca; ilk derece mahkemesi tarafından taraflara tebliğine,
7-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
8-İİK'nın 36/5 maddesi gereğince Gebze İcra Dairesi 2020/36330 Esas sayılı dosyasına sunulan teminatın yatıran tarafa iadesine,
İlişkin; 6100 sayılı HMK'nın 362/1-g maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliği ile KESİN olarak karar verildi. 17/02/2025
...
Başkan ...
¸e-imzalıdır
...
Üye ...
¸e-imzalıdır
...
Üye ...
¸e-imzalıdır
...
Katip ...
¸e-imzalıdır
* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*