T.C. SAMSUN ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2014/594 Esas - 2021/1108
T.C.
SAMSUN
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİKARAR
ESAS NO: 2014/594 Esas
KARAR NO: 2021/1108
HAKİM : ....
KATİP: ...
DAVACI: ...
VEKİLİ:...
DAVALI: ...
VEKİLLERİ: ...
DAVALI: ...
DAVA: Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)
DAVA TARİHİ: ...
KARAR TARİHİ: ...
BİRLEŞEN MAHKEMEMİZİN 2018/329 ESAS SAYILI DOSYASI
DAVACI: ...
VEKİLİ: ...
DAVALI:...
VEKİLİ: ...
DAVA: Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)
DAVA TARİHİ: ...
KARAR TARİHİ:...
KARARIN YAZ. TARİH: ...
Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonucunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE SAVUNMALARIN ÖZETİ:
Asıl davada davacı vekilinin mahkememize vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; Davacı şirkete sigortalı olan ... plakalı aracın ... tarihinde trafik kazasına karışarak ... isimli şahsa çarptığını, Adli Tıp raporuna göre ...'ın %100 malül olduğunu, müvekkili şirket tarafından ...'a sakatlığı nedeniyle 175.000,00 TL ödendiğini, davalı ...'ın ... plakalı aracın maliki olduğunu, ancak kaza tarihinde aracın ... A.Ş.'ye araç maliki tarafından kiralandığını ve kazayı ... A.Ş.'de çalışan ehliyetsiz sürücü ...'ın yaptığını, üçüncü şahsın zararını karşıladıktan sonra işletenin ve diğer davalı ... A.Ş.'yi rücu ettiklerini beyan ederek, 175.000,00 TL rücu alacağının ödeme tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, davalı ... adına kayıtlı ... plakalı araç üzerine ihtiyati tedbir konulmasını, yargılama gideri ve avukatlık ücretlerinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Birleşen Mahkememizin 2018/329 Esas sayılı dosyasında davacı vekilinin mahkememize sunduğu dava dilekçesinde özetle; Davacı sigorta şirketine ZMMS ile sigortalı olan ... plakalı aracın ... tarihli kazada ... isimli şahsın yaralanmasına sebebiyet verdiğini, davalı ...'ın ... plakalı aracın maliki olduğunu, daimi sakatlığı nedeniyle ...'a 11/07/2012 tarihinde 175.000,00 TL ödeme yapıldığını, buna ilişkin olarak Mahkememizin 2014/594 Esas sayılı davasının devam ettiğini, dava devam ederken ...'a zararı nedeniyle 13/05/2016 tarihinde 260.949,52 TL daha ödeme yapıldığını, üçüncü şahsın zararını karşıladıktan sonra işletene rücu ettiklerini beyan ederek, 260.949,52 TL rücu alacağının ödeme tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, davalı ... adına kayıtlı ... plakalı araç üzerine ihtiyati tedbir konulmasını, yargılama gideri ve avukatlık ücretlerinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Davalı aleyhine açılan davanın yersiz olduğunu, her ne kadar araç maliki ise de ... plakalı aracını ... ... kiraladığını, aracın iş bu şirketten de ... A.Ş.'ye kiralandığını, aracı ... A.Ş.'de çalışan ehliyetsiz sürücü ...'ın kullandığını, dava konusu kazadan davalı ... A.Ş.'nin sorumlu olduğunu, davalı ...'ın herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını beyanla, davanın reddini ve yargılama giderlerinin diğer davalıya yükletilmesini talep etmiştir.
Davalı ... A.Ş. cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu kazanın şirket çalışanı ...'ın ağır kusuru nedeniyle meydana geldiğini, şahsın kusurlu eyleminin müvekkil şirkete izafe edilemeyeceğini, söz konusu olayın müvekkili şirketin talimatı ve bilgisi dışında, şantiye dışında ve yine çalışma saatleri dışında gerçekleştiğini, ...'a araç kullanma yetkisi verilmediğini, kazanın oluşumuna dava dışı sorumlu şoför ...'nın sebebiyet verdiğini, davanın ...'ya ihbar edilmesi gerektiğini beyanla, davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen Mahkememizin 2018/329 Esas sayılı dosyasında davalı vekilinin mahkememize sunduğu cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu ... aracın dava dışı ... ... Ltd Şti' ye uzun süreli kiralandığını, aracın uzun süreli kiralanması sebebiyle ...'ın işleten sıfatının bulunmadığını ve kazada kusurun bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Asıl davada davacı vekili dava dilekçesi ekinde, sigorta poliçesi genel şartları, sigorta poliçesi, ibraname ve bilirkişi raporu sunulduğu görülmüştür.
Asıl davada davalı ... vekilinin ... tarihli cevap dilekçesi sunduğu anlaşılmıştır.
Asıl davada davalı ... A.Ş. vekilinin ...tarihli cevap dilekçesi sunduğu anlaşılmıştır.
Asıl davada Ankara 15. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2014/7 Talimatı ile Mahkememiz dosyası 21/01/2014 tarihinde bilirkişi ...'a tevdi edilmiş olup, bilirkişinin ... tarihli raporunu ibraz ettiği anlaşılmıştır.
Asıl davada davalı ... A.Ş. vekilinin ... tarihinde bilirkişi raporuna karşı beyan ve itiraz dilekçesi sunduğu anlaşılmıştır.
Asıl davada davalı ...'ın ... tarihinde bilirkişi raporuna karşı itiraz ve beyan dilekçesi sunulduğu anlaşılmıştır.
Asıl davada Groupama sigorta şirketine yazılan müzekkereye 04/09/2014 havale tarihli dilekçe ile cevap verildiği anlaşılmıştır.
Asıl davada Davalı ... A.Ş.'nin 17/10/2014 tarihli dilekçesi ile davanın ihbar edileceği kişi ve kurumları bildirir beyan dilekçesi sunduğu anlaşılmıştır.
Asıl davada İhbar olunan Samsun Büyükşehir Belediye Bakanlığı vekilinin 05/12/2014 tarihli cevap dilekçesi sunduğu görülmüştür.
Asıl davada Samsun 1. Asliye Hukuk Mahkemesine yazılan müzekkereye 27/11/2015 tarihinde cevap verildiği ve ekinde 2010/402 Esas sayılı dosyaya ait gerekçeli karar evrakının gönderildiği anlaşılmıştır.
Asıl davada Davalı ... vekilinin 04/12/2015 tarihli dilkçesi ile vekaletnamesini sunduğu anlaşılmıştır.
Asıl davada Samsun 1. Asliye Hukuk Mahkemesine yazılan müzekkereye 12/04/2016 tarihinde cevap verildiği ve ekinde 2010/402 Esas sayılı dosyasına ait tüm evrakların Uyap sisteminden gönderildiği anlaşılmıştır.
Asıl davada Davalı ... vekilinin 13/05/2016 tarihli beyan dilekçesi ile ... araca ait araç ruhsat fotokopisini sunduğu anlaşılmıştır.
Asıl davada Samsun 1. Asliye Hukuk Mahkemesine yazılan yazıya 08/11/2016 tarihinde cevap verildiği ve içeriğinde ... Esas sayılı dosyasının halen Yargıtay incelemesinde olduğu bildirilmiştir.
Asıl davada Davalı ... A.Ş. vekili Av. ...'ın ... tarihli vekillikten çekilme dilekçesi sunduğu anlaşılmıştır.
Asıl davada Samsun 1. Asliye Hukuk Mahkemesine yazılan yazıya 23/10/2017 tarihinde cevap verildiği ve ekinde 2010/402 Esas sayılı dosyaya ait bilirkişi raporlarının gönderildiği anlaşılmıştır.
Asıl davada Samsun 1. Asliye Hukuk Mahkemesine yazılan yazıya 27/03/2018 tarihinde cevap verildiği ve ekinde 2010/402 Esas sayılı dosyasına sunulan kira sözleşmesi ile ilgili bilgi ve belgelerin gönderildiği anlaşılmıştır.
Asıl davada Ordu İl Emniyet Müdürlüğüne yazılan yazıya 20/02/2018 tarihinde cevap verildiği ve ... isimli şahsın adresinin ... olması sebebiyle yazımızın Altınordu İlçe Jandarma Konutanlığı'na yazılması gerektiği mahkememize bildirilmiştir.
Asıl davada Altınordu İlçe Emniyet Müdürlüğüne yazılan yazıya 08/03/2018 tarihinde cevap verildiği ve ekinde sosyal ekonomik durum araştırma tespit tutanağının gönderildiği anlaşılmıştır.
Asıl davada Mahkememiz dosyasının.... tarihinde Ankara Adli Tıp Grup Başkanlığına gönderildiği ve Ankara Adli Tıp Grup Başkanlığının ... tarihli ön raporu ile eksiklikler sebebiyle mahkememize iade edildiği anlaşılmıştır.
Asıl davada Mahkememiz dosyasının eksiklikler tamamlanarak ... tarihinde Ankara Adli Tıp Grup Başkanlığına yeniden gönderilmiş ve Ankara Adli Tıp Grup Başkanlığı'nın ... tarihli kusur raporunun dosyamıza gönderildiği anlaşılmıştır.
Asıl davada Davalı ... vekilinin ... tarihinde ATK raporuna karşı beyan dilekçesi sunduğu anlaşılmıştır.
Asıl davada Samsun 1. Asliye Hukuk Mahkemesine yazılan yazıya 04/03/2019 tarihinde cevap verildiği ve ekinde ...'a ait ATK raporunun gönderildiği anlaşılmıştır.
Asıl davada Mahkememiz dosyasının bilirkişi ...'a tevdi edildiği ve bilirkişinin ... tarihli raporunu dosyaya ibraz ettiği anlaşılmıştır.
Asıl davada Davacı vekilinin ... tarihinde bilirkişi raporuna karşı beyan ve itiraz dilekçesi sunduğu anlaşılmıştır.
Asıl davada Davalı ... vekilinin ... tarihinde bilirkişi raporuna karşı beyan ve itiraz dilekçesi sunduğu anlaşılmıştır.
Asıl davada Davalı ... vekilinin ... tarihli beyan dilekçesi ile Mahkememizce tebliğ edilen 23/09/2019 tarihli muhtıraya cevap verildiği anlaşılmıştır.
Asıl davada Samsun 1. Asliye Hukuk Mahkemesine yazılan yazıya 03/12/2019 tarihinde cevap verildiği ve 2017/221 Esas (eski esas 2010/402) sayılı dosyasının yargıtay'da olduğunun mahkememize bildirildiği anlaşılmıştır.
Asıl davada Kocaeli Vergi Dairesine yazılan müzekkereye 10/12/2019 tarihinde cevap verildiği anlaşılmıştır.
Asıl davada Samsun 1. Asliye Hukuk Mahkemesine yazılan yazıya 26/11/2020 tarihinde cevap verildiği ve ekinde (eski esas 2010/402) bozma sonrası 2017/221 Esas sayılı dosyasına ait gerekçeli karar ve yargıtay ilamının gönderildiği anlaşılmıştır.
Asıl davada Davalı ... vekilinin 08/03/2021 tarihli dilekçesi ile Samsun 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2017/221 Esas sayılı dosyasına ait Yargıtay ilamı gönderilmiştir.
Asıl davada Davacı vekilinin 07/07/2021 tarihinde ...'a yapılan ödemelerin hangi zararlarına karşılık olarak ödendiği hususlarını içerir beyan dilekçesi sunduğu anlaşılmıştır.
Birleşen Mahkememizin 2018/329 Esas sayılı dosyasında;
Davacı vekilinin dava dilekçesi ekinde, vekaletnamesini sunduğu anlaşılmıştır.
Davalı vekilinin ... havale tarihli cevap dilekçesini sunduğu anlaşılmıştır.
Samsun 8. Asliye Ceza Mahkemesine yazılan yazıya 03/06/2018 havale tarihli dilekçe ile cevap verildiği anlaşılmıştır.
Samsun CBS'ye yazılan yazıya...8 havale tarihli dilekçe ile cevap verildiği anlaşılmıştır.
Davalı vekilinin ... havale tarihli dilekçesi ekinde vekaletnamesini sunduğu anlaşılmıştır.
Davacı vekilinin ... havale tarihli cevaba cevap dilekçesini sunduğu anlaşılmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesinden kaynaklanan sigortacının sigortalısına rücusuna ilişkindir.
Burada öncelikle, sigortalı aracın davalı ... İmalatı İnş. San. ve Tic. A.Ş. ne kiraya verildiği ve aracın bu kişi tarafından işletildiğinden bahisle davalı ... İmalatı İnş. San. ve Tic. A.Ş. Ne karşı dava husumet yöneltip yöneltilemeyeceğinin değerlendirilmesi gerekmekte olup; 2918 sayılı KTK'nun 95. maddesinde, sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran hallerin zarar görene karşı ileri sürülemeyeceği, ödemede bulunan sigotacının, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hukumlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabileceği öngörülmektedir. Görüldüğü gibi davalının işleten sıfatını taşıyıp taşımadığı davalılar arasındaki iç ilişkiye ait bir sorundur ve sigortacının trafik sigortasına dayalı olarak tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda başvurabileceği kimse, aracın gerçek işleteni kim olursa olsun, sadece sigorta sözleşmesinin tarafı (akidi) olan sigorta ettiren olduğundan, davalı sigorta poliçesinin ve sigorta genel şartlarının kendisine yüklediği sorumlulukları yerine getirmekle yükümlüdür (Bkz:Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 18/01/2021 tarih, 2019/3161 Esas, 2021/85 Karar sayılı ilamı, Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nin 01/07/2021 tarih, 2021/15726 Esas, 2021/4024 Karar sayılı ilamı, Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 23.10.2014 tarih ve 17435/13985 sayılı ilamı). Eldeki asıl davada davalılar arasında aracın kiralık olarak verildiğine ilişkin herhangi bir ihtilaf bulunmadığı da dikkate alınarak davalı ... İmalatı İnş. San. ve Tic. A.Ş. yönünden husumet nedeni ile davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
Rücu koşullarının olup oluşmadığına gelince; kaza tarihinde yürürlükte bulunan 15/08/2003 yürürlük tarihli Karayolları Motorlu Araçlar ZMMS Genel Şartları'nın "zarar görenlerin haklarının saklı tutulması ve sigortacının sigortalıya rücu hakkı" başlıklı B.4. maddesinin (c) bendinde, aracın, Karayolları Trafik Kanunu hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan kimseler tarafından sevk edilmesi sonucunda meydana gelen zararlar sebebiyle sigortalıya rücu edilebileceği belirtilmiştir. Sigortacının, sigortalı aracın ehliyetsiz kullanılmış olması nedeniyle bu aracın neden olduğu kaza sonucu 3. kişiye ödenen sigorta tazminatını talep hakkı bulunmaktadır ve talebi sigortalı araç sürücüsünün kusur oranına isabet eden miktar ile sınırlıdır (Bkz: Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 18/01/2021 tarih, 2019/3161 Esas, 2021/85 Karar sayılı ilamı, Yargıtay 17. HD.nin 10.06.2013 tarih ve 4650/8711 sayılı kararı).
Somut olayda, davalı ...'a ait ... plakalı aracın davacıya ... tarihli ZMMS poliçesi ile sigortalandığı anlaşılmış olup, mahkememizce Ankara ATK'dan alınan ... tarihli kusur raporunda, ... tarihli kazanın sigortalı araç sürücüsü dava dışı ...'ın %90 oranında kusuru ile gerçekleştiği, ...'ın kaza sırasında gerekli ehliyetnameye sahip olmadığı anlaşılmaktadır. Buna göre, Genel Şartlar'ın B.4 maddesinin (c) bendindeki rücu koşulu gerçekleşmiştir.
Sigorta şirketinin üçüncü kişiye yaptığı ödemenin ne kadarını sigortalısından talep edebileceği mevzusuna gelince; yukarıda işaret edildiği üzere, ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigortalıya rücu edebilecektir.
Toplanan delillerden; dava dışı ...'ın meydana gelen kaza sebebi ile %100 oranında malul kaldığı ve meydana gelen kazada %10 oranında kusurlu olduğu anlaşılmış, bu çerçevede alınan aktüer raporunda ...'a ödenmesi gereken sürekli iş göremezlik zararının 1.393.457,48 TL ve ömür boyu bakıcı gideri zararının 829.811,36 TL olmak üzere toplam 2.223.268,84 TL olduğunun tespit edildiği, davacı tarafından 175.000,00 TL sürekli iş göremezlik ile 260.949,52 TL bakıcı gideri ve ferileri olmak üzere toplam 435.949,52 TL ödeme yapıldığı anlaşılmıştır. Alınan aktüer raporunda her ne kadar poliçe tarihi ve ilgili dönemde kabul gören Yargıtay kararları sebebi ile PMF yaşam tablosu kullanılarak hesaplama yapılmış, ancak buna karşın güncel Yargıtay kararlarında TRH 2010 yaşam tablosunun kullanılmasının uygun olduğu belirtilmekte ise de, eldeki davanın salt zararın belirlenmesine ilişkin olmaması, alınan rapor ile ödenen bedel arasında yaklaşık 5-6 katı oranında fark bulunması, dava dışı ...'ın %100 maluliyeti ve güncel veriler çerçevesinde hesaplama yapılması halinde dahi davacı tarafından ödenen bedelin düşük kalacağı, yargılamanın geldiği aşama ve HMK m.30 çerçevesinde usul ekonomisinin gözetilmesi gerektiği hep birlikte değerlendirilmiş, eldeki dava yönünden ek rapor aldırılmasının sonuca etkili olmayacağı anlaşılmış, bu nedenle ek rapor aldırılması gerekli görülmemiş, hal böyle olunca, davacının ödediği bedel kadar isteminde bulunabileceği değerlendirilmiş, bu miktarın ödeme tarihinden itibaren talep edilebileceği sonucuna ulaşılmıştır.
Bu sebeplerle; davacının ödemiş olduğu kalemleri davalı sigortalıdan rücu edilebileceği kabul edilmiş, sigortalı aracın kamyonet olması ve kiraya verilerek gelir elde edilmesi nazara alınıp asıl alacağa ödeme tarihinden itibaren reeskot faizi işletilmesine yönelik aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-Davacının 2014/594 E. Sayılı asıl dava dosyasındaki davasının KABULÜNE,
a-175.000,00 TL'nin 12/07/2012 ödeme tarihinden itibaren reeskont faiziyle birlikte davalı ...'dan alınarak davacıya ödenmesine,
b-Davalı ... İmalatı İnş. San. Ve Tic. A.Ş. yönünden husumet nedeni ile REDDİNE,
c-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 11.954,25 TL karar ilam harcından peşin alınan 2.988,60 TL'nin mahsubu ile bakiye karar ilam harcı olan 8.965,65 TL'nin davalı ...'dan alınarak hazineye gelir kaydına,
d-Davacı tarafından yatırılan 24,30 başvurma harcı ile peşin alınan karar ilam harcı olarak yatırılan 2.988,60 TL'nin davalı ...'dan alınarak davacıya ödenmesine,
e-Davacı tarafından ödenen 861,80 TL tebligat ve posta gideri, 314,50 TL ATK rapor gideri, 750,00 TL bilirkişi gideri olmak üzere toplam 1.926,30 TL yargılama giderinin davalı ...'dan alınarak davacıya ödenmesine,
f-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesince hesaplanan 20.575,00 TL vekalet ücretinin davalı ...'dan alınarak davacıya ödenmesine,
g-Davalı ....A.Ş. Tarafından yapılan 12,00 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı ... ....A.Ş.'ye ödenmesine,
2-Davacının 2018/329 E. Sayılı birleşen dava dosyasındaki davasının KABULÜNE,
a-260.949,52 TL'nin 13/05/2016 ödeme tarihinden itibaren reeskont faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
b-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 17.825,46 karar ilam harcından peşin alınan 4.456,37 TL'nin mahsubu ile bakiye karar ilam harcı olan 13.369,09 TL'nin davalı ...'dan alınarak hazineye gelir kaydına,
c-Davacı tarafından yatırılan 35,90 TL başvurma harcı ile peşin karar ilam harcı olarak yatırılan 4.456,37 TL'nin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
d-Davacı tarafından ödenen 116,50 TL posta giderinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
e-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesince hesaplanan 26.716,47-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
f-Davalı tarafça yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta hüküm kurulmasına yer olmadığına,
3-Kararın talep halinde Yazı İşleri Müdürü tarafından taraflara tebliğine,
4-Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde, müracaat etmeleri halinde kalemde, müracaat etmemeleri halinde dosyaya hesap numarası bildirmiş ise hesaba aktarmak sureti ile, hesap numarası da bildirilmemiş ise masrafı gider avansından karşılanmak sureti ile PTT vasıtasıyla adreste ödemeli olarak taraflara iadesine,
Dair, davacı vekili ve davalı ... vekilinin yüzüne karşı, davalı ... ....AŞ.nin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Samsun Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usülen anlatıldı....
Katip ...
¸
Hakim ...
¸
Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında E-İMZA ile imzalanmıştır.