T.C. SAMSUN ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2018/43 Esas - 2023/812
T.C.
SAMSUN
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2018/43
KARAR NO: 2023/812
BAŞKAN:
ÜYE:
ÜYE:
KATİP:
DAVACILAR :
VEKİLİ:
DAVALILAR :
VEKİLİ:
DAVALI :
VEKİLİ:
DAVALI :
VEKİLİ:
DAVALILAR :
VEKİLİ:
İHBAR OLUNAN:
VEKİLİ:
DAVA: Maddi-Manevi Tazminat (Cismani zarar sebebiyle)
DAVA TARİHİ: 17/01/2018
KARAR TARİHİ: 05/07/2023
KARAR YAZIM T.: 10/07/2023
Mahkememizde görülmekte olan maddi ve manevi tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İddia ve savunmaların özeti;
Davacı vekili 17/01/2018 tarihli dava dilekçesinde özetle;26.05.2017 tarihinde davalı ... Sigorta şirketi nezdinde ZMMS poliçesi ile sigortalı ... plakalı araç ile davalı ... Sigorta A.Ş nezdinde sigortalı ... plakalı aracın çarpışması neticesinde meydana gelen trafik kazasında kaldırımda okul servisi bekleyen müvekkili ...'ın malul kalacak şekilde yaralandığını, kazanın oluşumunda araç sürücülerinin kusurlu olduğunu, müvekkiline atfedilecek bir kusurunun bulunmadığını oluşan zararın giderilmesi için davalı sigorta şirketine başvuru yaptıklarını ve fakat herhangi bir ödeme yapılmadığını, arabuluculuk sürecini başlattıklarını anlaşamama ile sonuçlandığını belirterek, manevi tazminat istemlerinin yanı sıra güç kaybı tazminatının tedavi gideri başta olmak üzere şimdilik 1.000,00-TL maddi zararın işleten ve sürücü yönünden olay tarihinden sigortacılar yönünden sigortaya başvuru tarihinden itibaren işletilecek faizi ile birliktte müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacılara ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Sigorta Şirketi vekili 13.02.2018 Uyap kayıt tarihli cevap dilekçesinde özetle; usule ilişkin itirazlarının yanı sıra davayı kabul anlamına gelmemek üzere, belirtilen azami limitlerle ve işletenin veya işletenin eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru oranında maddi tazminat ile sorumlu tutulabileceğini, kusur tespitinin yapılabilmesi için dosyanın Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesine gönderilmesini talep ettiklerini, maddi tazminat istemine esas alınacak maluliyet raporunun 20.02.2019 tarihinde yürürlüğe giren Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkındaki Yönetmeliğine uygun alınması gerektiğini eğer herhangi bir tazminat sorumlulukları doğacak ise, yapılacak olan bilirkişi incelemesinin 15.8.2007 tarihli Resmi Gazete'de yayınlanmış olan Aktüerler Yönetmeliği uyarınca aktüer sıfatına sahip bilirkişilerce azami poliçe limitleri ve aktüeryal kurallar gözetilerek TRH-2010 Mortalite Tablosu dikkate alınarak yapılması gerektiğini , iskonto oranının (teknik faiz) W1.8 olarak dikkate alınması gerektiğini, belgelendirilmiş olması durumunda, hesaplamalarda ölen kişinin vergilendirilmiş gelirinin dikkate alınacağını, vergilendirilmiş gelir tutarı için herhangi bir belge sunulamaması durumunda hesaplamanın asgari ücret kullanılarak yapılması gerektiğini, geçici iş göremezlik tazminatı ve tedavi gideri poliçe kapsamında dışında olduğunu, davacının müterafik kusur durumunun mevcudiyeti durumunda belirlenen tazminattan indirim yapılması gerektiğini, sigorta tazminatı ödeme yükümlülüğünün, ancak sigorta şirketine ihbar ile başlayacağını, müvekkili şirkete usulüne uygun olarak ihbar yapıldığının ve tazminatın hesabına esas olabilecek tüm belge ve bilgilerin ibraz edildiğinin ispat görevinin davacı yana ait olduğunu, ancak bu yükümlülüklerin yerine getirilmesiyle müvekkili şirketin temerrüdünden bahsedilebileceğini , bu nedenle her durumda faiz taleplerinin yerinde olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekilleri 13.02.2018 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; ceza yargılamasının bekletici mesele olarak kabul edilmesini talep ettiklerini, davacı küçüğün kalıcı sakatlığının bulunduğu iddiasını kabul etmediklerini, kazanın oluşumunda müvekkiline atfedilecek bir kusurun bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş vekili 28.02.2018 tarihli cevap dilekçesinde özetle; usule ilişkin itirazlarının yanı sıra müvekkili sigorta şirketi tarafından davacı için 31.870,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı hesaplanarak 25.01.2018 tarihinde ödeme gerçekleştirildiğini, yapılan ödeme ile davacının sürekli iş göremezliğe ilişkin zararının giderildiğini, müvekkili şirketin sorumluluğunun sona erdiğini , itirazlarının kabul görmemesi halinde her halükârda hesaplanan tazminat tutarından ödenen tutarın tenzil edilerek bakiye tutarın belirlenmesini talep ettiklerini, maluliyet tazminatı zararının, 01.06.2015 yürürlük tarihli Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının ekinde yer alan esaslara göre belirlenmesi gerektiğini , aksi bir hesaplamanın kanuna ve genel şartlara aykırı olacağını ,sorumluluğa esas kusur oranlarının belirlenebilmesi için alanında uzman bilirkişi aracılığıyla inceleme yaptırılmasını talep ettiklerini , geçici iş göremezlik, geçici bakıcı gideri ve buna bağlı tazminat talepleri trafik poliçesi teminatı dışında olduğunu , söz konusu olayın işleten açısından haksız fiilden kaynaklanan bir olay olduğunu , müvekkili şirketin yasal olarak işletene düşen hukuki sorumluluğu üstlendiği göz önüne alındığında haksız fiilden kaynaklanan olaylarda ancak yasal faizin talep edilebileceğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... ve ... vekili 26.02.2018 tarihli cevap dilekçesinde özetle; ceza yargılamasının bekletici mesele olarak kabul edilmesini talep ettiklerini, kazanın oluşumunda müvekkiline atfedilecek bir kusurun bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Deliller:
26/05/2017 tarihli trafik kaza tespit tutanağı, sigorta şirketlerine başvurulara ilişkin bilgi ve belgeler, sigorta şirketlerine ait poliçe örnekleri ve hasar dosyası, ... ve ... plakalı araçlara ait Pol-Net araç özet bilgisi, sosyal ekonomik durum araştırmaları, ihbar olunan şirkete ait kasko poliçe örneği, nüfus kayıtları, Samsun 12. Asliye Ceza 2017/856 Esas 2019/74 Karar sayılı kesinleşen ilamı,
Ankara Adli Tıp Grup Başkanlığı'ndan alınan 13/02/2019 tarihli kusur raporu, Samsun 12. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2017/859 Esas sayılı dosyasında alınan 09/01/2018 tarihli kusur raporu ile 17/05/2018 tarihli ATK Ankara Trafik İhtisas Daire Başkanlığı tarafından hazırlanan kusur raporu,
Ondokuz Mayıs Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi'nden alınan 11/03/2021 tarihli Çocuk Psikiyatrisi Anabilim Dalı tarafından hazırlanan rapor ile 05/05/2021 tarihli maluliyet raporu, Adli Tıp Kurumu Başkanlığı'ndan alınan 13/09/2021 tarihli maluliyet raporu, Adli Tıp İkinci Üst Kurulu'dan alınan 09/06/2022 tarihli rapor ve 21/012/2022 tarihli cevabi yazı, tedavi giderlerinin tespiti için genel cerrahi uzmanından alınan 31/08/2020 tarihli rapor,
Aktüerya hesap uzmanı bilirkişiden alınan 06/10/2023 tarihli rapor ve 05/03/2023 tarihli ek rapor,
... Sigorta A.Ş. ile davacılar arasında imzalanan sulh protokolü, davacı vekilinin 12/11/2021 tarihli ... Sigorta A.Ş. yönünden feragat dilekçesi, davacının taleplerinin açıklanmasına ilişkin 07/06/2021 tarihli celsedeki beyanı, davacı vekilinin taleplerinin belirli hale getirilmesine ilişkin 05/04/2023 tarihli dilekçesi, TBK'nun haksız fiil hükümleri, TTK, Yüksek Yargı kararları, Anayasa Mahkemesi'nin 17/07/2020 tarih 2019/40 Esas 2020/40 Karar sayılı ilamı ve tüm dosya kapsamı.
Delillerin tartışılması, değerlendirilmesi ve gerekçe:
Dava, TBK 53 ve 56 maddelerine dayanan maddi/manevi tazminat talebine ilişkindir.
1-Tüm dosya kapsamından;26/05/2017 tarihinde davalı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile davalı ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın Atakum ilçesi Mevlana mahallesi Bornova caddesi 721. sokak üzerinde çarpışması sonucu kaldırımda okul servisi bekleyen davacı ...'ın yaralandığı, diğer davacının ise yaralananın annesi olup, iş bu davayla maddi manevi tazminat talebinde bulundukları anlaşılmıştır.
2-Karayolları Trafik Kanunun 09/06/2021 tarih 7321 sayılı yasanın 18. maddesiyle değişik 90. maddesine göre ZMMS kapsamındaki tazminatlar bu kanunda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Karayolları Trafik Kanunun 90. maddesinin 1. cümlesindeki "...ve bu kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlardan..." ibaresi ve 2. cümlesinde yer alan "...ve genel şartlarda..." ibareleri Anayasa Mahkemesi'nin 17/07/2020 tarih 2019/40 Esas 2020/40 Karar sayılı ilamıyla iptal edilmiştir. İptal kararı sonrası 09/06/2021 tarih 7327 sayılı Kanun ile 2918 sayılı Kanunun 90. maddesinde değişiklik ve ilaveler yapılmış, açılan iptal davası sonucu Anayasa Mahkemesi'nin 29/12/2022 tarih 2021/82 Esas 2022/167 Karar sayılı ilamıyla 90. maddenin 1. fıkrasına eklenen 2. cümlenin ve 2. fıkranın iptaline karar verilmiş olup, buna göre poliçe genel şartlarının iptal hükümleri dışında kalan hükümlerinin uygulanması gerekmektedir.
3-Burada hemen belirtelimki Karayolları Trafik Kanunun 90. maddesinin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurulu tarafından belirlenecektir. Nitekim adı geçen kurum tarafından hazırlanarak 04/12/2021 tarihli 31679 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan "Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Değişiklik Yapılmasına Dair Genel Şartlar" ek-3'te destekten yoksun kalma tazminat hesaplaması ilkeleri tespit edilmiş ise de kaza ve poliçe tarihine göre iş bu davada uygulama yeri bulunmamaktadır. Buna göre iş bu davanın dayanağı Karayolları Trafik Kanunu, kaza ve dava tarihinde yürürlükte bulunan poliçe genel şartlarının Anayasa Mahkemesinin iptal kararı dışında kalan maddeleri ile TBK'nun haksız fiil hükümleridir.
4-Karayolları Trafik Kanunun 97. maddesi gereği dava açılmadan önce sigorta şirketlerine başvuru yapılması dava şartı olup, davalı sigorta şirketlerine 12/06/2017 tarihli dilekçe ve ekindeki belgeler ile başvuru yapıldığı, bu şekilde yasal şartın yerine geldiği anlaşılmıştır.
5-Davacı ... haksız fiil mağdurudur. Davacı ... ise anne olup, TBK 56. maddesi kapsamında manevi tazminat talep etmiştir. Aşağıda açıklanacağı üzere davacı ...'ın yaralanmasının ağır bedensel zarar niteliğinde olduğundan her iki davacının taleplerine göre dava hakkı mevcuttur.
6-Davalılar ..., ... sürücü, davalılar ... ile ... işleten ve sigorta şirketleri ZMMS sigortacısı olup, KTK ve TBK'nun haksız fiil hükümlerine göre ve poliçe genel şartlarının iptal edilmeyen maddelerine göre meydana gelen zarardan müştereken müteselsilen sorumlu oldukları kabul edilmelidir.
7-Meydana gelen kazada kusur oranlarını tespiti için Adli Tıp Kurumu Ankara Adli Tıp Grup Başkanlığı Trafik İhtisas Daire Başkanlığı'ndan rapor alınmıştır. 13/02/2019 tarihli raporda davalı Aynur'un meskun mahalde dört yönlü kontrolsüz kavşağa geldiğinde seyrine göre sağındaki caddeden kavşağa giriş yapan otomobile ilk geçiş hakkını bırakmamak suretiyle %75 oranında davalı ... ise dört yönlü kontrolsüz kavşağa yaklaşırken hızını azalmamak suretiyle %25 oranında kusurlu kabul edilmiştir. Olayla ilgili 12. Asliye Ceza Mahkemesi'ne sunulan 09/01/2018 tarihli trafik bilirkişi raporunda ve ATK Ankara Trafik İhtisas Daire Başkanlığı'nın 17/05/2018 tarihli raporunda da aynı gerekçelerle davalı Aynur asli diğer davalı ... tali kusurlu kabul edilmiştir. 12 Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2017/859 Esas 2019/74 Karar sayılı ilamında davalı Aynur asli kusurlu davalı ... tali kusurlu kabul edilerek verilen karar kesinleşmiştir. Böylece kesinleşen ceza mahkemesi kararı ve birbirini doğrulayan ATK kusur raporları, trafik bilirkişisi raporu ve kaza tespit tutanağına göre davalı sürücü Aynur'un KTK'nın 57/1-c maddesi gereği ilk geçiş hakkını diğer araca vermemesi sebebiyle %75 oranında, davalı ...'in ise aynı yasanın 51/1-a maddesi gereği aracın hızını kavşaklara yaklaşırken azaltmamak kuralını ihlal etmesi sebebiyle %25 oranında kusurlu olduğu, davacın Bade Nur'un ise kusurunun bulunmadığı kanaatine varılmış, kusur itirazları yerinde görülmemiştir.
8-Meydana gelen kazada yaralanan davacı Bade Nur'un maluliyet oranının tespiti için 19 Mayıs Üniversitesi'nden alınan 05/05/2021 tarihli raporda %38 maluliyet oranı tespit edilmiş, taraf vekillerinin itirazı üzerine ATK İkinci İhtisas Kurulun'dan alınan raporda %24 maluliyet oranı belirlenmiş, bu rapora da taraf vekillerinin itirazı üzerine dosyanın gönderildiği ATK İkinci Üst Kurulu'nun 09/06/2022 tarihli raporunda da bu oranda değişiklik yapılmamış, bu Kurulun 21/12/2022 tarihli yazısından aynı hususlarda yeniden değerlendirme yapılamayacağının bildirildiği görülmüştür. ATK raporlarının kaza tarihinde yürürlükte olan yönetmeliğe uygun ve konunun uzmanı bilirkişiler tarafından hazırlanmış olması sebebiyle yasal ve yeterli görülerek davacı Bade Nur'un sürekli iş göremezlik oranının %24 olduğu sonucuna varılmış, itirazlar yerinde görülmemiştir.
9-Madddi tazminat değerlendirmesi;Davacı Bade Nur yönünden madde tazminat hesabı için aktüerya bilirkişisinden rapor ve ek rapor alınmıştır. 05/03/2023 tarihli ek raporda sürekli iş göremezlik zararı 1.492.564,56 TL belirlenmiş, rapor davacı Bade Nur'un kusurunun olmaması, sürekli iş görememezlik oranının %24 alınması, kaza tarihinde üretici konumunda olmayıp, yaklaşık 20 yaş itibari ile üretici konumuna geçeceğinin kabulü, davacının talebinin sürekli iş göremezlik olması TRH 2010 ve prograsif rant yöntemine göre hesaplama yapılmış olması sebebiyle yasal ve yeterli görülmüştür.
10-31/08/2020 tarihli rapora göre davalı şirketleri tarafından karşılanması gereken 1.518,00 TL tedavi gideri olduğu tespit edilmiştir.
11-Davacı vekili 07/06/2021 tarihli celsede talebinin 800,00 TL'sinin sürekli iş göremezlik, 200,00 TL'sinin tedavi gideri için olduğunu bildirmiş, 05/04/2023 tarihli dilekçesi ile sürekli iş göremezlik tazminat miktarını 1.492.564,56 TL olarak belirlemiştir.
12-Davalılardan ... plakalı aracın ZMM sigortacısı ... Sigorta A.Ş. ile davacı Bade Nur Demirtaş vekili arasında "sulh protokolü ve ibraname" yapılmış, davacı vekili 12/11/2021 tarihli dilekçesiyle teminat tutarıyla sınırlı olmak üzere ... Sigorta A.Ş. hakkındaki davadan feragat ettiğini bildirmiştir. Vekaletnamesinden feragat yetkisinin bulunduğu anlaşılmakla bu davalı şirket yönünden davanın feragat nedeniyle reddine karar verilmiştir.
13-Davacı vekilinin 12/11/2021 tarihli dilekçesinde teminat tutarı 310.000,00 TL ile sınırlı olmak üzere feragat edildiği bildirilmektedir. Sulh protokolü ve ibranamede ise "poliçe gereği sorumlu olunan tutar kadar" ibra ile feragat edileceği, poliçe gereği sorumlu olunan tutar üzerinden tazminat yönünden sigortalı araç maliki ve sürücüsü hakkında davaya devam edileceği açıklaması bulunmaktadır. Kaza tarihi itibariyle ... Sigorta A.Ş.'ne ait 183419 nolu ZMSS poliçesine göre limit 310.000,00 TL gözükmekte ise de kaza tarihi itibariyle sorumluluk limiti 330.000,00 TL olduğundan davacı tarafın amacının poliçe limiti kadar miktar yönünden davadan feragat edilmesi olduğu nazara alındığında feragat edilen miktarın 330.000,00 TL olması gerektiği sonucuna varılmıştır.
14-Meydana gelen kazada %75 oranında kusurlu olan ... plakalı aracın sürücüsü Aynur, işleteni Alptekin, ZMM sigortacısı ... Sigorta A.Ş.; %25 oranında kusurlu olan ... plakalı aracın sürücüsü ..., işleteni Yakup, ZMM sigortacısı ... Sigorta A.Ş.'dır. Sürekli iş göremezlik zararı 1.492.564,56 TL hesaplanmış olup, %75 kusura denk gelen kısmı 1.119.423,42 TL, %25 kusura denk gelen kısmı 373.141,14 TL yapmaktadır. Toplam zarar miktarı poliçe limitleri olan 330.000,00 TL'yi aştığından 05/03/2023 tarihli raporda ayrıca garame hesabı da yapılmıştır. Öte yandan sulh protokolü ve ibranameye göre toplam asıl alacak olarak 281.870,00 TL ödeme yapıldığı anlaşılmaktadır. ... Sigorta A.Ş. yönünden davadan feragat edildiğinden, bu sigorta şirketinin sigortaladığı ... plakalı aracın sürücüsü Aynur ve işleteni Alptekin yönünden sulh protokolü ve ibranamede poliçe gereği sorumlu olunun tutar kadar feragat bildirilmekle poliçe limiti 330.000,00 TL'nin mahsubu ile bu davalıların sorumluluğu 1.162.264,56 TL tespit edilmiştir.
15-Tüm davalılar meydana gelen zararda müştereken müteselsilen sorumludur. Sorumlulardan davalı ... Sigorta A.Ş.'nin yaptığı ödeme nispetinde karşı aracın sürücü ve işleteni ... ve Yakup ise ödenen bu miktarın mahsubundan sonra kalan miktar kadar miktardan (1.492.564,56 TL - 281.870,00 TL=1.210.694,56 TL) sorumlu olup, davalı ... Sigorta A.Ş. ise bu miktardan ancak poliçe limiti 330.000,00 TL ile sınırlı olmak üzere sorumluluğu bulunduğundan iş bu davalılar yönünden sorumluluk miktarları bu şekilde tespit edilmiştir.
16-Davacı Bade Nur Demirtaş yönünden talep sürekli iş göremezlik tazminatı yanında tedavi gideri talebi bulunmaktadır. 07/06/2021 tarihli celsede davacı vekili bu talebini 200,00 TL olarak belirlemiş, bedel arttırımına ilişkin 05/04/2023 tarihli dilekçesinde bu yönde bir arttırım yapmamıştır. 31/08/2020 tarihli raporda ise tedavi gideri 1.518,00 TL belirlenmiş olmakla talep miktarı nazara alınarak bu bedelin davalılar ..., Yakup ve ... Sigorta A.Ş.'den tahsili cihetine gidilmiş, diğer davalılar ... Sigorta A.Ş., Aynur ve Alptekin yönünden poliçe limiti kapsamı kadar feragat edildiğinden ve belirlenen miktar poliçe limiti kapsamında kaldığından talebin reddine karar verilmiştir. Davacı vekili her ne kadar dava tarihinden sonra yapılan başkaca tedavi giderleri bildirmiş ise de bu davada talep miktarı ile bağlı kalınması gerektiğinden iş bu tedavi gideri yönünden herhangi bir inceleme değerlendirme yapılmamıştır.
17-Davacı vekili tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen talepte bulunduğundan ve davacı Bade Nur'un kusuru bulunmadığından davalılar TBK 161, 162 maddelerine göre tazminatın tamamından sorumludur. Ancak fazla ödeme yapan sorumlu olduğu miktara göre diğerine rücu edebilecektir. Toplam tazminat miktarı 1.492.564,56 TL olup, davalı ... Sigorta A.Ş. ile sürücü ve işleteninin sorumluluğu %75 kusura göre 1.116.423,42 TL olup, diğer sigorta şirketi sürücü ve işletenin sorumluluğu da tazminat miktarından ödenen 281.870,00 TL'nin mahsubundan sonra kalan 1.210.694,56 TL olmakla ve poliçe limiti 330.000,00 TL'nin mahsubu halinde kalan miktar nazara alındığında feragat ile diğer tarafın sorumluluğunun ağırlaştırılmadığı anlaşılmıştır.
18-Dava dilekçesinde faiz türü belirtilmemiş, belirli hale getirme dilekçesinde ise avans faiz istenmiştir. Trafik kayıtlarına göre araçların kullanım şekli yolcu nakli/hususi olup, yasal faize karar verilmiştir. Davacılar tarafından kaza tarihi sonrası her iki sigorta şirketine 12/06/2017 tarihli dilekçeler ile ayrı ayrı başvurular yapılmış, 15/06/2017 tarihinde dilekçeler sigorta şirketlerine ulaşmıştır. Ancak poliçe genel şartları ek 6'da sayılan usulüne uygun olarak alınmış doktor raporu başvuru ekinde bulunmadığından usulüne uygun başvurudan söz edilemez. Bu halde KTK 97. maddesi gereği başvuru şartı yerine getirilmiş olmakla birlikte dava tarihi itibariyle temerrütün gerçekleştiği sonucuna varılmıştır.
19-... Sigorta A.Ş. tarafından dava tarihinden sonra yapılan ödemelerin güncellenerek mahsubu mümkün olmadığından bilirkişi ek raporunda da güncelleme yapılmamıştır.
20-Manevi tazminat yönünden yapılan değerlendirme;
a)Meydana gelen kazada davacı Bade Nur %24 oranında sürekli malül kalacak şekilde yaralanmıştır. Bu nedenle TBK 56 madde gereği manevi tazminat talep etme hakkı bulunmaktadır. Aynı maddenin 2. fıkrası gereği ağır bedensel zarar halinde yakınlarınında manevi tazminat talep hakları bulunmaktadır. Nüfus kaydından davacı ...'nin yaralanan davacının annesi olduğu yaralamanın niteliği ve yakınlık nazara alındığında manevi tazminat hakkının bulunduğu tespit edilmiştir.
b)Manevi tazminata karar verilirken hakimin özel halleri gözönüne alarak tespit edilecek miktar adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek tazminat zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekletirecek tazminata benzer bir ceza fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanması da amaç edinilmemiştir. Buna göre tazminatın sınırı amacına göre belirlenebilir. Takdir edilecek miktar mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır.
c)22/06/1966 tarih 7/7 sayılı Yargıtay İçtihatı Birleştirme Kararının gerekçesinden takdir olunacak manevi tazminat tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden bu konudaki takdir hakkı kullanılırken ona etkili olan nedenler kararda objektif ölçülere göre isabetli olarak gösterilmelidir. Manevi tazminat miktarının tespitinde takdir hakkı kullanılırken ülkenin ekonomik sosyal koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, olay tarihindeki paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu, olay tarihi, ölen ile davacıların yakınlıkları, beşeri ilişkileri gibi özellikler gözönünde tutulmalıdır.
d)Davacı Bade Nur yönünden manevi tazminat miktarı tespit edilirken meydana gelen kazada kusurunun olmaması, kaza tarihi itibariyle öğrenci olması, davalı gerçek kişilerin ekonomik sosyal durumları hükmedilen maddi tazminat miktarı ve özellikle kaza tarihi itibariyle paranın satın alma gücü nazara alındığında talep edilen miktarın bir miktar yüksek olduğu anlaşılmakla açıklanan tüm gerekçeler ve kaza tarihi itibariyle paranın alım gücü nazara alınarak 25.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmiştir.
e)Davacı Şeyda yönünden manevi tazminat tespit edilirken doğrudan zarara uğramamakla birlikte kazada yaralanan Bade Nur'un kızı olması sebebiyle duyduğu acı, elem, keder, davalıların ekonomik sosyal durumları ve kaza tarihi itibariyle paranın satın alma gücü değerlendirilmek suretiyle 10.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmiştir.
21-Alınan kusur raporlarından davacı Bade Nur'un kusurunun olmadığı gibi müterafik kusur sayılabilecek davranışının bulunmadığı, ceza dosyasının kesinleştiği, kusur ve maluliyete ilişkin raporların açıklandığı üzere yerinde olduğu, tedavi giderleri yönünden SGK'nın sorumlu olmadığı kısmın dava konusu yapıldığı ve rücuya tabi ödeme alınmadığı, tedavi giderlerinden sigorta şirketlerinin sorumluluğunun devam ettiği, davalı Yakup'un işleten olduğu sürücünün kusurlu olmasına göre zarardan sorumluluğunun bulunduğu ... Sigorta A.Ş. tarafından yapılan ödemelerin dava tarihinden sonra olması sebebiyle güncellenmediği diğer davalıların sorumluluğunun tespitinde nazara alındığı anlaşılmakla davalı tarafın itirazları yerinde görülmemiş, aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
Davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİ ile,
1-Davalı ... Sigorta A.Ş. hakkındaki davanın feragat sebebiyle reddine,
2-1.210.694,56 TL'nin (davalılar ...'in sorumluluğu 1.162.564,56 TL, davalı ... Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğu poliçe limiti 330.000,00 TL ile sınırlı olmak üzere) davalılar ..., ..., ...'den kaza tarihinden, davalı ... Sigorta A.Ş.'den dava tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken müteselsilen tahsili ile davacı ...'a verilmesine, fazla talebin reddine,
3-200,00 TL tedavi giderinin davalılar ..., ...'tan kaza tarihinden, davalı ... Sigorta A.Ş.'den dava tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken müteselsilen tahsili ile davacı ...'a verilmesine, diğer davalılar yönünden talebin feragat sebebiyle reddine,
4-Davalı sigorta şirketleri hakkındaki manevi tazminat taleplerinin reddine,
5-Davacı ... için 25.000,00 TL, davacı ... için 10.000,00 TL olmak üzere toplam 35.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ..., ..., ...'den kaza tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine,
Maddi Tazminat Yönünden
1-Maddi tazminat yönünden alınması gereken 82.716,21 TL harçtan peşin alınan 32,47 TL ve ıslahta alınan 5.095,00 TL olmak üzere toplam 5.127,47 TL harcın mahsubu ile bakiye 77.588,74 TL harcın davalılardan (davalılar ...'in sorumluluğu 74.287,32 TL, davalı ... Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğu 17.428,49 TL ile sınırlı olmak kaydıyla) alınarak hazineye irat kaydına,
2-Davacı tarafça maddi talep yönünden başlangıçta yatırılan 32,47 TL ve ıslahta alınan 5.095,00 TL olmak üzere toplam 5.127,47 TL harcın davalılardan (davalılar ...'in sorumluluğu 3.993,73 TL, davalı ... Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğu poliçe limiti 1.133,64 TL ile sınırlı olmak kaydıyla) alınarak davacı tarafa verilmesine,
3-a)Kabul edilen maddi tazminat yönünden davacı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesince hesaplanan 144.874,50 TL vekalet ücretinin davalılardan (davalılar ...'in sorumluluğu 141.005,16 TL, davalı ... Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğu 49.228,00 TL ile sınırlı olmak kaydıyla) alınarak davacıya verilmesine,
b)Reddedilen edilen maddi tazminat yönünden davalılar ..., ..., ..., ... ve ... Sigorta A.Ş. (davalılar ..., ... 42.433,80 TL, davalı ... Sigorta A.Ş.'nin 13.600,00 TL ile sınırlı olmak kaydıyla) kendilerini vekille temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesince hesaplanan 49.200,00 TL vekalet ücretinin davacı ...'tan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafça sarf edilen 240,00 TL posta masrafı, 3.253,60 TL Adli Tıp ve OMÜ rapor ücreti, 3.800,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere olmak üzere toplam 7.293,60 TL yargılama giderinin kabul/red oranı üzerinden hesaplanan 5.916,75 TL'nin davalılardan (davalılar ...'in sorumluluğu 5.680,59 TL, davalı ... Sigorta A.Ş.'nin sorumluluğu 1.613,44 TL ile sınırlı olmak kaydıyla) alınarak davacı tarafa verilmesine,
Manevi Tazminat Yönünden;
1-Manevi tazminat yönünden alınması gereken 2.390,85 TL harçtan peşin alınan 413,28 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.977,57 TL harcın davalılar ..., ..., ...'den alınarak hazineye irat kaydına
2-Davacı tarafça manevi talep yönünden başlangıçta yatırılan 412,28 TL peşin harcın davalılar ..., ..., ...'den alınarak davacı tarafa verilmesine,
3-a)Kabul edilen manevi tazminat yönünden davacı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesince hesaplanan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalılar ..., ..., ...'den alınarak davacıya verilmesine,
b)Kabul edilen manevi tazminat yönünden davacı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesince hesaplanan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalılar ..., ..., ...'den alınarak davacıya verilmesine,
c)Reddedilen manevi tazminat yönünden davalılar ..., ..., ...'den kendilerini vekille temsil ettirdiğinden ve red sebebi ortak olmakla yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesince hesaplanan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacı ....'tan alınarak iş bu davalılara verilmesine,
d)Reddedilen manevi tazminat yönünden davalılar ..., ..., ...'den kendilerini vekille temsil ettirdiğinden ve red sebebi ortak olmakla yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesince hesaplanan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacı ...'den alınarak iş bu davalılara verilmesine,
4-Davacı tarafça manevi yönden sarf edilen 50,00 TL posta masrafının kabul ve red oranına göre hesaplanan 14,58 TL yargılama giderinin davalılar ..., ..., ...'den alınarak davacı tarafa verilmesine, bakiye yargılama giderinin davacılar üzerinde bırakılmasına,
6-Kararın talep halinde Yazı İşleri Müdürü tarafından taraflara tebliğine,
7-Kullanılmayan gider avansın karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgili tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin, davalı ..., Yakup, Alptekin vekillerinin yüzüne karşı, diğer davalılar/vekillerinin yokluğunda mahkememiz gerekçeli kararının taraflara tebliği tarihinden itibaren iki hafta içinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere oybirliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.05/07/2023
Başkan
¸e-imzalıdır
Üye
¸e-imzalıdır
Üye
¸e-imzalıdır
Katip
¸e-imzalıdır
Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında E-İMZA ile imzalanmıştır!