T.C. SAMSUN ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2019/706 Esas - 2021/588
T.C.
SAMSUN
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİKARAR
ESAS NO: 2019/706 Esas
KARAR NO: 2021/588 Karar
HAKİM : ...
KATİP: ...
DAVACI: ...
VEKİLİ:...
DAVALI: ...
VEKİLLERİ: ...
DAVALILAR: ...
VEKİLİ: ...
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: ...
KARAR TARİHİ: ...
KARARIN YAZ. TARİH:...
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA VE SAVUNMALARIN ÖZETİ;
Davacı vekili mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle... tarihinde, davalılardan ...' in sevk ve idaresinde bulunan, davalılardan ... Ltd.Şti maliki olduğu ... plakalı aracın müvekkilinin yolcu olarak bulunduğu ... plakalı araç ile çarpışması sonucu meydana gelen trafik kazasında müvekkili Nazmiye Çelebi' nin geçici ve sürekli iş göremez halde kalacak şekilde yaralandığını, oluşan bu kazada araç sürücüsü davalı ...' in tam kusurlu olduğunu, bu hususun kusur tespitin yönelik Samsun 3.Sulh Hukuk Mahkemesinin 2018/1 Değişik iş dosyası ve rücuen tazminat istemine yönelik Samsun 4.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/53 esas 2018/570 karar sayılı dosyaları ile sabit olduğunu, yolcu olan müvekkilinin hiçbir kusurunun bulunmadığını, oluşan zararın tazmini için davalı sigorta şirketine 06/03/2019 tarihli başvurularının bulunduğunu fakat davalı sigorta şirketi tarafından oluşan zararın çok altında tazminat ödenebileceği noktasında ödeme teklifinde bulunulması sebebi ile bu teklifin taraflarınca kabul edilmediğini belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 1.000,00 TL bedensel zarar, 100,00 TL bakıcı gideri maddi tazminatının davalı işleten ve sürücü yönünden olay tarihinden davalı sigorta şirketi yönünden ise temerrüt tarihi olan 06/03/2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte müşterek ve müteselsilen tahsili ile 70.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile davalılardan (sigorta şirketi hariç) müşterek ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş vekili 16/11/2019 tarihli cevap dilekçesinde özetle; usule ilişkin itirazlarının yanı sıra davayı kabul anlamında olmamak kaydı ile öncelikle dava konusu olayın meydana gelmesinde kusur oranlarının tespit edilmesi gerektiğini, olayda hatır taşıması ve müterafik kusur bulunduğundan bu yönden indirim yapılması gerektiğini, sürekli maluliyet halleri poliçe ile teminat kapsamına alındığından maluliyet oranının tespiti yönünden inceleme yapılması gerektiğini zira davacı tarafından sunulan sağlık kurulu raporunda kaza ile illiyet bağı olmayan maluliyetlerin de mevcut olduğunu, dava konusu kaza nedeni ile tazminat hesabı yapılmasına karar verileceği takdirde sigorta genel şartları ekine uygun olarak TRH ve teknik faiz yöntemi ile davacının yaşı da dikkate alınarak AGİ dahil edilmemiş asgari ücret üzerinden tazminat hesaplaması yapılması gerektiğini, davacıya SGK tarafından ifa amacı taşıyan rücuya tabi bir ödeme yapılıp yapılmadığının araştırılmasını talep ettiklerini ve bir ödeme var ise yapılacak olan hesaplamadan bu giderlerin düşülmesi gerektiğini, tedavi masrafları ve bu kapsamda değerlendirilen geçici iş göremezlik tazminatı ve kazanma gücü kaybı bakımından müvekkili şirketin herhangi bir sorumluluğunun kalmadığını, olay tarihinden itibaren avans faizi talebinin yasal dayanağı bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Davacı vekili dava dilekçesi ekinde; kaza tespit tutanağı, poliçe sürücü ve araca ilişkin belgeler, adli rapor, ekspriz raporu, OMÜ radyoloji grafilerine ilişkin cd ve durum bildirir raporu, 25/12/2017 tarihli radyoloji raporları, sağlık kurulu raporu, posta alındısı, talep dilekçesi, sigorta şirketinin e-mail yazısı, Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/527 esas 2019/813 karar sayılı kararı, 20/09/2019 tarihli arabuluculuk son tutanağı aslını ibraz ettiği anlaşılmıştır.
Samsun 3.Sulh Hukuk Mahkemesinin 2018/1 D.İş sayılı dosyasının dosyamız arasına alındığı anlaşılmıştır.
Samsun 4.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2018/53 esas sayılı dosyasının dosyamız arasına alındığı anlaşılmıştır.
... Sigorta A.Ş nin 09/10/2019 tarihli yazısı ile; poliçe ve hasar dosyasının gönderildiği anlaşılmıştır.
İlkadım İlçe Emniyet Müdürlüğüün 12/11/2019 tarihli yazıları ile davalı ...' in ESD araştırması yapıldığı ve yazı ekinde gönderildiği anlaşılmıştır.
SGK ya yazılan yazıya cevap verildiği, yazı ekinde ...ye ait bilgi ve belgelerin gönderildiği anlaşılmıştır.
SGK ya yazılan yazıya cevap verildiği, yazı ekinde ...' ye ait SGK tescil ve hizmet dökümünün gönderildiği anlaşılmıştır.
Samsun Atakum Denizevleri Polis Merkezi Amirliğinin 03/01/2020 tarihli yazıları ile ...' nin ESD araştırması yapıldığı ve yazı ekinde gönderildiği anlaşılmıştır.
Samsun C.Başsavcılığının 2018/746 soruşturma sayılı dosyasının uyap sistemi üzerinden dosyamız arasına alındığı anlaşılmıştır.
Samsun Gazi Devlet Hastanesine yazılan yazıya cevap verildiği, yazı ekinde bir adet sağlık kusuru raporu, bir adet odyolojik ve immitanstmetrik inceleme sonucunun gönderildiği anlaşılmıştır.
Samsun Ondokuz Mayıs Üniversitesinin 18/02/2020 tarihli yazıları ekinde ... ait tıbbi evraklar ve film cd sinin gönderildiği anlaşılmıştır.
KATÜ ye yazılan yazıya cevap verildiği, yazıları ekinde 2020/1487 no lu raporun gönderildiği anlaşılmıştır.
Mahkememiz dosyasının hesap bilirkişisi ... ye tevdi edildiği, bilirkişi tarafından ... havale tarihli rapor düzenlendiği anlaşılmıştır.
Samsun Ticaret ve Sanayi Odası Başkanlığının 17/11/2020 tarihli yazıları ile ... ya ait oda kaydına rastlanmadığına ilişkin bilgi verildiği anlaşılmıştır.
Davacı vekili ve davalılar ... İnş. Ve Mal.Taah.San ve Tic.Ltd.Şti ve ... vekilinin ve davalı ... Sigorta A.Ş vekilinin bilirkişi raporuna karşı beyan dilekçesi sundukları anlaşılmıştır.
Davacı vekilinin 01/09/2021 tarihli ıslah dilekçesi ile; 1.000,00 TL olan maluliyetten dolayı zarar talebini 121.556,88 TL artırarak toplam; 122.556,88 TL, 100,00 TL bakıcı giderini 1.861,47 TL artırarak toplam; 1.961,47 TL olarak artırdığını ve 421,54 TL ıslah harcını yatırdığı anlaşılmıştır.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE DEĞERLENDİRİLMESİ:
Dava, trafik kazası sebebiyle oluşan maluliyete dayalı maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Davacı vekili dava dilekçesi ile, davacının 23/12/2017 tarihli trafik kazası sebebiyle oluşan maddi ve manevi zararının tazminini talep etmiş, maddi tazminat hakkındaki talep miktarını bedel artırım dilekçesi ile artırmıştır. Davalılar ise davanın reddini istemişlerdir.
Toplanan delillerden; davalı ... sigorta şirketine ZMMS ile sigortalı ... plakalı araç ile ... plakalı aracın çarpışması şeklinde gerçekleşen 23/12/2017 tarihli trafik kazasında ... plakalı araçta yolcu olarak bulunan davacının yaralandığı, iş gücü kaybının bulunduğu, bir süre yatağa bağlı kalmış olması sebebi ile bakıcı gideri taleplerinin bulunduğu, kazanın sigortalı araç sürücüsünün kusuru ile gerçekleştiği ve bu durumun Samsun 4. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 20/11/2018 tarih 2018/53 Esas 2018/570 Karar sayılı ilamı ile kesinleştiği anlaşılmıştır.
Davacının maluliyetinin tespiti için KTÜ Adli Bilimler Enstitüsünden rapor alınmış olup, bilirkişilerce düzenlenen 11/09/2020 tarihli raporda özetle; davacının %36 sürekli maluliyetinin bulunduğu, iyileşme süresinin 6 aya kadar uzayabileceği, 30 gün süreyle bakıcıya ihtiyaç duyabileceği bildirilmiş, davalılar vekilince rapora karşı itiraz dilekçesi sunulmuş ise de, raporda kaza tarihinden önceki sağlık durumunun açıkça değerlendirildiği, davacıda birden çok arıza bulunması, yaşı, uygun yönetmelik gibi hususların ayrı ayrı dikkate alındığı anlaşılmış, raporun dosya içeriğine uygun olduğu ve hükme esas alınabilecek nitelikte olduğu kabul edilmiştir.
Dosya kül halinde aktüer bilirkişiye tevdi edilmiş olup, alınan ... tarihli raporda; davacının oluşan geçici ve sürekli iş göremezlik zararının toplam 122.556,88 TL olduğu, seçenekli olarak davacının 6 ay bakıcıya ihtiyacı olduğunun kabulü halinde 12.108,97 TL, 30 gün süre ile bakıcıya ihtiyacı olduğu kabulü halinde ise 1.961,47 TL bakıcı gideri oluşacağı hususları tespit edilmiştir. KTÜ raporunda her ne kadar 6 ay iyileşme süreci belirtilmiş ise de her iyileşme sürecinin bakıcı gerektirmeyeceği, raporda bakıcı ihtiyacının yalnızca 30 gün gerekeceğinin açıkça belirtilmesi karşısında, aktüer raporu 30 günlük hesaplama üzerinden hükme esas alınmıştır.
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili tarafından bedensel zararların teminat kapsamında bulunmadığını ileri sürmüş ise de; 6098 sayılı TBK m. 54 ile belirtilen bedensel zararlar kapsamında kalan çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan zararların ZMMS güvencesi içinde olduğu kabul edilmektedir. Buna göre, davalı vekilinin bu yöne ilişkin itirazı yersizdir.
Davacı vekili ... tarihli dilekçesi ile bedeni zarara ilişkin talebini 122.556,88 TL'ye, bakıcı gideri talebini 1.961,47 TL'ye ıslah ettiğini bildirmiş, harçlarını ikmal etmiştir.
Davalı ... Sigorta vekilince süresinde sunulan cevap dilekçesinde hatır taşıması ve müterafik kusur indirimi yapılması gerektiği ileri sürülmüştür. Müterafik kusura ilişkin mahkememizce yapılan incelemede; davacının yolcu olarak bulunduğu araç sürücüsünün kusurunun bulunmaması, alkollü olmaması, davacının 28/12/2017 tarihli emniyet ifadesinde aracın sağ arka koltuğunda oturduğunu, karşıdan gelen aracın oturduğu kapı tarafından çarptığını, bu nedenle sıkıştığını beyan etmesi karşısında kazanın meydana gelmesinde müterafik kusurunun olmadığı kabul edilmiştir.
Hatır taşıması itirazının değerlendirilmesinde ise; bilindiği üzere hatır taşımasından ya da kullanmadan söz edebilmek için yaralanan ya da ölen karşılıksız taşınmış olmalıdır. Taşınan veya kullananın yararının söz konusu olduğu durumda hatır taşıması ilişkisi gündeme geleceğinden işletenin sorumluluğu genel hükümlere göre değerlendirilecek ve tazminattan indirim yapılacaktır. Bu bakımdan hatır taşıma ilişkisinin değerlendirilmesinde taşıma ya da kullanmanın kimin çıkar ve yararına olduğunun saptanması önemlidir. Buna göre hatır taşıması için işletenin taşımak üzere araca aldığı yolcudan karşı edim alabilecekken yolcunun hatırı için veya iyilik yapma düşüncesi ile karşı edimi almayıp yolcuyu bedelsiz taşıması gerekmektedir.Hatır taşımaları bir menfaat karşılığı olmadığı cihetle, bu gibi taşımalarda 6098 sayılı TBK’nın 51. maddesi uyarınca tazminattan uygun bir indirim yapılması, gerek öğretide gerekse Yargıtay İçtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiş bulunmaktadır. Eldeki davada davacı yolcu konumundadır. Soruşturma dosyasındaki ifade tutanaklarına göre davacı ile yolcusu bulunduğu araç sürücüsünün aynı köylü oldukları, akraba ziyaretinden döndükleri sırada kazanın meydana geldiği anlaşılmakta olup, tazminat miktarından %20 oranında indirim yapılması gerekmektedir (Bkz. Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 2021/3609 Esas, 2021/3470 Karar sayılı ilamı).
Bu sebeplerle, toplam tazminat miktarı (122.556,88 TL) üzerinden %20 hatır taşıması indirimi yapılarak (98.045,50 TL) maddi tazminat isteminin kabulü ile davalı ... Sigorta Şirketi yönünden sigorta şirketine başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü sonunda temerrüt oluştuğundan 19/03/2019 tarihinden, davalılar ... ve ... İnş. ve Malz. Taah. San. Ve Tic. Ltd. Şti yönünden ... kaza tarihinden itibaren işleyecek, sigortalı araç şirket adına kayıtlı ticari bir araç olduğundan, avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar vermek gerekmiştir.
Manevi tazminat yönünden yapılan değerlendirme: 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 90'ıncı maddesinde Maddi tazminatın biçimi ve kapsamı ile manevi tazminat konularında Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanacağı düzenlenmiştir(2918 s KTK 90). Hakim, manevi tazminat miktarını özel durumları göz önünde tutarak adalete uygun olarak belirler. Manevi tazminat, zarara uğrayanda, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. Zarar görenin zenginleşmemesi, zarar sorumlusunun da fakirleşmemesi gerekmektedir. Takdir edilecek miktarın, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır.
22/06/1966 tarih 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesi nazara alınarak dosyanın özelleştirilmesi gerekmektedir. Buna göre somut olayda özellikle davalı ...'in kusuru tazminatın tayininde en önemli etken olarak değerlendirilmiştir. ... tarihinde meydana gelen kazada davalı şoför ...'in %100 oranında kusurlu olması, tarafların ekonomik sosyal durumları ve davacının maluliyet oranı nazara alınmış, manevi tazminatın zenginleşmeye yol açacak nitelikte olmaması değerlendirilerek talep miktarının fazla olduğu anlaşılmıştır. Ancak meydana gelen zarar sebebiyle duyulan acı, elem, kederin bir nebze de olsa giderilmesine yönelik olarak tarafların ekonomik sosyal durumlarıyla, kaza tarihindeki paranın alım gücüyle, ülkenin ekonomik gerçekleriyle manevi tazminatın niteliğiyle ve kusur durumuyla uyumlu olacak şekilde manevi tazminata hükmetmek gerektiğinden ve davacının birden çok arızı oluşacak şekilde yaralanması sebebiyle manevi tazminat talep edebileceği kanaatine varılmış, talebin hatır taşıması indirimi de dikkate alınarak kısmen kabulü ile davacı için 24.000,00 TL manevi tazminatın ... kaza tarihinden işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ... ve ... İnş. ve Malz. Taah. San. Ve Tic. Ltd. Şti müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Davanın reddedilen kısmı, takdire bağlı olarak reddedildiğinden yargılama giderlerinin tamamı davadan önceki zorunlu arabuluculuk ücreti ile birlikte davalılara tahmil edilmelidir (Bkz: Yargıtay 17. HD.nin 04.12.2017 tarih ve 5792/11224 sayılı kararı).
H Ü K Ü M :Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
A-Maddi Tazminat davası hakkında olmak üzere;
Davanın KISMEN KABULÜ ile;
1-98.045,50 TL geçici ve sürekli iş göremezlik tazminatı ile 1.569,18 TL bakıcı gideri olmak üzere toplam 99.614,68 TL maddi tazminatın davalılar ... ve ... İnş. Ve Malz. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti yönünden ... kaza tarihinden, davalı ... Sigorta A.Ş yönünden 19.03.2019 temerrüt tarihinden işleyecek avans faizi ile birlikte olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya dair talebin reddine,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 6.697,48 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 242,85 TL'nin mahsubu ile bakiye 6.454,63-TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından ödenen 242,85-TL peşin harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan toplam 500,00 TL bilirkişi ücreti, 1.432,60 TL yargılama gideri, 44,40 başvuru harcı ve 421,54 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 1.898,54 TL nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı davayı vekil marifetiyle takip ettiğinden karar tarihindeki AAÜT'ye göre belirlenen 13.264,32 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
7-Zorunlu Arabulucuk sürecinde Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320-TL arabulucuk ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye gelir kaydına,
B-Manevi Tazminat davası hakkında olmak üzere;
Davanın KISMEN KABULÜ ile;
1-24.000 TL manevi tazminatın ... kaza tarihinden işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ... ve ... İnş. ve Malz. Taah. San. Ve Tic. Ltd. Şti müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya dair talebin reddine,
2-Alınması gereken 1.639,44 TL harçtan peşin alınan 242,85 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.396,59 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesince hesaplanan 4.080,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine,
4-Reddedilen tazminat talepleri yönünden davalılar kendilerinini vekille temsil ettirdiğinden red sebebi ortak olmakla AAÜT 3 ve 10/2.maddeleri gereği 4.080,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak işbu davalılara verilmesine,
5-Kararın talep halinde Yazı İşleri Müdürü tarafından taraflara tebliğine.
6-Kullanılmayan gider avansın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine.
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Samsun Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usülen anlatıldı.
Katip ...
¸
Hakim ..
¸