T.C. SAMSUN ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: 2020/270 Esas - 2021/526
T.C.
SAMSUN
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2020/270
KARAR NO: 2021/526
HAKİM: ...
KATİP: ...
DAVACI :...
VEKİLİ: ...
DAVALI : ...
VEKİLİ: ...
DAVA İHBAR
OLUNAN: ...
VEKİLİ: ...
DAVA İHBAR
OLUNAN: ...
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: ...
KARAR TARİHİ: ...
KARAR YAZIM T. : ...
Mahkememizde görülmekte bulunan itirazın iptali davasının yapılan açık yargılamasının sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İddia ve savunmaların özeti;
Davacı vekili mahkememize verdiği ... tarihli dava dilekçesinde özetle;müvekkilinin yediemin ve otopark hizmeti ile iştigal ettiğini, davaya konu ... plakalı aracın da davalı tarafından otopark hizmeti verilmek üzere müvekkiline teslim edildiğini, söz konusu aracın otopark hizmet bedelinin tüm taleplere rağmen ödenmediğini, aracında iade/teslim alınmadığını, söz konusu aracın hala müvekkiline ait otoparkta durduğunu, bunun üzerine davalı aleyhine Samsun İcra Müdürlüğü'nün .../... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu beyanla davanın kabulü ile itirazın iptalini ve takibin devamını, alacağın %20'sinden az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili mahkememize verdiği ... havale tarihli dava dilekçesinde özetle;icra takibinin yetkili olan ... İcra Müdürlükleri nezdinde başlatılması gerektiğini aksi halde iş bu davanın usulden reddinin gerektiğini, müvekkil şirketi ile davacı arasında akdi veya kanuni herhangi bir ilişki bulunmadığını, ... plakalı aracın sovtajının müvekkil şirketin mülkiyetinde olmadığını, sovtajın maliki olmayan müvekkili şirketin otopark hizmetinden doğan borçtan sorumlu olmayacağını, sigortalıya aracını otoparktan teslim alması için yazılı bildirimde bulunulduğunu, davanın sovtajın malikine yöneltilmesinin icap ettiğini, davanın zamanaşamına uğradığını beyanla yetki ve husumet itirazları doğrultusunda haksız davanın reddini aksi halde zamanaşımı ve esasa ilişkin beyanları doğrultusunda davanın ve icra inkar tazminatı talebinin reddedilmesini talep etmiştir.
Davacı vekili mahkememize verdiği ... tarihli cevaba cevap dilekçesinde özetle;davaya konu ilişkinin sözleşmeden kaynaklı bir para alacağına ilişkin olduğundan alacaklının yerleşim yeri mahkemesinin davaya bakmakla yetkili olduğunu, bununla birlikte sözleşme konusu aracın bulunduğu yer yani hizmetin ifa yerinin de ... olduğundan yetki itirazının reddine karar verilmesini, davalı ile müvekkili arasında devam eden sözleşme ilişkisinin bulunduğunu, hal böyleyken zamanaşımının işlemesi ya da her gün işlemeye devam eden alacak hakkının zamanaşamına uğramasının mümkün olmayacağını beyanla davanın kabulünü talep etmiştir.
Toplanan deliller:
Davacı vekili dava dilekçesi ekinde, arabuluculuk son tutanağını, araç teslim belgesi suretini ibraz etmiştir.
Samsun İcra Mürüdürlüğü'nün .../... Esas sayılı dosyası uyap üzerinden dosya içerisine eklenmiş, Samsun Büyükşehir Belediye Başkanlığı Ulaşım Daire Başkanlığı'ndan davaya konu UKOME kararları, Samsun Valiliği İl Emniyet Müdürlüğü'nden davaya konu aracın tescil ve Pol-Net kayıtları celp edilmiştir.
Mahkememizin ... tarihli celsesinde akdi ilişkinin tespiti yönünden davacı vekiline yemin delili hatırlatılmış, davacı vekili yemin metnini sunmuş, mahkememizce Beykoz ... Asliye Hukuk Mahkemesi'ne talimat yazılmış, davalı ... yetkilisi ...'in yemin metnine ilişkin beyanı alınmıştır.
Mahallinde ... tarihinde keşif yapılmış, keşif sonucu makine mühendisi bilirkişi ...k ve nitelikli hesap uzmanı bilirkişi ...'tan... tarihli rapor alınmıştır.
Delillerin tartışılması ve değerlendirilmesi:
Dava, ilamsız takibe karşı yapılan itirazın iptaline ilişkindir.
Tüm dosya kapsamından, davacı tarafından davalı aleyhine ... tarihli takip talebi ile toplam ... TL alacak hakkında ilamsız takip başlatıldığı, davalı tarafın yasal süre içerisindeki itirazı üzerine takibin durdurulduğu, davacının ise yine yasal süre içerisinde takibin devamını sağlamak için iş bu davayı açtığı anlaşılmaktadır.
Davacı taraf, icra dairesinin yetkisine itiraz etmiş olmakla öncelikle icra dairesinin yetkisi hususunda değerlendirme yapılmalıdır, zira itirazın iptali davasında karar verilebilmesi için icra dairesinin yetkili olması gerekmekte olup, yetkisiz olması halinde davanın reddi gerekecektir.
Takip talebinden ve dosya içeriğinden takip dayanağının otopark ücreti alacağı olduğu anlaşılmaktadır. Her ne kadar takip talebinde araç plakası ... olarak gösterilmiş ise de dosyadaki dava dilekçesi, mahallinde yapılan keşif ve gözlem, bilirkişi raporu ile davacı vekilinin ... tarihli yazılı beyanından iş bu takibin ... plakalı araca ait otopark ücretleri olduğu, diğer araç hakkında ise Samsun İcra Müdürlüğü'nün ...... Esas sayılı dosyası ile takip yapıldığı, icra takibinde araç plakasında yapılan hatanın maddi hata niteliğinde olduğu kanaatine varılmıştır.
Dava dilekçesine ekli ... tarihli davacı şirkete ait olan ve davalı şirketin ismi bulunan teslim tutanağına göre aracın davacıya ait otoparka çekildiği görülmektedir. HMK'nun 10. maddesine göre sözleşmeden doğan davalar sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de açılabileceğinden ve teslim tutanağı içeriği ve dosya kapsamına göre aracın muhafazası Samsun ilinde yapılmış olmakla, sözleşmenin ifa yeri Samsun olup, Samsun İcra Dairesi'nin yetkili olduğu kanaatine varılmakla bu itirazın reddi gerekmiştir. Öte yandan aynı mahiyetteki mahkememizin .../... Esas .../... Karar sayılı ilamı ile icra dairesinin yetkisizliği sebebiyle verilen usulden red kararı Samsun BAM .... HD'nin .../... Esas .../... Karar sayılı ilamıyla kaldırılmış, kararda Samsun İcra Dairelerinin yetkili olduğu açıkça tespit edilmiştir.
Dava dilekçesi, davalı tarafa ... tarihinde tebliğ edilmiş, ... havale tarihli cevap dilekçesiyle zamanaşımı definde bulunulmuştur. 7226 sayılı Yasa hükümleri nazara alındığında zamanaşımı defi yasal süre içerisindedir. Genel zamanaşımı süresi TBK 146 vd. maddelerinde düzelenmiştir. TBK'nun 149. maddesi gereği zamanaşımı süresi alacağın muaccel olması ile işlemeye başlar. Muacceliyet anı ise alacaklının borçludan alacağını talep edebileceği andır. Yani ifa anıdır. TBK 90. maddesine göre de ifa zamanı ise aksi kararlaştırılmadıkça her borcun doğduğu andır. Yani borç doğum anında muaccel olur. Dosya kapsamından, taraflar arasında sözleşmesel bir ilişkinin varlığı sabittir. Buna göre, ... sözleşme ilişkinin kurulduğu tarih ile ... takip tarihi arasında zamanaşımı süresinin değerlendirilmesi gerekmektedir. İtirazın iptali davası niteliği gereği takip talebiyle sıkı bağlılığı sebebiyle takip tarihinden geriye doğru zamanaşımının tespiti gerekmekte olup, taraflar arasındaki sözleşmesel ilişkiye göre zamanaşımı süresi TBK 146. maddesi gereği ... yıl olup, sözleşmesel ilişkinin kurulduğu kabul edilen ... tarihi ile .... tarihi arası talep zamanaşımına uğramıştır, ancak takip talebinde ... tarihinden itibaren talepte bulunulması sebebiyle taleple bağlılık nazara alındığında zamanaşımı definin reddi gerekmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesi ile husumet itirazında da bulunmuştur. Ancak akdi ilişkiyi gösteren ... tarihli tutanakta davalı şirketin isminin bulunduğu, ihbar olunan ... ... Şirketinin bu tutanakta gözükmediği, bu nedenle aracın davalı sigorta şirketi tarafından yahut bu şirketin emir ve talimatı doğrultusunda davacı iş yerine bırakıldığı anlaşılmakla husumet itirazı yerinde görülmemiştir.
Takip talebi ve dosya içeriğinden takip dayanağının ... tarihli hasarlı araç teslim/tesellüm tutanağı olduğu anlaşılmaktadır. Tutanakta her ne kadar davalıya ait açıkça bir teslime ilişkin imza bulunmamakta ise de tutanakta davalı şirketin isminin bulunması dosyaya sunulan mail yazışmaları, keşifte bizzat aracın davacının işlettiği otoparkta bulunduğunun tespit edilmesi ve tutanaktaki araç ile aynı olduğunun tespitinin karşısında taraflar arasında davalı şirkete kaskolu olup, hasarlanan ... plakalı aracın otopark hizmetinin verilmesi hususunda sözleşme bulunduğu kabul edilmiş olmakla otopark ücretinden aracı teslim eden davalı şirketin sorumlu olması gerektiği kanaatine varılmış, ücretin tespiti yönünden keşif ve bilirkişi incelemesi yapılmıştır. Nitekim benzer nitelikteki mahkememizin .../... Esas .../... Karar sayılı ilam Samsun BAM .... HD'nin .../... Esas .../... Karar sayılı ... tarihli ilamı ile İstinaf talebinin reddine karar verilerek kesinleşmiştir.
Yapılan keşif sırasında gösterilen aracın ... plakalı araç olduğu anlaşılmış, aracın tutanakta yazılan rengi ve markasının aynı olduğu keşfin doğru araç üzerinde yapıldığı tespit edilmiştir. Bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan ... tarihli raporda UKOME kararlarında belirlenen günlük ücretler baz alınmak suretiyle ve seçenekli bir hesaplama yapılmıştır. Takip talebinde ... tarihinden itibaren talepte bulunulması sebebiyle taleple bağlı kalınarak bu tarih itibari ile yapılan hesaplama yasal ve yeterli görülmüş, rapordan ayrıca belirlenen ücretlerin rayiç ücretler olduğu bildirilmekle rapor hükme esas alınmaya yasal ve yeterli görülmüş, hesaplanan ... TL asıl alacak yönünden davanın kısmen kabulü gerekmiştir.
UKOME kararlarında 15 günden sonra %50 indirim uygulanacağı mevcut ise de bu hususun park ihlalleri sebebiyle çekilen araçlarla ilgili olduğu açıkça karardan anlaşılmakla bu şekilde bir indirim yapılması yoluna gidilmemiştir. Yine UKOME kararlarında tarifeler uyarınca hesap edilecek ücretin muhafaza altına alınan aracın satışa esas alınacak değerin %30'unu geçemeyeceği düzenlemesi mevcut ve mahkememizce de bu sebeple keşif yapılarak rapor alınmış ise de buradaki düzenlemenin de iş bu dava da uygulanamayacağı zira bu hükmünde muhafaza müddeti sonunda belirlenen tarifeler uyarınca hesap edilecek ücretlerle ilgili olduğu, ... tarihli teslim tutanağında ücretlendirmeyle ilgili bir hükmün bulunmadığı ve hükmün daha çok icra dairelerince muhafaza altına araçlarla ilgili olarak uygulanabileceği, tarafların serbest iradeleriyle böyle bir düzenleme yapmadıkları ve yapmalarının hayatın doğal akışına uygun düşmeyeceği anlaşılmakla UKOME kararlarındaki %30 indirimle ilgili kısmın uygulama kabiliyetinin olmadığı kanaatine varılmıştır.
Davacı taraf icra inkar tazminat talebinde bulunmuş ise de teslim tutanağında ücretlendirmeyle ilgili herhangi bir hüküm bulunmaması sebebiyle likit bir alacağın bulunmadığı, alınan bilirkişi raporu ve yargılamayla tespit edildiği anlaşılmakla, icra inkar tazminat talebinin şartları oluşmadığı kanaatine varılmış, davalı tarafın diğer itirazları da gerekçeye göre yerinde görülmemiştir.
Mahkememizin ... tarihli celsesinde her ne kadar akdi ilişkinin ispatı yönünden davacı tarafa yemin hakkı hatırlatılmış ve davalı şirket yetkilisi Beykoz ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nde talimat yoluyla yeminini eda etmiş ise de yemin teklifini ispat yükü kendisine düşen fakat bunu yerine getiremeyen tarafın yapması gerekmektedir. Mahkemece ispat yükü kendisine düşmeyen tarafa yemin teklifi hatırlatılması diğer taraf yemin teklif etmiş olsa bile eda edilen yemin geçerli olmaz. (Yargıtay 3. HD'nin 2020/5642 Esas 2021/6912 Karar sayılı ilamı) Buna göre somut davada davacı tarafa yemin hakkının hatırlatılabilmesi için sözleşmesel ilişkiyi kanıtlayamaması gerekmektedir. Oysa dosyadaki tutanak, keşifte aracın halen davacı iş yerinde bulunması sebebiyle bir sözleşmesel ilişkinin mevcut olduğu görülmektedir. Bu durumda, ispatlanan bir husus için yemin teklifinde bulunulması mümkün olmadığı gibi zuhulen bu yola başvurulmuş olması halinde dahi bu husus yemin edilen taraf lehine kazanılmış hak oluşturmayacaktır. Mahkememizce keşif sonrası hatadan dönülmüş, sözleşmesel ilişkinin varlığının kabulü sebebiyle esastan inceleme yapılarak karar vermek gerekmiştir.
7155 sayılı yasanın 23. maddesi ile değişik 6125 sayılı kanunun 18/A-13 maddesi gereği davadan önce davacının arabuluculuk başvurusu yaptığı, davalının görüşmelere katıldığı, anlaşma sağlanamadığı görülmekle, tespit edilen arabuluculuk ücretinin de davalıdan yargılama gideri olarak tahsili ile hazineye irat kaydına karar verilmiş, aşagıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM;Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davanın KISMEN KABUL, KISMEN REDDİ ile,
1-... TL asıl alacak hakkındaki itirazın iptaline, takibin devamına fazla talebin reddine,
2-Asıl alacağa takip tarihinden sonra %9 yasal faiz uygulanmasına,
3-Asıl alacak likit olmadığından icra inkar tazminat talebinin reddine,
4-Alınması gerekli 1.687,26 TL harçtan peşin alınan 325,18 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.362,08 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına.
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 4.080,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine.
6-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca reddedilen miktar üzerinden hesaplanan 2.067,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı tarafa verilmesine.
7-Davacı tarafça başlangıçta ödenen peşin harç 325,18 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine.
8-Davacı tarafça yapılan 157,50 TL posta masrafı, 120,00 TL keşif araç ücreti, 419,90 TL keşif harcı ve 1.200,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.897,40 TL yargılama giderinden kabul/red oranına göre hesaplanan 1.750,88 TL'nin davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine, fazla kısmın davacı üzerinde bırakılmasına.
9-1.320,00 TL arabulucu ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına.
10-Kararın talep halinde Yazı İşleri Müdürü tarafından taraflara tebliğine.
11-Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine.
Dair, davacı vekili, davalı vekili ve ihbar olunan vekilinin yüzünde, davacı yönünden kesin davalı yönünden tebliğden itibaren iki hafta içinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça anlatıldı, usulen tefhim edildi....
Katip ...
¸e-imza
Hakim ...
¸e-imza
Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında E-İMZA ile imzalanmıştır!