T.C.
SAMSUN
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO : 2024/268
KARAR NO : 2024/2131
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
BAŞKAN : ....
ÜYE : ....
ÜYE : ....
KATİP : ....
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : SAMSUN ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 15/11/2023
NUMARASI : 2023/23 Esas-2023/1209 Karar
DAVACILAR : ....
VEKİLİ : ....
DAVALI : ....
VEKİLİ : ....
DAVALI : ....
VEKİLİ : ....
DAVALI : ....
DAVANIN KONUSU : Tazminat
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ :
Davacılar vekilinin 04/01/2023 tarihli dava dilekçesinde özetle; muris ....'ün davalı .... bünyesinde 31/12/2021 tarihinden kaza tarihi olan 10/09/2022 tarihine kadar beden işçisi olarak(genel) giysi atıkları toplama bölümünde olay tarihi itibariyle asgari ücret ile çalıştığını, 10/09/2022 tarihinde gece mesainde olan muris ....'ün ve mesai arkadaşı ....'nın, Çarşamba ilçesinden başlayarak Ordu iline kadar giysi toplamaya gittiklerini, Ordu'da işlerini bitiren işçiler geri dönüş yolunda ....'nın(sürücü) sevk ve idaresinde bulunan şirket bünyesine ait .... plakalı araç ile sabah saat 04:30 sıralarında, Samsun İli Terme İlçesinin Bahçelievler Mahallesi No: 22 Ordu ili istikametinden Samsun ili istikametine seyir halinde iken eski otogar kavşağına 300 metre kala .... önüne geldiği sırada aracının kontrolünü kaybederek yolun sağ tarafından kaldırıma çıktığını ve kaldırım üzerinde bulunan beton direğe çarpması sonucu arabanın sağ koltuğunda bulunan ...'ün vefat ettiğini, ....'nın asli kusurlu olduğunu, müvekkilleri olan anne ve baba tek erkek çocuğunun murisin ölümünden dolayı büyük üzüntü yaşadıklarını beyanla şimdilik 50,00 TL maddi tazminatın ve 1.200.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden işletilecek faizi, yargılama giderleri ve avukatlık ücretiyle birlikte ortaklaşa ve zincirleme davalılardan alınarak davacılara ödenmesine karar verilmesini talep ve dava ettiği anlaşılmıştır.
Davalı ....'nın 18/01/2023 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davaya konu kaza ile ilgili davalı olarak bulunmasının usul ve yasalara aykırı olduğunu, bununla ilgili davacıların tazminat talep etmesi gerekenlerin davalı şirket veya sigorta şirketi olması gerektiğini, davanın yetkili mahkemede açılmadığını beyanla, öncelikle yetki yönünden davanın reddine, aksi halde davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğini savunduğu anlaşılmıştır.
Davalı .... vekilinin 09/01/2023 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davaya bakmaya müvekkili şirketin yargı çevresinde bulunduğu İstanbul Anadolu Mahkemelerinin yetkili olduğunu, bu sebeple davanın yetkisizlikten reddi gerektiğini, davanın kabulü anlamına gelmemek kaydıyla müteveffanın destekleri olan tarafların zararlarını usulen ispat etmesi gerektiğini, davanın kabulü anlamına gelmemek kaydıyla davacıların kaza sebebiyle elde ettiği gelir ve tazminatların mahsubu gerekli olduğunu, teminatın tek, hasar görenlerin birden fazla olması durumunda karayolları trafik kanunu 96.madde gereğince teminatın paylaştırılmasının gerekli olduğunu, tüm zarar görenler için teminatları tek olduğu için bu hususa özel dikkat edilmesi gerektiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla tazminat hesaplaması karayolları zorunlu mali sorumluluk poliçesi genel şartları ve eklerinde yer alan kural ve ilkelere göre gerçekleştirilmesi gerektiğini, davacıların gelirinin asgari ücret olarak kabul edilerek hesaplama yapılması gerektiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla mezkur kazada müteveffanın müterafik kusurunun mevcut olduğunu, tazminat hesabından müterafik kusur indirim yapılması gerektiğini, faiz başlangıcı ancak dava tarihi olarak kabul edilebilir ve uygulanması gereken faiz türünün yasal faiz olduğunu, faiz başlangıcının ancak dava tarihi olarak kabul edilebilir ve uygulanması gereken faiz türünün yasal faiz olduğunu, hesaplanan tazminattan hatır taşımacılığı indirimi yapılması gerektiğini beyanla davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunduğu anlaşılmıştır.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:
İlk derece Mahkemesi tarafından yapılan yargılama neticesinde davanın kısmen kabul kısmen reddine dair karar verildiği anlaşılmıştır.
İSTİNAFA BAŞVURAN TARAFLAR ve İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:
İstinaf başvurusunda bulunan davalı .....vekilinin dilekçesinde özetle; yerel mahkemece hukuka ve hakkaniyete aykırı bir şekilde karar verildiğini, manevi tazminat açısından vekalet ücretleri tayin edilirken sorumlu olunan poliçe teminat limitinin dikkate alınmadığını beyanla, verilen kararın kaldırılmasını talep ettiği anlaşılmıştır.
DELİLLER :
Tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :
Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi zararın tazmini istemine ilişkindir.
İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.
Somut uyuşmazlıkta, davacı vekili, müvekillerinin murisi ....'ün yolcu olarak bulunduğu davalı ....'nın kullandığı aracın tek taraflı trafik kazası sonucu muris ....'ün vefat ettiğini ileri sürerek, maddi ve manevi zararın tahsilini istemiştir.
Yerel mahkemece, maddi ve manevi tazminat talebinin kısmen kabulüne dair verilen karara karşı davalı .... vekili tarafından istinaf talebinde bulunulmuştur.
Ancak zarar görenlerin birden fazla olması hâlinde, bunlar arasında eşitlik esasını dikkate alan bu ilkenin, sorumluluk sigortası olan ihtiyari mali sorumluluk sigortalarında da dikkate alınması gerekmektedir. Birden fazla kişi zarar görmüşse sigortacı, poliçede gösterilen limitle sorumlu olacağından zarar gören üçüncü kişiler oranlama yoluyla (garameten-oranlı eşit paylaştırma esasına göre) tazminat isteyebileceklerdir.
Dairemizce manevi tazminat yönünden davalı sigorta şirketinin davacılara karşı sorumluluğu garameten hesaplanmış olup, toplam manevi tazminat miktarının 180.000,00-TL olduğu ve poliçe limitinin 50.000,00-TL olduğu gözetilerek davalı sigortanın davacı ....'e yönelik sorumluluğu 13.888,90-TL, davacı .... için sorumluluğu 11.111,11-TL, davacı ....için sorumluluğu 11.111,11-TL, davacı .... için sorumluluğu 6.944,44-TL, davacı Cemal Öztürk için sorumluluğu 6.944,44-TL olarak hesaplanmış ve davalı sigortanın vekalet ücretlerine ilişkin sorumluluğu da bu miktarlar nazara alınarak hesaplanmıştır.
Bu itibarla, somut olayda davalı ....'nin manevi tazminat sorumluluğunun 50.000,00 TL ile sınırlı olduğu, yerel mahkemece davacı eş ....için 50.000 TL, davacı çocuklar için 40.000'er TL, davacı anne ve baba için 25.000'er TL olmak üzere toplam 180.000,00 TL manevi tazminata hükmedilerek davalı sigortanın İİM poliçe limitinin %20'si 50.000,00 TL ile sınırlı olmak üzere sorumluluğuna karar verilmişse de toplam tazminat miktarının limitin üzerinde olduğu ve her bir davacı yönünden K.T.K'nın 96. maddesine göre manevi tazminat limiti aşılmadan hak sahipleri yönünden oranlama (garame) yapılması ve davalı sigorta yönünden sorumluluğu belirlendikten sonra yargılama giderleri ve vekalet ücretleri bakımından da davalı sigortanın sorumlu olduğu miktarlar nazara alınarak karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.
Ne var ki HMK'nın 353/(1)-b-2. maddesinde yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmiş ise düzelterek yeniden esas hakkında karar verileceği belirtilmiş olup, anılan yasal düzenleme ve yukarıda yapılan açıklamalar uyarınca yerel mahkeme kararının hüküm bölümünde tespit edilen yanlışlıkların, yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediği sonucuna varılarak, davalı sigorta vekilinin istinaf itirazlarının kabulü ile mahkemece verilen hükmün 353/(1)-b-2.maddesi uyarınca kaldırılarak yeniden esas hakkında karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Ayrıca maddi tazminata ilişkin istinaf talebi bulunmamakta ise de kararın bütünlüğü açısından maddi tazminata ilişkin hüküm kararda aynen korunmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1.Davalı sigorta vekilinin ilk derece mahkemesi kararına ilişkin istinaf itirazlarının KABULÜ ile;
Samsun Asliye Ticaret Mahkemesince verilen .... Esas-.... Karar sayılı ve 15/11/2023 tarihli kararın HMK'nın 353/(1)-b-2. KALDIRILMASINA,
a)Hükmün aşağıdaki şekilde yeniden tesisine;
"I-Maddi tazminat yönünden;
1-Davacı ... için 1.423.099,80 TL (davalı ....'nin sorumluluğu 497.356,43 TL), davacı ....için 201.811,01 TL (davalı ....'nin sorumluluğu .... TL), davacı .... için 316.705,37 TL (davalı ....'nin sorumluluğu 110.684,76 TL), davacı ....için 534.163,67 TL (davalı ....'nin sorumluluğu 186.683,84 TL), davacı .... için 385.548,00 TL (davalı ....'nin sorumluluğu 134.744,43 TL) olmak üzere toplam 2.861.327,85 TL'nin (davalı ...'nin toplam sorumluluğu 1.000.000,00 TL olmak üzere) davalılar ....'nden kaza tarihinden, davalı ....yönünden dava tarihinden işleyecek avans faiziyle birlikte müştereken müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, fazla taleplerin reddine,
II-Manevi tazminat yönünden;
1-Davacı .... için 50.000,00 TL, (davalı ....'nin sorumluluğunun 13.888,90-TL ile sınırlı olmak üzere), davacı .... için 40.000,00 TL, (davalı ....nin sorumluluğunun 11.111,11-TL ile sınırlı olmak üzere) davacı ....için 40.000,00 TL (davalı ....'nin sorumluluğunun 11.111,11-TL ile sınırlı olmak üzere), davacı ....için 25.000,00 TL (davalı ....'nin sorumluluğunun 6.944,44-TL ile sınırlı olmak üzere), davacı ....için 25.000,00 TL (davalı ....'nin sorumluluğunun 6.944,44-TL ile sınırlı olmak üzere) olmak üzere toplam 180.000,00 TL'nin (davalı ....'nin toplam sorumluluğu İİM poliçe limitinin %20'si 50.000,00 TL ile sınırlı olmak üzere) davalılar ....'nden kaza tarihinden, davalı .... yönünden dava tarihinden işleyecek avans faiziyle birlikte müştereken müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, fazla taleplerin reddine,"
b)(İlk Derece Harcı)
Maddi tazminat yönünden;
Alınması gereken 244.321,63 TL harçtan peşin alınan 0,17 TL ve ıslah sonucu alınan 13.460,34 TL harç olmak üzere toplam 13.460,51 TL harcın mahsubu ile bakiye 230.861,12 TL harcın davalılar davalılardan (davalı ..... 54.849,49 TL ile sınırlı olmak üzere) alınarak hazineye irat kaydına,
Manevi tazminat yönünden;
Alınması gereken 12.295,80 TL harçtan peşin alınan 4.098,61 TL harcın mahsubu ile bakiye 8.197,19 TL harcın davalılardan (davalı .... 2.276,99 TL ile sınırlı olmak üzere) alınarak hazineye irat kaydına,
c)(İlk Derece Vekalet Ücreti)
Maddi tazminat yönünden;(Maddi tazminat yönünden verilen kararda değişiklik yapılmadığından, vekalet ücreti miktarları aynen korunmuştur.)
Davacı .... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen maddi tazminat üzerinden yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesince hesaplanan 185.847,98 TL vekalet ücretinin davalılardan (davalı .... 75.629,90 TL ile sınırlı olmak üzere) alınarak işbu davacıya verilmesine,
Davacı .... velayeten kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen maddi tazminat üzerinden yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesince hesaplanan 32.271,65 TL vekalet ücretinin davalılardan (davalı .... 17.900,00 TL ile sınırlı olmak üzere) alınarak işbu davacıya verilmesine,
Davacı ....velayeten kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen maddi tazminat üzerinden yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesince hesaplanan 49.505,81 TL vekalet ücretinin davalılardan (davalı ....17.900,00 TL ile sınırlı olmak üzere) alınarak işbu davacıya verilmesine,
Davacı .... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen maddi tazminat üzerinden yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesince hesaplanan 80.782,91 TL vekalet ücretinin davalılardan (davalı ....29.869,41 TL ile sınırlı olmak üzere) alınarak işbu davacıya verilmesine,
Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen maddi tazminat üzerinden yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesince hesaplanan 59.832,20 TL vekalet ücretinin davalılardan (davalı .... 21.559,11 TL ile sınırlı olmak üzere) alınarak işbu davacıya verilmesine,
Davalılar kendilerini vekille temsil ettirdiklerinden, feragat edildiği sayılan kısım üzerinden davacı .... yönünden yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesince hesaplanan 56.652,18 TL vekalet ücretinin davacı ....'ten alınarak davalılara verilmesine,
Manevi tazminat yönünden;
Davacı .... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen manevi tazminat üzerinden yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesince belirlenen 30.000,00 TL vekalet ücretinin (davalı ....'nin 13.888,90- TL ile sınırlı olmak üzere) davalılardan alınarak işbu davacıya verilmesine,
Davacı .... velayeten kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen manevi tazminat üzerinden yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesince belirlenen 30.000,00 TL vekalet ücretinin (davalı ....'nin 11.111,11- TL ile sınırlı olmak üzere) davalılardan alınarak işbu davacıya verilmesine,
Davacı ....velayeten kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen manevi tazminat üzerinden yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesince belirlenen 30.000,00 TL vekalet ücretinin(davalı ...'nin 11.111,11-TL ile sınırlı olmak üzere) davalılardan alınarak işbu davacıya verilmesine,
Davacı ....kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen manevi tazminat üzerinden yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesince belirlenen 30.000,00 TL vekalet ücretinin (davalı ....nin 6.944,44-TL ile sınırlı olmak üzere) davalılardan alınarak işbu davacıya verilmesine,
Davacı .... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen manevi tazminat üzerinden yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesince belirlenen 30.000,00 TL vekalet ücretinin (davalı ....'nin 6.944,44-TL ile sınırlı olmak üzere) davalılardan alınarak işbu davacıya verilmesine,
Davalılar kendilerini vekille temsil ettirdiklerinden davacı .... yönünden reddedilen manevi tazminat üzerinden yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesinin 13/3 maddesi uyarınca belirlenen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacı ....ten alınarak davalılara verilmesine,
Davalılar kendilerini vekille temsil ettirdiklerinden davacı .... yönünden reddedilen manevi tazminat üzerinden yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesinin 13/3 maddesi uyarınca belirlenen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacı ....'ten alınarak davalılara verilmesine,
Davalılar kendilerini vekille temsil ettirdiklerinden davacı....yönünden reddedilen manevi tazminat üzerinden yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesinin 13/3 maddesi uyarınca 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacı ....'ten alınarak davalılara verilmesine,
Davalılar kendilerini vekille temsil ettirdiklerinden davacı .... yönünden reddedilen manevi tazminat üzerinden yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesinin 13/3 maddesi uyarınca 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacı ....'ten alınarak davalılara verilmesine,
Davalılar kendilerini vekille temsil ettirdiklerinden davacı ....yönünden reddedilen manevi tazminat üzerinden yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesinin 13/3 maddesi uyarınca belirlenen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacı ....'ten alınarak davalılara verilmesine,
d)(İlk Derece Yargılama Gideri)
Maddi ve manevi tazminat yönünden;
Davacı tarafça sarf edilen posta masrafı 346,25 TL, bilirkişi ücreti 3.000,00 TL olmak üzere yapılan toplam 3.346,25 TL yargılama giderinden kabul ve red oranına göre hesaplanan 2.130,58 TL'nin davalılardan alınarak davacı tarafa verilmesine, bakiye yargılama giderinin davacılar üzerinde bırakılmasına,
Davacı tarafça başlangıçta yatırılan peşin harç, başvuru harcı ve vekalet harcı toplamı 4.304,28 TL ve tamamlama harcı olarak yatırılan 13.460,34 TL olmak üzere toplam 17.764,62 TL harcın davalılardan alınarak davacı tarafa verilmesine,
3.280,00 TL arabulucu ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
Artan gider avansının ilgilisine iadesine,
2.Kanun yolu yargılaması nedeniyle;
a)İstinaf Harcı:
İstinafa başvuran davalı sigorta tarafından yatırılan 2.856,33 TL istinaf karar harcının karar kesinleştiğinde ve talep halinde İlk Derece Mahkemesi Yazı İşleri Müdürünce işbu davalıya iadesine,
b)İstinaf Yargılama Gideri:
İstinafa başvuran davalı tarafından yapılan yargılama giderinin verilen kararın mahiyeti gereğince davacı üzerinde bırakılmasına,
c)İstinaf Avukatlık Ücreti: AAÜT uyarınca, Dairemizce dosya üzerinden karar verildiğinden, bu konuda ücret takdirine yer olmadığına,
3.İş bu kararın, İlk Derece Mahkemesi Yazı İşleri Müdürünce taraflara tebliğine,
Dair, HMK'nın 362/1-a maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan incelemede kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.09/12/2024
....
Başkan
....
¸e-imza
....
Üye
....
¸e-imza
....
Üye
....
¸e-imza
....
Katip
....
¸e-imza
GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİHİ : 09/12/2024
Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında E-İMZA ile imzalanmıştır!