Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2015-2-56 (Devralma)
Karar Sayısı : 16-04/74-30
Karar Tarihi : 10.02.2016
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Prof. Dr. Ömer TORLAK
Üyeler : Arslan NARİN, Fevzi ÖZKAN, Dr. Metin ARSLAN,
Doç. Dr. Tahir SARAÇ, Kenan TÜRK
B. RAPORTÖRLER : İsmail Atalay YOLCU, Ali ŞENGÜL
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : Western Digital Corporation
Temsilcileri: Av. Gönenç GÜRKAYNAK, Av. Hakan ÖZGÖKÇEN,
Esra UÇTU, Av. Esen ERGÜL
Çitlenbik Sokak No: 12 Yıldız Mahallesi Beşiktaş/İstanbul
(1) D. DOSYA KONUSU: SanDisk Corporation’ın tek kontrolünün Western Digital
Corporation tarafından devralınması işlemine izin verilmesi talebi.
(2) E. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 04.12.2015 tarih ve 5814 sayı ile giren ve
eksiklikleri 08.01.2016 tarih ve 114 sayı ile tamamlanan bildirim üzerine düzenlenen
04.01.2016 tarih ve 2015-2-56/Öİ sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu ve 01.02.2016 tarih
ve 2015-2-56/BN sayılı Bilgi Notu görüşülerek karara bağlanmıştır.
(3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili rapor ve bilgi notunda, bildirim konusu işleme izin
verilmesinde sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir.
G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
(4) Bildirim konusu işlem SanDisk Corporation’ın (SANDISK) tek kontrolünün Western Digital
Corporation (WDC) tarafından devralınmasından ibarettir.
(5) Devre konu teşebbüs üzerindeki kontrol yapısının değişecek olması nedeniyle, söz konusu
işlemin 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar
Hakkında Tebliğ’in (2010/4 sayılı Tebliğ) 5. maddesi çerçevesinde bir devralma işlemi
olduğu görülmüştür.
(6) Dosya mevcudu bilgi ve belgelerden 2010/4 sayılı Tebliğ’in 7. maddesinin birinci fıkrasında
yer alan ciro eşiklerinin aşıldığı anlaşıldığından işlemin Rekabet Kurulunun (Kurul) iznine
tabi olduğu sonucuna varılmıştır.
16-04/74-30
2/5
(7) Bildirim konusu işlemle hisselerinin tamamı devredilen SANDISK, flaş bellek çözümleri,
işletme tipi (enterprise) katı hal sürücüleri (solid state drives/SSD) ve tüketici cihazları için
katı hal sürücüleri, çıkarılabilir kartlar, USB flaş bellekleri, cep telefonu ile ilişkili uygulamalar,
tüketici elektroniği için gömülü flaş ürünleri, flash bellek kullanan müzik, video vb. tüketici
ürünlerinin yazılımlarının üretimi alanlarında faaliyet göstermektedir. SANDISK Türkiye'de,
çıkarılabilir kartlar, USB belleği, cep telefonu ve ilişkili uygulama ürünlerinin satışı alanında
faaliyet göstermektedir. Bu bağlamda Türkiye'de, mikro SD kartları, USB belleği ve müşteri
tipi (client) SSD satışı gerçekleştirerek faaliyette bulunmaktadır. SANDISK'in Türkiye'de
iştiraki bulunmamakla birlikte (…..TİCARİ SIR…..). unvanlı distribütörleri aracılığıyla faaliyet
göstermektedir.
(8) İşlemin devralan tarafı olan WDC, dijital içerik oluşturulması, yönetimi, korunması için
saklama çözümlerinin geliştirilmesi ve üretimi alanında faaliyet göstermektedir. Öte yandan
WDC, kişisel bilgisayarlar, tüketici elektroniği, bulut bilişim ve veri merkezi uygulamaları,
SSD, işletme tipi SSD, hibrit sürücü, harici bellek, işletme bellek çözümleri üretimi ve bellek
çözümleri yazılımı hizmetleri faaliyetlerinde bulunmaktadır. WDC’nin Türkiye'deki faaliyetleri
sabit disk sürücüleri (Hard Disk Drive/HDD) satışı alanındadır1. Türkiye'de iştiraki
bulunmayan WDC, (…..TİCARİ SIR…..) gibi şirketlere ürün tedarik ederek faaliyette
bulunmaktadır.
(9) Bildirim konusu işleme ilişkin faaliyetler genel anlamda “veri bellek çözümleri” olarak
adlandırılabilir. İşlem çerçevesinde tarafların faaliyet gösterdiği alanda sunmuş oldukları
ürünler geçici veya kalıcı hafızalı olabilmektedir. Geçici hafıza bilgiyi çalışır halde saklarken,
kalıcı hafıza sistem kapatılıp tekrar açıldığında bilgiyi saklamaya devam etmektedir. Bildirim
formunda yer alan ürünler kalıcı hafıza ürünlerini kapsamaktadır. Öte yandan bellekler genel
olarak aşağıdaki şekilde sınıflandırılabilmektedir:
İşletme Tipi Bellek: Veri merkezleri gibi iş yükünün yoğun olduğu sunucular ve
depolama sistemlerinde kullanılmaktadır.
Müşteri Tipi Bellek: Kişisel bilgisayarlar ve taşınabilir elektronik cihazlar gibi iş
yükünün daha az olduğu sistemlerde kullanılmaktadır.
Gömülü Flaş Bellek: Cep telefonları, araba elektroniği, endüstriyel ürünler vb. ürünler
için kullanılmaktadır.
(10) Bellekler, verinin depolanması için kullanılan teknoloji olarak tanımlanmaktadır. Depolama
ürünleri hâlihazırda HDD ve SSD teknolojileriyle üretilmektedir. HDD’lere göre SSD’ler
yüksek veri transfer hızı ve performansı, şoka ve titreşime dayanıklılık, sessiz çalışma,
hafiflik ve düşük enerji tüketimi özelliklerini arz etmektedir.2
(11) Bu bağlamda Türkiye'de WDC, müşteri tipi HDDs ve işletme tipi HDDs satışı alanında
faaliyet gösterirken; SANDISK, müşteri tipi SSDs ve çıkarılabilir kartlar, USB bellek ve cep
telefonu ile ilişkili uygulama ürünlerini satmaktadır. Bu çerçevede taraflarca üretilen nihai
ürünlerin farklılaştığı ve etkilenen pazarlar bakımından bir örtüşme olmadığı, bildirimde
bulunan teşebbüs temsilcisi tarafından ifade edilmiştir.
1 WDC’nin, Türkiye’de yerleşik olmayan iki distribütörü aracılığıyla yıllık satış değeri (…..) olan işletme tipi SSD
ürünü satışı gerçekleştirdiği bildirilmiştir. İşlemin devralınan tarafı olan SANDISK’in Türkiye’de işletme tipi
SSD satışı alanında faaliyeti bulunmamaktadır.
2 Kurul, 29.11.2011 tarih ve 11-64/1656-586 sayılı kararında SSD’lerin, HDD’lerin yerini alabileceği
değerlendirmesinde bulunmuştur.
16-04/74-30
3/5
(12) Ancak tarafların faaliyetleri arasında örtüşme olup olmadığının tespiti bakımından kritik olan
husus, HDD ve SSD pazarlarının birbirinden ayrılabilir olup olmadığıdır. Bu konuda AB
Komisyonu tarafından yapılan değerlendirmeler, HDD ve SSD’lerin ayrı pazarlar olduğu
yönünde iken, daha yeni tarihli kararlarda, SSD’lerin fiyatının düşüş eğiliminde olduğu
dikkate alınarak iki ürünün aynı pazarda olduğu görüşüne yaklaşıldığı ve net bir pazar tanımı
yapılamayacağı sonucuna ulaşıldığı görülmektedir3.
(13) WDC vekili tarafından, SANDISK ve WDC’nin kesin bir pazar payı bilgisine ulaşmanın
mümkün olmadığı ifade edilmiş ve tahmini pazar payları aralık olarak sunulmuştur. Söz
konusu tahmini bilgilere göre işlem tarafları ve pazarda faaliyet gösteren diğer teşebbüslerin
yaklaşık pazar paylarına aşağıda yer verilmektedir:
Tablo 1– HDD ve SSD Bellek Ürünleri Pazar Payları (2014)4
Teşebbüsler Yaklaşık Pazar Payı (%)
WDC (…..)
SANDİSK (…..)
İŞLEM SONRASI TOPLAM (…..)
SEAGATE (…..)
TOSHİBA (…..)
SAMSUNG (…..)
INTEL (…..)
MİCRON (…..)
Kaynak: Teşebbüsten gelen bilgiler.
(14) Söz konusu ürünler Türkiye’de üretilmediğinden ve tamamen ithalat yoluyla getirildiğinden,
ek inceleme kapsamında taraf temsilcisinin sunmuş olduğu tahmini verilerin netleştirilmesi
amacıyla, konuyla ilgili olarak Gümrük ve Ticaret Bakanlığı (Bakanlık)’ndan istatistiki veri
talep edilmiştir.
(15) Bakanlık tarafından gönderilen cevabi yazılarda özetle;
- Türk Gümrük Tarife Cetvelinde (TGTC) ticarete konu tüm eşyaların, Armonize Sistem
Sözleşmesi ve Avrupa Birliği resmi sınıflandırma sistemi olan Kombine Nomanklatür ile
uyumlu olarak gruplandırıldığı, ayrıca model ve markaya göre ayrı Gümrük Tarife
İstatistik Pozisyon (GTİP) ve sınıflandırmanın mevcut olmadığı,
- İthalat aşamasında ithalatçının, TGTC’de mevcut GTİP kodunu esas alarak Bilgisayarlı
Gümrük Etkinlikleri Sistemi'ne (BİLGE) beyan ettiği ve böylece Gümrük Veri Ambarı
Sistemi'ndeki (GÜVAS) verilerin söz konusu haliyle yer aldığı,
- BİLGE’de “marka” alanının olduğu ancak elektronik ortamda beyanname yükümlüsünün
doldurması zorunlu alanlardan olmaması sebebiyle marka bazında veri üretilemediği
ifade edilmiştir.
(16) Bakanlık tarafından gönderilen bilgi ve belgeden anlaşıldığı üzere ithalat kayıtları, ithalatçı
tarafından TGTC’de yer alan GTİB kodu esas alınarak yapılan beyanlara dayanmaktadır.
Söz konusu beyan işleminde ithalatçının marka bildirme zorunluluğunun olmaması
sebebiyle talep edilen bilgi ve belgeler Bakanlık tarafından marka ayrımı olmadan
gönderilmiştir.
3 Case COMP/M.5804- Samsung Electronics/Samsung Digital Imaging.
4 Tabloda, WDC tarafından aralık olarak sunulan tahmini pazar payı verilerinin ortalamalarına yer verilmiştir. Bu
nedenle tablodaki pazar payı rakamlarının yaklaşık değerler olduğu dikkate alınmalıdır.
16-04/74-30
4/5
(17) Bu haliyle Bakanlık tarafından gönderilen bilgi ve belgeler çerçevesinde SANDISK ve
WDC’nin veri bellek ürünleri alanındaki pazar paylarına ilişkin net bir rakamsal bilgiye
ulaşılması mümkün olmamıştır.
(18) Bakanlık tarafından sağlanan veriler marka bazında ayrıştırılamadığından işbu dosya
kapsamında doğrudan bir dayanak olarak kullanılması mümkün olmamakla birlikte, bu
verilerin bir başka açıdan değerlendirilmiştir. Bu kapsamda, HDD ve SSD gibi veri bellek
ürünlerinde 2014 ile 2015 yıllarında 73 farklı ülkeden, çok sayıda teşebbüs tarafından (…..)
ithalat işlemi gerçekleştirildiği görülmektedir. Bunlardan, doğrudan işlem taraflarından
gerçekleştirilen ithalat miktarının toplam ithalata oranı yaklaşık %(…..) seviyesindedir.
(19) Dolayısıyla işlem taraflarının Türkiye’deki gerçek pazar payları bu seviyenin üzerinde olsa
dahi, söz konusu ithalat işlemlerinin başka aracı teşebbüslerce gerçekleştirildiği
anlaşılmaktadır. Bu durum, söz konusu ürünlerin satışında pazar yapısının, çok sayıda
ithalatçı/aracının bulunduğu rekabetçi bir yapıda olduğuna işaret etmektedir.
(20) Öte yandan Kurul’un 29.11.2011 tarih ve 11-64/1656-586 sayılı Seagate’in, Samsung’un
HDD faaliyetini devralmasına izin veren kararı incelendiğinde birleşen tarafların toplam
pazar paylarının %(…..)’in üzerine çıktığı; WDC’nin ise %(…..) pazar payı aralığında
faaliyette bulunan ikinci teşebbüs konumuna geldiği görülmektedir. Aynı kararda, ayrıca
SSD pazarında 10’a yakın teşebbüsün faaliyette bulunduğu tespit edilmektedir. Kararın
büyük bir bölümünde ise Seagate ve Samsung birlikteliğinin hakim duruma yol açıp
açmayacağı tartışılmış, sonuç itibarıyla pazardaki belli başlı dinamikler göz önüne alınarak
işleme izin verilmiştir.
(21) Bu çerçevede HDD ve SSD’ler aynı pazarda kabul edilse bile, tarafların bildirdikleri tahmini
toplam pazar paylarının yaklaşık %(…..) olduğu görülmüştür. Diğer yandan pazarda işlem
taraflarının, Seagate gibi yaklaşık %(…..) oranındaki pazar payı ile güçlü bir konuma sahip
rakibinin bulunduğu görülmektedir. Bunun yanısıra işlemle Türkiye’de WDC ile Seagate
arasındaki rekabetin güçlenebileceği ve olumlu sonuçlar ortaya çıkabileceği kanaatine
varılmıştır.
(22) Yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler doğrultusunda, işlem sonucunda hakim
durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin
önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
16-04/74-30
5/5
H. SONUÇ
(23) Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054 sayılı
Kanun’un 7. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 2010/4 sayılı Rekabet
Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ kapsamında
izne tabi olduğuna; işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde yasaklanan nitelikte hakim
durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece rekabetin
önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmaması nedeniyle işleme izin verilmesine
OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy