Hakediş
4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun 24 üncü maddesinde,
“Mal ve hizmet alımlarıyla yapım sözleşmelerinde, öngörülemeyen durumlar nedeniyle bir iş artışının zorunlu olması halinde, artışa konu olan iş,
a) Sözleşmeye esas proje içinde kalması,
b) İdareyi külfete sokmaksızın asıl işten ayrılmasının teknik veya ekonomik olarak mümkün olmaması,
Şartlarıyla, anahtar teslimi götürü bedel ihale edilen yapım işlerinde sözleşme bedelinin % 10'una, birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilen mal ve hizmet alımlarıyla yapım işleri sözleşmelerinde ise %20'sine kadar oran dahilinde, süre hariç sözleşme ve ihale dokümanındaki hükümler çerçevesinde aynı yükleniciye yaptırılabilir.”
Denilmiş ve Yapım İşleri Genel Şartnamesinin 21 inci maddesinde de benzer bir düzenlemeye yer verilmiştir.
Söz konusu düzenlemeler gereğince, mal ve hizmet alımlarıyla yapım sözleşmelerinde, öngörülemeyen durumlar nedeniyle bir iş artışının zorunlu olması halinde, artışa konu olan işin sözleşmeye esas proje içinde kalması ve idareyi külfete sokmaksızın asıl işten ayrılmasının teknik veya ekonomik olarak mümkün olmaması hallerinde, anahtar teslimi götürü bedel ihale edilen yapım işlerinde sözleşme bedelinin %10'una, birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilen mal ve hizmet alımlarıyla yapım işleri sözleşmelerinde ise %20 'sine kadar oran dahilinde, süre hariç sözleşme ve ihale dokümanındaki hükümler çerçevesinde aynı yükleniciye yaptırılabileceğinden, adı geçen yapım işinde ihale dokümanında yer alan ancak daha sonra miktarında artış meydana gelen imalat kalemlerine, yüklenicinin, o imalatlar için aşırı düşük teklif fiyatı sorgulaması sırasında idareye verdiği ve üzerinden imalat yapmayı kabul ettiği fiyatlar esas alınarak ödeme yapılması gerekmektedir.
Savunmada, işe ait idari şartnamenin 24 üncü maddesinde tekliflerin geçerlik süresinin ihale tarihinden itibaren 150 takvim günü olduğunun belirtildiği, söz konusu imalat kalemlerinde meydana gelen artışların bu süreden sonraya denk geldiği, dolayısıyla teklif fiyatların süresinin dolduğu ifade edilmiştir. İdari şartnamenin 24 üncü maddesinde belirtilen, söz konusu ihale için sunulan fiyatların geçerlilik süresi olup, ihale sürecinin 150 günü aşması halinde geçerliliğini yitirecektir. Teklif veren isteklinin üzerinde ihalenin kalmasından sonra, sözleşmenin imzalanması ile artık sözleşme süreci başlar ve yüklenicinin sunduğu fiyatlar sözleşme süresince ve taahhüdün yerine getirilmesine kadar geçerliliğini korur. İşe ait sözleşmenin 9 uncu maddesinde işin süresi, iş yeri teslim tarihinden itibaren 910 gün olarak belirlenmiştir. Savunmada ileri sürülen hususun kabulü halinde, işin yapımı devam ederken 150 günün dolmasından itibaren bütün fiyatların yeniden tespiti gibi bir durumun söz konusu olması gerekir ki böyle bir durum konuyla ilgili hiçbir yasal düzenlemede yer almamaktadır.
Açıklanan nedenlerle, adı geçen yapım işinin devamı sürecinde iş kalemlerinde meydana gelen ve %10’luk sınır içinde kalan imalat artışları için yüklenicinin teklif ettiği birim fiyatların dışında yeni birim fiyatlar esas alınarak ödeme yapılması sonucunda ve hesabı aşağıda gösterildiği üzere fazla ödenen toplam … TL kamu zararının sorumlularına ortaklaşa ve zincirleme olarak, 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleri ile birlikte ve temyiz yolu açık olmak üzere ödettirilmesine oy birliğiyle,