Huzur hakkı
6172 sayılı Kanunun “Birlik meclisine üyelik şartları, seçilme esasları, görev ve yetkileri” başlıklı 6 ncı maddesinde,
“(15) Birlik meclisinin görev ve yetkileri şunlardır:
a) Başkanı seçmek.
b) Yönetim ve denetim kurullarının asıl ve yedek üyelerini seçmek.
c) Yönetim ve denetim kurulunu denetlemek ve ibra etmek.
ç) Bütçe ve çalışma programını tespit, tetkik, kabul ya da reddetmek.
d) Tesislerden birliğin kuruluş gayesine uygun olanların devralınmasına karar vermek.
e)Birliğin işlerinin yürütülmesi için çalıştırılması gereken personelle ilgili politikaları tespit etmek ve çalıştırılacak personelle sözleşme akdi yapmak için başkana yetki vermek, yönetim kurulu üyelerine brüt asgari ücretin yüzde ellisini ve başkana brüt asgari ücretin üç katını geçmemek üzere aylık olarak ödenecek huzur hakları ile denetim kurulu üyelerine brüt asgari ücreti geçmemek üzere yılda bir kez ödenecek huzur haklarını tespit etmek (…),
“Mevcut birlikler” başlıklı geçici 1 inci maddesinde ise, “Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte 26.05.2005 tarihli ve 5355 sayılı Mahalli İdare Birlikleri Kanununa göre kurulmuş olan sulama birlikleri onsekiz ay içinde durumlarını bu Kanuna uygun hale getirmek zorundadır. Aksi takdirde bu birliklerin tüzel kişiliği kendiliğinden sona erer ve bu birlikler valinin görevlendireceği vali yardımcısı başkanlığında, defterdarlık, tarım il müdürlüğü, DSİ bölge müdürlüğü ve il mahalli idareler müdürlüğü yetkililerinden oluşan tasfiye komisyonu tarafından en geç iki ay içinde tasfiye edilir. Birliğin tüm hak, alacak, borç ve 14.07.1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi olmayan personeli ile birliğe ait taşınır ve taşınmazlar bu Kanuna istinaden kurulan yeni birliğe devrolunur (…)”
5355 sayılı Kanunun “Ortak hükümler” başlıklı 22 nci maddesin de, “(…)birlik meclisi ile birlik encümeninin başkan ve üyelerine meclis ve encümen toplantılarına katıldıkları her gün için birlik başkanına (5000), encümen üyelerine (2000), meclis üyelerine (1500) gösterge rakamının Devlet memurları için belirlenen aylık katsayı ile çarpımı sonucu bulunacak tutarı geçmemek üzere, birlik meclisi tarafından belirlenecek miktarda huzur hakkı ödenebilir. Ancak, huzur hakkı ödenecek gün sayısı, bir yıl içinde yirmidört günü geçemez.”
denilmektedir.
Yapılan incelemede, Birlik Başkanı … …’ya Birlik Meclisinin … tarih ve … sayılı Kararıyla Birlik Encümenine yapılan yetki devri üzerine Birlik Encümeninin … tarih ve ..sayılı Kararı ile aylık olarak net … TL, Birlik Meclisinin … tarih ve … sayılı Kararı ile de aylık olarak net … TL ücret ödenmesi öngörülmüştür. Bu kararlar uyarınca adı geçen birlik başkanına brüt olarak toplam … TL ücret ile 5355 sayılı Kanunun 22 nci maddesi gereğince ... toplantı karşılığında (...x….x…=) …. TL huzur hakkı ödendiği görülmüştür.
Birlik Encümenin 12.12.2010 tarihli toplantısında, birlik başkanına yapılacak olan ödeme belirlenmiştir. Bu toplantının yapıldığı tarihte, 5355 sayılı Kanun hükümleri yürürlükte olduğundan, birlik başkanına mezkur kanunun 22 nci maddesi gereğince, meclis ve encümen toplantılarına katıldığı her gün için, yıllık azami 24 günü geçmemek üzere, (5000) gösterge rakamının memur aylıklarına uygulanan katsayı ile çarpımı ile bulunan tutarda huzur hakkı ödenmesi gerekmektedir. Bu durumda, birlik başkanına 2012 yılında yapılan.. toplantı için toplam … TL huzur hakkı ödenmelidir. Yürürlükteki mevzuat hükümleri uygulanmaksızın birlik başkanına Birlik Encümenince alınan karar uyarınca 2012 yılının ilk 11 ayı için … TL’nin ödenmesi mümkün değildir.
Öte yandan, 6172 sayılı Kanunun yürürlüğe girmesinden sonra 23.11.2012 tarihinde yapılan Birlik Meclisinin toplantısında her ne kadar huzur hakkının adı hatalı olarak belirlenmiş olsa da, belirlenen tutarın anılan kanunda belirtilen limitler dahilinde olduğu anlaşılmıştır. Dolayısıyla birlik başkanına 2012 yılının Aralık ayı için … TL huzur hakkı ödenmesi yukarıda açıklanan mevzuata aykırılık teşkil etmemektedir.
Diğer taraftan, mevzuata aykırılıkla ilgili olarak vefat eden Harcama Yetkilisi ve Birlik Başkanı … … ile Birlik Meclisi Üyeleri … … ve … …’ye 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ve ikincil mevzuatla yüklenmiş bir yükümlülük bulunmadığından, adı geçenlerin sorumluluğu bulunmamaktadır.
Bu itibarla, Birlik Başkanı … …’ya huzur hakkı ödemesi yapılması gerekirken, … TL maaş ödemesi yapılması sonucunda,
… TL’si için kamu zararı oluşmadığından ilişilecek bir husus bulunmadığına,
… TL’sinin kamu zararı niteliğinde olduğuna ve Birlik Meclisinin … tarih ve … sayılı Kararı ve Birlik Encümeninin … tarih ve … sayılı Kararını imzalayan Birlik Meclisi Üyeleri … …, … …, … …, … …, … …, … …, … …, … …, … …, … … ve … …’e, müştereken ve müteselsilen,
6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleri ile birlikte ve temyiz yolu açık olmak üzere ödettirilmesine,
Üye … …’nün, “6172 sayılı Sulama Birlikleri Kanununun geçici birinci maddesinde, mevcut sulama birliklerinin onsekiz ay içinde durumlarını bu Kanuna uygun hale getirmeleri hükmü getirilmiş, aynı kanunla, birlik başkanına brüt asgari ücretin üç katını geçmemek üzere aylık olarak ödenecek huzur haklarını tespit etmek yetkisi de birlik meclisine verilmiştir. Yine aynı kanunla birlik meclisine yönetim kurulunu denetleme ve ibra etme, bütçeyi kabul ya da reddetme yetkisi verilmiş, birlik üyelerine de birlik meclisi kararının kanun, birlik ana statüsü ve sunulan hizmetin gereklerine aykırı olduğu iddiasıyla, toplantıyı takip eden otuz gün içinde birlik merkezinin bulunduğu yerdeki mahkemeye başvurabilme hakkı tanınmıştır.
Kanun ile her konuyu bütün kapsam ve ayrıntılarıyla düzenlemek mümkün değildir. Kanunda başkana yapılacak ödemenin üst sınırı belirlenmiş bu sınırlar içinde kalmak koşuluyla meclise tamamlayıcı nitelikte düzenleyici bir işlem yapma yetkisi verilmiştir. Dolayısıyla birlik başkanına verdiği hizmet karşılığı yapılan ödeme mevzuatında öngörülmeyen bir ödeme olmayıp, mevzuatın öngördüğü bir ödemenin yapılması sırasında hataya düşülmesi olarak kabul edilebilir. Zira yapılan ödeme kanunla belirlenen üst sınırın altında bir ödemedir.
Dolayısıyla birlik başkanına yapılan ödemenin, kanunla belirlenen üst sınırın altında kaldığı, bütçede yer aldığı, yönetimin ibra edildiği ve yapılan ödemeye meclis veya meclis üyelerince bir itirazda da bulunulmadığı hususları da göz önünde bulundurulduğunda kişi haklarının korunması ve hukuk devleti ilkesinin gereklerinin temin edilmesi açısından, yapılan hizmetin karşılığı olarak, kanunda belirtilen üst sınırı geçmemek üzere birlik başkanına yapılan bu ödeme nedeniyle tazmin hükmü verilmemesi uygun olur.” şeklindeki karşı görüşüne karşın, oy çokluğuyla,