Fiyat Farkı
Asıl ilamın .. nci maddesiyle tazminine hükmolunan konuyla ilgili olarak Temyiz Kurulunun .. tarih ve .. tutanak numaralı bozma kararı üzerine 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesinin yedinci fıkrası hükmü gereğince görüşülmesine karar verildi.
Asıl ilamın .. nci maddesiyle, .. İşine ait .. nolu hakediş .. tarihinde düzenlenmesine rağmen fiyat farkı uygulamasında bir önceki ayın değil, .. ayı endekslerinin güncel indeks olarak alınması sonucu oluşan … TL kamu zararı için tazmin hükmü verilmişti.
Söz konusu tazmin hükmü hakkında sorumlular Gerçekleştirme Görevlisi…ve Diğer Sorumlular.. ve ..’un yapmış olduğu temyiz başvurusu üzerine Sayıştay Temyiz Kurulunca … tarih ve …tutanak numaralı kararda,
Yapım işlerine ilişkin fiyat farkı hesabında güncel indeks olarak iş programına göre işin yapılması gereken ayın indekslerinin alınması gerektiği, yüklenicinin, fiyat farkı alacağı imalatlar için işi fiili olarak yapması gerektiği ayın indeksini esas alması ve işin fiili gerçekleşme durumunun göz önünde bulundurulması gerektiği, ..nolu hakedişin … tarihine kadar yapılan imalatları kapsadığı, ödemesi yapılan hakedişin uygulama ayı içinde düzenlendiği ve ödemenin buna uygun gerçekleştirildiği, uygulama ayı indeksi olan …ayı indeksinin kullanıldığı, dolayısıyla idarece yapılan uygulamanın mevzuata uygun olduğu belirtilmiş ve bu hususların tekrar değerlendirilmesini teminen .. sayılı ilamın ..nci maddesiyle verilen tazmin hükmünün bozularak dairesine gönderilmesine karar verilmiştir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhalesi Yapılacak Olan Yapım İşlerine İlişkin Fiyat Farkı Hesabında Uygulanacak Esasların “Tanımlar” başlıklı 5. maddesinde,
“Bu esasların uygulanmasında,
J) Uygulama ayı: İdarece onaylanmış iş programına uygun olarak işlerin gerçekleştirildiği ayı,
k) Temel İndeks: İhale (son teklif verme) tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait indeksi,
l) Güncel indeks: Hakedişin düzenlendiği tarihin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait indeksi,
m) Fiyat farkı: Birim fiyat sözleşmelerde, uygulama ayı içinde iş programına uygun olarak gerçekleşen imalat iş kalemleri ve ihzarat için, anahtar teslimi götürü bedel sözleşmelerde ise, uygulama ayı içinde iş programına uygun olarak ilerleme yüzdelerine göre gerçekleşen imalat iş grupları için, bu Esaslara göre ödenecek veya kesilecek bedeli ifade eder.
“Uygulama Esasları” başlıklı 7 inci maddesinde, “ (...)
d) Hakedişlerin düzenlenmesi sırasında, hakedişe uygulanacak indeksin henüz belli olmadığı durumlarda, bir önceki güncel indeks kullanılarak fiyat farkı hesaplanır. Yeni indeksler temin edildiğinde sonraki hakedişlerde fiyat farkları buna göre düzeltilir.”
“İş Programı ve Ödenek Dilimi” başlıklı 8 inci maddesinde,
“Herhangi bir aya ait onaylı iş programındaki ödenek harcanamadığı takdirde, daha sonraki aylarda yapılacak hakedişlerde, hakediş toplamları ödeneğin harcanamayan kısmına eşit olana kadar, iş programı gerçekleştirilmemiş ayın indeksi uygulanır.” hükümleri bulunmaktadır.
Yapım İşleri Genel Şartnamesinin,
4. maddesinde, İş programının, “Yüklenicinin, işin süresi ve varsa iş kısımlarına ait bitirme tarihleri ile yıllık ödeme miktarlarını da dikkate alarak, yapım işine ait iş kalemlerini/gruplarını, aylık imalatı ve iş miktarlarını, ihzarat ödemesi öngörülen işlerde ihzaratı, yıllık ödenek dilimlerini ve bunların aylara dağılımını ayrıntılı olarak gösterdiği programını” ifade ettiği ve sözleşmede belirtilen iş kısımlarının, iş bitirme tarihleri ile yıllık ödeme miktarlarının izlenmesine esas olduğu belirtilmektedir.
Geçici Hakediş Raporları başlıklı 39. maddesinde ise “Geçici hakediş raporları yüklenicinin başvurusu üzerine, sözleşme veya eklerinde aksine bir hüküm bulunmadıkça her ayın ilk beş işgünü içinde düzenlenir” hükmü bulunmaktadır.
Yukarıda belirtilen mevzuat hükümlerinden, iş programında ödenek dilimlerinin aylık olarak belirleneceği, yüklenicinin işi iş programına uygun olarak gerçekleştireceği, hakedişlerin aylık olarak düzenleneceği, bir aya ait ödenek o ayın son gününe kadar harcanabileceğinden hakediş düzenleme tarihinin uygulama ayından sonraki aya ait olacağı, dolayısıyla güncel indeksin uygulama ayına ait indeks olacağı anlaşılmaktadır.
Söz konusu işte de fiyat farkı hesabında güncel indeksin iş programındaki uygulama ayına göre alınmıştır. İşin bitim tarihi … olduğundan, … nolu hakedişte yer alan imalatlar .. ayına ilişkin olup, hakedişin .. ayı sona ermeden (işin bitim tarihi olan … tarihinde) düzenlenmesi uygulama ayını, dolayısıyla güncel indeksi etkilememektedir.
Bu nedenle … İşinin bitim tarihi … olup ..nolu hakedişe ilişkin fiyat farkı hesabında güncel indeks olarak …ayı indekslerinin alınması mevzuata uygun olduğundan, daha önce verilen … TL tazmin hükmünün sorumluların uhdelerinden kaldırılmasına,
Oy birliğiyle,