Hakediş
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun,
“Kamu zararı” başlıklı 71 inci maddesinde,
(Değişik birinci fıkra: 25/4/2007-5628/4 md.) Kamu zararı, kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmasıdır.
Kamu zararının belirlenmesinde,
a) İş, mal veya hizmet karşılığı olarak belirlenen tutardan fazla ödeme yapılması,
b) Mal alınmadan, iş veya hizmet yaptırılmadan ödeme yapılması,
c) Transfer niteliğindeki giderlerde, fazla veya yersiz ödemede bulunulması,
d) İş, mal veya hizmetin rayiç bedelinden daha yüksek fiyatla alınması veya yaptırılması,
e) İdare gelirlerinin tarh, tahakkuk veya tahsil işlemlerinin mevzuata uygun bir şekilde yapılmaması,
f) (Mülga:22/12/2005-5436/10 md.)
g) Mevzuatında öngörülmediği halde ödeme yapılması,
Esas alınır.
(Değişik üçüncü fıkra: 22/12/2005-5436/10 md.) Kontrol, denetim, inceleme, kesin hükme bağlama veya yargılama sonucunda tespit edilen kamu zararı, zararın oluştuğu tarihten itibaren ilgili mevzuatına göre hesaplanacak faiziyle birlikte ilgililerden tahsil edilir.
Alınmamış para, mal ve değerleri alınmış, sağlanmamış hizmetleri sağlanmış, yapılmamış inşaat, onarım ve üretimi yapılmış veya bitmiş gibi gösteren gerçek dışı belge düzenlemek suretiyle kamu kaynağında bir artışa engel veya bir eksilmeye neden olanlar ile bu gibi kanıtlayıcı belgeleri bilerek düzenlemiş, imzalamış veya onaylamış bulunanlar hakkında Türk Ceza Kanunu veya diğer kanunların bu fiillere ilişkin hükümleri uygulanır. Ayrıca, bu fiilleri işleyenlere her türlü aylık, ödenek, zam, tazminat dahil yapılan bir aylık net ödemelerin iki katı tutarına kadar para cezası verilir.
(Değişk son fıkra: 25/4/2007-5628/4 md.) Kamu zararının, bu zarara neden olan kamu görevlisinden veya diğer gerçek ve tüzel kişilerden tahsiline ilişkin usûl ve esaslar, Maliye Bakanlığının teklifi üzerine Bakanlar Kurulu tarafından çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir.
“Yetkisiz Tahsil ve Ödeme” başlıklı 72 nci maddesinde,
Kanunların öngördüğü şekilde yetkili kılınmamış hiçbir gerçek veya tüzel kişi, kamu adına tahsilat veya ödeme yapamaz.
Yetkisiz tahsilat veya ödeme yapılması, kamu hizmeti karşılığında veya kamu hizmetleriyle ilişkilendirilerek bağış veya yardım toplanması veya başka adlarla tahsilat veya ödeme yapılması hallerinde, söz konusu tutarlar, yetkisiz tahsilat veya ödeme yapılanlardan alınarak, ilgisine göre bütçeye gelir kaydedilir veya ilgililerine iade edilmek üzere emanet hesaplarına kaydedilir. Ayrıca, bunlar hakkında ilgili kanunları uyarınca adli ve idari yönden gerekli işlemler yapılır.
“Para cezaları ve yetkili merciler” başlıklı 73 üncü maddesinde,
Bu Kanunda belirtilen para cezaları, ilgili kamu idaresinin üst yöneticisi tarafından verilir. Para cezaları, karar verilmesini izleyen ay başından başlamak üzere ve herhangi bir hüküm almaya gerek kalmaksızın, ilgililerine yapılan her türlü aylık, ödenek, zam, tazminat dahil bir aylık net ödemelerin dörtte biri oranında kesilerek tahsil olunur.
“Zamanaşımı” başlıklı 74 üncü maddesinde,
Kamu zararının meydana geldiği ve bu Kanunda belirtilen para cezalarının verilmesini gerektiren fiilin işlendiği yılı izleyen malî yılın başından başlamak üzere zamanaşımını kesen ve durduran genel hükümler saklı kalmak kaydıyla onuncu yılın sonuna kadar tespit ve tahsil edilemeyen kamu zararları ile para cezaları zamanaşımına uğrar.(1)
Denilmektedir.
Kamu Zararlarının Tahsiline İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “Kamu Zararının Belirlenmesi” başlıklı 6 ncı maddesinde,
“(1) Kamu zararının belirlenmesinde,
a) Yapılan iş, alınan mal veya hizmet karşılığı olarak ilgili mevzuatında belirtilen ya da mevzuatında öngörülen karar, onay, sözleşme ve benzeri belgelerde belirlenen tutardan fazla ödeme yapılması,
b) İlgili mevzuatında öngörülen haller dışında, iş yaptırılmadan, mal veya hizmet alınmadan önce ödeme yapılması,
…
ğ) Mevzuatında öngörülmediği halde ödeme yapılması,
esas alınır.”
Hükmü mevcuttur.
A- …Ltd.Şti. yükleniminde bulunan … yapım işine ilişkin olarak … tarih ve … TL tahakkuk tutarlı .. nolu hakediş raporu, … tarih ve … nolu .. TL tutarlı Ödeme Emri Belgesi ekinde yasal kesintiler sonucu 103 Banka hesabına … TL olarak ödenmesi gerekirken … tarih ve … nolu Gönderme Emri ile bu gönderme emrine ekli listede ….Ltd.Şti. Banka hesabına … TL fazlası ile … TL havale edilmiş, … tarih ve … nolu Banka dekontu ile de bu tutar üzerinden ödeme yapılmıştır.
Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri uyarınca gönderme emri belgesinde yükleniciye … TL fazla ödeme yapılması sonucu kamu zararı oluşmuşsa da, bu tutar tahsil edildiğinden ilişilecek bir husus kalmadığına,
B- Söz konusu işe ilişkin … tarih ve … nolu Gönderme Emri tutarına ve eki liste’ye Şirketin unvanı ve Banka hesap numarası ile karşısına Yevmiye Defteri kayıtlarında olmaksızın, herhangi bir belgeye de dayanmaksızın … TL yazılmış, Banka tarafından bu tutar da … Ltd.Şti.’ne ödenmiştir.
Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri uyarınca herhangi bir belgeye dayanmaksızın yükleniciye … TL ödeme yapılması sonucu kamu zararı oluşmuşsa da, bu tutar aşağıda tarih ve numaraları gösterilen ödeme emri belgeleri ile tahsil edildiğinden ilişilecek bir husus kalmadığına,
oy birliğiyle,