Hakediş
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun “Tanımlar” başlıklı 3 üncü maddesinde, “h) Kamu gideri: Kanunlarına dayanılarak yaptırılan iş, alınan mal ve hizmet bedelleri, sosyal güvenlik katkı payları, iç ve dış borç faizleri, borçlanma genel giderleri, borçlanma araçlarının iskontolu satışından doğan farklar, ekonomik, malî ve sosyal transferler, verilen bağış ve yardımlar ile diğer giderleri (…) İfade eder.”
Aynı Kanunun “Kamu zararı” başlıklı 71 inci maddesinde, “Kamu zararı, kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmasıdır.
Kamu zararının belirlenmesinde,
a) İş, mal veya hizmet karşılığı olarak belirlenen tutardan fazla ödeme yapılması,
b) Mal alınmadan, iş veya hizmet yaptırılmadan ödeme yapılması,
(…)
Esas alınır.”
Denilmektedir.
Yapım İşleri Genel Şartnamesinin 23 üncü maddesinde,
“Yüklenici projelerde kendiliğinden hiç bir değişiklik yapamaz. Proje ve şartnamelere uymayan, eksik ve kusurlu oldukları tespit edilen işleri yüklenici, yapı denetim görevlisinin talimatı ile belirlenen süre içinde bedelsiz olarak değiştirmek veya yıkıp yeniden yapmak zorundadır. Bundan dolayı bir gecikme olursa sorumluluğu yükleniciye aittir. Bununla birlikte, yüklenici tarafından proje ve şartnameden farklı olarak yapılmış olan işlerin, fen ve sanat kurallarına ve istenen özelliklere uygun oldukları idarece tespit edilirse, bu işler yeni durumları ile de kabul edilebilir. Ancak bu takdirde yüklenici, daha büyük boyutta veya fazla miktarda malzeme kullandığını ve daha fazla emek harcadığını öne sürerek fazla bedel isteyemez. Bu gibi hallerde hakediş raporlarına, proje ve şartnamelerde gösterilen veya yazılı talimatla bildirilen boyutlara göre hesaplanmış miktarlar yazılır. Bu şekilde yapılan işlerin boyutları, emeğin değeri ve malzemesi daha az ise bedeli de ona göre ödenir.”,
Aynı şartnamenin 24’üncü maddesinde ise,
“Yapı denetim görevlisi, yüklenici tarafından yapılmış olan işin eksik, hatalı ve kusurlu olduğunu veya malzemenin şartnamesine uygun olmadığını gösteren delil ve emareler gördüğü takdirde, gerek işin yapımı sırasında ve gerekse kesin kabule kadar olan sürede bu gibi eksiklerin, hataların ve kusurların incelenmesi ve tespiti için gerekli görülen yerlerin kazılmasını ve/veya yıkılıp yeniden yapılmasını yükleniciye tebliğ eder. Bu incelemeler yüklenici veya vekili ile birlikte yapılır. Yüklenici veya vekili bu konuda yapılacak tebliğe uymazsa, incelemeler yapı denetim görevlisince tek taraflı olarak yapılıp durum bir tutanakla tespit edilir. Bu gibi inceleme ve araştırmaların giderleri, işlerin eksik, hatalı ve kusurlu olduğunun anlaşılması halinde yükleniciye ait olur. Aksi anlaşılırsa genel hükümlere göre işlem yapılır.
Sorumluluğu yükleniciye ait olduğu anlaşılan hatalı, kusurlu ve malzemesi şartnameye uymayan işlerin bedelleri, geçici hakedişlere girmiş olsa bile, yüklenicinin daha sonraki hakedişlerinden veya kesin hakedişinden ya da teminatından kesilir.” denilmektedir.
… yapım işinde proje ve şartnamelere uygun olmayan hususlar kontrol teşkilatı ve idare temsilcisi ile birlikte işyerinde yapılan fiili ve fiziki denetimde tespit edilmiştir. Yapılan tespitler sonucunda,
A- İşin projesine ve teknik şartnamesine göre binanın çatısında yalıtım amaçlı 19.050/3AN poz numaralı 8,80 TL birim fiyatlı 12 cm kalınlığında cam yünü kullanılması gerekirken, çatının bazı bölümlerinde 19.050/2 poz numaralı 6,80 TL birim fiyatlı 8 cm kalınlığında cam yünü kullanılması bazı bölümlerinde ise hiç cam yünü kullanılmaması,
B- İşin projesine ve teknik şartnamesine göre, yağmur iniş borularının tretuvar üstündeki 2 metrelik bölümlerinin 31,90 TL birim fiyatlı demir borudan yapılması gerekirken, 80 cm lik bölümünün demir borudan yapıldığı kalan kısmın ise 24.061 poz numaralı 10,15 TL birim fiyatlı PVC borulardan yapılması,
C- İşin projesine ve teknik şartnamesine göre, müzik sınıfına yapılması gereken 26,36 TL birim fiyatlı taş yünü asma tavanın yapılmayıp, yerine Y.25.003/18 poz numaralı 12,26 TL birim fiyatlı iki kat su bazlı ipekmat boya yapılması,
D- İşin projesine ve teknik şartnamesine göre 18.461/1 pozlu 18,09 TL birim fiyatlı asfalt kaplı cam tülü pestil ile 1 katlı yalıtım yapılması gerekirken, bu imalatın yapılmaması,
E- İşin projesine ve teknik şartnamesine göre, atölye binasında dört kanat açılması gereken pencerelerin iki kanat, iki kanat açılması gereken pencerelerin tek kanat açılır şeklinde imal edilmesi,
F- İşin projesine ve teknik şartnamesine göre, merdiven korkuluklarına Ø 60 mm çapında paslanmaz çelik merdiven küpeştesi yapılması gerekirken, yerine Ø32 ve Ø51 mm çapında paslanmaz çelik korkuluk yapılması,
G- İşin projesine ve teknik şartnamesine göre, eğitim ve atölye binalarındaki yangın ve servis merdivenlerinin pürüzlendirilmesi gerekirken, bu işlemin yapılmaması,
sonucu toplam … TL kamu zararı oluşmuşsa da bu tutar tahsil edildiğinden ilişilecek bir husus kalmadığına, oy birliğiyle,