Personel Ödemeleri
A- … Üniversitesinde 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 58 inci maddesinin f fıkrasına göre döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılan akademik personele mesai içi faaliyetlerine karşılık olarak ek ödeme yapıldığı görülmüştür.
2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 58 inci maddesinin (f) fıkrasında,
“Rektör, rektör yardımcısı ve genel sekreterlere gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, üniversite yönetim kurulunun uygun gördüğü birimin döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılır. Yapılacak ek ödemenin tutarı ek ödeme matrahının, rektörler için yüzde 600’ünü, rektör yardımcıları için yüzde 300’ünü, genel sekreterler için yüzde 200’ünü geçemez.
Döner sermaye gelirinin elde edildiği birimlerin dekan, başhekim ve enstitü ve yüksekokul müdürleri ile bunların yardımcılarına, gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, görev yaptıkları birimin döner sermaye gelirlerinden yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılır. Yapılacak ek ödemenin tutarı, ek ödeme matrahının, dekan, enstitü ve yüksekokul müdürü için yüzde 250’sini, bunların yardımcıları için yüzde 100’ünü, tıp ve diş hekimliği fakülteleri dekanları ile sağlık uygulama ve araştırma merkezleri başhekimleri için yüzde 500’ünü, bunların yardımcıları için yüzde 300’ünü geçemez.
Bu fıkra kapsamında bulunan yöneticilere, mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerinden dolayı ayrıca ek ödeme yapılmaz. Mesai saatleri dışında döner sermaye gelirlerine katkıları bulunması hâlinde alabilecekleri toplam ek ödeme tutarı, hiçbir şekilde yönetici payı dahil ilgisine göre (c) ve (d) fıkralarında belirtilen esaslara göre hesaplanacak tutarı geçemez.” hükmü yer almakta, 18.02.2011 tarih ve 27850 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde aynı hükme yer verilmekte ve Yönetmeliğin 5 inci maddesinin 7 nci fıkrasında “Kanunun 58 inci maddesinin (c) ve (d) fıkraları kapsamında buluna personel ile (f) fıkrasının üçüncü paragrafı kapsamında yürütülen hizmetler için mesai dışı (B2) puanı hesaplanır. Bu hesaplama, ilgisine göre Kanunun 58 inci maddesinde belirlenen tavan tutarları geçmemek üzere yapılır.” denilmektedir.
Bu hükümlere göre gelir getirici katkılarına bakılmaksızın döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılan personele mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerinden dolayı ek ödeme yapılmaması, mesai saatleri dışında döner sermaye gelirlerine katkıları bulunmuşsa ilgililer için mesai dışı (B2) puanının hesaplanması gerekmektedir.
Bu itibarla, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 58 inci maddesinin (f) fıkrasına göre üniversite yönetim kurulunun uygun gördüğü birimin döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılan akademik personele, mesai saatleri içerisinde verdiği mesleki hizmetler için Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmeliğin 5 inci maddesinin 2 nci fıkrasında tanımlanan “(A) Kurumsal katkı puanı” üzerinden ek ödeme yapılması sonucu sebep olunan … TL kamu zararının, sorumlulardan …ve …’a,
müştereken ve müteselsilen,
6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle birlikte ve temyiz yolu açık olmak üzere ödettirilmesine,
(Üye …’nün, Gerek 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinde gerekse bu madde uyarınca yürürlüğe konulmuş olan Yönetmelikte yer alan ve yöneticilere döner sermayeden yapılacak ödemelerin esaslarını belirleyen düzenlemelerde temel kural, yöneticilere mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerden dolayı yönetici payı dışında ayrıca ek ödeme yapılamaması, mesai saatleri dışında döner sermaye gelirlerine katkılarının bulunması halinde ise gelir getirici katkıları dikkate alınarak ek ödeme yapılabilmesidir. Rapordaki tazmin talebi esas itibariyle yönetmelikteki formülde yer alan (A) puanın da, mesai saatleri içerisinde verilen mesleki hizmet yani B1 gibi kabul edilmesine dayanmakta olup, yöneticilere A puanı dikkate alınarak ödeme yapılamayacağı yorumu üzerine kurulmuştur.
Öncelikli olarak, hem kanun hem de yönetmeliğin yazım tekniğinden (mesai içindeki mesleki hizmetlerin ücretlendirilmeyeceğinden bahsedildikten hemen sonra mesai dışındaki gelir getirici katkılarının ücretlendirileceğinden bahsedilmesinden) anlaşılacağı üzere, mesleki hizmetler, yöneticilerin yönetici payı olarak karşılıklandırılan yöneticilik faaliyetleri dışında icra ettikleri akademik unvanlarıyla öğretim üyesi olarak gerçekleştirdikleri eğitim öğretim faaliyetleri, bilimsel faaliyetler ve akademik unvanlarının temelini oluşturan meslekleri (tıp doktoru, tarihçi, ziraatçı vb.) ile ilgili faaliyetlerdir.
Öğretim üyelerinin meslekleri sayesinde gerçekleştirdikleri ameliyat, tedavi, proje vb. döner sermaye (satış) gelirlerini doğrudan etkileyen çalışmalarda bizzat yer almalarına dayanan faaliyetler, yönetmelikle açıklığa kavuşturulan (B) puanlarına ilişkin gelir getirici faaliyetlere karşılık gelmekte olup, bu yönüyle kanun ve yönetmeliğin birbirini tamamlayıcı nitelikte oldukları söylenebilir.
Dolayısıyla, (B) puanlarında “mesai içi” ve “mesai dışı” tabirlerinden açıkça bahsedilmiş olması da dikkate alındığı takdirde, yönetmelikteki formülün (B) puanları açısından tereddüt bulunmamakta olup, mesleki hizmet kapsamındaki gelir getirici faaliyetler, sadece mesai saatleri dışında gerçekleştirilmesi halinde yöneticiler için ek ödeme hesabına yansıtılabilmektedir. Daha açık bir ifadeyle, yönetmelikteki formülde yer alan “bireysel gelir getirici faaliyetlerden dolayı alınan mesai içi (B1)” puanından dolayı yöneticilere ek ödeme yapılmasına hiçbir şekilde izin verilmez iken, “gelir getirici faaliyetlerden dolayı alınan mesai dışı (B2)” puanından dolayı yöneticilere ek ödeme yapılmasında ise yasal yönden herhangi bir engel getirilmemektedir.
Yönetmelikte (B) gelir getirici faaliyet puanları dışında yer alan ve rapora konu ihtilafa sebep olan diğer formül bileşeni, (A), puanından yöneticilere ek ödeme yapılıp yapılamayacağı hususunun açıklığa kavuşturulması için ise bu puanın tanımına bakmak gerekmektedir. Bu bağlamda,
(A) Kurumsal katkı puanı, ilgili döner sermaye birim veya alt birim ortalamasının, kadro/görev unvan katsayısı ve aktif çalışılan gün katsayısı ile çarpımı sonucu bulunan puanı ifade etmekte olup, bu puanın hesaplanmasında,
(A) = Birim (b-ort) veya alt birim (ab-ort) ortalaması x kadro/görev unvan katsayısı x aktif çalışılan gün katsayısı formülü uygulanmaktadır. Birim (b-ort) veya alt birim (ab-ort) ortalaması ise, ödeme dönemi içinde, birim veya alt birimde üretilen bireysel puanların toplamının (Toplam = (B+C+D)), aynı dönemde tüm çalışanların aktif çalışılan gün katsayılarının toplamına bölünmesi ile elde edilen ve (A) puanının hesaplanmasında kullanılan puanı (Birimde veya alt birimde üretilen toplam puan / (birim veya alt birimde tüm çalışanların aktif çalışılan gün katsayıları toplamı) ifade etmektedir.
Buradan hareketle, (A) puanının, kadro/görev unvanına göre ortalamadan verilen bir puan olması hasebiyle, Yönetmelik eki Kadro/Görev Unvan Katsayı Cetvelinde öğretim üyesi olarak yöneticilere ilişkin kadro/görev unvanlarının açıkça sayılması (ve sadece öğretim üyesi olunmasının yeterli olması) karşısında döner sermaye biriminde görevli herkese verilen (A) puanı için yöneticilere ek ödeme yapılamayacağından bahsetmek mümkün görünmemektedir. Kaldı ki 2547 sayılı Kanunun 58. Maddesinin (c) ve (d) fıkralarında belirlenen tavan tutarlar da aşılmadığından yapılan ödemenin mevzuata uygunluğuna karar verilmesi, ancak ülke genelinde uygulama birliğinin sağlanması açısından konunun yargısal niteliği olmayan raporlarla TBMM ve ilgili diğer kurumlara bildirilmesi uygun olur.” şeklindeki görüşüne karşın, oy çokluğuyla,
B- … Üniversitesinde 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 58 inci maddesinin f fıkrasına göre döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılan …’na A kurumsal katkı puanı ödemesinde esas alınan birim puanı, mesai dışı faaliyet gibi gösterilerek tekrar mesai içi performans ek ödemesi yapıldığı görülmüştür.
2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 58 inci maddesinin (f) fıkrasında,
“Rektör, rektör yardımcısı ve genel sekreterlere gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, üniversite yönetim kurulunun uygun gördüğü birimin döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılır. Yapılacak ek ödemenin tutarı ek ödeme matrahının, rektörler için yüzde 600’ünü, rektör yardımcıları için yüzde 300’ünü, genel sekreterler için yüzde 200’ünü geçemez.
Döner sermaye gelirinin elde edildiği birimlerin dekan, başhekim ve enstitü ve yüksekokul müdürleri ile bunların yardımcılarına, gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, görev yaptıkları birimin döner sermaye gelirlerinden yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılır. Yapılacak ek ödemenin tutarı, ek ödeme matrahının, dekan, enstitü ve yüksekokul müdürü için yüzde 250’sini, bunların yardımcıları için yüzde 100’ünü, tıp ve diş hekimliği fakülteleri dekanları ile sağlık uygulama ve araştırma merkezleri başhekimleri için yüzde 500’ünü, bunların yardımcıları için yüzde 300’ünü geçemez.
Bu fıkra kapsamında bulunan yöneticilere, mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerinden dolayı ayrıca ek ödeme yapılmaz. Mesai saatleri dışında döner sermaye gelirlerine katkıları bulunması hâlinde alabilecekleri toplam ek ödeme tutarı, hiçbir şekilde yönetici payı dahil ilgisine göre (c) ve (d) fıkralarında belirtilen esaslara göre hesaplanacak tutarı geçemez.” hükmü yer almakta, 18.02.2011 tarih ve 27850 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Yükseköğretim Kurumlarında Döner Sermaye Gelirlerinden Yapılacak Ek Ödemenin Dağıtılmasında Uygulanacak Usul ve Esaslara İlişkin Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde aynı hükme yer verilmekte ve Yönetmeliğin 5 inci maddesinin 7 nci fıkrasında “Kanunun 58 inci maddesinin (c) ve (d) fıkraları kapsamında bulunan personel ile (f) fıkrasının üçüncü paragrafı kapsamında yürütülen hizmetler için mesai dışı (B2) puanı hesaplanır. Bu hesaplama, ilgisine göre Kanunun 58 inci maddesinde belirlenen tavan tutarları geçmemek üzere yapılır.” denilmektedir.
Bu hükümlere göre gelir getirici katkılarına bakılmaksızın döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılan personele mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerinden dolayı ek ödeme yapılmaması, mesai saatleri dışında döner sermaye gelirlerine katkıları bulunmuşsa ilgililer için mesai dışı (B2) puanının hesaplanması gerekmektedir.
Rapor dosyası ve eki belgeler incelendiğinde, ilgili yöneticinin “A Puan Ödeme Yapılan” sütundaki puanlarla “LAB Puan” sütunundaki puanlar ve (A) Kurumsal Katkı Puanı ödemesinde esas alınan “A Hakediş (TL)” sütunundaki tutarlar ile “Mesai Dışı Faaliyet Ek Ödeme Tutarı (TL)” sütunundaki tutarların aynı olduğu görülmektedir.
Bu itibarla, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 58 inci maddesinin (f) fıkrasına göre üniversite yönetim kurulunun uygun gördüğü birimin döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılan …’na, (A) kurumsal katkı puanı adı altında mesai içi performans ek ödemesinin birebir aynısı mesai dışı faaliyet ek ödeme adı altında gösterilerek mesai içi performans ek ödemesi yapılması sonucu sebep olunan … TL kamu zararının,
Sorumlulardan …ve …’a,müştereken ve müteselsilen,
6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle birlikte ve temyiz yolu açık olmak üzere ödettirilmesine,
(Üye …’nün, Gerek 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinde gerekse bu madde uyarınca yürürlüğe konulmuş olan Yönetmelikte yer alan ve yöneticilere döner sermayeden yapılacak ödemelerin esaslarını belirleyen düzenlemelerde temel kural, yöneticilere mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerden dolayı yönetici payı dışında ayrıca ek ödeme yapılamaması, mesai saatleri dışında döner sermaye gelirlerine katkılarının bulunması halinde ise gelir getirici katkıları dikkate alınarak ek ödeme yapılabilmesidir. Rapordaki tazmin talebi esas itibariyle yönetmelikteki formülde yer alan (A) puanın da, mesai saatleri içerisinde verilen mesleki hizmet yani B1 gibi kabul edilmesine dayanmakta olup, yöneticilere A puanı dikkate alınarak ödeme yapılamayacağı yorumu üzerine kurulmuştur.
Öncelikli olarak, hem kanun hem de yönetmeliğin yazım tekniğinden (mesai içindeki mesleki hizmetlerin ücretlendirilmeyeceğinden bahsedildikten hemen sonra mesai dışındaki gelir getirici katkılarının ücretlendirileceğinden bahsedilmesinden) anlaşılacağı üzere, mesleki hizmetler, yöneticilerin yönetici payı olarak karşılıklandırılan yöneticilik faaliyetleri dışında icra ettikleri akademik unvanlarıyla öğretim üyesi olarak gerçekleştirdikleri eğitim öğretim faaliyetleri, bilimsel faaliyetler ve akademik unvanlarının temelini oluşturan meslekleri (tıp doktoru, tarihçi, ziraatçı vb.) ile ilgili faaliyetlerdir.
Öğretim üyelerinin meslekleri sayesinde gerçekleştirdikleri ameliyat, tedavi, proje vb. döner sermaye (satış) gelirlerini doğrudan etkileyen çalışmalarda bizzat yer almalarına dayanan faaliyetler, yönetmelikle açıklığa kavuşturulan (B) puanlarına ilişkin gelir getirici faaliyetlere karşılık gelmekte olup, bu yönüyle kanun ve yönetmeliğin birbirini tamamlayıcı nitelikte oldukları söylenebilir.
Dolayısıyla, (B) puanlarında “mesai içi” ve “mesai dışı” tabirlerinden açıkça bahsedilmiş olması da dikkate alındığı takdirde, yönetmelikteki formülün (B) puanları açısından tereddüt bulunmamakta olup, mesleki hizmet kapsamındaki gelir getirici faaliyetler, sadece mesai saatleri dışında gerçekleştirilmesi halinde yöneticiler için ek ödeme hesabına yansıtılabilmektedir. Daha açık bir ifadeyle, yönetmelikteki formülde yer alan “bireysel gelir getirici faaliyetlerden dolayı alınan mesai içi (B1)” puanından dolayı yöneticilere ek ödeme yapılmasına hiçbir şekilde izin verilmez iken, “gelir getirici faaliyetlerden dolayı alınan mesai dışı (B2)” puanından dolayı yöneticilere ek ödeme yapılmasında ise yasal yönden herhangi bir engel getirilmemektedir.
Yönetmelikte (B) gelir getirici faaliyet puanları dışında yer alan ve rapora konu ihtilafa sebep olan diğer formül bileşeni, (A), puanından yöneticilere ek ödeme yapılıp yapılamayacağı hususunun açıklığa kavuşturulması için ise bu puanın tanımına bakmak gerekmektedir. Bu bağlamda,
(A) Kurumsal katkı puanı, ilgili döner sermaye birim veya alt birim ortalamasının, kadro/görev unvan katsayısı ve aktif çalışılan gün katsayısı ile çarpımı sonucu bulunan puanı ifade etmekte olup, bu puanın hesaplanmasında,
(A) = Birim (b-ort) veya alt birim (ab-ort) ortalaması x kadro/görev unvan katsayısı x aktif çalışılan gün katsayısı formülü uygulanmaktadır. Birim (b-ort) veya alt birim (ab-ort) ortalaması ise, ödeme dönemi içinde, birim veya alt birimde üretilen bireysel puanların toplamının (Toplam = (B+C+D)), aynı dönemde tüm çalışanların aktif çalışılan gün katsayılarının toplamına bölünmesi ile elde edilen ve (A) puanının hesaplanmasında kullanılan puanı (Birimde veya alt birimde üretilen toplam puan / (birim veya alt birimde tüm çalışanların aktif çalışılan gün katsayıları toplamı) ifade etmektedir.
Buradan hareketle, (A) puanının, kadro/görev unvanına göre ortalamadan verilen bir puan olması hasebiyle, Yönetmelik eki Kadro/Görev Unvan Katsayı Cetvelinde öğretim üyesi olarak yöneticilere ilişkin kadro/görev unvanlarının açıkça sayılması (ve sadece öğretim üyesi olunmasının yeterli olması) karşısında döner sermaye biriminde görevli herkese verilen (A) puanı için yöneticilere ek ödeme yapılamayacağından bahsetmek mümkün görünmemektedir. Kaldı ki 2547 sayılı Kanunun 58. Maddesinin (c) ve (d) fıkralarında belirlenen tavan tutarlar da aşılmadığından yapılan ödemenin mevzuata uygunluğuna karar verilmesi, ancak ülke genelinde uygulama birliğinin sağlanması açısından konunun yargısal niteliği olmayan raporlarla TBMM ve ilgili diğer kurumlara bildirilmesi uygun olur.”
şeklindeki görüşüne karşın, oy çokluğuyla,