… yükleniminde bulunan … İşi’nin fiyat farkı hesabında TÜİK Endeks Sonuçları Tablosunda yer alan “ÜFE Genel” sütunundaki sayının kullanılmaması sonucu fiyat farkının olması gerekenden fazla hesaplanıp ödendiği görülmüştür.
4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu’na Göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar’ın “Uygulama esasları” başlıklı 7’nci maddesinde,
“Bu Esaslara tabi hizmet alımı ihalelerinde fiyat farkı uygulanabilmesi için, söz konusu işlerin ihalelerine ilişkin idari şartname ve sözleşmelerde, bu Esaslara göre fiyat farkı hesaplanacağının belirtilmiş olması gerekir. Sözleşmelerde yer alan fiyat farkına ilişkin usul ve esaslarda sözleşme imzalandıktan sonra değişiklik yapılamaz.” hükmü yer almaktadır.
Anılan Kararname’nin “Fiyat farkı hesabı” başlıklı 5’inci maddesinde hizmet alımlarında fiyat farkının hesabına ilişkin esas alınacak formül ve formülde yer alan ifadelere ilişkin olarak,
“F = An x B x ( Pn-1)
İn Yn Gn Mn
Pn = [a1 + a2 —— + b1 —— + b2 —— + c ——]
İo Yo Go Mo
(2) Formüllerde yer alan,
a) F: Fiyat farkını (TL),
b) B: 0,90 sabit katsayısını,
c) An:(…) uygulama ayında gerçekleşen iş kalemlerinin sözleşme fiyatlarıyla çarpılması sonucu bulunan tutarı (TL), (…)
ç) Pn: (…) fiyat farkı hesabında kullanılan temel endeksler ve güncel endeksler ile a1, a2, b1, b2 ve c değerlerinin ağırlık oranlarını temsil eden katsayıların yukarıdaki formüle uygulanması sonucu bulunan fiyat farkı katsayısını,
d) a1: Haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılan işçiliklerin ağırlık oranını temsil eden ve 6 ncı maddeye göre fiyat farkı hesaplanan sabit bir katsayıyı,(…)
f) b1: Akaryakıtın ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı,(…)
ğ) c: Makine ve ekipmanın amortismanına ilişkin ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı,
(…)
(4) Formüldeki temel endeksler (o) ve güncel endeksler (n)’den,
a) İo, İn: İşçilikle ilgili temel asgari ücreti ve güncel asgari ücreti,
b)Yo, Yn: Katı ve sıvı yakıtlar için, Türkiye İstatistik Kurumu tarafından aylık yayımlanan 2003=100 Temel Yıllı Üretici Fiyatları Alt Sektörlere Göre Endeks Sonuçları Tablosunun 23 numaralı “Kok Kömürü ve Rafine Edilmiş Petrol Ürünleri”,
231 numaralı “Kok Fırını Ürünleri”, 232 numaralı “Rafine Edilmiş Petrol Ürünleri” sütunundaki sayılardan ilgisine göre uygun olan birini veya birkaçını,
c) Go, Gn: İhale konusu hizmet kapsamında yer alan malzeme ve diğer hizmetler için fiyat farkı hesabına esas sayı veya sayıları,
ç) Mo, Mn: Makine ve ekipmana ait amortisman için, Türkiye İstatistik Kurumu tarafından aylık yayımlanan 2003=100 Temel Yıllı Üretici Fiyatları Alt Sektörlere Göre Endeks Sonuçları Tablosunun 29 numaralı “Makine ve Teçhizat b.y.s.”, 291 numaralı “Uçak, Motorlu Taşıt ve Motosiklet Motorları Hariç Olmak Üzere Mekanik Güç Kullanımı ve Üretimi İçin Makineler”, 292 numaralı “Diğer Genel Amaçlı Makineler”, 293 numaralı “Tarım ve Ormancılık Makineleri”, 295 numaralı “Diğer Özel Amaçlı Makineler” sütunundaki sayıyı, ifade eder.
(5) Yukarıdaki endekslerden Go ve Gn için idarece, Türkiye İstatistik Kurumu tarafından aylık yayımlanan 2003=100 Temel Yılı Üretici Fiyatları Alt Sektörlere Göre Endeks Sonuçları Tablosundan alt sektörler itibarıyla malzeme ve diğer hizmetlerin niteliği ve gereklerine uygun olan sütun veya sütunlar tespit edilerek hangi sütun veya sütunlardaki sayı veya sayıların kullanılacağının ihale dokümanında belirtilmesi zorunludur. İdarelerin bu tespiti yapamamaları veya yapmamaları durumlarda ise Go ve Gn endeksleri için Türkiye İstatistik Kurumu tarafından aylık yayımlanan 2003=100 Temel Yıllı Üretici Fiyatları Alt Sektörlere Göre Endeks Sonuçları Tablosunun “ÜFE Genel” sütunundaki sayılar esas alınır. (…)” denilmektedir.
Ek olarak mezkur Kararname’nin “Endeks veya fiyat belirlenmeyen hizmet alımlarında fiyat farkı” başlıklı 10’uncu maddesinde,
“İhale dokümanında fiyat farkı verileceği öngörülmesine rağmen idare tarafından sabit katsayılar ile endekslerin belirlenmediği durumlarda, temel endeks ve güncel endeks olarak, Türkiye İstatistik Kurumu tarafından aylık yayımlanan 2003=100 Temel Yıllı Üretici Fiyatları Alt Sektörlere Göre Endeks Sonuçları Tablosunun “ÜFE Genel” sütunundaki sayı esas alınarak fiyat farkı hesaplanır.” ifadesi yer almaktadır.
Anılan mevzuat hükümleri uyarınca Kararname’nin 5’inci maddesi uyarınca fiyat farkı hesaplanabilmesi için ihale dokümanında fiyat farkı formülünde yer alan sabit katsayılara ve akaryakıt ile ihale konusu hizmet kapsamında yer alan malzeme ve diğer hizmetler için Kararname’de belirtilmiş olan endekslere yer verilmesi gerekmektedir. Söz konusu katsayılar ile endekslere yer verilmemesi halinde ise fiyat farkı hesabında temel endeks ve güncel endeks olarak ÜFE Genel sütunundaki sayının esas alınması gerektiği hüküm altına alınmıştır.
İdare tarafından … ihale kayıt numarası ile ihale edilen işin İdari Şartnamesi’nin “Fiyat farkı” başlıklı 46’ncı maddesinde,
“46.1. İhale konusu iş için sözleşmenin uygulanması sırasında aşağıdaki esaslara göre fiyat farkı hesaplanacaktır.
46.1.1.
31.08.2013 tarih ve 28751 Sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esasların 5. ve 6. maddesine göre hesaplanıp ödenecektir.
İlgili esasların 5. maddesinde belirtilen fiyat farkı hesabına esas katsayılar aşağıda belirtilmiştir:
a1= 0,71, b1=0,13, b2= 0,07, d= 0,09” ifadesi yer almaktadır.
Yukarıda yer verilen hüküm işin sözleşmesinde de aynen yer almıştır.
Görüldüğü gibi ihale dokümanında fiyat farkı hesabında esas alınacak katsayılar belirlenmiş, ancak akaryakıt ile ihale konusu hizmet kapsamında yer alan malzeme ve diğer hizmetlere ilişkin endeks (fiyat) belirlenmemiştir. Dolayısıyla fiyat farkı hesabına ilişkin formülde esas alınacak endekslerin, ÜFE Genel sütunundaki sayılar esas alınarak belirlenmesi gerekmektedir.
Ancak idare tarafından ihale dokümanında endekslere ilişkin bir belirleme yapılmamasına rağmen fiyat farkı hesabında, TÜİK Endeks Sonuçları Tablosunda yer alan “ÜFE Genel” sütunundaki sayı yerine, Fiyat Farkı için TUİK Endeksleri (1994=100, eski) Tablosunda yer alan İşçilik (İn), Kok Kömürü Rafine Edilmiş Petrol Ürünleri (Yn), Genel (Gn), Makine ve Teçhizat (Mn) endeksleri esas alınarak fiyat farkının olması gerekenden daha fazla hesaplanıp ödenmesi sonucu kamu zararına neden olunmuştur.
Bu itibarla, … TL kamu zararının sorumlularına müştereken ve müteselsilen ödettirilmesine karar verilmesi gerekmekte ise de bu tutar … tarihli ve … yevmiye numaralı Muhasebe İşlem Fişi ile tahsil edildiğinden ilişilecek husus kalmadığına,
6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesi uyarınca İşbu İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.