Çevre ve Şehircilik Bakanlığı … İl Müdürlüğünce … tarihinde ihale edilen ve … İnşaat Sanayi Ticaret Limited Şirketi yükleniminde bulunan … TL sözleşme bedelli … Sosyal Hizmet Merkezi ve İl Müdürlüğü Hizmet Binası Yapım işiyle ilgili olarak,
A) … ve … nolu hakedişlerin geç ödenmesi gerekçe gösterilerek mevzuata aykırı şekilde toplam … gün süre uzatımı verildiği, bu süre için gecikme cezası kesilmesi gerektiği,
B) Mevzuata aykırı olarak süre uzatımı verilmesi sonucunda revize iş programı yapılarak bu iş programına göre fiyat farkı ödendiği
belirtilerek kamu zararı oluştuğu iddia edilmektedir.
A) Söz konusu işe ait sözleşmenin 11.2’nci maddesinde, “Hakediş raporları, bu Sözleşmenin eki olan Yapım İşleri Genel Şartnamesinde düzenlenen esaslar çerçevesinde, kanuni kesintiler de yapılarak her ayın ilk beş iş günü içinde düzenlenir. Hazırlanan hakediş raporları İdarece onaylandıktan sonra otuz gün içinde tahakkuka bağlanarak on beş gün içinde ödenir”
Ayrıca sözleşmenin “Süre Uzatımı Verilebilecek Haller ve Şartları” başlıklı 18’inci maddesinde, “Süre uzatımı ile ilgili hususlarda Yapım İşleri Genel Şartnamesi hükümleri uygulanır”
hükmü yer almaktadır.
Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin “İşin Süresi ve Sürenin Uzatılması” başlıklı 29’uncu maddesinin 4’üncü fıkrasında ise,“İdarenin, sözleşmenin ifasına ilişkin yükümlülüklerini Yüklenicinin kusuru olmaksızın yerine getirmemesi (yer teslimi, projelerin onaylanması, iş programının onaylanması, ödenek yetersizliği gibi) ve bu sebeple sorumluluğu Yükleniciye ait olmayan gecikmelerin meydana gelmesi, bu durumun taahhüdün yerine getirilmesine engel nitelikte olması ve Yüklenicinin bu engeli ortadan kaldırmaya gücünün yetmemiş olması halinde, işi engelleyici sebeplere ve yapılacak işin niteliğine göre, işin bir kısmına veya tamamına ait süre en az gecikilen süre kadar uzatılır. ” denilmektedir.
Söz konusu işin sözleşmesinde belirlenen iş bitim tarihi …’dir. Bu süreye inşaat ruhsatının geç alınmış olması gerekçesiyle … gün ve iş artışı sebebiyle …gün olmak üzere toplam …gün eklenmek suretiyle iş bitim tarihi … olarak belirlenmiştir.
İdare tarafından sözleşmenin 11.2’nci maddesine göre… nolu hakedişin … tarihinde onaylandıktan sonra 30 gün içinde tahakkuka bağlanarak en geç 15 gün olmak üzere toplam 45 gün içinde yani … tarihine kadar ödenmesi gerekirken söz konusu hakediş … tarihinde, … nolu hakedişin …tarihinde onaylandıktan sonra 30 gün içinde tahakkuka bağlanarak en geç 15 gün olmak üzere toplam 45 gün içinde yani … tarihine kadar ödenmesi gerekirken söz konusu hakediş … tarihinde ödenmiştir.
İdarece, … ve … nolu hakedişlerin geç ödenmesinden dolayı yüklenicinin etkilendiği, ortaya çıkan durumun yüklenicinin taahhüdünü yerine getirmesine engel nitelikte olduğu, yüklenicinin bu engeli ortadan kaldırmaya gücünün yetmediği ve işin de bitim tarihi olan … itibariyle bitirilemeyeceği değerlendirilerek, … tarihinde yükleniciye … nolu hakediş ödemesindeki gecikme nedeniyle … gün, …nolu hakediş ödemesindeki gecikme nedeniyle de …gün olmak üzere toplam … gün süre uzatımı verilmiş ve işin yeni bitim tarihi … olarak belirlenmiştir. Verilen … günlük süre uzatımı sözleşme ve anılan şartnamenin yukarıda yer alan hükümlerine uygundur. Bu nedenle, gecikme cezası kesilmemesinde mevzuata aykırılık bulunmamaktadır.
Bu itibarla, sorguda kamu zararı olduğu iddiası ile hesaplanan … TL için ilişilecek husus bulunmadığına,
6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesi uyarınca işbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere, oy çokluğuyla karar verildi.
Karşı Oy Gerekçesi:
Üye …’in karşı oy gerekçesi:
Yargılamaya esas raporda denetçi sorgu ve sonuç bölümünde yer alan gerekçelerle, yüklenicinin …’üncü ve müteakip hakedişler itibariyle kendi kusuruyla iş programının gerisine düşmesine rağmen … ve …’uncu hakediş ödemelerindeki gecikmeler gerekçe gösterilerek mevzuata aykırı süre uzatımı verildiğinden, mevzuata aykırı olarak süre uzatımı verilmesi ve yükleniciden kesilmesi gereken gecikme cezalarının kesilmemesi sonucu meydana gelen … TL kamu zararının sorumlularına ödettirilmesine karar verilmesi gerekir.
B) Yukarıda ilamın (A) bendinde belirtildiği üzere mevzuatına uygun olarak …gün süre uzatımı verildikten sonra iş programı buna göre revize edilmiş ve revize edilen iş programına göre de fiyat farkı hesaplanmıştır.
4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Yapım İşlerinde Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar’ın “İş programı ve ödenek dilimi başlıklı” 7’nci maddesi 4’üncü fıkrasının, “4735 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinde belirtilen mücbir sebep hallerinin gerçekleşmesi veya sözleşmenin ifasının idareden kaynaklanan nedenlerle gecikmesi nedeniyle yükleniciye süre uzatımı verilmiş olması halinde, gerçekleştirilmesi gereken aya göre iş kalemleri ya da iş grupları için uzatılan süre içinde ve bu süreye göre revize edilen iş programına uygun olarak fiyat farkı hesaplanır. Bu kapsamda revize edilen iş programına yüklenicinin kusuru nedeniyle uyulmadığı takdirde ikinci fıkraya göre işlem yapılır.” hükmü yer almaktadır.
Bu hükme göre, … günlük süre uzatımı verildikten sonra revize edilen iş programına uygun olarak fiyat farkı hesaplanması gerekmektedir. Söz konusu işte fiyat farkı bu hükme uygun olarak hesaplanmış olup mevzuata aykırılık bulunmamaktadır.
Bu itibarla, sorguda kamu zararı olduğu iddiası ile hesaplanan … TL için ilişilecek husus bulunmadığına,
6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesi uyarınca işbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere, oy çokluğuyla karar verildi.
Karşı Oy Gerekçesi:
Üye …’in karşı oy gerekçesi:
Yargılamaya esas raporun denetçi sorgu ve sonuç bölümünde yer alan gerekçelerle, Yapım İşleri Genel Şartnamesinin 29’uncu maddesine aykırı olarak süre uzatımı verilmiştir. Mevzuata aykırı verilen süre uzatımına bağlı olarak yine mevzuata aykırı olarak üçüncü revize iş programı yapılmıştır. İşte yaşanan gecikmenin yüklenicinin kusurundan kaynaklandığı için yapılan üçüncü revize iş programına göre fiyat farkı verilebilmesi mümkün değildir. Fiyat farkı ödemesinin önceki iş programı olan ikinci revize iş programına göre ödenmesi gerekmektedir.
Bu itibarla, düzenlenen hakedişlerin fiyat farkı hesaplamalarında hata yapılması sonucu meydana gelen … TL kamu zararının sorumlularına ödettirilmesine karar verilmesi gerekir.