Sigorta kapsamındaki giderler
… tarafından … tarihinde …’na ihale edilen … TL sözleşme bedelli ..nde, all risk sigortası kapsamında olmasına rağmen deprem nedeniyle tünelde meydana gelen hasar için yükleniciye ödeme yapıldığı anlaşılmıştır.
Söz konusu işin yapım çalışmaları esnasında … yılında bölgede meydana gelen depremlerin … Tüneline etkileriyle ilgili olarak yüklenici firma tarafından …ne hazırlattırılan raporda;
“Arazide yapılan koverjans ölçüm sonuçları değerlendirildiğinde bazı istasyonlarda çok yüksek deformasyonların meydana geldiği bunun ise tünelde proje kabul sınırları üzerinde gerçekleşen deformasyonlar olduğu görülmüştür. Bunun nedeninin ise tünelin daha önceden meydana gelmiş olası eski bir heyelan bölgesinde açılması ile birlikte, bölgede sık sık meydana gelen depremler olduğu şeklinde yorumlanmıştır. Depremlerin etkisi ile oluşan titreşimlerin muhtemelen heyelan bölgelerini tetiklemesi ile birlikte yüksek deformasyonlar ve destek sisteminde hasarlar meydana gelmiştir.”,
“… Tünelinde kazı sırasında farklı büyüklüklerde çok sayıda deprem meydana gelmiştir. Daha ayrıntılı değerlendirmeler raporun önceki bölümlerinde sunulmakla birlikte, özellikle … dönemindeki depremlerin sonrasında tünelin bazı kısımlarında hasarlar oluşmuştur… Dolayısıyla sismik hareketlerin tünel etrafındaki kaya kütlesini etkilediği (tetiklediği) ve sonuç olarak da destekleme sisteminde hasara neden olduğu düşünülmüştür.”
ifadeleri yer almaktadır.
Bu rapor üzerine, proje revizyonuna gidilerek tünelde iyileştirmeler yapılmış ve bedeli iş artışı kapsamında ödenmiştir. İş artışı kapsamında yapılan ödemelerin bir kısmı tüneldeki iyileştirmelerden (bulon, süren, nihai beton imalatlarının niteliklerinin değiştirilmesi) kaynaklanmakta iken, bir kısmı da deprem nedeniyle hasar gören imalatların yeniden ikmal edilmesinden kaynaklanmaktadır.
Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin;
9’uncu maddesinde,
“Yüklenici, işyerindeki her türlü araç, malzeme, ihzarat, iş ve hizmet makineleri, taşıtlar, tesisler ile sözleşme konusu yapım işinin korunmasından 43 üncü madde hükümleri dikkate alınmak şartı ile işe başlama tarihinden kesin kabul tarihine kadar sorumludur. Bu sebeple yüklenici, 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun 9 uncu maddesi hükümleri dahilinde; işyerlerindeki her türlü araç, malzeme, ihzarat, iş ve hizmet makineleri, taşıtlar, tesisler ile sözleşme konusu iş için, işin özellik ve niteliğine göre ihale dokümanında belirtilen şekilde, işe başlama tarihinden geçici kabul tarihine kadar geçen süre içinde oluşabilecek deprem, su baskını, toprak kayması, fırtına, yangın gibi doğal afetler ile hırsızlık, sabotaj gibi risklere karşı “inşaat sigortası (bütün riskler)”, geçici kabul tarihinden kesin kabul tarihine kadar geçecek süreye ilişkin ise yürürlükteki İnşaat Sigortası (Bütün Riskler) Genel Şartları çerçevesinde kapsamı ihale dokümanında belirtilen genişletilmiş bakım devresi teminatını içeren sigorta yaptırmak zorundadır.”,
26’ncı maddesinde,
“(1) Olağanüstü haller ve doğal afetlerin işyerlerinde ve yapılan işlerde meydana getireceği hasar ve zararlar ile sigortalanabilir riskler (all risk) sigorta kapsamında bulunduğundan yüklenici, bu hasar ve zararlar için idareden hiç bir bedel isteyemez. Ancak bu hasar ve zararlardan meydana gelecek gecikmeler için yükleniciye gerekli ek süre verilir.”,
hükümleri yer almaktadır.
Yüklenicinin yaptırmış olduğu İnşaat Bütün Tehlikeler Poliçesinde de deprem, sigorta teminatları kapsamında yer almaktadır.
Bu hükümler uyarınca, deprem nedeniyle yapıda meydana gelen hasarlar all risk sigortası kapsamında olduğundan, bu hasarlara karşılık yükleniciye ödeme yapılması sonucu oluşan … TL kamu zararının sorumlularına müştereken ve müteselsilen ödettirilmesine karar verilmesi gerekmekte ise de bu tutar … tahsil edildiğinden ilişilecek husus kalmadığına,
6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesi uyarınca işbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.