Döner Sermaye Ek Ödemesi
… tarihli ve … sayılı ilamın …’inci maddesiyle tazmin hükmolunan konuya ilişkin Temyiz Kurulunun … tarihli ve … tutanak sayılı bozma kararları üzerine 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesinin yedinci fıkrası hükmü gereğince konunun görüşülmesine karar verildi.
… Üniversitesi … yılı hesabının … tarihinde Dairemizde yargılanması sonucunda düzenlenen … tarihli ve … sayılı ilamın …’inci maddesiyle, düzenli olarak döner sermaye yönetici payı ödenen Rektör Yardımcısı, Tıp Fakültesi Dekan ve Dekan Yardımcıları ile Hastane Başhekimi ve Başhekim Yardımcılarına, Tıp Fakültesi Hastanesinde mesai saatleri dışında sunulan sağlık hizmetleri nedeniyle alınan ilave ücretlerden yöneticilik faaliyetleri nedeniyle ayrıca ek ödeme yapılması sonucu oluşan … TL kamu zararının Harcama Yetkilisi (Başhekim) …, Gerçekleştirme Görevlileri … (Başhekim Yardımcısı), … (Başhekim Yardımcısı), … tarihli ve … sayılı Döner Sermaye Yürütme Kurulu kararında imzası olan … (Tıp Fakültesi Dekanı), … (Diş Hekimliği Fakültesi Dekan V.), … (Ziraat Fakültesi Dekan V.) ve Saymanlık Md. V. ...’dan tazminine hükmedilmişti.
Söz konusu tazmin hükmünün temyiz edilmesi üzerine Sayıştay Temyiz Kurulunca verilen … tarihli ve … tutanak sayılı kararda;
“…
GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:
Konunun Esası Yönünden İnceleme:
…
Bu açıklamalara karşın, tazmin hükmüne konu olayda, … tarihli ve … sayılı … Üniversitesi Döner Sermaye Yürütme Kurulu Kararı’nda;
“2547 sayılı Yasa 58. Maddesi e) “Yükseköğretim kurumlarının (c) ve (d) fıkraları kapsamına girenler haricindeki diğer birimlerinde döner sermaye işletmesi hesabına yapılan iş veya hizmetler karşılığında tahsil edilen gelirlerden kanuni kesintiler ile varsa yapılan iş veya hizmetle bağlantılı giderler düşüldükten sonra geri kalan tutar, hizmet karşılığı olarak gelir tahsilatının yapıldığı tarihi izleyen bir ay içinde, veya hizmet bedelinin peşin tahsil edilmesi halinde hizmetin gerçekleşme oranına bağlı olarak aylara bölünerek hizmeti veren öğretim elemanlarına ödenir.
…”
h) “(Ek: 2/1/2014-6514/12 md.) Öğretim üyelerinin mesai saatleri dışında üniversitede sundukları sağlık hizmetlerinden dolayı 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 73 üncü maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca alınan ilave ücretler döner sermaye işletmesinin ayrı bir hesabında toplanır. …”
Mesai saatleri dışında ilave ücret alınarak verilecek sağlık hizmetleri ile sağlık hizmetleri dışında verilen gelir getirici hizmetlere (Hizmetlerin geliştirilmesi, düzenli ve aksaksız yerine getirilmesinde koordinasyon ve yönetim) katkı sağlayan Rektör, Dekan ve Başhekim, ile yardımcılarına her iki fıkrada belirtilen gelirlerin en fazla yüzde 15'ini ve her halükarda toplamda ek ödeme matrahının yüzde 1600 oranını geçmemek üzere ilave katkı payı ödenmesine,
- İlave ödenecek Mesai dışı çalışma katkı payının yukarıda belirlenen çerçevede Yönetim Kurulu tarafından parametrelerde her ay belirlenmesine.
- Ödenecek Mesai dışı çalışma katkı payının ilave alınan ücretlerden kesilen paylardan ödenmesine.
…
… dair, Hastane Yönetim Kurulunun … tarih ve … sayılı kararın kabulüne karar verildi.”
Denilerek, 2547 sayılı Kanun’un 58’inci maddesinin (f) fıkrası kapsamında yer alan yönetici pozisyonundaki öğretim üyelerine (Rektör Yardımcısı, Dekan ve Dekan Yardımcıları, Hastane Başhekim ve Başhekim Yardımcılarına), Tıp Fakültesi Hastanesi biriminde ayrılan yönetici paylarından, bu fıkra hükmünde belirtilen oranlarda yapılan ek ödemelerin yanı sıra, yine aynı birimde, aynı maddenin (h) fıkrası kapsamında mesai dışında fiilen sağlık hizmeti sunmadıkları halde, “hizmetlerin geliştirilmesi, düzenli ve aksaksız yerine getirilmesinde koordinasyon ve yönetim” adı altında belirlenen yönetim görevi mahiyetindeki faaliyetlerinden dolayı mesai dışı (B3) puanı hesaplanarak ek ödeme yapılmış olup; yöneticilik görevi mahiyetindeki bu faaliyetler için 2547 sayılı Kanun’un 58’inci maddesinin (f) fıkrasının ilk paragrafına göre verilen (yönetici payından kaynaklı) ek ödeme haricinde, aynı fıkranın üçüncü paragrafına göre ayrıca [mesai dışı (B3) puanı içine alınarak] ek ödeme verilmesi mümkün görülmemektedir ve yapılan bu ödemeler, 5018 sayılı Kamu Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 71’inci maddesi bağlamında kamu zararına sebebiyet vermektedir.
Kaldı ki, yukarıda da değinildiği gibi ilgili yöneticilere 2547 sayılı Kanun’un 58’inci maddesinin (f) fıkrası kapsamında gelir getirici katkılarına bakılmaksızın yönetici payı olarak ek ödeme zaten yapılmış olup; bahse konu Yürütme Kurulu Kararıyla yöneticilere yine yöneticilik faaliyetleri nedeniyle bir ek ödeme yapılması, mükerrer yönetici payı ek ödemesi yapılması manasına gelmektedir.
…
Sorumluluk Yönünden İnceleme:
Öncelikle, 01.05.2007 tarihli ve 26509 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin “Gelirlerin Tahakkuku, Takibi ve Tahsili, Harcama Yetkilisinin Yetki ve Sorumluluğu, Gerçekleştirme Görevlileri ve Sorumluluğu” başlıklı İkinci Bölümünde yer alan 9’uncu ve 10’uncu maddeleri, 5018 sayılı Kanun’un harcama yetkilileri ve gerçekleştirme görevlilerinin sorumluluğuna ilişkin 31’inci, 32’nci ve 33’üncü maddeleri ile yine Sayıştay Genel Kurulunun sorumlulukla ilgili Kararı göz önüne alındığında ödeme emri belgelerini imzalayan Harcama Yetkilileri ve Gerçekleştirme Görevlilerinin sorumluluğu noktasında bir şüphe söz konusu değildir.
Diğer taraftan, Sayıştayca yapılan incelemeler sonucunda kamu zararı tespit edildiğinde ve kamu kaynağının verimli, etkin ve ekonomik kullanılmadığı saptandığında, 10.12.2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu çerçevesinde sorumlu tutulacak görevli ve yetkililerin belirlenmesi hususundaki tereddütleri gidermeye yönelik 14.06.2007 tarih ve 5189/1 karar no.lu Sayıştay Genel Kurul Kararının "SORUMLULAR" başlıklı 3’üncü bölümünün, "Harcama Yetkilileri" başlıklı 3’üncü maddesinin “Kurul, Komite veya Komisyon Üyelerinin Harcama Yetkisinden Doğan Sorumluluğu” başlıklı (b) fıkrasında ve “Gerçekleştirme Görevlileri” başlığını taşıyan 4’üncü maddesinin “Kurul, Komisyon veya Benzeri Bir Organca Düzenlenen Gerçekleştirme Belgelerinde Sorumluluk” başlıklı (c) fıkrasında yer alan hükümler gereğince; ilama konu olan ödemenin tamamen Döner Sermaye Yürütme Kurulunun … tarihli ve … sayılı Kararındaki limitler dahilinde (ödeme parametrelerini belirleyen) aylık bazda aldığı Kararlar doğrultusunda yapılmış olması karşısında Döner Sermaye Yürütme Kurulu üyelerine sorumluluk tevcih edilmesinde mevzuata aykırılık bulunmamaktadır.
Saymanlık müdür ve müdür yardımcılarının, muhasebe yetkililiğine ilişkin görevlerini gerçekleştirmeleri durumunda harcamanın gerçekleşme süreci ile ilgili sorumluluklarından söz edilememekle birlikte; temyize konu olayda sorumluluk itirazında bulunan Saymanlık personeli, Yürütme Kurulu Kararını imzalamak suretiyle giderin gerçekleşme sürecinde yer almıştır. Dolayısıyla yaptığı işlemin, muhasebe yetkililiği ile ilgisi bulunmamakta ve bahse konu kişi, sorumluluk yönünden diğer Yürütme Kurulu üyelerinden ayrılmamaktadır.
Ancak ödemenin dayanağı olarak belirtilen Yürütme Kurulu Kararının hesap yılında geçerli olup olmadığı itirazları noktasında; Döner Sermaye İşletmesi Yürütme Kurulunun sorumluluk atfedilen Kararı … tarihlidir [Döner Sermaye Yürütme Kurulunun (Tıp Fakültesi Hastanesi Yönetim Kurulunun … tarihli ve … sayılı Kararını onaylayarak) almış olduğu … tarihli ve … sayılı Kararı]. Yürütme Kurulu üyelerinden, anılan kurul kararında imzası bulunan ve üyeliği devam eden üyenin iradesi ödemenin yapıldığı zamanda kararı değiştirebilme imkânı bulunduğundan sorumlu tutulabilir. Ancak ödemenin yapıldığı tarihte kurul üyeliği bir şekilde sona eren, kurumdan ayrılan, emekli olan üyelerin geçmişte aldığı bir kararın uygulanmasıyla irade bağları koptuğundan; bu üyelerin sorumlu tutulmaması gerekir. Bu nedenle ilama konu ödemelerin … yılında yapıldığı dikkate alındığında; … yılından önce Kurul üyeliği sona erenlerin sorumlu olmadığı ve sorumluluğun ödemenin yapıldığı zaman Yürütme Kurulu üyeliği devam eden (ve ödeme parametrelerine ilişkin … yılı içerinde aylık bazda alınan Kararlar üzerinde imzaları bulunanlar da dahil edilerek) Yürütme Kurulu üyeleri ile Harcama Yetkilisi ve Gerçekleştirme Görevlisi üzerinde bırakılması gerektiği açıktır.
Son olarak, Tıp Fakültesi Hastanesi Yönetim Kurulu Üyelerinin sorumluluğuna gelince; 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 58. Maddesine Göre Döner Sermaye İşletmelerinin Kurulmasında Uyulacak Esaslara İlişkin Yönetmelik’in “Yönetim” başlıklı 10’uncu maddesinde;
“Döner sermaye işletmesinin yönetim kurulu üniversite yönetim kuruludur. İta amiri rektördür. Rektör bu yetkisini uygun gördüğü ölçüde yardımcılarına, dekanlara veya enstitü, yüksekokul ve araştırma ve uygulama merkez müdürlerine devredebilir.
Üniversite yönetim kurulu yetkilerini uygun gördüğü ölçüde kuracakları yürütme kuruluna devredebilir. Yürütme kurulu üniversite yönetim kurulunca seçilecek bir rektör yardımcısı, üç öğretim elemanı (dekan veya yüksekokul müdürü de olabilir) ve bir sayman olmak üzere 5 kişiden oluşur. …”
Hükmünün yer aldığı görülmektedir.
Yukarıda yer alan söz konusu bu hükme göre; döner sermaye işletmelerinin yönetim yetkisi öncelikli olarak üniversite yönetim kurulundadır. Ancak üniversite yönetim kurulu bu yetkisini 5 kişiden oluşacak döner sermaye yürütme kuruluna devredebilecektir. Böyle bir kurul oluşturularak yetki devrinin yapılması halinde döner sermayenin yönetiminden artık bu kurul sorumlu olacaktır. Kaldı ki, Yönetmelikte döner sermayenin yönetimi konusunda üniversite yönetim kurulu ya da yetkinin devredildiği döner sermaye yürütme kurulu dışında -ilam maddesine esas olaydaki Tıp Fakültesi Hastanesi Yönetim Kurulu gibi- döner sermaye gelirinin elde edildiği fakültelerin/hastanelerin yönetim kurullarının da yetkili olduğuna ya da bu fakültelerin/hastanelerin yönetim kurullarının aldığı kararların döner sermaye yürütme kurulu tarafından dikkate alınması, uygunluğuna karar verilmesi ya da onaylanması gibi bir sürecin uygulanması gerektiğine dair bir düzenleme bulunmamaktadır. Dolayısıyla, fakültelerin/hastanelerin yönetim kurulu kararlarının döner sermaye işletme müdürlüğü ve/veya döner sermaye yürütme kurulu üzerinde herhangi bir yaptırımı ve bağlayıcılığı bulunmamaktadır. Bu çerçevede, ilgili mevzuat gereği döner sermaye işletmesinin yönetiminde herhangi bir yetkisi olmayan kişi ya da kurulun döner sermaye uygulamaları konusunda istişari vb. her ne mahiyette olursa olsun alacağı bir kararın döner sermaye yürütme kurulunca aynen kabul edilerek uygulamaya konulması, bu kişi ya da kurul üyelerinin de sorumluluğuna gidilmesini haklı kılmayacaktır. Zira döner sermaye yürütme kurulu başkan ve üyelerinin, yönetim sorumluluğunun bizzat ve sadece kendilerinde bulunduğunu bilerek, mevzuata aykırı karar almamaları gerektiği gibi önlerine her kim ve/veya kuruldan ve ne mahiyette gelirse gelsin, mevzuatına uygun hükümler içermeyen bir kararı da onaylamaması ya da uygulamaması gerekir.
Bu anlamda, İlamdaki şekliyle Tıp Fakültesi Hastanesi Yönetim Kurulu üyelerinin sorumluluğa dâhil edilmemiş olmasında da hukuken bir isabetsizlik söz konusu değildir.
Tüm bu açıklamalar çerçevesinde, -konunun esası yönünden herhangi bir isabetsizlik görülmediğinden konunun esasına ilişkin itirazların reddedilerek- temyiz dilekçesindeki sorumluluğa ilişkin iddia ve itirazların kısmen kabulüyle … sayılı İlamın ... maddesiyle verilen … TL’nin tazminine ilişkin hükmün 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesinin yedinci fıkrası uyarınca sadece sorumluluk yönünden BOZULMASINA ve … yılından önce Döner Sermaye Yürütme Kurulu üyeliği sona erenlerin sorumluluklarının kaldırılmasını ve sorumluluğun ödemenin yapıldığı zaman Yürütme Kurulu üyeliği devam eden (ve ödeme parametrelerine ilişkin … yılı içerisinde aylık bazda alınan Kararlar üzerinde imzaları bulunanlar da dahil edilerek) Yürütme Kurulu üyeleri ile Harcama Yetkilisi ve Gerçekleştirme Görevlisi üzerinde bırakılmasını teminen yeniden hüküm tesisi için dosyanın hükmü veren DAİREYE GÖNDERİLMESİNE, oy çokluğuyla,
... karar verildi.”
denilmekte ve Kurulun … tutanak sayılı kararlarında da bu karara atıfta bulunulmaktadır.
2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun “Döner sermaye” başlıklı 58’inci maddesinde;
“…
b) … ilgili yükseköğretim kurumunun ihtiyacı olan mal ve hizmet alımları, her türlü bakım, onarım, kiralama, devam etmekte olan projelerin tamamlanmasına yönelik inşaat işleri ve diğer ihtiyaçlar ile yönetici payları için kullanılır. …
…
c) Tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık uygulama ve araştırma merkezlerinin hesabında toplanan döner sermaye gelirleri bakiyesinden, bu yerlerde;
…
2) Diğer öğretim elemanlarına ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi personel … ile aynı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) bendine göre sözleşmeli olarak çalışan personele ek ödeme matrahının; uzman tabipler için yüzde 600’ünü, hastaneler başmüdürü ve eczacılar için yüzde 250'sini, başhemşireler için yüzde 200'ünü, diğer öğretim elemanları ile diğer personel için yüzde 150'sini, … geçmeyecek şekilde aylık ek ödeme yapılır. …
Nöbet hizmetleri hariç olmak üzere mesai saatleri dışında gelir getirici çalışmalarından doğan katkılarına karşılık olarak (1) numaralı bentte belirtilen personel için yüzde 50’sini, (2) numaralı bentte belirtilen personel için yüzde 20’sini geçmeyecek şekilde ayrıca aylık ek ödeme yapılır.
…
f) Rektör, rektör yardımcısı ve genel sekreterlere gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, üniversite yönetim kurulunun uygun gördüğü birimin döner sermaye hesabından yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılır. Yapılacak ek ödemenin tutarı ek ödeme matrahının, rektörler için yüzde 600’ünü, rektör yardımcıları için yüzde 300’ünü, genel sekreterler için yüzde 200’ünü geçemez. …
Döner sermaye gelirinin elde edildiği birimlerin dekan, başhekim ve enstitü ve yüksekokul müdürleri ile bunların yardımcılarına, gelir getirici katkılarına bakılmaksızın, görev yaptıkları birimin döner sermaye gelirlerinden yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılır. Yapılacak ek ödemenin tutarı, ek ödeme matrahının, dekan, enstitü ve yüksekokul müdürü için yüzde 250’sini, bunların yardımcıları için yüzde 100’ünü, tıp ve diş hekimliği fakülteleri dekanları ile sağlık uygulama ve araştırma merkezleri başhekimleri için yüzde 500’ünü, bunların yardımcıları için yüzde 300’ünü geçemez.
Bu fıkra kapsamında bulunan yöneticilere, mesai saatleri içerisinde verdikleri mesleki hizmetlerinden dolayı ayrıca ek ödeme yapılmaz. Mesai saatleri dışında döner sermaye gelirlerine katkıları bulunması hâlinde alabilecekleri toplam ek ödeme tutarı, hiçbir şekilde yönetici payı dahil ilgisine göre (c) ve (d) fıkralarında belirtilen esaslara göre hesaplanacak tutarı geçemez.
…
h) (Ek: 2/1/2014-6514/12 md.) Öğretim üyelerinin mesai saatleri dışında üniversitede sundukları sağlık hizmetlerinden dolayı 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 73 üncü maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca alınan ilave ücretler döner sermaye işletmesinin ayrı bir hesabında toplanır. Bu tutardan ayrıca Hazine payı kesintisi ve (b) fıkrası uyarınca kesinti yapılmaz. Bu şekilde elde edilen gelirin yüzde 50’sinden az ve yüzde 60’ından fazla olmamak üzere üniversite yönetim kurulunca tespit edilecek oranı, mesai saatleri dışında sağlık hizmeti sunan öğretim üyesine, mesai içinde gerçekleştirilen iş miktarı ve çeşidi dikkate alınarak belirlenen toplam performansı aşmamak kaydıyla, ek ödeme matrahının yüzde 800’ünü geçmemek üzere her ay ayrıca ödenir. (…) Bu fıkra uyarınca dağıtılan gelirlerden kalan tutarlar (b) fıkrasında belirtilen işler ile (c) fıkrasının ikinci paragrafı uyarınca fiilen mesai dışında çalışan diğer personele yapılacak ek ödemede kullanılır.
…”
hükümlerine yer verilmiştir.
Buna göre, öğretim üyelerinin, mesai saatleri dışında üniversitede sundukları sağlık hizmetlerinden dolayı 31.05.2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 73’üncü maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca alınan ilave ücretlerden elde edilen gelirlerin; yüzde 50’sinden az ve yüzde 60’ından fazla olmamak üzere, üniversite yönetim kurulunca tespit edilecek oranının, mesai içinde gerçekleştirilen iş miktarı ve çeşidi dikkate alınarak belirlenen toplam performansını ve ek ödeme matrahının yüzde 800’ünü geçmemek kaydıyla mesai saatleri dışında sağlık hizmeti sunan öğretim üyesine ödenmesi; kalanının da, ilgili yükseköğretim kurumunun ihtiyacı olan mal ve hizmet alımları, her türlü bakım, onarım, kiralama, devam etmekte olan projelerin tamamlanmasına yönelik inşaat işleri ve diğer ihtiyaçları, yönetici payları ve (c) fıkrasının ikinci paragrafı uyarınca fiilen mesai dışında çalışan diğer personele yapılacak ek ödemede kullanılması gerekmektedir.
Bunun yanı sıra, 58’inci maddenin yukarıda belirtilen (f) fıkrası uyarınca, fıkrada sayılan yöneticilere gelir getirici katkılarına bakılmaksızın görev yaptıkları birimin döner sermaye gelirlerinden yönetici payı olarak ayrılan tutardan ek ödeme yapılmaktadır. Yöneticilik faaliyetini belli sürelerle sınırlamak mümkün olmadığından, bu fıkra uyarınca yapılan ek ödeme, yöneticilerin mesai saatleri içinde ve dışında gerçekleştirilen tüm yöneticilik faaliyetleri içindir. Anılan fıkranın son paragrafında ise, yönetici payı ödenen kişilere mesai saatleri dışında döner sermaye gelirlerine yöneticilik faaliyeti dışında katkıları bulunması halinde ayrıca ek ödeme yapılabileceği belirtilmektedir.
Yani anılan 58’inci maddenin (f) fıkrasına göre yönetici payı ödenen personele, mesai dışında ayrıca ek ödeme yapılabilmesi için, ilgilinin gelir getirici faaliyete doğrudan katkı yapması gerekmektedir ve buradan yöneticilik faaliyetleri dışında doğrudan bir mesleki katkının varlığı söz konusu olmalıdır. Nitekim, (h) fıkrasında, mesai dışında sağlık hizmeti sunan öğretim üyelerine ek ödeme yapıldıktan sonra kalan tutarın yalnızca (c) fıkrasının ikinci paragrafı uyarınca fiilen çalışan diğer personele ödenebileceği belirtilmiştir. (c) fıkrasının ikinci paragrafında, ödeme yapılacak kişiler sayılırken, yalnızca mesleki unvanlara yer verilmiş, yönetici pozisyonunda olan hastane başmüdürü ise ismen sayılmış, bunun dışında yönetici pozisyonunda bulunanlara yöneticilikten kaynaklanan fiili çalışmaları için ek ödeme yapılabileceğine dair bir düzenlemeye yer verilmemiştir.
Yönetici payı alan personele mesai dışı yöneticilik faaliyetleri nedeniyle ek ödeme yapılmasına dayanak teşkil eden … tarihli ve … sayılı … Üniversitesi Döner Sermaye Yürütme Kurulu Kararı’nda;
“2547 sayılı Yasa 58. Maddesi e) “Yükseköğretim kurumlarının (c) ve (d) fıkraları kapsamına girenler haricindeki diğer birimlerinde döner sermaye işletmesi hesabına yapılan iş veya hizmetler karşılığında tahsil edilen gelirlerden kanuni kesintiler ile varsa yapılan iş veya hizmetle bağlantılı giderler düşüldükten sonra geri kalan tutar, hizmet karşılığı olarak gelir tahsilatının yapıldığı tarihi izleyen bir ay içinde, veya hizmet bedelinin peşin tahsil edilmesi halinde hizmetin gerçekleşme oranına bağlı olarak aylara bölünerek hizmeti veren öğretim elemanlarına ödenir.
…
h) (Ek: 2/1/2014-6514/12 md.) Öğretim üyelerinin mesai saatleri dışında üniversitede sundukları sağlık hizmetlerinden dolayı 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 73 üncü maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca alınan ilave ücretler döner sermaye işletmesinin ayrı bir hesabında toplanır…
Mesai saatleri dışında ilave ücret alınarak verilecek sağlık hizmetleri ile sağlık hizmetleri dışında verilen gelir getirici hizmetlere (Hizmetlerin geliştirilmesi, düzenli ve aksaksız yerine getirilmesinde koordinasyon ve yönetim) katkı sağlayan Rektör, Dekan ve Başhekim, ile yardımcılarına her iki fıkrada belirtilen gelirlerin en fazla yüzde 15'ini ve her halükarda toplamda ek ödeme matrahının yüzde 1600 oranını geçmemek üzere ilave katkı payı ödenmesine,
- İlave ödenecek Mesai dışı çalışma katkı payının yukarıda belirlenen çerçevede Yönetim Kurulu tarafından parametrelerde her ay belirlenmesine.
- Ödenecek Mesai dışı çalışma katkı payının ilave alınan ücretlerden kesilen paylardan ödenmesine.
… dair, Hastane Yönetim Kurulunun … tarih ve … sayılı kararın kabulüne karar verildi.”
ifadeleri yer almaktadır.
Yürütme Kurulu kararında, yapılan ödemelerin doğrudan fiili mesleki katkı için değil, “Hizmetlerin geliştirilmesi, düzenli ve aksaksız yerine getirilmesinde koordinasyon ve yönetim” olarak sayılan yönetsel faaliyetler için yapılacağı belirtilmektedir.
Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri ve açıklamalar uyarınca, 2547 sayılı Kanun’un 58’inci maddesinin (f) fıkrası uyarınca yönetici payı alan personele, mesai saatleri dışında fiilen verilen mesleki katkılar dışında ek ödeme yapılması mümkün olmadığından, “hizmetlerin geliştirilmesi, düzenli ve aksaksız yerine getirilmesinde koordinasyon ve yönetim” gibi yönetsel faaliyetler nedeniyle ayrıca yapılan ek ödeme kamu zararıdır. Nitekim, yukarıda yer verilen Temyiz Kurulu Kararı’nda da konunun esası yönünden herhangi bir isabetsizlik görülmediği ve konunun esasına esasa ilişkin itirazların reddedildiği açıkça belirtilmiştir.
Kamu zararı olan söz konusu ödemeler, … tarihli ve … sayılı Döner Sermaye Yürütme Kurulu kararı uyarınca yapılmıştır. Söz konusu karar ödemenin yapıldığı yıl olan … yılından önce alınmış olup, karar tarihinden sonra görevin sona ermesi veya emekli olma gibi nedenlerle kurul üyeliğinden ayrılan üyeler olmasına ve kurulun yapısı değişmiş olmasına rağmen bu konuda yeni bir karar alınmamıştır. Ödemelerin yapıldığı yıl olan … yılında bu konuda yeni karar alınmamış olması nedeniyle, … yılında alınan söz konusu kararda imzası bulunan yürütme kurulu üyelerinden … yılında yürütme kurulu üyeliği devam etmeyenlerin … yılında yapılan ödemelerden dolayı sorumlu tutulmaması gerekmektedir.
Ayrıca yapılan incelemede söz konusu Temyiz Kurulu Kararı’nda bahsi geçen … Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi döner sermaye ek ödeme dağıtımına ilişkin uygulama parametrelerinin, … yılında aylık olarak belirlendiği ve Döner Sermaye Yürütme Kurulu kararlarına eklendiği görülmüş olup, bu parametrelerin 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun “Döner sermaye” başlıklı 58’inci maddesinin (b), (c) ve (f) fıkraları uyarınca ilave ücret alınmaksızın verilen sağlık hizmetleri sonucu elde edilen gelirlerden ek ödeme ve yönetici payı ödemelerine yönelik olduğu, aynı maddenin (h) fıkrası uyarınca ilave ücret alınmak suretiyle sunulan sağlık hizmetlerine ait gelirlerin dağıtımına ilişkin bir kriter içermediği anlaşılmıştır. Bu nedenle, bu parametrelerin söz konusu ödemelerle ilgisi bulunmadığından döner sermaye ek ödeme parametrelerine ilişkin … yılı içerisinde aylık bazda alınan kararlar üzerinde imzaları bulunanlara sorumluluk atfedilmesi mümkün değildir.
Bu nedenlerle söz konusu kamu zararından; 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 31, 32 ve 33’üncü maddesinin sorumlulukla ilgili hükümleri gereğince harcama yetkilisi, gerçekleştirme görevlileri ve … tarihli ve … sayılı … Üniversitesi Döner Sermaye Yürütme Kurulu Kararı’nda imzası olup ödemenin yapıldığı … yılında da aynı Kurul üyeliği devam eden … birlikte sorumludurlar. Anılan Kurul Kararı’nda imzası olup … yılında Kurul üyesi olmayanların ise sorumlulukları bulunmamaktadır.
Bu itibarla, düzenli olarak döner sermaye yönetici payı ödenen Rektör Yardımcısı, Tıp Fakültesi Dekan ve Dekan Yardımcıları ile Hastane Başhekimi ve Başhekim Yardımcılarına, … yılı içinde Tıp Fakültesi Hastanesinde mesai saatleri dışında sunulan sağlık hizmetleri nedeniyle alınan ilave ücretlerden yöneticilik faaliyetleri nedeniyle ayrıca döner sermaye ek ödemesi yapılması sonucu oluşan … TL kamu zararının;
… TL’sinin Harcama Yetkilisi (Başhekim) …, Gerçekleştirme Görevlisi (Başhekim Yardımcısı) … ve Diğer Sorumlu (Tıp Fakültesi Dekanı) …’e,
… TL’sinin Harcama Yetkilisi (Başhekim) …, Gerçekleştirme Görevlisi (Başhekim Yardımcısı) … ve Diğer Sorumlu (Tıp Fakültesi Dekanı) …’e,
müştereken ve müteselsilen,
6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 53’üncü maddesi gereği işleyecek faizleri ile birlikte ödettirilmesine,
Anılan Kanun’un 55’inci maddesi uyarınca işbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere, (Üye …’in sorumluluğa ilişkin karşı oyu ile) oy çokluğuyla karar verildi.
Karşı Oy Gerekçesi:
Üye …’in sorumluluğa ilişkin karşı oy gerekçesi:
… Üniversitesi Döner Sermaye Yürütme Kurulunun … tarihli ve … sayılı kararı ile, sağlık hizmetleri dışında verilen gelir getirici hizmetlere (hizmetlerin geliştirilmesi, düzenli ve aksaksız yerine getirilmesinde koordinasyon ve yönetim) katkı sağlayan Rektör, Dekan ve Başhekim ile yardımcılarına, 2547 sayılı Kanun’un 58’inci maddesinin (e) ve (h) bendinde belirtilen gelirlerin en fazla yüzde 15’ini ve her halükarda toplamda ek ödeme matrahının yüzde 1.600 oranını geçmemek üzere ilave katkı payı ödenmesine karar verilmiştir. Daha sonra konuyla ilgili Yürütme Kurulunca yeni bir karar alınmadığından … yılında da söz konusu karar uyarınca ödeme yapılmaya devam edilmiştir. Anılan kararda herhangi bir döneme ilişkin bir ifade veya dağıtıma konu tutar belirtilmemiş olduğundan, halen yürürlüktedir ve Yürütme Kurulundan istifa, emeklilik vb. görevden ayrılmalar bu kararın yürürlüğünü ortadan kaldırmamaktadır. Bu nedenle, anılan kararda imzası bulunan yönetim kurulu üyeleri … yılında yapılan ödemelerden kaynaklanan kamu zararından sorumludurlar. Bu nedenle, sorumluluk yönünden Dairemizce verilen ilk karar doğrultusunda oluşan kamu zararından … tarihli ve … sayılı … Üniversitesi Döner Sermaye Yürütme Kurulu Kararında imzası bulunan Yürütme Kurulu üyeleri ile harcama yetkilisi ve gerçekleştirme görevlilerinin birlikte sorumlu olduğuna karar verilmesi gerekir.
Full & Egal Universal Law Academy