Sözleşme ücreti-Fiyat farkı-Eksik çalıştırılan personel için ceza-Ödeme emri belgelerinin asıllarının gönderilmemesi
….. Üniversitesi Rektörlüğü ve Bağlı Yüksekokullar Güvenlik Hizmeti Alımı işinde,
A- ….. tarihli ihale onay belgesinde işin miktarı 62 kişi ile güvenlik hizmeti alımı olarak gösterilmesine ve 14.01.2013 tarihinde iş artışı yapılması sonrasında bu sayı 64’e çıkarılmasına rağmen, yapılan işler listesi ile personele ait bordroların incelenmesi sonucunda işin bu sayıdan daha az kişi ile yapıldığı, bununla birlikte eksik personel çalıştırılan günler için sözleşme ücreti ve fiyat farkının tam ödenmesi sonucu ….. TL kamu zararına sebep olunduğu ifade edilmişse de, sorumluların savunmaları ile ekindeki belgelerden, eksik çalışmaların güvenlik personelinin 4857 sayılı İş Kanununun 53 üncü maddesi uyarınca kullandıkları yıllık ücretli izinlerden kaynaklandığı, bu izinlerin bordrolarda gösterilmemesi nedeniyle bazı aylarda eksik çalışılan gün sayısının fazla göründüğü, buna göre eksik çalışılan gün sayısının ağustos ayında 3, ekim ayında 35 olduğu, eylül ayında eksik çalışılan gün olmadığı, dolayısıyla bu gün sayıları üzerinden yapılan hesaplama sonucunda kamu zararının ….. TL olması gerektiği, bu tutarın da tahsil edildiği görülmüştür.
Bu itibarla, ….. işinde eksik personel çalıştırılan günler için sözleşme ücreti ve fiyat farkının tam ödenmesine ilişkin ….. TL’nin ….. TL’sinin ………….. tahsil edildiği anlaşıldığından bu miktar için ilişilecek bir husus kalmadığına, geriye kalan ….. TL’sine ilişkin işlemlerin mevzuata uygun olduğuna ve bu miktar için ilişikli bir husus bulunmadığına oybirliğiyle,
B- Resmi tatil günlerinde yapılan çalışmalar için fiyat farkı ödendiği görülmüştür.
İşe ilişkin sözleşmenin 14.2. maddesinde,
“Bu sözleşme kapsamında yapılan işler için fiyat farkı hesaplanacaktır.
Fiyat farkı hesabında 07.05.2004 tarih ve 25455 sayılı mükerrer Resmi Gazetede yayımlanan ‘4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhalesi Yapılacak Olan Hizmet Alımlarına İlişkin Fiyat Farkı Hesabında Uygulanacak Esaslar’ uygulanacaktır.”
denilmektedir.
4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhalesi Yapılacak Olan Hizmet Alımlarına İlişkin Fiyat Farkı Hesabında Uygulanacak Esasların 8 inci maddesinde,
“İhale konusu hizmetin gerçekleştirilebilmesi için çalıştırılacak 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununa tabi personelin, sayı ve günlük çalışma saatinin belirtilmesi kaydıyla,
a) Asgari ücret tespit komisyonunca ihale (son teklif verme) tarihinde 16 yaşını doldurmuş işçiler için belirlenmiş asgari ücretin değiştirilmesi halinde eski ve yeni asgari ücret arasındaki fark,
b) İhale (son teklif verme) tarihi itibarıyla işveren tarafından karşılanacak olan sosyal sigorta primi ve işsizlik sigortası primine ilişkin toplam tutarda, asgari ücret değişikliği veya sigorta primi alt sınır değişikliği ile prim oranlan değişikliği gibi sebeplerle meydana gelecek fark,
c) 506 sayılı Kanunun 77 nci maddesinin ikinci fıkrası çerçevesinde sözleşmede öngörülen ücret ekleri nedeniyle, işveren tarafından karşılanmakta olan sosyal sigorta primi ve işsizlik sigorta primine ilişkin toplam tutarda meydana gelecek fark,
toplamı (a), (b) ve (c) bentleri toplamı, 506 sayılı Kanun gereğince işveren nâm ve hesabına Hazinece yapılacak olan ödemeler de dikkate alınmak suretiyle bu Esasların 7 nci maddesi uygulanmaksızın ödenir veya kesilir.”
hükmü yer almaktadır.
Bu hükümde asgari ücretin değiştirilmesi halinde eski ve yeni asgari ücret arasındaki fark ile bu farktan kaynaklanan işveren sigorta primlerindeki farkın, Esasların 7 nci maddesi uygulanmaksızın ödeneceği düzenlenmiş, resmi tatil günlerinde yaptırılacak çalışmalar için ödenen ücretlerdeki artışların asgari ücret farkı hesabına dahil edileceğine ilişkin bir düzenlemeye yer verilmemiştir. Bu nedenle resmi tatil günlerinde yaptırılacak çalışmalara yönelik ücretlerindeki artışların fiyat farkı olarak yükleniciye ödenmesi mümkün değildir.
Yapılan incelemede söz konusu günlerde yaptırılan çalışmaların karşılığı olan ücretlerdeki artışların fiyat farkı hesabına dahil edildiği ve buna ilişkin tutarların yükleniciye ödendiği tespit edilmiştir.
Bununla birlikte sorumluların savunmaları ile ekindeki belgelerden fiyat farkı olarak fazla ödenen tutarların tahsil edildiği anlaşılmıştır.
Bu itibarla, ….. Üniversitesi Rektörlüğü ve Bağlı Yüksekokullar Güvenlik Hizmeti Alımı işinde, resmi tatil günlerinde yapılan çalışmalar için ödenen ücretlerdeki artışların fiyat farkı hesabına dahil edilmesi sonucu sebep olunan ….. TL kamu zararının ……….... tahsil edildiği anlaşıldığından bu miktar için ilişilecek bir husus kalmadığına oybirliğiyle,
C-Eksik personel çalıştırılan günler için sözleşmede öngörülen cezanın uygulanmadığı görülmüştür.
İşe ilişkin ….. tarihli sözleşmenin 16.1.1. maddesinde,
“İşin tekrar eden kısımlarının sözleşmeye uygun olarak gerçekleşmemesi halinde idarece her bir aykırılık için ayrı ayrı uygulanmak üzere sözleşme bedelinin onbindebiri oranında ceza uygulanacaktır.
Yüklenici firma hiçbir şekilde eksik işçi çalıştırmayacak, eksik çalıştırdığı gün için üç güne kadar sözleşme bedelinin onbindebiri, üç günden sonra onbindeikisi oranında cezai işlem uygulanacaktır.
İdare tarafından kesilecek cezanın toplam tutarı, hiçbir durumda sözleşme bedelinin % 30’unu geçmeyecektir.”,
16.2. maddesinde,
“Yukarıda belirtilen cezalar ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın yükleniciye yapılacak ödemelerden kesilir. Cezanın ödemelerden karşılanamaması halinde ceza tutarı yükleniciden ayrıca tahsil edilir.”
hükümleri yer almaktadır.
Bu hükümlere göre söz konusu işte eksik işçi çalıştırıldığının tespit edilmesi halinde İdare tarafından sözleşmede öngörülen bu cezaların uygulanması gerekmektedir. Yapılan incelemede işte eksik işçi çalıştırılmasına rağmen cezaların yüklenicinin hakedişlerinden kesilmediği görülmüştür.
Sorumlular savunmalarında, sorgudaki ….., ….., ….., ….., ….., ….. ve ….. numaralı ödeme emri belgelerine ilişkin tespitlere katıldıklarını, ….. ve ….. numaralı ödeme emri belgeleri ve eklerine göre eksik çalışılan gün sayısının 3 olduğunu, dolayısıyla sorguda yapılan hesaplama yerine, sözleşmenin ilgili maddesine göre sözleşme bedelinin onbindebiri oranında ceza hesaplanması gerektiğini, öte yandan eksik çalışmaların güvenlik personelinin 4857 sayılı İş Kanununun 53 üncü maddesi uyarınca kullandıkları yıllık ücretli izinlerden kaynaklandığını, bu izinlerin bordrolarda gösterilmemesi nedeniyle bazı aylarda eksik çalışılan gün sayısının fazla göründüğünü, eksik çalışılan gün sayısının ağustos ayında 3, ekim ayında 35 olduğunu, eylül ayında eksik çalışılan gün olmadığını, dolayısıyla ….. ve ….. numaralı ödeme emri belgelerine ilişkin kamu zararı tutarının daha az olması gerektiğini, konuya ilişkin ortaya çıkan ….. TL kamu zararının ilgili firmaya bildirildiğini, firmanın kamu zararını karşılayacağını beyan ettiğini ifade etmişlerdir.
Sözleşme, ödeme emri belgeleri ve eklerinin incelenmesi sonucunda, sorumluların savunmalarında dile getirdikleri hususların yerinde olduğu, bununla birlikte yeniden hesaplanan kamu zararı tutarının tahsil edilmediği anlaşılmıştır.
Bu itibarla, …… Üniversitesi Rektörlüğü ve Bağlı Yüksekokullar Güvenlik Hizmeti işinde eksik personel çalıştırılan günler için sözleşmede öngörülen cezaların uygulanmamasına ilişkin ….. TL’nin,
….. TL’si için yapılan işlemlerin mevzuata uygun olduğuna ve bu miktar için ilişilecek bir husus bulunmadığına,
Ayrıntılı hesabı aşağıdaki tabloda gösterilen ….. TL’sinin,
….. TL’sinin Harcama Yetkilisi (İdari ve Mali İşler Daire Başkanı) ….. ve Gerçekleştirme Görevlisi (Şef) …..’a, müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereğince işleyecek faizleri ile ödettirilmesine oybirliğiyle,
D-Hakedişlerin bağlandığı ödeme emri belgelerinin asıllarının ibraz edilmemesi konusunda, söz konusu belgelerin asıllarının Strateji Geliştirme Daire Başkanlığı tarafından gönderildiği anlaşıldığından ilişilecek bir husus bulunmadığına oybirliğiyle,