A) ……. Üniversitesi ile ……. arasında imzalanan anahtar teslimi götürü bedel sözleşmeye göre yürütülen “…….”nde, iş iskelesi imalatının genel ve detay durumunu gösteren CD düzenlenmeden yükleniciye hakediş ödendiği görülmüştür.
Birim fiyat analizlerinde yer alan, Y.21.051/C01 “Çelik Borudan Tam Güvenlikli Cephe İş İskelesi Yapılması” pozunun tarifinde,
“Standardı ve iş sağlığı ve güvenliği yönetmeliğine uygun olarak, yapılarda duvar yapımı ve kaplaması, dış sıvası, boyası ve benzeri işlerin yapımı için sabit olarak kullanılmak üzere çelik borudan tam güvenlikli iş iskelesinin yapılması için, iskele kurulacak alanın temizlenmesi, standardında belirtilen ölçülerde, düşeyliği ayarlanabilen taban plakalarının aralıkları ayarlanarak yerleştirilmesi, düşey boru elamanların taban plakalarına yerleştirilmesi, yatay ve diyagonal boru bağlantı elemanlarının düşey elemanlarda bulunan flanşlara kama ile birleştirilmesi, duvar bağlantı elemanları ile iskelenin duvara sabitlenmesi, çalışma platformlarının her kata yerleştirilmesi, yatay düşey korkulukların monte edilmesi, gerekli tüm iş emniyet tedbirlerinin alınması, güvenlikli sökülmesi için, her türlü malzeme ve zayiatı, işçilik, iş yerindeki yükleme, yatay ve düşey taşıma, boşaltma, müteahhit genel giderleri ve kârı dâhil, çelik borudan tam güvenlikli cephe iş iskelesi yapılmasının 1 m² fiyatı:”,
Ölçü kısmında,
“İskele alanı, iskelenin yapıldığı yüzeyin üst kotu yükseklik olarak, iskele kurulan yüzeyin tabandaki uzunluğu ise genişlik olarak alınır ve genişlik ile yüksekliğin çarpımı sonucu iş iskelesi alanı olarak hesaplanır.”,
Not kısmında,
“1) Bir mahalli çevreleyen alandaki tavanda iş iskelesini gerektirecek bir imalat yapılması söz konusu ise, tavan için iskele bedeli verilir ayrıca, duvarlar için iş iskelesi bedeli verilemez.
2) Bir mahalde kurulan iş iskelesi, o mahalde yapılacak olan ve iş iskelesi kurulmasını gerektiren tüm imalatların yapımı için kurulduğu kabul edilir ve bu mahal için iskele bedeli bir kere verilir.
3) Bu poz. 3,00 metreden yüksek duvar inşaatıyla, bu nitelikteki münferit inşaatlara uygulanır.
4)Yüksekliği 3,00 metre ve 3,00 metreden aşağı olan inşaatlara iş iskelesi bedeli verilmez.
5) İskelenin standardına ve iş sağlığı ve güvenliği yönetmeliğine uygun olarak yapıldığı hususu, yapı denetim görevlisi ve yüklenici ile birlikte tutanağa bağlanacak ve bu tutanak idarenin onayına sunulacaktır. Ayrıca, iskele genel ve detay durumunu gösterecek şekilde CD’ye aktarılacak ve bu CD tutanak ekine konulacaktır. Bu tutanak ve CD’nin ödeme evraklarına eklenmesi gerekmekte olup, bu hususlar yerine getirilmeden iskele bedeli ödenemez.
6) İskeleden çıkan malzeme müteahhide aittir.”
denilmekte,
Y.21.051/C03 “Çelik Borudan Tavanlar İçin Tam Güvenlikli İş İskelesi Yapılması (0,00-21,50 m arası)” pozunun tarifinde benzer hususlar ve not kısmının 5 inci maddesinde aynı düzenleme yer almaktadır.
Buna göre, bahsi geçen pozlar esas alınarak iş iskelesi imalatı yapılacak olan bir işte, yükleniciye bu imalat için ödeme yapılabilmesi için, iskelenin genel ve detay durumunu gösterecek şekilde CD’ye aktarılması ve CD’nin ödeme evrakına eklenmesi gerekmektedir.
Ancak ihale dokümanı, ödeme emri belgesi ile ekinde yer alan ……. tarih ve 5 hakediş (son) raporu, ……. tarihli fatura ve imalat kalemlerini gösteren cetvellerin incelenmesi sonucunda, Y.21.051/C01 poz “Çelik Borudan Tam Güvenlikli Cephe İş İskelesi Yapılması” ve Y.21.051/C03 poz “Çelik Borudan Tavanlar İçin Tam Güvenlikli İş İskelesi Yapılması (0,00-21,50 m arası)” imalatları için iskele genel ve detay durumunu gösteren CD’nin düzenlenmediği, buna rağmen yükleniciye bu imalatlar için ödeme yapıldığı görülmüştür.
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 71 inci maddesinde,
“Kamu zararı, kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmasıdır.
Kamu zararının belirlenmesinde,
a) İş, mal veya hizmet karşılığı olarak belirlenen tutardan fazla ödeme yapılması,
b) Mal alınmadan, iş veya hizmet yaptırılmadan ödeme yapılması,
c) Transfer niteliğindeki giderlerde, fazla veya yersiz ödemede bulunulması,
d) İş, mal veya hizmetin rayiç bedelinden daha yüksek fiyatla alınması veya yaptırılması,
e) İdare gelirlerinin tarh, tahakkuk veya tahsil işlemlerinin mevzuata uygun bir şekilde yapılmaması,
…
g) Mevzuatında öngörülmediği halde ödeme yapılması,
Esas alınır.”
hükmü yer almaktadır.
Buna göre, söz konusu iş kapsamında, bahsi geçen imalatların tarifinde “İskele genel ve detay durumunu gösterecek şekilde CD’ye aktarılacak ve bu CD tutanak ekine konulacaktır. Bu tutanak ve CD’nin ödeme evraklarına eklenmesi gerekmekte olup, bu hususlar yerine getirilmeden iskele bedeli ödenemez.” denilmesine ve CD hakedişe eklenmemesine rağmen yükleniciye ödeme yapılması kamu zararı oluşturmaktadır.
Bununla birlikte sorumluların savunmaları ile ekindeki belgelerin incelenmesi sonucunda, konuya ilişkin ……. TL kamu zararının, ……. tarih ve 6 kesin hakedişte, pursantaj tablosunda İ2.2 İş İskelesi Yapılması (12,50 mt’ye kadar yüksekliği olan tavanlar için) ve İ2.3 Çelik Borudan Tam Güvenlikli Cephe İş İskelesi Yapılması (0,00-51,50 mt arası) iş kalemleri için hakedişe esas tutarlar sıfır alınarak kesinti yapılmak suretiyle tahsil edildiği anlaşılmıştır.
Bu itibarla, “…….”nde, Y.21.051/C01 poz “Çelik Borudan Tam Güvenlikli Cephe İş İskelesi Yapılması” ve Y.21.051/C03 poz “Çelik Borudan Tavanlar İçin Tam Güvenlikli İş İskelesi Yapılması (0,00-21,50 m arası)” imalatların birim fiyat tariflerinin not kısmında “İskele genel ve detay durumunu gösterecek şekilde CD’ye aktarılacak ve bu CD tutanak ekine konulacaktır. Bu tutanak ve CD’nin ödeme evraklarına eklenmesi gerekmekte olup, bu hususlar yerine getirilmeden iskele bedeli ödenemez.” denilmesine ve CD hakedişe eklenmemesine rağmen yükleniciye ödeme yapılması sonucu sebep olunan ……. TL kamu zararının ……. tarih ve ……. nolu ödeme emri belgesine bağlı 6 nolu kesin hakedişinde mahsuben tahsil edildiği anlaşıldığından bu miktar için ilişilecek bir husus kalmadığına oy birliğiyle,
B) ……. Üniversitesi ile ……. arasında imzalanan anahtar teslimi götürü bedel sözleşmeye göre yürütülen “…….”nde, İdareye süresi içerisinde bildirilmeyen teknik personel için yükleniciye ödenen hakedişlerden gecikme cezası kesilmediği görülmüştür.
27.06.2015 tarih ve 29399 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 40 ıncı maddesinde,
“İhale konusu işte çalıştırılması öngörülen teknik personelin nitelik ve sayısı, sözleşme tasarısının ‘Teknik personel, makine, teçhizat ve ekipman bulundurulması’ başlıklı bölümünde belirtilir. Bu durumda, yüklenicinin, işin yürütülmesi sırasında çalıştıracağı teknik personelin idarece öngörülen nitelik ve sayıda olduğuna dair belgeleri, yer tesliminin yapıldığı tarihten itibaren beş gün içinde idareye sunması zorunludur. İş ortaklığında teknik personel, ortaklık oranına bakılmaksızın pilot ve/veya diğer ortaklar tarafından karşılanabilir. Konsorsiyumlarda ise, işin uzmanlık gerektiren kısımları için öngörülen teknik personelin, ilgili kısma teklif veren ortak tarafından karşılanması gerekir. Personel belgelendirilmesine ilişkin belgelerin idareye sunulduğu tarih itibariyle geçerli olması yeterlidir.”
hükmü yer almaktadır.
İşe ait sözleşmenin 23 üncü maddesinin birinci fıkrasında,
“Yüklenici, 23.3 maddesi uyarınca, İdareye bildirdiği teknik personelin onaylandığının kendisine bildirildiği tarihten itibaren aşağıda adet ve unvanları belirtilen teknik personeli iş programına göre iş yerinde bulundurmak zorundadır.”
denilmiş ve devamında mesleki unvanlar inşaat yüksek mühendisi veya inşaat mühendisi, makine yüksek mühendisi veya makine mühendisi ve elektrik yüksek mühendisi veya elektrik mühendisi olarak sayılarak, bu meslekler için en az beş yıl deneyim öngörülmüş,
İkinci fıkrasında, yüklenicinin, adet ve mesleki unvanı belirtilen teknik personeli iş programına göre iş başında bulundurmadığı takdirde günlük gecikme cezasının 1/4’ü oranında günlük cezanın müteakiben düzenlenecek ilk hakedişten kesileceği ifade edilmiş,
Üçüncü fıkrasında,
“Teknik personelin idareye bildirilmesi ve iş yerinde bulundurulmasıyla ilgili hususlarda Yapım İşleri Genel Şartnamesinde yer alan hükümler uygulanır.
…”,
25 inci maddesinin ikinci fıkrasında,
“Yüklenicinin sözleşmeye uygun olarak işi süresinde bitirmediği takdirde, gecikilen her gün için sözleşme bedelinin % 0,05 (Onbindebeş) oranında gecikme cezası uygulanır”
denilmiştir.
Yapım İşleri Genel Şartnamesinin 19 uncu maddesinin altıncı fıkrasında,
“Yüklenici, sözleşmesine göre işyerinde bulundurulması istenen teknik personelin isimleri ile belgelerini (diploma, meslek odası kayıt belgesi, noterden alınan taahhütname) Teknik Personel Bildirimi ile birlikte yer tesliminin yapıldığı tarihten itibaren beş gün içerisinde İdareye bildirmek zorundadır. İdare, bu personel hakkında gerekli incelemeyi yaptıktan sonra kabul edip etmediğini on gün içinde Yükleniciye bildirir. İdare tarafından bu süre içerisinde herhangi bir bildirim yapılmadığı takdirde Teknik Personel Bildirimindeki teknik personel kabul edilmiş sayılır.”
denilmektedir.
“…….”ne ilişkin sözleşme 05.01.2015 tarihinde imzalanmış, 07.01.2015 tarihinde yer teslimi yapılarak yüklenicinin işe başlaması sağlanmıştır. Buna göre yüklenicinin 07.01.2015 tarihinden itibaren beş gün içerisinde İdareye teknik personel bildiriminde bulunması ve ilgili teknik personeli iş başında bulundurması, aksi halde gecikilen her gün için, teknik personelin iş programına göre iş başında bulundurulmaması durumu için sözleşmede öngörülen cezanın uygulanması gerekmektedir.
Yapılan incelemede yüklenicinin teknik personel bildirimini 13.01.2015 tarihinde yaparak bir günlük gecikmeye sebep olduğu, dolayısıyla bu süre içerinde teknik personelin iş başında bulundurulmadığı, bununla birlikte İdarenin bu gecikme dolayısıyla yükleniciden ceza tahsil etmediği, bu haliyle kamu zararına sebep olunduğu görülmüştür.
Bununla birlikte sorumluların savunmaları ile ekindeki belgelerin incelenmesi sonucunda, konuya ilişkin ……. TL [……. TL (sözleşme bedeli) x %0,05 (gecikme cezası oranı) x ¼ x 3 (kişi)] kamu zararının tahsil edildiği anlaşılmıştır.
Bu itibarla, “…….”nde, İdareye süresi içerisinde teknik personel bildiriminde bulunulmamasına ve dolayısıyla gecikilen süre içerisinde iş başında teknik personel bulundurulmamasına rağmen, yükleniciye ödenen hakedişlerden gecikme cezası kesilmemesi sonucu sebep olunan ……. TL kamu zararının ……. tarih ve ……. numaralı muhasebe işlem fişiyle tahsil edildiği anlaşıldığından, bu miktar için ilişilecek bir husus kalmadığına oy birliğiyle,