Üniversiteye ait olup işletme hakları kiraya verilen yerlerden (kantin ve fotokopi odası) elde edilen kira gelirleri üzerinden Katma Değer Vergisi tahsil edilmemesi.
Üniversiteye ait olup işletme hakları kiraya verilen yerlerden (kantin ve fotokopi odası) elde edilen kira gelirleri üzerinden Katma Değer Vergisi tahsil edilmediği görülmüştür.
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun “Verginin Konusunu Teşkil Eden İşlemler” başlıklı 1 inci maddesinin (f) bendinde Gelir Vergisi Kanununun 70 inci maddesinde belirtilen mal ve hakların kiralanması işlemlerinin katma değer vergisine tabi oldukları hüküm altına alınmış olmakla beraber Kanunun “Sosyal ve Askeri Amaçlı İstisnalarla Diğer İstisnalar” başlıklı 17 nci maddesinin 4 üncü fıkrasının (d) bendinde iktisadi işletmelere dahil olmayan gayrimenkullerin kiralanması işlemleri KDV’den istisna tutulmuştur.
193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun “Gayrimenkul sermaye iradının tarifi” başlıklı 70 inci maddesinde,
“Aşağıda yazılı mal ve hakların sahipleri, mutasarrıfları, zilyedleri, irtifak ve intifa hakkı sahipleri veya kiracıları tarafından kiraya verilmesinden elde edilen iratlar gayrimenkul sermaye iradıdır:
1. Arazi, bina (Döşeli olarak kiraya verilenlerde döşeme için alınan kira bedelleri dahildir.), maden suları, menba suları, madenler, taş ocakları, kum ve çakıl istihsal yerleri, tuğla ve kiremit harmanları, tuzlalar ve bunların mütemmim cüzileri ve teferruatı,
…
5. (Değişik: 4/12/1985 - 3239/55 md.) Arama, işletme ve imtiyaz hakları ve ruhsatları, ihtira beratı (İhtira beratının mucitleri veya kanuni mirasçıları tarafından kiralanmasından doğan kazançlar, serbest meslek kazancıdır.), alameti farika, marka, ticaret unvanı, her türlü teknik resim, desen, model, plan ile sinema ve televizyon filmleri, ses ve görüntü bantları, sanayi ve ticaret ve bilim alanlarında elde edilmiş bir tecrübeye ait bilgilerle gizli bir formül veya bir imalat usulü üzerindeki kullanma hakkı veya kullanma imtiyazı gibi haklar (Bu hakların kullanılması için gerekli malzeme ve teçhizat bedelleri de gayrimenkul sermaye iradı sayılır.)”
denilmektedir.
Anılan hükümler uyarınca, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun “Gayrimenkul Sermaye İradının Tarifi” başlıklı 70 inci maddesinde sayılan mal ve hakların kiralanması işlemleri Katma Değer Vergisine tabi olmakla beraber iktisadi işletmelere dâhil olmayan gayrimenkullerin kiralanması işlemleri KDV’den istisna tutulmuştur. Dolayısıyla, üniversitelerce kiraya verilen gayrimenkullerden elde edilen iratlar KDV’den istisnadır.
Bununla beraber, bunlardan bizatihi iktisadi işletme niteliğine sahip olanların kiralanması durumunda, artık işletme hakkının kiralanması söz konusu olacağından, KDV tahsil edilmesi gerekmektedir. Nitekim 26/04/2014 tarih ve 28983 sayılı Resmi Gazetede Maliye Bakanlığı’nca yayımlanan Katma Değer Vergisi Genel Uygulama Tebliğinin “4. Diğer istisnalar” başlıklı bölümünün “4.4. İktisadi İşletmeye Dâhil Olmayan Gayrimenkullerin Kiralanması” başlıklı maddesinde,
“3065 sayılı Kanunun (1/3-f) maddesi ile Gelir Vergisi Kanununun 70 inci maddesinde belirtilen mal ve hakların kiralanması işlemleri vergiye tabi tutulmuştur. Buna mukabil Kanunun (17/4-d) maddesi ile iktisadi işletmelere dâhil olmayan gayrimenkullerin kiralanması işlemleri vergiden istisna edilmiştir.
Bu istisna uygulamasının kapsamına yalnızca taşınmazlar girmekte olup, Gelir Vergisi Kanununun 70 inci maddesinde sayılan diğer mal ve hakların kiralanması işlemleri genel hükümler çerçevesinde KDV’ye tabidir.
….
Yukarıda sayılan gayrimenkuller dışında kalan ve Gelir Vergisi Kanununun 70 inci maddesinde sayılan diğer mal ve hakların (arama, işletme, imtiyaz hakları ve ruhsatları ve diğer hakların) kiralanması işlemleri iktisadi işletmeye dâhil olup olmadığına bakılmaksızın KDV’ye tabi bulunmaktadır.
…”
denilmektedir.
Yapılan incelemede, Üniversite tarafından kiraya verilen ve sözleşmelerinde açıkça kira konusunun işletme hakkı olduğu belirtilen kantinlerin kira bedelleri ile Üniversite bünyesinde belirlenecek mahallerde öğrencilere fotokopi hizmeti sunulmasına yönelik işletme hakkı kiraları üzerinden Katma Değer Vergisi tahakkuk ve tahsil edilmediği görülmüşse de, gönderilen savunma ve eki belgelerden fotokopi hizmeti ile ilgili kiralamaya ilişkin Katma Değer Vergisinin … nolu muhasebe işlem fişi ile 360 nolu Ödenecek Katma Değer Vergisi hesabına kaydedildiği anlaşıldığından …. TL için ilişik kalmadığına, kalan ve henüz tahsil edilemeyen ….. TL kamu zararından
- …. TL’sinin Sağlık Kültür ve Spor Daire Başkanı ….. ile Sağlık Kültür ve Spor Daire Başkanı …..’tan müştereken ve müteselsilen,
- ….. TL’sinin Sağlık Kültür ve Spor Daire Başkanı …...’tan münferiden,
6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle birlikte ödettirilmesine,
İşbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesi uyarınca Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy çokluğuyla,
Azınlık Görüşü:
Üye …..’ın karşı oy gerekçesi:
Damga Vergisi Üniversitenin gelirleri arasında bulunmadığından Üniversite bakımından 5018 sayılı Kanunun 71 inci maddesinde sayılan kamu zararı oluşmamaktadır. Anılan nedenle damga vergisinin eksik tahsil edilmesi hususunun araştırılması için Gelir İdaresi Başkanlığına yazılması gerekir.