Geçici görevle Amerika Birleşik Devletlerinde görevlendirilen öğretim üyesine araç kiralama bedeli ödenmesi.
12-25 Aralık 2016 tarihleri arasında Amerika Birleşik Devletleri/Washington DC, Maryland, New York ve Houston’da geçici görevle görevlendirilen Açık Öğretim Fakültesi öğretim üyesi Doç. Dr. …..’e ait harcırah beyannamesinin incelenmesinde, söz konusu kişinin bu ülkede araç kiraladığı ve kiralama giderinin bütçeden karşılandığı görülmüştür.
6245 sayılı Harcırah Kanununun “Harcırah hesabında esas tutulacak yol” başlıklı 6 ncı maddesinde aynen,
“Harcırah, bu kanunda aksine hüküm bulunmadıkça, gidip gelmeye en uygun ve kullanılması mutat olan yol ve taşıt araçları üzerinden verilir.
Gidip gelmeye en uygun ve kullanılması mutat olan bu yolda hem muayyen, hem gayrimuayyen tarifeli taşıt işletilmekte ise harcırah hesabında muayyen tarifeli taşıt esas alınır.
Bu yol ve taşıt, yolculukta geçen süreye göre memur veya hizmetli ile ailesi için ödenmesi gereken gündelik ve taşıt ücretleri toplamı dikkate alınarak memur veya hizmetlinin mensup bulunduğu dairece tespit olunur.
Birinci fıkraya göre takip edilmesi gereken yolun dışında bir yoldan veya kullanılması gereken taşıt aracından başka bir araçla yolculuk yapılmasının işin gereğine göre zorunlu olması halinde, bu yol ve taşıt aracına ilişkin masrafların kabulü merkezde ita amiri veya bu durumda olan amirlerin, taşrada memur veya hizmetlinin mensup olduğu kurumun ita amiri durumunda olan kimsenin veya mahallin en büyük askeri ve mülki amirinin önceden verilmiş yazılı bir emri bulunmasına bağlıdır.
…”
denilmektedir.
Söz konusu maddede, aksine hüküm bulunmadıkça, gidip gelmeye en uygun ve kullanılması mutat olan yol ve taşıt araçları üzerinden harcırah verileceği, takip edilmesi gereken yolun dışında bir yoldan veya kullanılması gereken taşıt aracından başka bir araçla yolculuk yapılmasının işin gereğine göre zorunlu olması halinde, bu yol ve taşıt aracına ilişkin masrafların kabulünün önceden verilmiş yazılı bir emir bulunmasına bağlı olduğu hüküm altına alınmıştır.
Ödeme emri belgesi ve eki …. sayılı harcama talimatının incelenmesi sonucunda, gidip gelmeye en uygun ve mutat yol ve taşıt araçları dışında başka bir yol ve taşıt aracının kullanılmasına açıkça izin verilmediği, buna karşılık talimatta “…ABD içerisindeki ulaşım giderlerinin ödenmesinin...” denildiği görülmüşse de, bu ifadenin harcama talimatında açıkça araç kiralamaya veya mutat taşıt araçları dışında taşıt kullanılmasına önceden izin verilmesi anlamına gelmediği açıktır. Bu bakımdan araç kiralama bedelinin ödenmesi usul bakımından mevzuata aykırılık teşkil etmekte ise de, Harcırah Kanununun 6 ncı maddesi gereği, ilgilinin Amerika Birleşik Devletlerinde görevlendirildiği merkezler arasında mutat ulaşım masraflarının karşılanacağı da aşikardır. Anılan nedenle, mevzuata uygun olarak mutat taşıt araçlarının kullanılması halinde kişiye ödenecek yol masraflarının net olarak ortaya konulamaması ve savunmalarda öne sürülen gerekçeler göz önünde bulundurularak araç kiralama bedeli olarak ödenen …. TL hakkında ilişik bulunmadığına,
İşbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesi uyarınca Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy çokluğuyla,
Azınlık Görüşü:
Üye ……’ın karşı oy gerekçesi:
Harcırah Kanununun 6 ncı maddesi hükmü açık olup görevlendirmenin (harcama talimatının) açıkça araç kiralamaya izin verecek şekilde düzenlenmesi, aksi takdirde mutat taşıt araçlarının kullanılması ve ödemenin buna göre yapılması gerekmektedir. 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 71 inci maddesine göre mevzuatta öngörülmeyen bir ödemenin yapılması kamu zararı olduğundan mevzuata aykırı olarak ödenen araç kiralama bedelinin tazminine karar verilmesi gerekir.