Muafiyet sınavı başvuru ücretlerinin ….. Üniversitesi Sürekli Eğitim Merkezi aracılığıyla döner sermaye bütçesine gelir kaydedilmesi ve bu gelirlerden öğretim elemanlarına döner sermaye katkı payı ödenmesi.
…. Üniversitesi Sürekli Eğitim Merkezi aracılığıyla gerçekleştirilen İngilizce, Bilgisayar ve Türkçe muafiyet sınavı başvuru ücretlerinin döner sermaye bütçesine gelir kaydedilerek bu gelirlerden öğretim elemanlarına döner sermaye katkı payı ödendiği görülmüştür.
5018 Sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun “Tanımlar” başlıklı 3 üncü maddesinin (i) bendinde kamu geliri Kanunlarına dayanılarak toplanan vergi, resim, harç, fon kesintisi, pay veya benzeri gelirler, faiz, zam ve ceza gelirleri, taşınır ve taşınmazlardan elde edilen her türlü gelirler ile hizmet karşılığı elde edilen gelirler, borçlanma araçlarının primli satışı suretiyle elde edilen gelirler, sosyal güvenlik primi kesintileri, alınan bağış ve yardımlar ile diğer gelirler olarak tanımlanmıştır.
Aynı Kanununun 12 nci maddesinde ise, özel bütçenin belirli bir kamu hizmetini yürütmek üzere kurulan, gelir tahsis edilen, bu gelirlerden harcama yapma yetkisi verilen ve Kanuna ekli (II) sayılı cetvelde yer alan kamu idarelerinin bütçeleri olduğu ve 60/e maddesinde de idare gelirlerini tahakkuk ettirerek tahsil işlemlerini yürütme görevinin mali hizmetler biriminin görevi olduğu belirtilmiştir.
Muafiyet sınavları ve bu sınavlara hazırlık maksadıyla yükseköğretim kurumunca organize edilen faaliyetler, öğrenci yetiştirmek amacıyla yapılan faaliyetlerden olup üniversitelerin 2547 sayılı Kanunun “Yükseköğretim Kurumlarının Görevleri” başlıklı 12 nci maddesinde sayılan asli görevleri arasındadır. Dolayısıyla bu tür bir kamu hizmeti için Kanunda yeri bulunmayan ücretin alınması mümkün olmamakla beraber şayet bu hizmetler karşılığında muafiyet sınavına başvuran adaylardan “sınav giderlerini karşılamak amacıyla” toplanan paraların, kamu geliri olarak değerlendirilerek yukarıda bahsedilen 5018 sayılı Kanun hükümleri gereği Üniversitenin Strateji Geliştirme Daire Başkanlığı bünyesinde idare olunan özel bütçesine “gelir” olarak kaydedilmesi gerekmektedir.
Nitekim 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun “Gelir Kaynakları” başlıklı 55 inci maddesinde yükseköğretim kurumları ve bunlara bağlı birimlerin gelir kaynakları şu şekilde sıralanmıştır:
“a-Her yıl bütçeye konulacak ödenekler,
b-Kurumlarca yapılacak yardımlar,
c-Alınacak harç ve ücretler,
d-Yayın ve satış gelirleri,
e-Taşınır ve taşınmaz malların gelirleri,
f-Döner sermaye işletmelerinden elde edilecek kârlar,
g-Bağışlar, vasiyetler ve diğer gelirlerdir.”
Aynı Kanununun “Cari hizmet maliyetinin hesaplanması, öğrenci katkı payları ve öğrenim ücretleri” başlıklı 46 ncı maddesinde ise, cari hizmet maliyetlerine karşılık olarak öğrencilerden alınacak katkı payları ve öğrenim ücretleri ayrıntılı olarak düzenlenmiş bulunmaktadır. Öğrencilerden bu katkı payı ve öğrenim ücretleri haricinde herhangi bir ad altında ücret talep edilebileceğine dair mevzuatta başkaca bir hüküm bulunmamaktadır. Bu bakımdan, söz konusu sınavlar üniversite tarafından üretilen özel bir hizmet olarak nitelendirilemeyeceğinden katılımcılardan elde edilen gelir, üniversitenin özel bütçesine kaydedilmesi gereken bir gelirdir.
Kaldı ki 13.01.2004 tarih ve sayılı 25345 Resmi Gazetede yayımlanan …. Üniversitesi Sürekli Eğitim Merkezi Yönetmeliğinin “Faaliyet Alanları” başlıklı 4 üncü maddesinde aynen,
“Merkezin kuruluş amaçlarını gerçekleştirmek için başlıca faaliyet alanları aşağıda gösterilmiştir:
a) Gereksinim duyulan her konuda eğitim programları açmak (sertifika, katılım belgesi, diploma),
b) Kampus içi ve/veya dışında katılıma açık dersler ve kurslar düzenlemek,
c) İnternet yoluyla her yaş ve ilgi grubuna yönelik internet destekli programlar açmak,
d) Kamu ve özel kuruluşlara yönelik hizmet-içi eğitim programlan düzenlemek,
e) Üniversitenin uygun gördüğü alanlarda ilgili birimlerin düzenleyecekleri kurs ve her türlü eğitim çalışmalarını yürütmek, araç-gereç ve benzeri olanakları sağlamak,
f) Çeşitli ülkelerle kültürel ve bilimsel alışveriş alanları yaratmak, kaynaşmayı sağlayıcı geziler düzenlemek,
g) Sürekli eğitim kapsamında Rektörlükçe önerilen ve/veya Merkez Yönetim Kurulunca kararlaştırılan diğer faaliyetleri gerçekleştirmektir.”
denildiğinden Sürekli Eğitim Merkezinin faaliyet alanları arasında bulunmayan muafiyet sınavının yapılması için toplanan başvuru ücretleri bu merkezin gelirleri arasında değildir.
Dolayısıyla Üniversitenin asli görev alanı içinde kalan eğitim öğretim faaliyetlerine ilişkin konularda öğretim elemanlarına ödenecek ek ders, sınav ücretleri 2914 sayılı Yükseköğretim Personel Kanununun 11 inci maddesinde hüküm altına alınmış olduğundan bu maddeye aykırı olarak yapılan ödemeler 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 71 inci maddesine göre kamu zararı olup sorumlulardan tahsili gerekmektedir. Bu bakımdan sorumluluğa, aynı Kanunun “Harcama yetkisi ve yetkilisi” başlıklı 31 inci maddesinin üçüncü fıkrasına göre Kanunların verdiği yetkiye istinaden yönetim kurulu, icra komitesi, komisyon ve benzeri kurul veya komite kararıyla yapılan harcamalarda, bu kurul, komite veya komisyon üyeleri de dahil edilir. Anılan nedenle sorumluluğa muafiyet sınavında görevli personele döner sermayeden katkı payı ödemesi yapılması ile ilgili kararı imzalayan ….. Üniversitesi Sürekli Eğitim Merkez Müdürlüğü Yönetim Kurulu Başkanı ve Üyeleri de dahildir.
Bu itibarla, …. Üniversitesi Sürekli Eğitim Merkezi aracılığıyla gerçekleştirilen İngilizce, Bilgisayar ve Türkçe muafiyet sınavında görevli öğretim elemanlarına Sürekli Eğitim Merkezi aracılığıyla ek ödemede bunulması sonucunda oluşan toplam …. TL kamu zararının Harcama Yetkilisi (Sürekli Eğitim Merkezi Müdürü-Yönetim Kurulu Başkanı) Doç. Dr. …., Gerçekleştirme Görevlisi (Döner Sermaye İşletme Müdürü) …., ile diğer sorumlular Yönetim Kurulu Üyeleri Yrd. Doç. Dr…., Öğr. Gör….., Öğr. Gör. …, Doç. Dr. …., Yrd. Doç. Dr. ’na müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle birlikte ödettirilmesine,
İşbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesi uyarınca Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle,