Emekli ikramiyelerinin zamanında yapılmaması nedeni ile faiz ödenmesi
… sayılı ilamın … inci maddesinde, … Belediyesi tarafından emekli ikramiyesi ödemelerinin Sosyal Güvenlik Kurumuna zamanında gönderilmemesinden dolayı yapılan faiz ödenmesi ile ilgili olarak Mali Hizmetler Biriminde ilgili kişilerin savunmalarının alınması için konunun denetçisine yazılmasına ve düzenlenecek ek raporun Daireye intikal ettirilmesini müteakip yargılamaya devam edilmesine karar verilmişti.
Söz konusu karar uyarınca, Diğer Sorumlu sıfatıyla Mali Hizmetler Müd. V. …’e ek sorgu düzenlenerek savunmasının alınması üzerine düzenlenen ek rapor ile … sayılı ilama ait yargılamaya esas raporun … inci maddesinin incelenmesi neticesinde; emekli ikramiyesi ödemelerinin Sosyal Güvenlik Kurumuna zamanında gönderilmemesinden dolayı faiz ödendiği görülmüştür.
5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu’nun “İkramiye” başlıklı 89 uncu maddesinde,
“Hizmet sürelerinin tamamı bu Kanun ve/veya 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun geçici 4 üncü maddesi kapsamında geçenlerden emekli, adi malullük veya vazife malullüğü aylığı bağlanan veyahut toptan ödeme yapılan asker ve sivil tüm iştirakçilere, her tam fiili hizmet yılı için aylık bağlamaya esas tutarın bir aylığı emekli ikramiyesi olarak verilir.
…
Bu madde gereğince Sosyal Güvenlik Kurumunca ödenen emekli ikramiyeleri, düzenlenecek fatura üzerine Sayıştay ve Danıştay başkanları için kendi kurumları, diğerleri için emekliye sevk onayını veren kurum tarafından karşılanır.
…”
Hükmü yer almaktadır.
Kanun maddesi hükmüne göre emekli ikramiyesine hak kazananlara verilecek emekli ikramiyeleri, düzenlenecek fatura üzerine emekliye sevk onayını veren kurum tarafından karşılanacaktır.
657 sayılı Devlet Memurları Kanununun “Kişisel Sorumluluk ve Zarar” başlıklı 12 nci maddesinde devlet memurunun kasıt, kusur, ihmal veya tedbirsizliği sonucu idare zarara uğratılmışsa, bu zararın ilgili memur tarafından rayiç bedeli üzerinden ödenmesinin esas olduğu; aynı Kanunun “Kişilerin Uğradıkları Zararlar” başlıklı 13 üncü maddesinde de: meydana gelen zararlardan dolayı rücu hakkının kurum tarafından sorumlu personele yöneltilebileceği belirtilmiştir.
5018 sayılı Kamu Mali Yönetim ve Kontrol Kanununun “Kamu zararı” başlıklı 71 inci maddesinde, kamu zararı; kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmasıdır şeklinde ifade edilmiştir.
Kamu Zararlarının Tahsiline İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin (g) bendinde, kamu zararının belirlenmesinde Kamu idaresinin yükümlülüklerinin mevzuata uygun bir şekilde yerine getirilmemesi nedeniyle kamu idaresine faiz, tazminat, gecikme zammı, para cezası gibi ek mali külfet getirilmesinin esas alınacağı belirtilmiştir.
657 sayılı Kanun ve ilgili Yönetmelik hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, Kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmalleri sonucu yükümlülüklerini mevzuata uygun bir şekilde yerine getirmemesi sebebiyle oluşan ek mali külfet ile idare zarara uğratılmış ise diğer bir deyişle kamu zararı oluşmuşsa, rucü hakkının zarara uğrayan kurum tarafından sorumlu personele yöneltilebileceği açıktır.
İlgili ödeme emri ve ekli belgelerin incelenmesinde, Belediye tarafından emekli ikramiyesi ödemelerinin Sosyal Güvenlik Kurumuna zamanında gönderilmemesinden doğan gecikme faizinin belediye bütçesinden ödendiği, ancak gecikme faizi ödenmesine neden olan personel ile ilgili işlem yapılmadığı görülmüştür.
Harcama Yetkilisi ve Gerçekleştirme Görevlisi (İnsan Kaynaklan ve Eğitim Müdür V.) … savunmasında her ne kadar SGK tarafından fatura edilen tutarların Mali Hizmetler Müdürlüğünce takibinin yapıldığını, tarafına herhangi bir yazı gelmediğini belirtmişse de … Belediyesi İnsan Kaynakları ve Eğitim Müdürlüğü Kuruluş, Görev ve Çalışma Yönetmeliğinin “İnsan Kaynakları ve Eğitim Müdürünün Görev, Yetki ve Sorumlulukları” başlıklı 8 inci maddesinin “Sorumlulukları” başlıklı 8/3 (c) bendinde;
“İnsan Kaynakları ve Eğitim Müdürü:
……
c) Emekli keseneği ve sigorta primlerinin yasal süreleri içerisinde bildiriminden
….. sorumludur.”
Aynı Yönetmeliğin “İnsan Kaynakları ve Eğitim Müdürlüğünün Görevleri” başlıklı 9 uncu maddesinin “Memur İşleri Şefliği Görevleri” başlıklı 9/1 (l) bendinde;
“….
l) Emekli ikramiyesi tahakkuk işlemlerini yapmak”
Şeklinde yer alan hükümler gereğince, emekli keseneği ve sigorta primlerinin yasal süreleri içinde bildiriminden, emekli ikramiyelerinin tahakkuk işlemlerinin yapılmasından İnsan Kaynakları ve Eğitim Müdürlüğü sorumludur.
Diğer taraftan … tarafından ilgili yazının tarafına bildirilmediği belirtilse de, …’ın yazısı … tarih ve … sayı ile…’un yazısı … tarih ve … sayı ile, …’ın yazısı … tarih ve … sayı ile, …’ın yazısı … tarih ve … sayı ile ve …’ın yazısı … tarih ve … sayı ile kayıt altına alındığı ve ilgili tarihlerde İnsan Kaynakları ve Eğitim Müd. V. olan … tarafından paraflandığı görülmüştür.
Kaldı ki, SGK Başkanlığı tarafından takip ve tahsilin kolaylaştırılması maksadıyla ek karşılık ve faturalı alacakların sistem üzerinden girilmesi, takibi ve sorgulanması işlemlerine yönelik olarak MOSİP internet sitesinin kurulduğu görülmüştür.
5018 sayılı Kanunun “Hesap Verme Sorumluluğu” başlıklı 8 inci maddesine göre bir kamu görevlisinin ortaya çıkan kamu zararı sebebiyle sorumluluğundan bahsedilebilmesi için öncelikle ilgili konuda görevli ve yetkili olması gerekmektedir. Bu nedenle “İnsan Kaynakları ve Eğitim Müdürlüğü Kuruluş, Görev ve Çalışma Yönetmeliği” hükümlerine göre kurum personelinin maaş ve sosyal güvenlik işlemlerinden dolayısıyla MOSİP sistemi üzerinden yapılması gereken işlemlerden sorumluluğun İnsan Kaynakları ve Eğitim Müdürlüğüne ait olduğu anlaşıldığından, Mali Hizmetler Müdürlüğünün bir sorumluluğu bulunmamaktadır.
Bu itibarla, emekli ikramiyesi ödemelerinin Sosyal Güvenlik Kurumuna zamanında gönderilmemesinden dolayı faiz ödenmesi sebebiyle oluşan toplam … TL kamu zararının Harcama Yetkilisi ve Gerçekleştirme Görevlisi (İnsan Kaynakları ve Eğitim Müdürü V.) …’ ya münferiden 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle birlikte ödettirilmesine,
İşbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesi uyarınca Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy çokluğu ile,
Azınlık Görüşü:
Başkan …’in karşı oy gerekçesi:
“… Belediyesi tarafından emekli ikramiyesi ödemelerinin Sosyal Güvenlik Kurumuna zamanında gönderilmemesinden dolayı Sosyal Güvenlik Kurumuna faiz ödenmesi hususunda, söz konusu ödemenin tarafı bir kamu kurumudur. 5018 sayılı Kanunun “Kamu Zararı” başlıklı 71 inci maddesi dikkate alındığında, iki Kamu kurumu arasındaki ödemelerden kamu zararı doğmayacağından bahisle ilişilecek bir husus olmayıp, konunun idari olarak takip edilmesi gerekmektedir.“