Bir televizyon kanalının düzenlediği yarışma programının … ‘nde düzenlenen final gecesi için; Kültür ve Turizm Bakanlığı Döner Sermaye İşletmesine … kira bedeli ile yarışmacılar ve yöneticilerin transferleri için akaryakıt ve şoför dahil araç kiralama bedelinin Belediye bütçesinden ödendiği görülmüştür.
Belediyelerin "Görev ve sorumlulukları" 5393 sayılı Belediye Kanununun 14 üncü maddesinde, “Yetki ve imtiyazları” ise 15 inci maddesinde düzenlenmiştir. Yine aynı Kanunun 60 ıncı maddesinde de belediyenin giderleri ayrıntılı olarak sayılmıştır.
Buna göre, belediye bütçesinden yapılan harcamanın; öncelikle mahalli müşterek bir ihtiyacın karşılanmasına yönelik olması, 5393 sayılı Belediye Kanununun 14 üncü maddesinde sayılmış olan belediyelerin görev ve sorumlulukları ile 15 inci maddesinde sayılmış olan belediyenin yetki ve imtiyazları arasında bulunması ve yapılan harcamanın 60 ıncı maddede belirtilen belediye giderleri arasında yer alması gerekmektedir
Belediye Bütçesinden Yapılacak Temsil, Ağırlama ve Tören Giderleri Yönergesinde temsil, ağırlama ve tören giderlerinin esas ve usulleri düzenlenmiştir.
Söz konusu Yönerge ile 5393 sayılı Belediye Kanununun yukarıda anılan hükümleri uyarınca, belediyelerce gerçekleştirilen temsil, tören, ağırlama ve tanıtım hizmetlerinin görevle ilgisi bulunması ve mahalli müşterek nitelikteki bir ihtiyaca cevap vermesi gerekmektedir.
Söz konusu yarışma incelendiğinde, … ‘nde yapılan final gecesinde yarışmacıların aldıkları SMS’ler sonucunda birincinin belirlenerek ödül kazanmasının amaçladığı, ayrıca yarışmayı yapan özel televizyon kanalının SMS’ler ve reklamlar sayesinde yüksek gelir elde ettiği; kısacası yapılan organizasyonun ticari bir faaliyet olduğu ve …’un tanıtımına yönelik herhangi bir husus içermediği görülmektedir.
Gerçekleştirme Görevlisi …’ın göndermiş olduğu savunmasında Harcamaların Kültür, Sanat ve Sosyal İşler Komisyonu Kararına istinaden yapıldığı, kamu zararına gerekçe gösterilen etkinlik ile ilgili Belediye tarafından yapılan işlemlerin karar alma aşamasında Gerçekleştirme Görevlisi olarak yetkisinin bulunmadığı bu nedenle sorumlu tutulmaması gerektiği ifade edilmiş ise de;
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun “Harcama talimatı ve sorumluluk” başlıklı 32 nci maddesinde;
“…
Harcama yetkilileri, harcama talimatlarının bütçe ilke ve esaslarına, kanun, tüzük ve yönetmelikler ile diğer mevzuata uygun olmasından, ödeneklerin etkili, ekonomik ve verimli kullanılmasından ve bu Kanun çerçevesinde yapmaları gereken diğer işlemlerden sorumludur.”,
Mezkur Kanunun “Giderin gerçekleştirilmesi” başlıklı 33 üncü maddesinde ise;
“…
Gerçekleştirme görevlileri, harcama talimatı üzerine; işin yaptırılması, mal veya hizmetin alınması, teslim almaya ilişkin işlemlerin yapılması, belgelendirilmesi ve ödeme için gerekli belgelerin hazırlanması görevlerini yürütürler.
…
Gerçekleştirme görevlileri, bu Kanun çerçevesinde yapmaları gereken iş ve işlemlerden sorumludurlar.”
Hükümleri bulunmaktadır.
Sayıştay Genel Kurulunun 14.06.2007/5189-1 sayılı Kararının “Sorumlular” başlıklı 3 üncü bölümünün “4. Gerçekleştirme Görevlileri” kısmının “a) Ödeme Emri Belgesini Düzenlemekle Görevlendirilen Gerçekleştirme Görevlisinin Sorumluluğu” maddesinde ise;
“…
Harcama birimlerinde süreç kontrolü yapılarak her bir işlem daha önceki işlemlerin kontrolünü içerecek şekilde tasarlanıp uygulanacak, mali işlemlerin yürütülmesinde görev alanlar, yapacakları işlemden önceki işlemleri de kontrol edeceklerdir. Bu bağlamda ödeme emri belgesini düzenlemekle görevlendirilen gerçekleştirme görevlileri de, ödeme emri belgesi ve eki belgeler üzerinde ön mali kontrol yaparak, ödeme emri belgesi üzerine “Kontrol edilmiş ve uygun görülmüştür” şerhi düşüp imzalayacaklardır. Bu nedenle ödeme emri belgesini düzenleyen görevli, gerçekleştirme belgelerinin ödeme emri belgesine doğru aktarılması yanında, düzenlediği belge ile birlikte harcama sürecindeki diğer belgelerin doğruluğundan ve mevzuata uygunluğundan da sorumludur.
Yapılan bu açıklamalara göre, aslî bir gerçekleştirme belgesi olan ödeme emri belgesini düzenleyen sıfatıyla imzalayan gerçekleştirme görevlisinin, düzenlediği belge ile birlikte harcama sürecindeki diğer belgelerin doğruluğundan ve mevzuata uygunluğundan harcama yetkilisi ile birlikte sorumlu tutulması gerektiğine…”
denilmektedir.
5018 sayılı Kanun ve yukarıda belirtilen Sayıştay Genel Kurul Kararı uyarınca, harcama yetkilileri ve gerçekleştirme görevlileri, giderin gerçekleştirilmesi ve harcamanın yapılması süreçlerinde, mevzuata uygunluk açısından kontrolleri sağlamakla yükümlüdürler. Yapılacak harcama, nitelik itibariyle hukuka aykırı nitelik taşıyorsa, söz konusu işlemleri yapmaktan kaçınmak durumundadırlar. Dolayısıyla, oluşan kamu zararında kararı alan komisyon üyelerinin yanında Harcama Yetkilisi ve Gerçekleştirme Görevlisinin de sorumluluğu bulunmaktadır.
Yukarıda açıklanan nedenlerle özel bir televizyon kanalının düzenlediği yarışma programının … ‘nde düzenlenen final gecesi için; Kültür ve Turizm Bakanlığı Döner Sermaye İşletmesine … kira bedeli olarak … TL, yarışmacılar ve yöneticilerin transferleri için akaryakıt ve şoför dahil araç kiralama bedeli … TL olmak üzere toplam … TL’nin Belediye bütçesinden ödenmesi sonucu oluşan kamu zararının,
- … TL’sinin Harcama Yetkilisi (…) … ve Gerçekleştirme Görevlisi (…) … 'a,
- … TL’sinin Harcama Yetkilisi (…) …, Gerçekleştirme Görevlisi (…) … ile Diğer Sorumlular ( … )…, … ve … 'a,
müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle birlikte ödettirilmesine,
İşbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55 inci maddesi uyarınca Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile;