Gelir ve Damga Vergisi
Belediye tarafından gerçekleştirilen kiralamaya ilişkin,
A) Ödeme üzerinden gelir vergisi kesintisi yapılmaması sonucu ………. TL,
B) Sözleşme bedeli üzerinden damga vergisi tahsil edilmemesi sonucu ………. TL,
C) Ödeme üzerinden damga vergisi kesintisi yapılmaması sonucu ………. TL,
olmak üzere toplam ………. TL tutarında kamu zararına sebebiyet verildiği iddialarıyla ilgili olarak dosyada mevcut bilgi ve belgeler değerlendirilmiştir.
A) 31.12.1960 tarihli ve 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun,
“Vergi tevkifatı” başlıklı 94 üncü maddesinde,
“Kamu idare ve müesseseleri, iktisadi kamu müesseseleri, sair kurumlar, ticaret şirketleri, iş ortaklıkları, dernekler, vakıflar, dernek ve vakıfların iktisadi işletmeleri, kooperatifler, yatırım fonu yönetenler, gerçek gelirlerini beyan etmeye mecbur olan ticaret ve serbest meslek erbabı, zirai kazançlarını bilanço veya zırai işletme hesabı esasına göre tespit eden çiftçiler aşağıdaki bentlerde sayılan ödemeleri (avans olarak ödenenler dahil) nakden veya hesaben yaptıkları sırada, istihkak sahiplerinin gelir vergilerine mahsuben tevkifat yapmaya mecburdurlar.
…
5. a) 70 inci maddede yazılı mal ve hakların kiralanması karşılığı yapılan ödemelerden,
…
% 25 vergi tevkifatı yapılır.”
“Gayrimenkul sermaye iradının tarifi” başlıklı 70 inci maddesinde,
“Aşağıda yazılı mal ve hakların sahipleri, mutasarrıfları, zilyedleri, irtifak ve intifa hakkı sahipleri veya kiracıları tarafından kiraya verilmesinden elde edilen iratlar gayrimenkul sermaye iradıdır:
1. Arazi, bina (Döşeli olarak kiraya verilenlerde döşeme için alınan kira bedelleri dahildir.), maden suları, menba suları, madenler, taş ocakları, kum ve çakıl istihsal yerleri, tuğla ve kiremit harmanları, tuzlalar ve bunların mütemmim cüzileri ve teferruatı,
…”
hükümlerine yer verilmiş olup, 12.01.2009 tarihli ve 2009/14592 sayılı Bakanlar Kurulu Kararına ekli Kararın 1 inci maddesinde de,
“193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 94 üncü maddesinde yer alan kazanç ve iratlardan yapılacak vergi tevkifat oranları aşağıdaki şekilde yeniden tespit edilmiştir.
…
5. a) 70 inci maddede yazılı mal ve hakların kiralanması karşılığı yapılan ödemelerden % 20,
…”
denilmek suretiyle yapılacak tevkifat oranı yeniden belirlenmiştir.
Dolayısıyla, ……….’dan iki yıllığına yapılan kiralamaya ait bedel üzerinden % 20 oranında gelir vergisi kesilmesi ve bu tutarın da Genel Bütçe geliri olması nedeniyle Belediye tarafından ilgili vergi dairesine ödenmesi gerekmektedir.
Ancak, yapılan incelemede, söz konusu kiralama nedeniyle peşin ödenen iki yıllık kira bedeli üzerinden gelir vergisi kesintisi yapılmadığı görülmüştür.
10.12.2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 71 inci maddesinin birinci fıkrasında kamu zararı, “kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunması" şeklinde tanımlandıktan sonra devamındaki ikinci fıkranın (a) bendinde de, “İş, mal veya hizmet karşılığı olarak belirlenen tutardan fazla ödeme yapılması” kamu zararının belirlenmesinde esas alınacak durumlar arasında sayılmıştır.
Bu itibarla, Rapora konu kiralama karşılığında ödenen bedel üzerinden gelir vergisi kesintisi yapılmamasının kamu zararına sebebiyet verdiği anlaşılmış, ancak ………. TL kamu zararı tutarı, ………. tarihli ve ………. nolu tahsilat makbuzu ile ahiz ……….’dan tahsil edilerek, ………. tarihli ve ………. yevmiye numaralı Muhasebe İşlem Fişi ile vergi dairesine ödenmek üzere ilgili hesaba kaydedildiğinden, söz konusu tutar için ilişilecek husus kalmadığına ve yapılan tahsilatın ilamda gösterilmesine, 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesi uyarınca ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.
B) 01.07.1964 tarihli ve 488 sayılı Damga Vergisi Kanununun,
“Konu” başlıklı 1 inci maddesinde, bu Kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı kâğıtların damga vergisine tabi olduğu belirtilmiş olup,
“Mükellef” başlıklı 3 üncü maddesinin birinci fıkrasında,
“Damga Vergisinin mükellefi kâğıtları imza edenlerdir. Resmi dairelerle kişiler arasındaki işlemlere ait kâğıtların Damga Vergisini kişiler öder.
…”
“Nispet” başlıklı 14 üncü maddesinin birinci fıkrasında,
“Kağıtların Damga Vergisi bu kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı nispet veya miktarlarda alınır.
……”
hükümleri yer almaktadır.
Anılan Kanuna ekli (1) sayılı tablonun “I. Akitlerle ilgili kağıtlar” başlıklı bölümünün 2 nci sırasında, kira mukavelenamelerinden (Mukavele süresine göre kira bedeli üzerinden) belli parayı ihtiva edenlerin binde 1,89 oranında damga vergisine tabi olduğu belirtilmiştir.
Dolayısıyla, Rapora konu kira sözleşmesine ait bedel üzerinden binde 1,89 oranında damga vergisi tahsil edilmesi ve bu tutarın da Genel Bütçe geliri olması nedeniyle Belediye tarafından ilgili vergi dairesine ödenmesi gerekmektedir.
Ancak yapılan incelemede söz konusu kira sözleşmesine ait bedel üzerinden damga vergisi tahsil edilmediği anlaşılmıştır.
10.12.2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 71 inci maddesinin birinci fıkrasında kamu zararı, “kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunması" şeklinde tanımlandıktan sonra devamındaki ikinci fıkranın (a) bendinde de, “İş, mal veya hizmet karşılığı olarak belirlenen tutardan fazla ödeme yapılması” kamu zararının belirlenmesinde esas alınacak durumlar arasında sayılmıştır.
Bu itibarla, Rapora konu kira sözleşmesine ait bedel üzerinden damga vergisi tahsil edilmemesinin kamu zararına sebebiyet verdiği anlaşılmış, ancak ………. TL kamu zararı tutarı, ………. tarihli ve ………. nolu tahsilat makbuzu ile ahiz ……….’dan tahsil edilerek, ………. tarihli ve ………. yevmiye numaralı Muhasebe İşlem Fişi ile vergi dairesine ödenmek üzere ilgili hesaba kaydedildiğinden, söz konusu tutar için ilişilecek husus kalmadığına ve yapılan tahsilatın ilamda gösterilmesine, 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesi uyarınca ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.
C) 01.07.1964 tarihli ve 488 sayılı Damga Vergisi Kanununun,
“Konu” başlıklı 1 inci maddesinde, bu Kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı kâğıtların damga vergisine tabi olduğu belirtilmiş olup,
“Mükellef” başlıklı 3 üncü maddesinin birinci fıkrasında,
“Damga Vergisinin mükellefi kâğıtları imza edenlerdir. Resmi dairelerle kişiler arasındaki işlemlere ait kâğıtların Damga Vergisini kişiler öder.
…”
“Nispet” başlıklı 14 üncü maddesinin birinci fıkrasında,
“Kağıtların Damga Vergisi bu kanuna ekli (1) sayılı tabloda yazılı nispet veya miktarlarda alınır.
……”
hükümleri yer almaktadır.
Anılan Kanuna ekli (I) sayılı tablonun “IV. Makbuzlar ve diğer kâğıtlar” başlığının (1-a) bendinde, resmi daireler tarafından yapılan mal ve hizmet alımlarına ilişkin ödemeler (avans olarak yapılanlar dahil) nedeniyle kişiler tarafından resmî dairelere verilen ve belli parayı ihtiva eden makbuz ve ibra senetleri ile bu ödemelerin resmî daireler nam ve hesabına, kişiler adına açılmış veya açılacak hesaplara nakledilmesini veya emir ve havalelerine tediyesini temin eden kağıtların binde 9,48 oranında vergiye tabi olduğu belirtilmiştir.
Dolayısıyla, Rapora konu kiralama için yapılan ödeme üzerinden binde 9,48 oranında damga vergisi kesilmesi ve bu tutarın da Genel Bütçe geliri olması nedeniyle Belediye tarafından ilgili vergi dairesine ödenmesi gerekmektedir.
Ancak yapılan incelemede anılan işe ilişkin düzenlenen ödeme emri belgesi üzerinden damga vergisi kesilmediği görülmüştür.
10.12.2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 71 inci maddesinin birinci fıkrasında kamu zararı, “kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunması" şeklinde tanımlandıktan sonra devamındaki ikinci fıkranın (a) bendinde de, “İş, mal veya hizmet karşılığı olarak belirlenen tutardan fazla ödeme yapılması” kamu zararının belirlenmesinde esas alınacak durumlar arasında sayılmıştır.
Bu itibarla, Rapora konu ödeme emri belgesi üzerinden damga vergisi kesintisi yapılmamasının kamu zararına sebebiyet verdiği anlaşılmış, ancak ………. TL kamu zararı tutarı, ………. tarihli ve ………. nolu tahsilat makbuzu ile ahiz ……….’dan tahsil edilerek, ………. tarihli ve ………. yevmiye numaralı Muhasebe İşlem Fişi ile vergi dairesine ödenmek üzere ilgili hesaba kaydedildiğinden, söz konusu tutar için ilişilecek husus kalmadığına ve yapılan tahsilatın ilamda gösterilmesine, 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesi uyarınca ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.