Personelin icrai niteliği bulunmayan daire başkanı kadrosuna atanması
İdare tarafından ihdas edilen ancak hizmet gereklerine uygun olarak herhangi bir görev ve yetki alanı belirlemesi yapılmamış, icrai niteliği bulunmayan “Daire Başkanı” kadrosuna atanan ...’a daire başkanı mali haklarının ödenmesi sonucu ... TL kamu zararına sebebiyet verildiği iddiasına ilişkin olarak, dosyada mevcut bilgi ve belgeler incelenmiştir.
23.11.1981 tarih ve 17523 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 2560 sayılı İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun’un, “Kuruluş” başlıklı 1 inci maddesinde, “İstanbul Büyük Şehir Belediyesinin su ve kanalizasyon hizmetlerini yürütmek ve bu amaçla gereken her türlü tesisi kurmak, kurulu olanları devralmak ve bir elden işletmek üzere İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü kurulmuştur.” ifadesi, Kanun’un Ek 5 inci maddesinde, “Bu Kanun diğer büyükşehir belediyelerinde de uygulanır.” hükmü yer almaktadır. Söz konusu hükümlere istinaden ... Büyükşehir Belediyesinin su ve kanalizasyon hizmetlerini yürütmek üzere, belediye bağlı kuruluşu olan, ... Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü kurulmuştur.
Belediye ve bağlı kuruluşların norm kadrosu ile personel istihdamına ilişkin düzenlemeler içeren, 22.02.2007 tarih ve 17523 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Belediye ve Bağlı Kuruluşlar Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Norm Kadro İlke ve Standartlarına Dair Yönetmelik’in “Belediye ve bağlı kuruluşları ile mahalli idare birlikleri tasnif cetvelleri” başlıklı 5 inci maddesine göre belediye ve bağlı kuruluşları hukuki durumu, hizmet özellikleri ve nüfuslarına göre gruplara ayrılmış, söz konusu gruplar Yönetmeliğin ekinde yer alan “Ek-1 Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Tasnif Cetveli”nde gösterilmiştir.
Yönetmelik’in “Belediye ve bağlı kuruluşları ile mahalli idare birlikleri norm kadro standartları cetvelleri” başlıklı 6 ncı maddesinin ikinci fıkrasında “Mahalli idareler kadrolarını Yönetmeliğin ekinde yer alan Ek-2 Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Norm Kadro Standartları Cetvellerinde her alt grup için belirlenen standarda uygun olarak tespit ederler.” hükmüne yer verilmiş olup kadrolara ilişkin standartlar, Yönetmelik’e ekli “Ek-2 Belediye ve Belediye Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Norm Kadro Standartları Cetveli”nde belirlenmiştir.
Yönetmelik’in “Kadroların tespiti” başlıklı 9 uncu maddesinin ikinci fıkrasında ise;
“Bu Yönetmeliğin ekinde yer alan Ek-2 Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Norm Kadro Standartları Cetvellerinde belirtilen birim müdürlüğü ve üstü yönetici kadro unvanları ile Yönetmeliğin ekinde yer alan Ek-3 Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Kadro Unvanları Listelerinden (I), (II) ve (III) sayılı listelerde belirtilen unvanlar kullanılarak idarî birimler oluşturulur. İdarî birimler ile bu birimlere ait kadro unvanları arasında yetki ve görev mükerrerliğine yer verilemez ve bu kadro unvanlarından aynı mahiyetteki hizmet ve görevleri ifa edebilecek birden fazla yönetici kadro unvanı ihdas edilemez. Birim müdürlüğü ve üstü yönetici kadro unvanları hizmet gereklerine uygun olarak belirlenir ve fiilen icra edilmeyen hizmetlere ilişkin kadro unvanları kullanılamaz. Ek-3 Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Kadro Unvanları Listelerinden (I) ve (II) sayılı listelerde yer alan 2975 unvan kodlu “Daire Başkanı” kadrosunun ihdas edilmesi durumunda; ihdas edilen her kadro için ayrı ayrı olmak üzere; görev ve yetki alanı bu maddede belirtilen hükümlere uygun olarak atamaya yetkili amir tarafından belirlenir.” şeklinde düzenleme yapılmıştır.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerine göre; … grubunda yer almakta olan ... tarafından anılan grup için belirlenen standartlar uyarınca, … adet daire başkanlığı kadrosunun cetvelde belirtilen unvanlar ile … adet daire başkanlığı kadrosunun, Yönetmelik’e ekli “Ek-3 - (II) sayılı Su ve Kanalizasyon İdareleri ile Diğer Bağlı Kuruluşlar Kadro Unvanları Listesi”nden seçmek suretiyle ihdas edilmesi gerekmektedir. Kadroların ihdasına ilişkin düzenlemeler içeren ve yukarıda aynen yer verilen Yönetmelik’in 9 uncu maddesinin ikinci fıkrasında ise; Yönetmelik’e ekli cetvellerde belirtilen daire başkanı kadro unvanları ile idari birimlerin oluşturulacağı, kadro unvanlarının hizmet gereklerine uygun olarak belirleneceği ve fiilen icra edilmeyen hizmetlere ilişkin kadro unvanlarının kullanılamayacağı hüküm altına alınmış olup 2975 unvan kodlu “Daire Başkanı” kadrosunun ihdas edilmesi durumunda, ihdas edilen kadronun görev ve yetki alanının atamaya yetkili amir tarafından belirlenmesi gerektiği vurgulanmıştır.
Yapılan incelemede, ... Genel Kurulunun … tarih ve … no.lu kararına istinaden ihdas edilen 2975 unvan kodlu “Daire Başkanı” kadrosuna, ... tarihli olur ile ...’ın atandığı ve ilgiliye daire başkanı kadrosunun mali haklarının ödendiği görülmüştür. Ancak söz konusu kadroya, mevzuatta belirtilen amir hükmün aksine, görev ve yetki alanının belirlenmesi suretiyle icrai bir nitelik kazandırılmadığı tespit edilmiştir.
Sorumluların savunmalarında; ilgilinin, … tarihli Genel Müdürlük Makamı onayı ile … Dairesi Başkanlığı … Şube Müdürlüğü görevini yürütmek üzere tedviren görevlendirildiği, … Dairesi Başkanlığı ile anılan Şube Müdürlüğünün görev ve yetkisinin mevcut olduğu, bu suretle Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Norm Kadro İlke ve Standartlarına Dair Yönetmelik’in 9 uncu maddesinde belirtilen hükümler çerçevesinde işlem tesis edildiği ifade edilmişse de Rapora konu edilen husus, ...’ın asaleten atanmış olduğu ve mali haklarının ödendiği “Daire Başkanı” kadrosuna ilişkin olup söz konusu kadronun mevcudiyeti, ilgilinin atanması suretiyle kullanılması ve bu kadro üzerinden ilgiliye aylık ödenmesi mevzuata aykırılık teşkil etmektedir. Dolayısıyla, sorumluların savunmalarının hukuken kabul edilebilirliği bulunmamaktadır.
Bu itibarla, mevzuata aykırı söz konusu atama sonucu ilgiliye; şube müdürü kadrosunun mali hakları yerine, daha yüksek tutarlardaki daire başkanı kadrosunun mali hakları ödendiğinden, 24.12.2003 tarih ve 25326 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetim ve Kontrol Kanununun 71 inci maddesinin birinci fıkrası ve ikinci fıkrasının (g) bendi uyarınca “Mevzuatında öngörülmediği halde ödeme yapılması” şeklinde tanımlanan kamu zararının oluşmasına sebebiyet verilmiştir.
Söz konusu kamu zararına ilişkin sorumluluk hususu değerlendirildiğinde;
Oluşan kamu zararından, ...’ın atanması hususunu Yönetim Kuruluna havale eden yazıda, “… hariç olmak üzere” paraf ve imzaları bulunan ilgililerin, atamaya karar veren Yönetim Kurulu üyelerinin ve atamaya olur veren Büyükşehir Belediye Başkanının sorumluluğu bulunmaktadır.
Sorguda (Bilgisayar İşletmeni) …’ın sorumlu tutulması talep edilmiş ise de ilgilinin eylemi, bahse konu atama teklifini yazıya dökmekten/yazmaktan ibaret olduğundan, bu eylem ile oluşan kamu zararı arasında illiyet bağı bulunmadığından, sorumluluğu da bulunmamaktadır.
Ayrıca oluşan kamu zararından, 5018 sayılı Kanun’un “Harcama talimatı ve sorumluluk” başlıklı 32 nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “Harcama yetkilileri, harcama talimatlarının bütçe ilke ve esaslarına, kanun, tüzük ve yönetmelikler ile diğer mevzuata uygun olmasından, ödeneklerin etkili, ekonomik ve verimli kullanılmasından ve bu Kanun çerçevesinde yapmaları gereken diğer işlemlerden sorumludur.” hükmü gereğince ilişikli ödeme emri belgelerinde imzası bulunan harcama yetkilisinin ve
31.12.2005 tarih ve 26040 sayılı 3. Mükerrer Resmî Gazete’de yayımlanan İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esasların “Ön malî kontrol süreci” başlıklı 12 nci maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan “Harcama yetkilileri, (…) bir veya daha fazla sayıda gerçekleştirme görevlisini ödeme emri belgesi düzenlemekle görevlendirir. Ödeme emri belgesini düzenlemekle görevlendirilen gerçekleştirme görevlileri, ödeme emri belgesi ve eki belgeler üzerinde ön malî kontrol yaparlar. Bu gerçekleştirme görevlileri tarafından yapılan kontrol sonucunda, ödeme emri belgesi üzerine “Kontrol edilmiş ve uygun görülmüştür” şerhi düşülerek imzalanır.” hükmü gereğince ilişikli ödeme emri belgelerini düzenleyen gerçekleştirme görevlisinin sorumluluğu bulunmaktadır.
Sonuç olarak;
1- ...’ın mevzuata aykırı bir şekilde, hizmet gereklerine uygun olarak herhangi bir görev tanımı yapılmamış ve icrai niteliği bulunmayan “Daire Başkanı” kadrosuna atanması suretiyle ilgiliye daire başkanı kadrosunun mali haklarının ödenmesi sonucu oluşan toplam ... TL kamu zararının Harcama Yetkilisi (Destek Hizmetleri Dairesi Başkanı) …; Gerçekleştirme Görevlisi (Şube Müdürü) …; Üst Yönetici (… Büyükşehir Belediye Başkanı) …ile Diğer Sorumlular (... Genel Müdürü) …, (... Genel Müdür Yardımcısı) …, (… Büyükşehir Belediye Başkan Vekili) …, (... Yönetim Kurulu Üyesi) …, (... Yönetim Kurulu Üyesi) …, (... Yönetim Kurulu Üyesi) …, (İnsan Kaynakları ve Eğitim Dairesi Başkanı) …, (Şube Müdürü) …, (Şef) …’a müştereken ve müteselsilen ödettirilmesi gerekmekteyse de söz konusu ... TL’nin … tarih ve … yevmiye numaralı muhasebe işlem fişi ile tahsil edildiği anlaşıldığından, anılan tutarla ilgili olarak ilişilecek husus kalmadığına,
6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesi uyarınca İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere, oy birliğiyle,
Karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy