HİZMET ALIMI
…… Bölge Müdürlüğü tarafından ………. Ltd. Şti.’ne ihale edilen ………. TL sözleşme bedelli “………. Hizmet Alım İşi”nde;
A- Asgari ücret artışından kaynaklanan fazla mesai, bayram ve tatil günleri ücretlerindeki artışlar için fiyat farkı ödenmesi sonucu kamu zararına sebebiyet verildiği iddiası incelendiğinde;
10.06.2003 Tarih ve 25134 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 4857 sayılı İş Kanununun 41. Maddesinde "Her bir saat fazla çalışma için verilecek ücret normal çalışma ücretinin saat başına düşen miktarının yüzde elli yükseltilmesi suretiyle ödenir."
07.05.2003 Tarih ve 25455 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan 4734 sayılı Kamu İhale Kanununa göre İhalesi Yapılacak Olan Hizmet Alımlarına İlişkin Fiyat Farkı Hesabında Uygulanacak Esasların "Asgari ücret ve diğer işçilik maliyetlerindeki değişiklikten kaynaklanan fark (Değişik: 07.05.2004- 25455/ 3 md.)" başlıklı 8 inci maddesinde;
"İhale konusu hizmetin gerçekleştirilebilmesi için çalıştırılacak 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununa tabi personelin, sayı ve günlük çalışma saatinin belirtilmesi kaydıyla;
Asgari ücret tespit komisyonunca ihale (son teklif verme) tarihinde 16 yaşını doldurmuş işçiler için belirlenmiş asgari ücretin değiştirilmesi halinde eski ve yeni asgari ücret arasındaki fark,
İhale (son teklif verme) tarihi itibarıyla işveren tarafından karşılanacak olan sosyal sigorta primi ve işsizlik sigortası primine ilişkin toplam tutarda; asgari ücret değişikliği veya sigorta primi alt sınır değişikliği ile prim oranlan değişikliği gibi sebeplerle meydana gelecek fark,
506 sayılı Kanunun 77 nci maddesinin ikinci fıkrası çerçevesinde sözleşmede Öngörülen ücret ekleri nedeniyle, işveren taralından karşılanmakta olan sosyal sigorta primi ve işsizlik sigorta primine ilişkin toplam tutarda meydana gelecek fark, toplamı (a), (b) ve (c) bentleri toplamı), 506 sayılı Kanun gereğince işveren nâm ve hesabına Hazinece yapılacak olan ödemeler de dikkate alınmak suretiyle bu Esasların 7 nci maddesi uygulanmaksızın ödenir veya kesilir" denilmektedir.
Fiyat cetvelinde yerilen teklif, yürürlükteki (teklif tarihinde) asgari ücret baz alınarak verilmiş olup, asgari ücretin artması halinde; esas ücret, fazla mesai, tatil ve bayram ücretlerinin de artan ücrete göre yeniden hesaplanması 4857 sayılı Kanun gereğidir. Asgari ücrette meydana gelecek artışın ödenmesi fazla çalışmanın da normal çalışma saati ücretindeki artışa bağlı olarak ödenmesi zorunluluğu bulunduğu açıktır. Alınan hizmetin bedelinin idarece ödenmesi asıldır. Çalışanların asgari ücret kaynaklı normal ve fazla çalışma ücreti artışlarının idarece karşılanmaması durumunda, yüklenici idareye sunduğu hizmetin karşılığını alamayacak ve dolayısıyla çalışanların mağduriyetine sebebiyet verilebilecektir.
Bu itibarla, asgari ücret artışından kaynaklanan fazla mesai, bayram ve tatil günleri ücretlerindeki artışlar için fiyat farkı ödenmesinde ilişik bulunmadığına, hesap ve işlemlerin yasal düzenlemelere uygun olduğuna oy birliği ile karar verildi.
B- İş kazaları ve meslek hastalıkları sigorta prim oranı idari şartnamede %3 olarak belirlendiği halde yüklenicinin söz konusu primi Sosyal Güvenlik Kurumuna %2,5 oranı üzerinden ödediği tespit edilmiştir.
Söz konusu işe ilişkin idari şartnamenin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25 inci maddesinde ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderlerinin tamamı isteklilerce teklif edilecek fiyata dahil olduğu belirtilmiştir. İş kazaları ve meslek hastalıkları prim oranları ise %3 olarak belirlenmiştir.
Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin “Çalışanların özlük hakları” başlıklı 38 inci maddesinde;
“Kontrol teşkilatı işyerinde çalışanlar arasında yüklenici veya alt yüklenicilerce ücretleri ödenmeyenlerin bulunup bulunmadığını, vasıflı personel çalıştırılması ihale dokümanında öngörülen işlerde bu personele asgari ücretin üzerinde bir ödeme yapılması istenmişse, belirlenen asgari ödeme tutarının ilgili personele ödenip ödenmediğini kontrol ederek veya bu konuda kendisine gelen talep ve ihbarları değerlendirerek, yükleniciden ve alt yüklenicilerden istenecek bordrolara göre bu ücretlerin yüklenicinin hakedişinden ödenmesini sağlar.
Personel alacaklarının kontrol edilebilmesi için yüklenici, teknik ve yönetici personeli ile işçilerine yaptığı ödemelerin bordrolarından birer kopyasını, bordroların düzenlenmesi tarihinden başlayarak en çok bir ay içinde, kontrol teşkilatına verecek ve bu bordrolarda teknik ve yönetici personel ile işçilerin sanatları ve çalıştıkları yerler, ad ve soyadları ile doğum yerleri ve tarihleri belirtilecektir.”
Hükümleri yer almaktadır.
Bu iş için iş kazaları ve meslek hastalıkları sigorta prim oranı %3 olarak belirlenmiştir. Dolayısıyla yüklenicinin çalıştırdığı işçilerin kısa vadeli sigorta kolları primini bu oran üzerinden yatırması gerekmektedir. Ancak işe ilişkin hakedişler eki prim tahakkuk fişlerinin incelenmesinde, söz konusu primin %2,5 üzerinden ödendiği görülmüştür. Yüklenici çalıştırdığı işçilerin kısa vadeli sigorta kolları primini Sosyal Güvenlik Kurumuna %2,5 üzerinden ödediğinden aradaki farkın hakedişlerden kesilmesi gerekirdi.
Bu itibarla, idari şartnamede iş kazaları ve meslek hastalıkları sigorta prim oranı %3 olarak belirlendiği halde % 2,5 üzerinden prim ödenmesi sonucu neden olunan …………. TL kamu zararı tahsil edildiğinden ilişik kalmadığına ve yapılan tahsilatın ilamda gösterilmesine oy birliğiyle karar verildi.