ÜCRETSİZ TAHSİS
…………. Genel Müdürlüğü mülkiyetinde, …………. İl Müdürlüğü kullanımında olan …………. Spor Salonunun ücretsiz tahsis şartları taşımayan faaliyetleri düzenleyen kuruluşlara tahsis edilmesine rağmen tahsis ücreti alınmadığı görülmüştür.
09/12/2005 tarih ve 26018 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğü İşletme Yönetmeliği’nin,
“Kapsam” başlıklı 2’nci maddesinde,
“Bu Yönetmelik, Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğü taşra teşkilatının kullanımında bulunan her türlü gençlik ve spor tesisi, büfe, atölye, misafirhane ve sporcu kamp eğitim merkezi, sağlık merkezi, otopark, çay ocağı, kafeterya ve benzeri yerlerin bakımı, kullanımı, tahsis ve işletilmesi ile reklam ve yayınlarla ilgili usul ve esasları kapsar.”,
“Tahsis ücretlerinin tahsili” başlıklı 11’inci maddesinde,
“Ücretsiz tahsisler hariç, organize edilecek her türlü gençlik ve spor faaliyetleri ile toplantı, eğitim, kültür ve sanat faaliyetleri için ücret ve teminat alınmadan sözleşme yapılmaz.”,
“Tahsislerde alınacak teminat ve pay” başlıklı 12’nci maddesinde,
“(…)
Gençlik ve spor faaliyetlerine tahsisler ile reklam karşılığı yapılan işler hariç, her türlü reklam, tahsis, işletme ve kiralarla ilgili sözleşmelerden doğan gelirler dışında federasyon hizmetlerindeki sürat ve verimliliği artırmak, amatör sporcuların muayene ve tedavi giderleri ile amatör sporun geliştirilmesi için ihtiyaç duyulan her türlü spor araç, gereç ve malzeme alımlarında kullanılmak üzere sözleşme bedeli üzerinden ayrıca % 5 oranında pay alınır. Bu pay emanet hesabına alınarak Genel Müdürlüğün saymanlık hesabına aktarılır.”,
“Tahsis ücret tarifelerinin tespiti” başlıklı 15’inci maddesinde,
“Tahsis ücret tarifeleri, il başkanlığınca oluşturulan bir komisyon tarafından her yıl Aralık ayı içerisinde tespit edilerek bir sonraki yıl süresince uygulanır.”,
“Ücretsiz tahsisler” başlıklı 18’inci maddesinde,
“Gençlik spor saha ve tesisleri aşağıdaki hallerde ücretsiz tahsis edilebilir:
a) Cumhurbaşkanlığı ve Başbakanlığın faaliyetlerine.
b) Milli bayramlara.
c) Tesisin bulunduğu il ve ilçenin kurtuluş-kuruluş günü kutlamalarına.
d) (Değişik: RG-17/05/2007-26525) Kamu kurum ve kuruluşları, üniversiteler ve okulların bilet satışı yapılmayan ve herhangi bir şekilde gelir elde edilmeyen faaliyetlerine.
e) Doğal afetler nedeniyle zarar görenler ile engelliler yararına düzenlenen faaliyetlere.
f) Gençlik ve spor kulüplerinin bilet satışı yapılmayan ve herhangi bir şekilde gelir elde edilmeyen faaliyetlerine.
g) Öğrencilere.
h) Gaziler, şehit ve gazi dul ve yetimleri yararına düzenlenen faaliyetlere.
i) 1/7/1976 tarihli ve 2022 sayılı 65 Yaşını Doldurmuş Muhtaç, Güçsüz ve Kimsesiz Türk Vatandaşlarına Aylık Bağlanması Hakkında Kanun kapsamındaki kişiler yararına düzenlenen faaliyetlere.
Ancak, ücretsiz olarak tahsis edilen spor saha ve tesislerinde söz konusu faaliyetler dolayısıyla yapılacak zorunlu giderleri (elektrik, su, yakıt, personel ve benzeri) karşılamak üzere ücret alınır.” ,
“Usulsüz tahsis” başlıklı 19’uncu maddesinde,
“Bu Yönetmelik hükümleri dışında ücretsiz tahsis yapılması halinde, tahsisi yapan ve yapılması için emir verenlerden tahsis ücreti ve varsa meydana gelen hasar bedeli faiziyle birlikte tahsil edilir.”
Hükümleri yer almaktadır.
…………. İl Müdürlüğü kullanımında olan …………. Spor Salonunun, 11-12 Mayıs 2012 tarihlerinde İl Kongresi düzenleyen …………. İl Başkanlığı’na, 21-22 Ocak 2012 tarihlerinde de “Beko All-Star Basketbol Şöleni” programı için …………. Federasyonuna tahsis edilmesine rağmen herhangi bir tahsis ücretinin alınmadığı görülmüştür.
Yukarıda anılan mevzuat hükümleri çerçevesinde, adı geçen tüzel kişiliklere söz konusu etkinlikler için bedelsiz tahsis yapılması mümkün görülmemektedir.
…………. İl Başkanlığı Tahsis Ücret Komisyonunun 08.12.2011 tarihli kararına göre …………. Spor Salonunda, Spor Kulüplerinin Futbol Dışındaki diğer branşları için 09.00 – 23.00 saatlerindeki tahsis ücreti …………. TL, 09.00 – 23:00 saatleri arasında düzenlenen her türlü kongre, toplantı ve benzeri sosyal faaliyetler için ise salon tahsis ücreti …………. TL olarak belirlenmiştir. Ayrıca aynı komisyon kararına göre, her türlü kongre, toplantı ve benzeri sosyal faaliyetler için tahsis ücreti dışında her gün için …………. TL personel ücreti, …………. TL ses düzeni kurulup sökme ücreti, …………. TL ring, podyum, pist ve benzeri araç gereçlerin kurulup sökülme ücreti, …………. TL de parke üzerine serilecek örtü ücreti alınması kararlaştırılmıştır.
Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğü Taşra Teşkilatı Bütçe, Muhasebe ve Bilet Yönetmeliğinin “Kapsam” başlıklı 2 nci maddesinde,
“Bu Yönetmelik, gençlik ve spor il ve ilçe müdürlüklerinin bütçe, muhasebe ile bilet ve hesap işlemlerinde uygulanacak usul ve esasları kapsar.”,
“Gelirlerin tahsilindeki sorumluluk” başlıklı 13 üncü maddesinde,
“Gelirlerin zamanında ve usulüne uygun olarak takip, tahakkuk ve tahsilinden illerde, il müdürü, ilgili şube müdürü, muhasebeci ve tesis amiri, ilçelerde ilçe müdürü, muhasebeci ve tesis amiri müştereken ve müteselsilen sorumludur.” denilmektedir.
Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğü Taşra Teşkilatı Bütçe, Muhasebe ve Bilet Yönetmeliğinin “Kapsam” başlıklı 2 nci maddesinde,
“Bu Yönetmelik, gençlik ve spor il ve ilçe müdürlüklerinin bütçe, muhasebe ile bilet ve hesap işlemlerinde uygulanacak usul ve esasları kapsar.”,
“Gelirlerin tahsilindeki sorumluluk” başlıklı 13 üncü maddesinde,
“Gelirlerin zamanında ve usulüne uygun olarak takip, tahakkuk ve tahsilinden illerde, il müdürü, ilgili şube müdürü, muhasebeci ve tesis amiri, ilçelerde ilçe müdürü, muhasebeci ve tesis amiri müştereken ve müteselsilen sorumludur.” denilmektedir.
Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğü Taşra Teşkilatı Personel Görev, Yetki, Sorumluluk, Çalışma Usul ve Esasları Yönergesinin “Gençlik ve Spor İl Müdürü” başlıklı 7 nci maddesinde,
“Görev ve yetkileri,
…
7.10. Mevzuatı gereğince illerin her türlü gelirinin zamanında ve usulüne uygun bir şekilde takip ve tahsilini ilgili şube müdürü ile birlikte yapmak,
Sorumlulukları,
Görevlerini ve kendisine verilen diğer işleri zamanında ve usulüne uygun olarak yapmakla yükümlüdür. Görevlerin yapılmasında, işin gereklerine, çalışma esaslarına, verimlilik ölçülerine, kanun, tüzük, yönetmelik, yönerge ve emirlere aykırı davranışlardan, kasıt, ihmalinden doğacak sonuçlardan sorumludur.”,
“İdari ve Mali İşlerden Sorumlu Şube Müdürü” başlıklı 9 uncu maddesinde,
“Görev ve yetkileri,
…
9.28. Mevzuat gereğince illerin her türlü gelirinin zamanında ve usulüne uygun bir şekilde takip ve tahsilini sağlamak,
…
Sorumlulukları,
Görevlerini ve kendisine verilen diğer işleri zamanında usulüne yapmakla yükümlüdür. Görevlerin yapılmasında, işin gereklerine, çalışma esaslarına, verimlilik ölçülerine, kanun, tüzük, yönetmelik, yönerge ve emirlere aykırı davranışlardan, kasıt, ihmal ve ilgisizlikten doğacak sonuçlardan sorumludur.”,
“Tesis ve İşletmelerden Sorumlu Şube Müdürü” başlıklı 10 uncu maddesinde,
“Görev ve yetkileri,
(…) 10.14. Genel Müdürlüğe ait taşınmazların ve kanunlarla belirlenen hakların, muafiyetlerin takibini yapmak,
10.22. Tesislerle ilgili sicil dosyası ve işletme defterinin tutulmasını sağlamak,
10.23. Her türlü kira, tahsis, reklam, işletme ve benzeri gelirleri ile ilgili işlemleri yürütmek ve kontrol etmek,
10.32. İşletme Yönetmeliği gereğince işletme defterini tutmak, gelir ve gider kayıtlarının usulüne uygun olarak tutulmasını sağlamak, idari ve mali işler şubesiyle işbirliği yapmak,
Sorumlulukları,
Görevlerini ve kendisine verilen diğer işleri zamanında ve usulüne uygun yapmakla yükümlüdür. Görevlerin yapılmasında, işin gereklerine, çalışma esaslarına, verimlilik ölçülerine, kanun, tüzük, yönetmelik, yönerge ve emirlere aykırı davranışlardan, kasıt, ihmal ve ilgisizlikten doğacak sonuçlardan sorumludur.”,
“Muhasebeci” başlıklı 17 nci maddesinde,
“Görev ve yetkileri,
…
17.4.Mevzuat uyarınca, müsabaka hâsılatının taksimi, il ve federasyon hisselerini ayırarak kayda geçirmek, göndermek ve diğer gelirlerin tahsilini sağlamak,
17.8.İl ve ilçe gelir ve alacaklarını ilgili mevzuat uyarınca takip ve tahsil etmek,
…
Sorumlulukları,
Görevlerini ve kendisine verilen diğer işleri zamanında yapmakla yükümlüdür. Görevlerin yapılmasında, işin gereklerine, çalışma esaslarına, verimlilik ölçülerine, kanun, tüzük, yönetmelik, yönerge ve emirlere aykırı davranışlardan, kasıt, ihmal ve ilgisizlikten doğacak sonuçlardan sorumludur.”,
Denilmek suretiyle illerde görev yapan Gençlik ve Spor İl Müdürü, İdari ve Mali İşlerden Sorumlu Şube Müdürü, Tesis ve İşletmelerden Sorumlu Şube Müdürü ile Muhasebecinin görev ve sorumlulukları belirtilmiştir.
Strateji Geliştirme Birimlerinin Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmeliğin “Gelirlerin tahakkuku, gelir ve alacakların takip ve tahsili” başlıklı 17 nci maddesinde,
İdare gelirlerinin tahakkuku, gelir ve alacakların takibi ve genel bütçe kapsamı dışında kalan idarelerde bu gelir ve alacakların tahsil işlemlerinin, ilgili mevzuatında özel bir düzenleme bulunmadığı takdirde, strateji geliştirme birimleri tarafından yürütüleceği,
İdarelerin işlemleri sonucunda, herhangi bir gelir tahakkuku veya gelir ve alacakların takip ve tahsilini gerektiren bir durumun ortaya çıkması halinde, gereğinin yapılması amacıyla ilgili birim tarafından strateji geliştirme birimlerine bildirileceği hüküm altına alınmıştır.
Bu itibarla, İl Müdürlüklerinin tüzel kişiliği ve kendilerine özgü malvarlığı ve geliri bulunmadığından, İl Müdürlükleri ile ilgili personel (Gençlik ve Spor İl Müdürü, İdari ve Mali İşlerden Sorumlu Şube Müdürü, Tesis ve İşletmelerden Sorumlu Şube Müdürü, Muhasebeci ile Tesis Amiri) kendilerine Genel Müdürlük talimatıyla verilen görevlerin yerine getirilmesinden, hasılat, reklam, kira ve işletme ile ilgili Genel Müdürlüğe ait gelirlerin takip ve tahsil edilmesinden, tahsil edilen tutarların Genel Müdürlük hesabına yatırılmasından müteselsilen sorumludur.
Diğer taraftan, tesislerin kulüplere kiralama, intifa hakkı tesisi veya bedelsiz tahsis yoluyla devredilmesi sözleşmeleri kulüpler ile Genel Müdürlük arasında düzenlendiğinden, sözleşme şartlarının yerine getirilmemesi halinde fesih dahil diğer hükümleri uygulama görevi de Genel Müdürlüğe aittir. İl müdürlükleri sadece sözleşme şartlarının yerine getirilmesi hususlarını denetlemekle ve Sözleşme şartlarının kulüplerce yerine getirilmemesi halinde durumu Genel Müdürlüğe tutanakla ve belgesi ile haber vermekle yükümlüdür.
Nitekim savunmalarda, “Sözü edilen gelirlerin takip ve tahsil edilmesi hususunda, …………. İl Müdürlükleri muhtelif tarihlerde çıkartılan genelgeler ile düzenlenen toplantı ve seminerlerle uyarılmıştır.” denilerek, İl müdürlüklerinin Genel Müdürlük adına gelirleri takip ve tahsil etmeleri gerektiği ifade edilmiştir.
5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununun “Kamu zararı başlıklı 71 inci maddesinde, “Kamu zararı, kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmasıdır.
Kamu zararının belirlenmesinde,
…
e) İdare gelirlerinin tarh, tahakkuk veya tahsil işlemlerinin mevzuata uygun bir şekilde yapılmaması,
…
Esas alınır.
…” denilmektedir.
5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununun 71 inci maddesine göre çıkarılan Kamu Zararlarının Tahsiline İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “Kamu zararının oluştuğu tarih” başlıklı 17/d maddesinde de, kamu zararının, İdare gelirlerinin tarh, tahakkuk ve tahsil işlemlerinin mevzuata uygun bir şekilde yapılmaması hallerinde, söz konusu işlemin zaman aşımına uğradığı tarihte oluşmuş kabul edileceği belirtilmektedir.
Yukarıda anılan mevzuat hükümleri ile yapılan açıklamalar uyarınca, …………. Genel Müdürlüğü mülkiyetinde, …………. İl Müdürlüğü kullanımında olan …………. Spor Salonunun ücretsiz tahsis şartları taşımayan faaliyetleri düzenleyen kuruluşlara tahsis edilmesine rağmen tahsil edilmesi gereken …………. tutarındaki tahsis ücretinin,
…………. TL’si, …………. banka dekontu ile …………. İl Başkanlığı’ndan zamanaşımı süresi içinde tahsil edilmiş olduğundan, Sayıştay yargılaması açısından kamu zararı oluşmayan …………. TL ile ilgili olarak ilişilecek bir husus bulunmadığına,
Muhasebe kayıtlarında alacak tahakkukunun yapıldığına veya tahsilata ilişkin bir belge gönderilmeyen kalan …………. TL 2012 yılı kurum geliri henüz zamanaşımına uğramadığından, bu nedenle belirtilen kamu görevlilerine sorumluluk atfetmek de mümkün olmadığından, Sayıştay yargılaması açısından henüz kamu zararı niteliğini kazanmamış olan …………. TL ile ilgili olarak da ilişilecek bir husus bulunmadığına,
………….,
(Üye ………….’…, “Söz konusu kamu zararının …………. TL’si tahsil edilmiş olduğundan bu miktar için ilişik kalmamıştır. Söz konusu tahsilatın ilamda gösterilmesi, henüz tahsil edilmediği anlaşılan kalan …………. TL’nin ise sorumlularına ortaklaşa ve zincirleme ödettirilmesi uygun olur.” şeklindeki ayrışık görüşüne karşı) oyçokluğuyla,
Karar verildi.