EK ÖDEME
…………. Kurumu’nun 2012 yılı denetimi kapsamında …………. Devlet Hastanesi’nin yerinde denetimi sırasında, dağıtılabilecek döner sermaye tutarının belirlenmesinde kullanılan Aylık Kurumsal Performans Katsayısı hesaplamasında Finansal Değerleme Katsayısının düşülmemesi nedeni ile bazı aylarda fazla ek ödemede bulunulduğu görülmüştür.
01/03/2011 tarih ve 9489 sayılı Sağlıkta Performans ve Kalite Yönergesinin Kurumsal Performans Başlıklı Beşinci bölümünün “Kurumsal Performans Katsayısı” başlıklı 12’nci maddesinde,
“(1) Kurumsal performans katsayısı kurum ve kuruluşlarda, en geç bir sonraki dönemin ilk ayının son gününe kadar kesinleştirilir.
(2) Aylık Kurumsal Performans Katsayısı kurumların Yönetmelik uyarınca dağıtılabilecek ek ödeme tutarının belirlenmesinde kullanılır.
(3) Kurumsal performans katsayısı aşağıdaki şekilde hesaplanır:
(…)
(5) Kurumlarda bu maddenin üçüncü fıkrası uyarınca her bir dönem için hesaplanan “kurumsal performans katsayısı” belirlendikten sonra hesaplanan katsayıdan, her bir ay için Yönergeye ekli Ek (6) “Finansal Değerlendirme Göstergesi” doğrultusunda tespit edilen “Finansal Değerlendirme Katsayısı” çıkarılmak suretiyle her ay için ayrı bir “Aylık Kurumsal Performans Katsayısı” hesaplanır. Aylık kurumsal performans katsayısı, kurumların Yönetmelik uyarınca dağıtılabilecek ek ödeme tutarının belirlenmesinde kullanılır. Aylık Kurumsal Performans Katsayısı aşağıdaki şekilde hesaplanır:
Aylık Kurumsal Performans Katsayısı = Kurumsal Performans Katsayısı – Finansal Değerlendirme Katsayısı” denilmektedir.
…………. Devlet Hastanesinin performansa dayalı ek ödemeleri incelendiğinde, dağıtılabilecek ek ödeme tutarlarının belirlenmesinde kullanılacak olan Aylık Kurumsal Performans Katsayısı hesabında, 2012 yılı için iki dönem halinde belirlenen Kurumsal Performans Katsayısından yönerge hükümlerine aykırı olarak Finansal Değerleme Katsayısının düşülmediği tespit edilmiştir.
Sorumluların göndermiş oldukları savunmalarında, …………. Devlet Hastanesinde Suriyeli sığınmacılara verilen sağlık hizmetlerinden dolayı Kalite katsayısının 01.01.2013-30.06.2013 tarihleri arasında 1 olarak alınabilmesine ilişkin …………. Kurumunun 13.02.2013 tarih ve …………. sayılı yazısı olduğu, 31.12.2013 tarihi öncesi için ise 01/03/2011 tarih ve 9489 sayılı Sağlıkta Performans ve Kalite Yönergesine göre işlem yapılması gerektiğinin kendilerine bildirildiği ifade edilmekte ise de, kamu zararına konu olan ödemelerin 2012 bütçe yılına ilişkin olması nedeniyle söz konusu ödemelere ilişkin olarak bu tarihte yürürlükte bulunan 01/03/2011 tarih ve 9489 sayılı yönergeye göre hesaplama yapılması gerektiği açıktır. …………. Kurumu’nun 13.02.2013 tarih ve …………. sayılı yazısı ancak 2013 yılı ödemeleri için geçerli olabileceğinden, 2012 yılı performans ödemeleri için kalite katsayısının 1 olarak alınmasına mümkün değildir. 2012 yılında yürürlükte bulunan 01/03/2011 tarih ve 9489 sayılı Genelgenin 12/c maddesinde kalite katsayının “yangın, sel, deprem gibi doğal afetlere maruz kalan kurumlar için” 1 olarak esas alınabileceği ifade edilmektedir. Dolayısıyla, ödemenin gerçekleştiği dönemde hastanenin doğal afet niteliğinde bir olayla karşılaşmamış olması nedeniyle, bu madde hükmüne dayanarak performans katsayısının 1 alınmasına hukuken imkân bulunmamaktadır.
Savunmalarda ayrıca, personele yapılan ödemenin net tutar üzerinde gerçekleşmesi nedeniyle kamu zararının ilgili personelden tahsilinde tereddütler yaşandığı belirtmekte ise de, hastanelerde ek ödeme hesaplaması yapılırken, TDMS üzerinde A2 Aylık Ek Ödeme Raporunda yer alan tutarlar esas alınmaktadır. A2 tablosunda yer alan rakamların tamamının brüt rakamlar olması nedeniyle, kamu zararı tablosu da brüt rakamlar üzerinde hesaplanmıştır. Dolayısıyla, kamu zararının da her bir personele tahakkuk eden brüt tutar üzerinde tahsil edilmesi gerekmektedir.
Yukarıda anılan mevzuat hükümleri ile yapılan açıklamalar çerçevesinde, …………. Devlet Hastanesi’nce, dağıtılabilecek döner sermaye tutarının belirlenmesinde kullanılan Aylık Kurumsal Performans Katsayısı hesaplamasında Finansal Değerleme Katsayısının düşülmemesi nedeni ile bazı aylarda fazla ek ödemede bulunulması sonucu neden olunan, henüz tahsilata ilişkin herhangi bir kanıtlayıcı belge gönderilmemiş olan …………. TL kamu zararının ise sorumlularına ortaklaşa ve zincirleme, 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleri ile ödettirilmesine,
(Üye ………….’…, “12.05.2006 tarihli ve 26166 sayılı R.G.de yayımlanarak yürürlüğe giren “Sağlık Bakanlığına Bağlı Sağlık Kurum ve Kuruluşlarında Görevli Personele Döner Sermaye Gelirlerinden Ek Ödeme Yapılmasına Dair Yönetmelik’in 6’ncı maddesinde Döner Sermaye Komisyonunun kimlerden teşekkül ettirileceği, 8’inci maddesinde de dağıtılacak döner sermaye tutarının nasıl belirleneceği açıklanmıştır.
Diğer taraftan, kurumsal performans katsayısının tespitine ve hizmet sunumu açısından belgelendirilmesine ilişkin usul ve esaslar, Sağlıkta Performans ve Kalite Yönergeleri ile Sağlık Bakanlığı tarafından belirlenmektedir.
01.03.2011 tarihli ve 9489 sayılı Makam Onayı ile yürürlüğe konulmuş bulunan “Sağlıkta Performans ve Kalite Yönergesi”nin “Kurumsal Performans Katsayısı” başlıklı 12’nci maddesinin beşinci fıkrasında, aylık kurumsal performans katsayısının nasıl belirleneceği açıklanmıştır.
Söz konusu Yönergenin “Kayıtların Tutulması” başlıklı 13. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde,
“b) Kurumlarda, en geç bir sonraki dönemin ilk ayının son gününe kadar başhekim, başhekim yardımcısı, hastane müdürü, başhemşire ve kalite yönetim direktörü tarafından Yönerge Esaslarına göre hesaplanan kurumsal performans katsayısı tutanakla tespit edilir. Bu şekilde kurumsal performans katsayısı kesimlik kazanır. Tutanağın bir örneği il performans ve kalite koordinatörlüğüne gönderilir.” denilmekte, maddenin ikinci fıkrasında da,
“(2) Finansal Değerlendirme Katsayısının hesaplanmasına esas teşkil edecek borç verileri takip eden ayın ilk iş günü Tek Düzen Muhasebe Sisteminden alınacaktır. Toplam tahakkuk verileri, ilgili saymanlık tarafından kurumun tahakkuk verileri Tek Düzen Muhasebe sistemine girildikten sonra, Ek Ödeme Döner Sermaye Komisyonu toplanmadan önce tek düzen muhasebe sisteminden alınacaktır. Finansal Değerlendirme Katsayısı Ek Ödeme Döner Sermaye Komisyonu toplantısından önce kesinleştirilir.” denilmektedir.
Görüleceği üzere, Yönerge hükümlerinde dönemsel olarak tespit edilen kurumsal performans katsayısının kimler tarafından belirleneceği açıklanmış, ancak, aylık finansal değerlendirme katsayısının ve buna bağlı olarak aylık kurumsal performans katsayısının kim veya kimler tarafından belirleneceği açıklanmamıştır.
Denetçi tarafından da bu hususta açık bir tespit yapılmamış, doğrudan Harcama Yetkilileri ve Gerçekleştirme Görevlileri sorumlu tutulmuştur.
6085 sayılı Sayıştay Kanununun 7’nci maddesinin üçüncü fıkrasında, sorumluların, mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri ile illiyet bağı kurularak oluşturulan ilamda yer alan kamu zararından tek başlarına veya birlikte tazmin ile yükümlü oldukları ifade edilmiştir. Kanunun “Tanımlar” başlıklı 2. maddesinde de, kamu zararının, Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununda belirtilen kamu zararını ifade ettiği belirtilmiştir.
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 71’inci maddesinde kamu zararı, “Kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmasıdır.” şeklinde tanımlanmıştır.
Bu durumda, 6085 sayılı Kanun ve 5018 sayılı Kanunun ilgili hükümleri karşısında, ortaya çıkan kamu zararının, mevzuata aykırı işlem veya eylemlerinden doğduğunun tespiti yapılmaksızın ve bu işlem veya eylemde kasıt, kusur veya ihmallerinin tespiti yapılmaksızın, sadece Harcama Yetkilisi ve Gerçekleştirme Görevlisi olmaları dolayısıyla bu şahıslara sorumluluk yüklenmesinde isabet bulunmamaktadır.
Bu itibarla, Harcama Yetkilileri ve Gerçekleştirme Görevlilerine sorumluluk yüklenememesinden dolayı bunlar açısından kamu zararı oluşmadığından …………. TL için ilişilecek bir husus bulunmadığına,
Ancak, ortaya çıkan kamu zararına sebebiyet verenlerin tespiti ve onlardan tahsilatının sağlanmasını temin için konunun Kurum Başkanlığına yazılmasına karar verilmesi gerekir.” şeklindeki ayrışık görüşüne karşı) oyçokluğuyla,
Karar verildi.