İHALE DIŞI İMALAT YAPTIRILMASI
………. yüklenimindeki ……….. İşinde,
A) İlgili …….. şirketi tarafından yapılması gereken elektrik direkleri ve dağıtım şebekelerinin deplase işlemlerinin mevcut ihale bünyesinde bedeli karşılında yaptırıldığı tespitine ilişkin yapılan incelemede,.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 13 üncü maddesi, çeşitli kişi, kurum ve kuruluşların, karayolu yapısında yapacakları çalışmaları düzenlemektedir. Bu maddeye bağlı olarak çıkarılan ‘Karayolları Trafik Güvenliğinin Sağlanması Yönünden, Yolun Yapısında Yapılacak Her Türlü Çalışmalarda Alınacak Tedbirler İle Karayolu Dışında veya Üzerindeki Diğer Levhalar, Işıklar ve işaretlemeler Hakkında Yönetmelik’in 3 üncü maddesinde,
“Karayolu yapısında herhangi bir çalışma yapılamaz. Yolun yapım ve bakımı ile görevli kuruluş tarafından yapılacak çalışmalar bu hükmün dışındadır.
Başka türlü herhangi bir çözümün bulunmadığı hallerde :
A) Kamu hizmetinin bahis konusu olduğu işler için ilgili kamu kurum veya kuruluşu ile yolun yapım ve bakımı ile görevli kuruluş arasında protokol yapılarak,
B) Diğer işler için, özel hukuk gerçek ve tüzel kişilerince, yolun yapım ve bakımı ile görevli kuruluştan izin alınarak, çalışma yapılabilir.
Yapılacak çalışmaların, protokol veya izin belgesinde belirtilen esaslara uygun olarak yürütülüp tamamlanması zorunludur.
Protokol yapılmaksızın veya izin alınmaksızın yürütülen, protokol veya izin belgesinde belirtilen esaslara aykırı olarak yapılan çalışmalar zabıtaca veya yolun yapım ve bakımı ile görevli kuruluşça derhal durdurulur. Bu çalışmalar sırasında meydana getirilen tehlikeli durum ve engeller bütün sorumluluk iş sahibine ait olmak üzere zabıtaca veya gerekli hallerde yolun yapım ve bakımı ile görevli kuruluşla işbirliği yapılarak ortadan kaldırılır. Yapılan masraflar iş sahibine ödetilir.”,
8 inci maddesinde,
“Protokol veya izin belgesi ile yapımına müsaade edilen tesis sahipleri, yapılacak yol genişletme, değişiklik, bakım ve onarım veya benzeri faaliyetler öncesinde, yolun yapım ve bakımı ile görevli kuruluşun yazılı ikazı üzerine, mevcut tesisi verilen süre içinde kaldırmak veya bu kuruluşun isteğine uygun hale getirmek zorundadır.
Verilecek süre içinde yolun yapım ve bakımı ile görevli kuruluşun isteği yerine getirilmediğinde, meydana gelebilecek her türlü hasar ve zarar tesis sahibine ait olmak üzere bu kuruluşça zabıta ile işbirliği yapılarak kaldırılır ve yapılan masraflar tesis sahiplerinden ayrıca tahsil edilir.”,
………. Genel Müdürlüğünün …….. Sayılı ‘Bölünmüş Yolların Yapımı’ Konulu Genelgenin 3 üncü maddesinde,
“Yol güzergâhı üzerinde bulunan içme suyu, kanalizasyon şebekesi, enerji nakil hattı, haberleşme hattı, boru hatları ve benzeri nakil hatlarının deplasmanlarının ilgili kurum ve kuruluşlar tarafından yapılması esas olmakla birlikte, bu işlerin de valilikler tarafından yaptırılması halinde işin bedeli kurumlarınca karşılanacak, ilgili kurumlar arasında gerekli koordinasyon valiler tarafından sağlanacaktır.”
Ayrıca ………Bölge Müdürlüğü ile ………. A.Ş. arasında imzalanan ve YAPTIRAN olarak ilgili elektrik dağıtım şirketinin yer aldığı protokolde, ‘Yolun bakımı, onarımı, genişletme çalışmaları veya güzergah değişikliği sebebiyle, (KGM)’ce istenecek her türlü hizmet ve benzeri talepler, verilecek süre içinde (YAPTIRAN) tarafından herhangi bir ücret istenmeden yerine getirilecektir.’
Denilmektedir.
Mevzuat hükümleri ve protokolden anlaşılacağı üzere karayolları güzergahında bulunan elektrik direkleri ve dağıtım şebekelerinin deplase işlemlerinin, ilgili bulunduğu kurum veya kuruluş tarafından yaptırılması gerekmektedir.
Bölge Müdürlüğü tarafından YBA 10 ‘Elektrik Direkleri Deplasesi İşi’ iş kalemi için Yeni Birim Fiyat düzenlenerek bedeli yükleniciye ödenmiştir.
Sorumlularca yapılan savunmalarda özetle, ……… A.Ş.’ye yeraltı hatlarının ve aydınlatma direklerinin acilen deplase edilmesi gerektiği, bu gereklilik ile ilgili olarak kuruma defalarca yazı yazıldığı, yaklaşık bir yıl süren bu yazışmalar sonucunda ……… A.Ş.’nin direkleri deplase etmeyeceğinin anlaşılması ve yol yapım çalışmalarının ……. Şehir Geçişinde devam ettiği, trafiğin yönlendirilemediği, kazı ve harfiyat işlerinin toz yapması vatandaşı mağdur ettiği, müteahhit firmanın bu nedenlerden ötürü zamanında yapamayacağı ve diğer birçok sebepten dolayı, direklerin deplase edilmesi işinin ihale bünyesinde yapılmasına ve yapılan her türlü harcamaların geçici kabul yapıldıktan sonra ilgili kuruluştan hukuki yollardan tahsil edilmesine karar verildiği ifade edilmiştir. Geçici kabul tarihi ….. olan sözkonusu işle ilgili olarak ….. tarihinde, elektrik direklerinin deplase edilmesi ile ilgili harcanan tutarın Bölge Müdürlüğü Hesabına yatırılması için …….. A.Ş.’ye yazı yazıldığı ve ……A.Ş.’nin tavrına göre hukuki işlemlere başlatılacağı ifade edilmiştir.
Yapılan savunmalardan, yukarıda belirtilen mevzuat hükümlerinin gereği olarak deplase işlemlerinin …….. A.Ş. tarafından gerçekleştirilmesi gerektiğinin bilinmesi ve bu amaçla söz konusu …….. firmasına defalarca yazı yazılmasına rağmen bu gerekliliğin firma tarafından yerine getirilmediği ve söz konusu yolun bir an önce tamamlanarak ekonomiye kazandırılması amacıyla deplase işlemelerine ilişkin masrafların Karayolları bütçesinden gerçekleştirilmesine karar verildiği görülmüştür. ……… A.Ş.’den deplase işlemleri için harcanan tutarın iadesi istenilmiş, gerekirse hukuki sürecin başlatılacağı ifade edilmiş ancak herhangi bir tahsilat veya hukuki sürecin başlatıldığına dair bir belge savunma ekinde sunulmamıştır.
Bu itibarla savunmada belirtilen gerekçelerden fiili bir zorunluluk sebebiyle gerçekleştirildiği anlaşılan, daha sonra ilgilisinden tahsil edileceği belirtilen ………….-TL ile ilgili olarak ilişilecek husus bulunmadığına ancak gerekli tahsilat ve hukuki takip sürecinin başlatılması ve sonucundan tarafımıza bilgi verilmesinin temini için konunun …………….. Bakanlığı’na yazılmasına, oybirliği ile karar verildi.
B) İşin yapımı sırasında, yol güzergâhında bulunan kanalizasyon, yağmur suyu ve içme suyu hatlarının deplase işlemlerinin mevcut ihale bünyesinde bedeli karşılında yaptırıldığı tespitine ilişkin yapılan incelemede,
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 13 üncü maddesi, çeşitli kişi, kurum ve kuruluşların, karayolu yapısında yapacakları çalışmaları düzenlemektedir. Bu maddeye bağlı olarak çıkarılan ‘Karayolları Trafik Güvenliğinin Sağlanması Yönünden, Yolun Yapısında Yapılacak Her Türlü Çalışmalarda Alınacak Tedbirler İle Karayolu Dışında veya Üzerindeki Diğer Levhalar, Işıklar ve işaretlemeler Hakkında Yönetmelik hükümleri gereği, kanalizasyon ve içme suyu hatlarının deplase işlemleri Bölge Müdürlüğünce yapılabilecek ancak bedeli ilgili kurumdan (…………. Belediye Başkanlığı) tahsil edilmesi gerekmektedir.
Bölge Müdürlüğü tarafından ……… tarih ve ………. sayılı yazı ile bu husus Belediye Başkanlığı’na bildirilmiştir. Bu kapsamda söz konusu deplase işlemleri ihale bünyesinde, Yeni Birim Fiyat tutanakları düzenlenerek yükleniciye yaptırılıp bedeli ödenmiştir.
Gerçekleştirme görevlisi ………… gönderdiği savunmada özetle, savunma ekinde yer alan ……….. Belediye Başkanlığı ile gerçekleştirilen yazışmalardan anlaşılacağı üzere yağmur suyu drenaj hatlarının Karayollarınca yol gövdesindeki yağmur sularını almak için yapılan yeni yapılar olduğunu, Belediyeye ait herhangi bir yapıya ait deplase işlemi olmadığını, bu sebeple YBA1 ve YBA2 imalat kalemlerine ilişkin ödemelerin sorgu konusu tutardan düşülerek sorgu konusu rakamın toplam ……….. TL olması gerektiğini ifade etmiştir.
Ayrıca yine yağmur suyu drenajında kutu menfez yerine HDPE boru kullanılması ile kamuya avantaj sağlandığı ifade edilmiştir. Bu sebeple toplam ………….. TL ile ilgili olarak Geçici Kabul Tutanağının ………… tarihinde onaylanmasını müteakip ……… Belediye Başkanlığına ……… tarih ve ………. sayılı yazı ile bahse konu tutarın 15 gün içerisinde Bölge Müdürlüğü hesabına yatırılması aksi taktirde yasal yollardan tahsilat yoluna gidileceğinin bildirildiği, 15 günlük süre sonunda tahsilat gerçekleşmez ise konunun Hukuk Birimine bildirilerek yasal işlemlerin başlatılacağı ayrıca sonucundan bilgi verileceği ifade edilmiştir.
Savunmalardan, mevzuat hükümlerinin gereği olarak deplase işlemlerinin ……… Belediye Başkanlığı tarafından gerçekleştirilmesi gerektiğinin bilinmesi ve bu amaçla belediyeye yazı yazılmasına rağmen bu gerekliliğin belediye tarafından yerine getirilmediği, deplase işlemelerine ilişkin masrafların KGM bütçesinden gerçekleştirilmesine karar verildiği görülmüştür. ……… Belediye Başkanlığı’ndan deplase işlemleri için harcanan tutarın iadesi istenilmiş, eğer iade edilmez ise hukuki sürecin başlatılacağı ifade edilmekle birlikte tarafımıza herhangi bir tahsilat veya hukuki sürecin başlatıldığına dair bir belge sunulmamıştır.
Bu itibarla, yapılan savunmalar göre YBA1 ve YBA2 imalat kalemlerine ilişkin mevzuatına uygun olduğu anlaşılan ………….-TL ile ilgili olarak ilişilecek husus bulunmadığına, savunmada belirtilen gerekçelerden fiili bir zorunluluk sebebiyle gerçekleştirildiği anlaşılan, daha sonra ilgilisinden tahsil edileceği belirtilen, kalan …………-TL ile ilgili olarak ilişilecek husus bulunmadığına,
………….
oybirliği ile karar verildi.