Gecikme cezası
.......... -TL+KDV ihale bedelli olarak Yüklenici ........... A.Ş.’ye yaptırılan .......... İşinde, süresinde bitirilemeyen işler için İş’e ait sözleşme gereği gecikme cezası kesintisi yapılması gerekirken, bunun yerine süre uzatımı verilmek suretiyle İş’e devam edilmesi sonucunda .......... -TL tutarında kamu zararına neden olunduğu konusuyla ilgili olarak,
.......... -TL +KDV İhale bedelli .......... İşinin sözleşmesi Müteahhit Firma .......... A.Ş.’i ile İdare arasında 18.10.2012 tarihinde imzalanmış ve 19.10.2012 tarihinde yer teslimi yapılmak suretiyle Müteahhitin işe başlaması sağlanmıştır. Söz konusu işin sözleşmeye göre bitim tarihi 16.04.2013 tarihidir.
Sözleşmenin işe başlama ve bitim tarihi başlıklı 9 uncu maddesinde aynen, “9.1. Sözleşmenin imzalandığı tarihten itibaren 10 gün içinde Yapım İşleri Genel Şartnamesi hükümlerine göre yer teslimi yapılarak işe başlanır.
9.2.Yüklenici taahhüdün tümünü, işyeri teslim tarihinden itibaren 180 (yüz seksen )gün içinde tamamlayarak geçici kabule hazır hale getirmek zorundadır. Sürenin hesaplanmasında, havanın fen noktasından çalışmaya uygun olmayan dönemi ile resmi tatil günleri dikkate alındığından, bu nedenlerle ayrıca süre uzatımı verilemez.” denilmektedir.
Söz konusu İş’te, havanın fen noktasından çalışmaya uygun olmayan dönemi gerekçe gösterilerek 90 gün süre uzatımı verildiği anlaşılmıştır. Süre uzatımına ilişkin alınan 16.04.2013 tarihli onay belgesinde ise aynen “…İnşaat çalışmaları sırasında .........için 01.01.2013-01.03.2013 tarihleri arasında hava muhalefeti nedeni ile çalışma şartlarının zorluğundan dolayı çalışılamamış olup, yapım aşamasında da düşünülmeyen ancak çalışılan mahallelerin bağlantısı olan sokaklarında yapımı gündeme geldiğinden söz konusu işin yasal süresi içerisinde tamamlanamayacağı anlaşılmış olup, süre uzatımı yapılması uygun görülmüştür…16.04.2013 tarihinden itibaren 90 gün ek süre verilmesi…” denilmektedir.
İhale konusu İşe ait geçici kabul tutanağına göre, geçici kabulün 16.07.2013 tarihinde yapıldığı ve 16.04.2013-16.07.2013 tarihleri arasında 91 günlük gecikmenin olduğu ve bu sebeplede 90 günlük bir süre uzatımı verildiği görülmekle birlikte, ilgili sözleşmenin yukarıda belirtilen 9.2 maddesindeki hükme göre, havanın fen noktasından çalışmaya uygun olmayan dönemi gerekçe gösterilerek süre uzatımı verilmesinin mümkün değildir. Süre uzatımı verilmek yerine, 91 günlük gecikme için İşe ait sözleşmenin 25.2 maddesinde öngörülen, gecikilen her takvim günü için sözleşme bedelinin onbinde üçü oranında gecikme cezasının kesilerek işin devam ettirilmesi gerekir idi. Uygulamada ise, söz konusu gecikme cezasının kesilmemesi nedeniyle (.......... -TL ) .......... -TL tutarında kamu zararına yol açılmıştır. Sorumlular, savunmalarında her nekadar, iş programında öngörülmeyen ancak programda yer alan mahallerin bağlantısı niteliğinde olan sokakların programa dahil edilmesi zorunluluğu doğduğunu ve Yüklenici tarafından yerine getirilen yapım işinin hizmete alınabilmesi için gereken bağlantı yollarının da yapılmasının Yükleniciden istenildiğini, keza, Yükleniciye yer teslimi yapılan kimi alanlarda da .......... , .......... , .......... gibi kurum ve kuruluşlara ilişkin çıkan sorunların da işin zamanında bitirilebilmesini olanaksız kıldığını ve Yükleniciden kaynaklanmayan bu sorunlar nedeniyle ek süre verildiğini dolayısıyla, işin süresinde yerine getirilememiş olmasının Yükleniciye bağlı bir sebepten ileri gelmediğini, bir başka ifade ile gecikmeye İdare sebep olduğundan, gecikme cezası uygulanmadığını, bunun yerine süre uzatımı verildiğini ve dolayısıylada, herhangi bir kamu zararı oluşmadığını belirtmiş iselerde, bu savunmanın kabulüne imkan bulunmamaktadır. Öncelike belirtmek gerekirki, süre uzatımına ilişkin alınan 16.04.2013 tarihli onay belgesinde, “İnşaat çalışmaları sırasında .......için 01.01.2013-01.03.2013 tarihleri arasında hava muhalefeti nedeni ile çalışma şartlarının zorluğundan dolayı çalışılamamış olup,……..” denilmek suretiyle, süre uzatımının havanın fen noktasından çalışmaya uygun olmayan dönemi gerekçe gösterilerek verildiği açık bir şekilde ortaya konulmuştur. Diğer taraftan ise, İdarenin kusurundan kaynaklanan gecikmelerden dolayı süre uzatımı kararı verildiği belirtilmekle beraber, savunma eki olarak, bu durumu kanıtlayan herhangi bir belge gönderilmemiştir.
Bu itibarla, gecikme cezası kesintisi yapılmaması sonucu neden olunan .......... -TL tutarındaki kamu zararının Gerçekleştirme Görevlisi .......... ile Harcama Yetkilisi .......... ’ye müştereken ve müteselsilen,
6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleri ile ödettirilmesine,
Üye .......... ’ın, “.......... -TL tutarındaki kamu zararından, hatalı süre uzatımı verilmesine sebep olanlarda sorumludurlar. Dolayısıyla, süre uzatım kararı alınmasına ilişkin onay belgesini imzalayanlarında tazmin kararına dahil edilmesi gerekir.” şeklindeki ayrışık görüşüne karşı, oyçokluğuyla karar verildi.