Gelir Vergisi
...... Belediyesi ile .......Sendikası (.....) arasında imzalanan toplu iş sözleşmeleri uyarınca memur ve sözleşmeli personele yapılan ödemelerin bir kısmında gelir vergisi kesintisi yapılmaması neticesinde ...... TL kamu zararına sebebiyet verildiği hususu ile ilgili olarak,
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın “Vergi Ödevi” başlıklı 73 üncü maddesinde,
“…
Vergi, resim, harç ve benzeri malî yükümlülükler kanunla konulur, değiştirilir veya kaldırılır.
Vergi, resim, harç ve benzeri malî yükümlülüklerin muaflık, istisnalar ve indirimleriyle oranlarına ilişkin hükümlerinde kanunun belirttiği yukarı ve aşağı sınırlar içinde değişiklik yapmak yetkisi Bakanlar Kuruluna verilebilir” hükümleri yer almaktadır. Anayasamızın ilgili hükmü gereği, kanunla konulmuş bir verginin, kanun dışında herhangi bir düzenleme veya bir sözleşme ile kaldırılması veya sözleşme tarafları için istisna tutulması mümkün değildir. Bunun sonucu olarak da herhangi bir sözleşme ile sağlanacak menfaat vergi konusuna giriyorsa, bu verginin alınıp alınmayacağının sözleşmede düzenlenmemiş olmasının, verginin tahakkukuna bir etkisi yoktur.
193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun “Mevzuu” başlıklı 1 inci maddesinde, “Gerçek kişilerin gelirleri gelir vergisine tâbidir. Gelir bir gerçek kişinin bir takvim yılı içinde elde ettiği kazanç ve iratların safi tutarıdır” denilmiş, “Ücretin Tarifi” başlıklı 61 inci maddesinde de, “Ücret, işverene tabi belirli bir işyerine bağlı olarak çalışanlara hizmet karşılığı verilen para ve ayınlar ile sağlanan ve para ile temsil edilebilen menfaatlerdir.
Ücretin ödenek, tazminat, kasa tazminatı (Mali sorumluluk tazminatı), tahsisat, zam, avans, aidat, huzur hakkı, prim, ikramiye, gider karşılığı veya başka adlar altında ödenmiş olması veya bir ortaklık münasebeti niteliğinde olmamak şartı ile kazancın belli bir yüzdesi şeklinde tayin edilmiş bulunması onun mahiyetini değiştirmez” hükümlerine yer verilmiştir. Söz konusu hükümler gereğince, Belediye ile sendika arasında imzalanan sözleşmede yer alan ödemelerin iyileştirme zammı, bayram ikramiyesi vb. başlıklarla nitelendirilmiş olması, bu ödemelerin ücret olarak değerlendirilmesine engel değildir. Bu vesile ile söz konusu ödemelerin Gelir Vergisine tabi olduğu açıktır. Dolayısıyla söz konusu ödemelerden Gelir Vergisi kesintisi yapılmaması kamu zararı oluşturmaktadır.
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun “Muhasebe Hizmeti ve Muhasebe Yetkilisinin Yetki ve Sorumlulukları” başlıklı 61 inci maddesinde, “Muhasebe yetkilileri ödeme aşamasında, ödeme emri belgesi ve eki belgeler üzerinde,
a) Yetkililerin imzasını,
b) Ödemeye ilişkin ilgili mevzuatında sayılan belgelerin tamam olmasını,
c) Maddi hata bulunup bulunmadığını,
d) Hak sahibinin kimliğine ilişkin bilgileri,
Kontrol etmekle yükümlüdür” hükümleri yer almaktadır. Söz konusu madde gereğince, Muhasebe Yetkilisi ............'nın, gelir vergisi kesilmesi hususunda, sorumluluğunu yoktur.
Bu itibarla ......Belediyesi ile ......Sendikası (......) arasında imzalanan toplu iş sözleşmeleri uyarınca memur ve sözleşmeli personele yapılan ödemlerin bir kısmında gelir vergisi kesintisi yapılmaması neticesinde oluşan .......TL kamu zararının,
...Harcama Yetkilisi ........ve Gerçeklestirme Görevlisi ..........'ye,
.........Müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereğince işleyecek faizleri ile birlikte ödettirilmesine,
Muhasebe Yetkilisi ...........'nın 5018 sayılı Kanunun 61 inci maddesi uyarınca sorumluluğunun bulunmadığına,
İş bu ilamın tebliğ tarihinden itibaren aynı kanunun 55 inci maddesi gereğince altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu ve 56 ncı maddesi gereğince beş yıl içinde Sayıştay Daireleri nezdinde yargılamanın iadesi yolu açık olmak üzere oybirliğiyle,
Karar verildi.