Vekalet ücreti
...... tarih ve .... sayılı ilamın .... uncu maddesi ile,
Belediyede 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 86 ncı maddesi uyarınca boş bulunan müdür kadrolarına vekalet eden personele, mevzuatın gerektirdiği şartları taşımamalarına rağmen vekalet ücreti ödenmesi neticesinde oluşan ......TL kamu zararının,......TL’si tahsil edildiğinden ilişilecek husus kalmadığına, geriye kalan .......TL’nin sorumlulara müştereken ve müteselsilen ödettirilmesine karar verilmişti.
Bu defa, Gerçekleştirme Görevlisi (Memur) .....’in .... sayılı ilamın ... uncu maddesinde yer alan tazmin hükmü ile ilgili temyiz talebinde bulunması sonucunda, Sayıştay Temyiz Kurulunun,
“Ancak Temyize konu İlamın incelenmesinden, sorgu konusu yapılarak kamu zararı isnat olunan tutarın, 657 sayılı Kanun’un 86 ve 175 inci maddelerine göre ödenecek olan vekâlet aylığı, 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı’nın 9 uncu maddesine göre ödenecek olan zam ve tazminat farkı ya da 375 sayılı KHK’nın ek 9 uncu maddesine göre ödenecek olan ek ödemeden kaynaklı fark olup olmadığı anlaşılamamakta, bununla birlikte hangi müdürlük kadrosuna vekâlet eden kişilerin asilde aranan hangi şatları taşımadığı da İlamda görülememektedir. Sadece, Zabıta Müdür Vekili, Hukuk İşleri Müdür Vekili, Çevre Koruma Kontrol Müdür Vekili, Yazı işleri Müdür Vekili, Basın Yayın Halkla İlişkiler Müdür Vekili, Plan ve Proje Müdür Vekili, Destek Hizmetleri Müdür Vekili, Temizlik İşleri Müdür Vekili, Fen İşleri Müdürleri Vekili ve Kültür ve Sosyal İşleri Müdür Vekili olarak vekâleten görev yapanlar ile ilgili olarak kamu zararı hesabı yapılmıştır.
Buna göre yukarıda belirtilen tespitler ve mevzuat hükümleri çerçevesinde, ilgili mevzuatına göre asilde aranan şartların her bir kadro için neler olduğu ve vekâleten atanan personellerin, bu şartlardan hangilerini taşımadığının ayrı ayrı ortaya konulmasını teminen .... sayılı ilamın .....uncu maddesi ile ......TL’ye ilişkin olarak verilen tazmin hükmünün BOZULARAK dosyanın ilgili DAİREYE GÖNDERİLMESİNE”
Yönündeki .....tarih ve.....tutanak sayılı kararı ile, 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesinin 7 nci fıkrası uyarınca verilen bozma kararı gereğince ek rapor düzenlenerek Dairemize havale edilmiştir.
Bu itibarla, Temyiz Kurulunun bozma kararı üzerine.....sayılı ilamın ......uncu maddesinin, 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesinin (7) nci fıkrası hükmü gereğince yeniden görüşülmesine karar verildi.
657 sayılı Devlet Memurları Kanununun “Derece Yükselmesinin Usul ve Şartları” başlıklı 68 inci maddesinin (B) fıkrasında,
“Eğitim ve Öğretim Hizmetleri Sınıfı ile Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfı hariç, sınıfların 1, 2, 3 ve 4 üncü derecelerindeki kadrolarına, derece yükselmesindeki süre kaydı aranmaksızın, atanmasındaki usule göre daha aşağıdaki derecelerden atama yapılabilir.
Ancak, bu şekilde bir atamanın yapılabilmesi için ilgilinin,
a) 1 inci dereceli kadrolardan ek göstergesi 5300 ve daha yukarıda olanlar için en az 12 yıl,
b) 1 inci ve 2 nci dereceli kadrolardan ek göstergesi 5300’den az olanlar için en az 10 yıl,
c) 3 üncü ve 4 üncü dereceli kadrolar için en az 8 yıl,
hizmetinin bulunması ve yükseköğrenim görmüş olması şarttır” hükümlerine yer verilmiştir.
Aynı Kanunun “Vekalet, İkinci Görev Aylık ve Ücretleri İle Diğer Ödemeler” başlıklı 175 inci maddesinin (2) nci fıkrasında bir göreve kurum içinden veya diğer kurumlardan vekalet edenlere vekalet aylığı ödenebilmesi için vekilin asilde aranan şartları taşımasının zorunlu olduğu ifade edilmiştir.
Devlet Memurlarına verilecek zam ve tazminatları düzenleyen 17.04.2006 tarih ve 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararının “Vekalet” başlıklı 9 uncu maddesinin (1) inci fıkrasının (cc) bendinde “Vekillerin, genel ve ilgili özel mevzuatı uyarınca asaleten atanmada aranan tüm şartları (asaleten atanmada sınav şartı aranılan kadro veya görevler için bu sınavlara girebilme hakkının elde edilmiş olması dahil) bir arada taşımaları kaydıyla, vekalet ettikleri kadro veya görevler için bu Karar uyarınca öngörülen zam ve tazminatların toplam net tutarının, asli kadro veya görevleri karşılığında fiilen aldıkları zam ve tazminatların toplam net tutarından fazla olması halinde, aradaki fark, 657 sayılı Kanunun 175 inci maddesindeki oranlar dikkate alınmaksızın, vekalet görevine başlanıldığı tarihten itibaren ve vekalet görevinin fiilen yapıldığı sürece ödenir” hükmü yer almaktadır.
666 sayılı Kamu Görevlilerinin Mali Haklarının Düzenlenmesi Amacıyla Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin 1. maddesiyle 27/6/1989 tarihli ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye eklenen ek 9. maddede, “… kurumlarınca bir kadroya kurum içinden veya kurum dışından vekalet ettirilenlere, vekaletin 657 sayılı Kanunun 86 ncı maddesine istinaden yapılmış ve bu hususun onayda belirtilmiş olması, vekalet görevinin Bakanlar Kurulu kararı veya müşterek karar ile atama yapılması gereken kadrolar için ilgili bakan, diğer kadrolar için asili atamaya yetkili amir tarafından verilmesi, vekalet eden personelin asaleten atanmada aranan tüm şartları (asaleten atanmada sınav şartı aranılan kadrolar için bu sınavlara girebilme hakkının elde edilmiş olması dahil) taşıması kaydıyla vekalet ettikleri kadro için öngörülen ek ödemenin asli kadroları için öngörülen ek ödemeden fazla olması halinde, aradaki fark, vekalet görevine başlanıldığı tarihten itibaren ve bu görev fiilen yapıldığı sürece ödenir” hükümlerine yer verilmiştir.
04.07.2009 tarih ve 27278 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğin bazı maddelerini değiştiren, 07.05.2014 tarih ve 28993 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 5 inci maddesinde,
“Aynı Yönetmeliğin 7 nci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
MADDE 7 – (1) 5 inci maddenin birinci fıkrasında sayılan unvanlara görevde yükselme suretiyle yapılacak atamalarda aşağıdaki özel şartlar aranır.
a) Müdür ve şube müdürü kadrosuna atanabilmek için,
1) 657 sayılı Kanunun 68 inci maddesinin (B) bendinde belirtilen atanma şartlarını taşımak,
2) Fakülte veya en az dört yıllık yüksekokul mezunu olmak,
3) Ekli (1) sayılı listede sayılan ve teknik öğrenim gerektiren müdürlüklere atanabilmek için, yükseköğretim kurumlarının, kadronun görev alanı ile ilgili eğitim ve öğretimde bulunan en az dört yıllık bölümlerinden veya bu bölümlere denkliği kabul edilen yurtdışındaki yükseköğretim kurumlarının ilgili bölümlerinden mezun olmak,
4) Ekli (2) sayılı listede sayılan müdürlükler için son müracaat tarihi itibariyle iki yılı uzman, sivil savunma uzmanı, şef, ayniyat saymanı, kontrol memuru, eğitmen veya muhasebeci kadrosunda çalışmış olmak” hükümlerine yer verilmiştir.
11.04.2007 tarih ve 26490 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan Belediye Zabıta Yönetmeliğinin 17. maddesinde,
“(1) Bu Yönetmeliğin 6 ncı maddesinde sayılan unvanlardan daire başkanı ve zabıta müdürü dışındaki kadrolara yapılacak atamalarda aşağıdaki şartlar aranır.
a) Zabıta şube müdürlüğüne atanabilmek için,
1) Meslekle ilgili yüksek öğrenimi bitirmesi veya en az 4 yıllık yüksek öğrenim mezunu olmak,
2) En az iki yıl zabıta amiri olarak çalışmış olmak,
3) 1-4 dereceli kadrolara atanmak için 657 sayılı Kanunun 68 inci maddesinin (B) bendinde belirtilen süre kadar hizmeti bulunmak,
4) Son üç yıllık sicil notu ortalaması en az iyi derecede olmak,
5) Görevde yükselme sınavında başarılı olmak,
6) Kadro durumu elverişli olmak” hükümleri yer almaktadır.
Ek Raporda yapılan incelemede,
- 2. Derece Zabıta Müdürlüğü kadrosuna vekalet eden .......’nun 2 yıllık pazarlama ve reklam bölümü (Ön lisans) mezunu olup, Belediye Zabıta Yönetmeliği uyarınca Zabıta Müdürlüğü kadrosu için öngörülen 4 yıllık yükseköğrenim şartını taşımadığı,
- 1. Derece Temizlik İşleri Müdürlüğü kadrosuna vekalet eden .........’ün 2 yıllık Meslek yüksek Okulu İnşaat Teknikerliği bölümünden mezun olup, Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik uyarınca Müdürlük kadrosu için öngörülen Fakülte veya en az dört yıllık yüksekokul mezunu olmak şartını taşımadığı,
- 1. Derece Yazı İşleri Müdürlüğü kadrosuna vekalet eden .........’un 22 yıllık hizmetinin bulunmasına ve 10 yıllık hizmet şartını taşımasına rağmen 2 yıllık Halkla İlişkiler bölümünden (Ön Lisans) mezun olup, Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik uyarınca Müdürlük kadrosu için öngörülen Fakülte veya en az dört yıllık yüksekokul mezunu olmak şartını taşımadığı,
- 3. Derece Hukuk İşleri Müdürlüğü kadrosuna vekalet eden............’nın 4 yıllık Hukuk Fakültesi mezunu olmasına ve eğitim şartını taşımasına rağmen, 6 yıl 6 aylık hizmetinin bulunması nedeniyle Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik uyarınca Müdürlük kadrosu için öngörülen 657 sayılı Kanunun 68 inci maddesinin (B) bendinde belirtilen (3 üncü ve 4 üncü dereceli kadrolar için en az 8 yıl) hizmet süresi şartını taşımadığı,
- 1. Derece Destek Hizmetleri Müdürlüğü kadrosuna vekalet eden ...........’nın 4 yıllık Fakülte Maliye Bölümü mezunu olmasına ve eğitim şartını taşımasına rağmen, 6 yıl 6 aylık hizmetinin bulunması nedeniyle Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik uyarınca Müdürlük kadrosu için öngörülen 657 sayılı Kanunun 68 inci maddesinin (B) bendinde belirtilen (1 inci ve 2 nci dereceli kadrolardan ek göstergesi 5300’den az olanlar için en az 10 yıl) hizmet süresi şartını taşımadığı,
- 1. Derece Çevre Koruma ve Kontrol Müdürlüğü kadrosuna vekalet eden .........’ın 17 yıl 5 aylık hizmetinin bulunmasına ve 10 yıllık hizmet şartını taşımasına rağmen 4 yıllık İşletme Fakültesi mezunu olup Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik uyarınca söz konusu Müdürlük kadrosu için öngörülen “Ekli (1) sayılı listede sayılan ve teknik öğrenim gerektiren müdürlüklere atanabilmek için, yükseköğretim kurumlarının, kadronun görev alanı ile ilgili eğitim ve öğretimde bulunan en az dört yıllık bölümlerinden veya bu bölümlere denkliği kabul edilen yurtdışındaki yükseköğretim kurumlarının ilgili bölümlerinden mezun olmak” şartını taşımadığı,
- 2. Derece Kültür ve Sosyal İşler Müdürlüğü kadrosuna vekalet eden ...........’ın 4 yıllık Fakülte İşletme Bölümü mezunu olmasına ve eğitim şartını taşımasına rağmen, 8 yıl 2 aylık hizmetinin bulunması nedeniyle Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik uyarınca Müdürlük kadrosu için öngörülen 657 sayılı Kanunun 68 inci maddesinin (B) bendinde belirtilen (1 inci ve 2 nci dereceli kadrolardan ek göstergesi 5300’den az olanlar için en az 10 yıl) hizmet süresi şartını taşımadığı,
- 1. Derece Emlak İstimlak Müdürlüğü kadrosuna vekalet eden ..........’ın 2 yıllık Meslek yüksek Okulu Harita Kadastro bölümünden mezun olup, Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik uyarınca Müdürlük kadrosu için öngörülen Fakülte veya en az dört yıllık yüksekokul mezunu olmak şartını taşımadığı,
- 1. Derece Fen İşleri Müdürlüğü kadrosuna vekalet eden...........’in 4 yıllık Üniversite İnşaat Mühendisliği Bölümü mezunu olmasına ve eğitim şartını taşımasına rağmen, 7 yıl 9 aylık hizmetinin bulunması nedeniyle Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik uyarınca Müdürlük kadrosu için öngörülen 657 sayılı Kanunun 68 inci maddesinin (B) bendinde belirtilen (1 inci ve 2 nci dereceli kadrolardan ek göstergesi 5300’den az olanlar için en az 10 yıl) hizmet süresi şartını taşımadığı,
- 1. Derece Plan ve Proje Müdürlüğü kadrosuna vekalet eden .............’ın 4 yıllık Üniversite Mimarlık Bölümü mezunu olmasına ve eğitim şartını taşımasına rağmen, 2014 yılında 8 yıl 8 aylık hizmetinin bulunması nedeniyle Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik uyarınca Müdürlük kadrosu için öngörülen 657 sayılı Kanunun 68 inci maddesinin (B) bendinde belirtilen (1 inci ve 2 nci dereceli kadrolardan ek göstergesi 5300’den az olanlar için en az 10 yıl) hizmet süresi şartını taşımadığı,
Anlaşılmaktadır.
Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri ve yapılan açıklamalar çerçevesinde, 657 sayılı Kanun, 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ve 666 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede, kurum içinden bir göreve vekalet edenlere vekalet aylığı, ek ödeme ve zam ve tazminat ödenmesi, atama tarihi ile ilişki kurulmaksızın ödemenin yapıldığı an itibariyle vekilin asilde aranan şartların tamamını taşıması ortak şartına bağlanmıştır. Dolayısıyla, vekalet ettiği kadroya ilişkin asilde aranan şartları taşımayan personele yapılan ek maaş ödeme kalemi her ne olursa olsun ilgili mevzuat gereği kamu zararı oluşturacaktır.
Bu itibarla, 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesinin (8) inci fıkrası uyarınca ilk daire kararında ısrar edilerek, Belediyede 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 86 ncı maddesi uyarınca boş bulunan müdür kadrolarına vekalet eden personele, mevzuatın gerektirdiği şartları taşımamalarına rağmen vekalet ücreti ödenmesi neticesinde oluşan ......TL kamu zararının,
...... TL’si, .....tarih ve ...... numaralı tahsilat makbuzu ile ahizi ..........’dan tehsil edildiğinden ilişilecek husus kalmadığına,
Geriye kalan ........TL’nin,
......TL’sinin Harcama Yetkilisi .......((Basın Yayın Halkla İlişkiler Müdür Vekili)) ve Gerçekleştirme Görevlisi ..........’e,
........ TL’sinin Harcama Yetkilisi ......((Basın Yayın Halkla İlişkiler Müdür Vekili)) ve Gerçekleştirme Görevlisi .........’ya,
.......Müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle ödettirilmesine, anılan Kanunun 55 inci maddesi uyarınca işbu İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oyçokluğuyla karar verildi.
Azınlık Görüşü:
Üye ........’in karşı oy gerekçesi:
“657 sayılı Devlet Memurları Kanununun “Derece Yükselmesinin Usul ve Şartları” başlıklı 68 inci maddesinin (B) fıkrasında,
“Eğitim ve Öğretim Hizmetleri Sınıfı ile Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfı hariç, sınıfların 1, 2, 3 ve 4 üncü derecelerindeki kadrolarına, derece yükselmesindeki süre kaydı aranmaksızın, atanmasındaki usule göre daha aşağıdaki derecelerden atama yapılabilir.
Ancak, bu şekilde bir atamanın yapılabilmesi için ilgilinin,
a) 1 inci dereceli kadrolardan ek göstergesi 5300 ve daha yukarıda olanlar için en az 12 yıl,
b) 1 inci ve 2 nci dereceli kadrolardan ek göstergesi 5300’den az olanlar için en az 10 yıl,
c) 3 üncü ve 4 üncü dereceli kadrolar için en az 8 yıl,
hizmetinin bulunması ve yükseköğrenim görmüş olması şarttır. Dört yıldan az süreli yükseköğrenim görenler için bu sürelere iki yıl ilave edilir” hükümlerine yer verilmiştir. Kanunun atamaya ilişkin söz konusu bendinde yalnızca hizmet süresi şartına ve yükseköğrenim şartına yer verilmektedir. Burada yer verilen yükseköğrenim şartı 4 yıllık yükseköğrenimi değil yalnızca yükseköğrenimi işaret ettiğinden, fakülte veya yüksekokulların 2 yıllık önlisans programlarından mezun olanların da hizmet süresi hesabına 2 yıl ilave edilerek eğitim şartını taşıdıklarının kabul edilmesi gerekir. Zira yükseköğrenim şartının özel olarak en az 4 yıllık olması mecburiyetinin aynı Kanunun 152, Ek 41, Ek 42, Ek Geçici 15 vs. maddelerinde çeşitli kadrolar için şart koşulduğu görülmektedir. Kanun hükmünde yer alan eğitim şartının Yönetmelikle genişletilmesi mümkün olmadığından, vekalet ettiği kadroya ilişkin asilde aranan şartları taşımadığı iddia olunan personelden, hizmet süresi şartını taşımayanlara yapılan ödemeler hakkında tazmin, hizmet süresi şartını taşımakla birlikte 4 yıllık eğitim şartını taşımayanlara yapılan ödemeler hakkında beraat kararı verilmesi gerekir”