Belediye Başkanının makam aracının kasko sigortası
………. Belediye Başkanının makam aracının KASKO sigortası yaptırılarak bedelinin ödenmesi neticesinde ………. -TL tutarında kamu zararına neden olunduğu konusuyla ilgili olarak,
5393 sayılı Belediye Kanununun 60 ıncı maddesinin (h) bendinde, “Faiz, borçlanmaya ilişkin diğer ödemeler ile sigorta giderleri.” “Belediyenin giderleri” arasında sayılmıştır.
“2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 106 ncı maddesinde, “Genel bütçeye dahil dairelerle katma bütçeli idarelere, il özel idarelerine ve belediyelere, kamu iktisadi teşebbüslerine ve kamu kuruluşlarına ait motorlu araçların sebep oldukları zararlardan dolayı, bu Kanunun işletenin hukuki sorumluluğuna ilişkin hükümleri uygulanır. Bu kuruluşlar, 85 inci maddenin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere 101 inci maddedeki şartları haiz milli sigorta şirketlerine mali sorumluluk sigortası yaptırmakla yükümlüdürler.” düzenlemesine yer verilmiştir.
2012 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanununa ekli (E) cetvelinin 26 ncı sırasında ise,
“.Bütçelerin diğer tertiplerinin esas giderlerine ilişkin olarak ödenen sigorta giderleri dışında Devlet mallarının sigorta edilmemesi esastır.
Ancak,
a) Yanıcı, patlayıcı maddeler, gemi, uçak, helikopter ve ilaç depolama yerlerinin sigorta giderleri,
b) Dış ülkelerdeki Devlete ait temsilcilik binaları ile Devlete ait eşyanın ve kira ile tutulan bina için yapılan sözleşmede sigorta zorunluluğu varsa kiralık binanın, Türk mülkiyetinde olan veya kira ile tutulan yerlerde organizatör şirket tarafından sigorta zorunluluğu konulmuşsa söz konusu yerlerin sigorta giderleri,
c) Dış kuruluşlarla ilgili olarak taşıt sigortası (misyon şefinin uygun gördüğü hallerde tam kasko) giderleri,
ç) Belgelerine göre ayrılması mümkün olmayan sigorta ve navlun giderleri,
d) Belediyelere ait itfaiye ve ambulans araçlarının kasko sigortası giderleri,”
Denilmiştir.
Yukarıda belirtilmiş olan mevzuat hükümlerine göre, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 106. maddesinde, “Genel bütçeye dahil dairelerle katma bütçeli idarelere, il özel idarelerine ve belediyelere, kamu iktisadi teşebbüslerine ve kamu kuruluşlarına ait motorlu araçların sebep oldukları zararlardan dolayı, bu Kanunun işletenin hukuki sorumluluğuna ilişkin hükümleri uygulanır. Bu kuruluşlar, 85 inci maddenin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere 101 inci maddedeki şartları haiz milli sigorta şirketlerine mali sorumluluk sigortası yaptırmakla yükümlüdürler.” denilmek suretiyle belediyelere ait motorlu araçlara sadece mali sorumluluk sigortası yaptırma zorunluluğu getirilmiştir.
5393 sayılı Belediye Kanununun 60 ıncı maddesinin (h) bendinde “faiz, borçlanmaya ilişkin diğer ödemeler ile sigorta giderleri” denilerek sigorta giderleri, belediyenin giderleri arasında sayılmıştır. Ancak, burada ifade edilen sigorta giderleri mevzuatın izin verdiği sigorta giderlerini kapsamaktadır. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğinde kasko sigorta giderinin ödeneceğine dair açık bir hüküm bulunmadığı gibi “Hüküm Bulunmayan Haller” başlıklı 464 üncü maddesinde de, “Bütçeye ilişkin olarak bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan ve ihtiyaç duyulan hallerde, Maliye Bakanlığınca Genel Bütçe için yapılan düzenlemeler esas alınır.” denilmektedir. Buradan hareketle, 2012 yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanununa bakıldığında Bütçe Kanununa bağlı (E)cetvelinin 20 nci sırasında, “Bütçelerin diğer tertiplerinin esas giderlerine ilişkin olarak ödenen sigorta giderleri dışında Devlet Mallarının sigorta edilmemesi esastır. Ancak,
a) Yanıcı, patlayıcı maddeler, gemi, uçak ve ilaç depolama yerlerinin sigorta giderleri,
b) Dış ülkelerdeki Devlete ait temsilcilik binaları ile Devlete ait eşyanın ve kira ile tutulan bina için yapılan kontratta sigorta zorunluluğu varsa kiralık binanın, Türk mülkiyetinde olan veya kira ile tutulan yerlerde organizatör şirket tarafından sigorta zorunluluğu konulmuşsa söz konusu yerlerin sigorta giderleri,
c) Sağlık Bakanlığına ait 112 acil ambulanslarının kasko sigortası ile dış kuruluşlarla ilgili olarak taşıt sigortası (misyon şefinin uygun gördüğü hallerde tam kasko) giderleri,
d)Belgelerine göre ayrılması mümkün olmayan sigorta ve navlun giderleri,
bütçelerin ilgili tertiplerinden ödenir.”
Hükmüne yer verildiği görülmektedir. Buna göre, Merkezi Yönetim kapsamındaki idarelere ait Devlet Mallarının, bazı istisnalar hariç, ilke olarak sigorta ettirilmemesi esası benimsenmiştir. Mahalli İdareler, merkezi yönetim kapsamında olmamakla birlikte malları Devlet malı niteliğindedir. İstisna olarak sayılan giderler dışında Devlet Mallarının kasko giderlerinin bütçeden karşılanması yukarıda belirtilen mevzuat hükümlerine uygun düşmemektedir.
Bu nedenle, Belediye Başkanının makam aracına ilişkin Kasko giderlerinin belediye bütçesinden ödenmesi mümkün görünmemektedir.
Uygulama da ise, ………. Belediye Başkanının makam aracının, değerinin yüksek olması ve en küçük hasar durumunda çok fazla masrafa yol açması nedenlerine binaen, KASKO sigortası yaptırılarak bedelinin ödenmesi neticesinde ………. -TL tutarında kamu zararına yol açılmıştır. Yukarıda açıklanan nedenlerle de, sorumlu tarafından yapılan savunma yerinde görülmemiştir.
Bu itibarla, ………. Belediyesi bütçesinden kasko giderleri ödenmesi sonucunda neden olunan ………. -TL tutarında kamu zararının Harcama Yetkilisi ……….’a (………..) ile Gerçekleştirme Görevlisi ………. (……….)’e müştereken ve müteselsilen,
6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleri ile ödettirilmesine oybirliğiyle karar verildi.